Xung đột Trung Đông bước sang giai đoạn mới, thị trường dầu mỏ đối mặt cú sốc lớn nhất nhiều năm.
Thị trường dầu mỏ toàn cầu đang rơi vào lo lắng về nguồn cung khi căng thẳng tại Trung Đông lại leo thang. Giá dầu Brent chuẩn tham chiếu toàn cầu ngay lập tức tăng 10%, lên 83 USD/thùng khi Tổng thống Mỹ Donald Trump tuyên bố sẽ khôi phục lệnh phong tỏa hải quân đối với Iran và áp mức phí 20% đối với hàng hóa đi qua eo biển Hormuz vào ngày 13-7 (theo giờ địa phương).
Chỉ trong vòng chưa đầy hai tuần vừa qua, thị trường dầu mỏ thế giới đã trải qua hai trạng thái trái ngược.
Theo Oxford Economics, kinh tế toàn cầu nửa cuối năm 2026 được dự báo tăng trưởng 3,1% nhưng phải đối mặt với nhiều biến số lớn từ giá năng lượng, căng thẳng thương mại và thị trường AI.
Khép phiên 6/7, giá dầu thế giới giảm nhẹ và duy trì quanh mức trước khi xung đột Iran bùng phát. Hiện nay, thị trường dầu đang chịu sức ép từ triển vọng nguồn cung gia tăng sau quyết định nâng sản lượng của Tổ chức các Nước Xuất khẩu Dầu mỏ (OPEC) và các nước đồng minh, hay còn gọi là OPEC+, động thái Saudi Arabia hạ giá bán dầu sang châu Á và đà phục hồi hoạt động xuất khẩu qua eo biển Hormuz.
Cuộc chiến Iran đã làm bộc lộ mâu thuẫn âm ỉ kéo dài trong Tổ chức Các nước Xuất khẩu Dầu mỏ (OPEC). Mâu thuẫn này bùng phát trong mùa Xuân năm nay, khi OPEC phải đối mặt với cú sốc nguồn cung dầu lớn nhất trong lịch sử.
OPEC+ dự kiến sẽ đánh giá lại hạn ngạch của các thành viên vào cuối năm nay dựa trên năng lực khai thác thực tế của từng quốc gia; đây được dự báo sẽ là bài toán hóc búa đối với tổ chức này.
Nguồn cung dầu mỏ từ các quốc gia vùng Vịnh đang gia tăng nhanh chóng khi Eo biển Hormuz mở cửa trở lại.
Ras Tanura là một trong những cảng xuất khẩu dầu lớn nhất thế giới, đảm nhiệm phần lớn lượng dầu thô xuất khẩu của Saudi Arabia tới châu Âu và châu Á, trong đó có Trung Quốc, Nhật Bản và Hàn Quốc.
Trong phiên giao dịch 24/6, giá dầu Brent lần đầu tiên rơi xuống dưới ngưỡng 75 USD/thùng kể từ khi cuộc xung đột tại Trung Đông bùng phát.
Những gián đoạn trên thị trường năng lượng toàn cầu cùng các điểm yếu bộc lộ từ cuộc xung đột tại Trung Đông đã làm sống lại sự quan tâm đối với các đợt phát hành trái phiếu xanh.
Nếu một thỏa thuận giữa Mỹ và Iran giúp khôi phục hoạt động hàng hải qua eo biển Hormuz, thị trường năng lượng toàn cầu có thể chứng kiến một diễn biến chưa từng có tiền lệ: hàng nghìn giếng dầu tại Trung Đông đồng loạt được tái khởi động, kéo theo sự trở lại nhanh chóng của một lượng lớn nguồn cung dầu thô.
Giá dầu thô thế giới tăng khoảng 2% trong phiên giao dịch 3/6, trong bối cảnh xung đột tại Trung Đông bùng phát trở lại và các cuộc đàm phán giữa Mỹ và Iran đạt được rất ít tiến triển.
Triển vọng xung đột tại Trung Đông có thể sớm kết thúc đã khiến giá dầu thô thế giới giảm gần 20% trong tháng 5/2026, mức giảm theo tháng mạnh nhất kể từ khi đại dịch COVID-19 bùng phát năm 2020.
Theo phóng viên TTXVN tại Trung Đông và Bắc Phi, xuất khẩu dầu mỏ của Saudi Arabia trong tháng 3/2026 đã tăng 37% so với cùng kỳ năm trước, trong bối cảnh giá dầu thế giới tăng mạnh do căng thẳng địa chính trị tại Trung Đông.
Saudi Arabia dự kiến sẽ phải tăng cường sử dụng dầu nhiên liệu nhập khẩu để sản xuất điện vào mùa Hè năm nay.
Sự tăng giá được thúc đẩy do nỗi lo gián đoạn nguồn cung khi eo biển Hormuz vẫn bị phong tỏa và nguy cơ cạn kiệt các kho dự trữ dầu thương mại toàn cầu.
Chi phí vận tải hàng hóa tới khu vực vùng Vịnh đã tăng vọt khi các hãng tàu buộc phải chuyển sang vận tải đường bộ nhằm ứng phó với tình trạng tê liệt tại eo biển Hormuz sau xung đột Iran. Các doanh nghiệp cảnh báo tình trạng ùn tắc nghiêm trọng, chậm giao hàng kéo dài và chi phí logistics tăng thêm hàng nghìn USD.
Phản ứng tích cực của thị trường xuất hiện sau khi Iran cho biết đang xem xét một đề xuất hòa bình mới từ Mỹ, theo đó các bên tạm gác các vấn đề phức tạp để tập trung chấm dứt xung đột tại Vùng Vịnh.
Chốt phiên 6/5, giá dầu Brent Biển Bắc giảm 8,60 USD (7,83%) xuống 101,27 USD/thùng trong khi giá dầu thô ngọt nhẹ Mỹ (WTI) cũng giảm 7,19 USD (7,03%) xuống 95,08 USD/thùng.
Quyết định này của MSC được đưa ra giữa lúc căng thẳng gia tăng ở eo biển Hormuz khiến cho việc vận chuyển qua tuyến đường này càng trở nên khó khăn và không an toàn...
Là nước sản xuất lớn nhất và giữ vai trò lãnh đạo trên thực tế trong OPEC, Saudi Arabia được cho là sẽ phải gánh thêm trách nhiệm trong việc duy trì sự ổn định của tổ chức.
Sau gần 50 ngày kể từ khi cuộc xung đột Iran bùng phát, thế giới đã mất hơn 50 tỉ USD giá trị dầu thô do gián đoạn sản xuất. Theo các nhà phân tích và tính toán của Reuters, dư chấn của cuộc khủng hoảng này có thể kéo dài trong nhiều tháng, thậm chí nhiều năm tới.
Một ước tính do công ty tư vấn Rystad Energy công bố ngày 15/4 cho thấy xung đột Trung Đông đã gây thiệt hại tới 58 tỷ USD đối với cơ sở hạ tầng năng lượng. Iran đã tiến hành các hoạt động quân sự nhằm vào cơ sở hạ tầng dầu khí của các nước Arab vùng Vịnh láng giềng, bao gồm các cơ sở sản xuất, nhà máy lọc dầu và đường ống, cùng nhiều mục tiêu khác. Trong khi đó, Israel thực hiện hoạt động quân sự nhằm vào những cơ sở khí đốt tự nhiên và hóa dầu tại Iran.
Giá dầu Brent Biển Bắc giao kỳ hạn giảm 76 xu Mỹ (0,8%) xuống mức 98,57 USD/thùng; trong khi giá dầu thô ngọt nhẹ Mỹ (WTI) cũng giảm 1,63 USD (1,65%) xuống 97,45 USD/thùng.
Theo dữ liệu do Tổ chức các Nước Xuất khẩu Dầu mỏ (OPEC) công bố ngày 13/4, sản lượng dầu thô tại các nước xuất khẩu lớn thuộc vùng Vịnh Ba Tư đã sụt giảm mạnh trong tháng 3/2026 do cuộc xung đột giữa Mỹ-Israel và Iran.
Giữa cuộc khủng hoảng năng lượng bùng phát từ xung đột tại Trung Đông làm tê liệt eo biển Hormuz, Saudi Arabia nổi lên như một trụ cột ổn định hiếm có trên thị trường dầu mỏ toàn cầu.
Bộ Năng lượng Saudi Arabia cho biết các cơ sở năng lượng và tuyến đường ống bị ảnh hưởng bởi các cuộc tấn công trong cuộc xung đột ở Trung Đông đã khôi phục hoàn toàn công suất vận hành.
Saudi Arabia hiện được dự báo tăng trưởng 3,1%, giảm so với mức 4,3% trước đó, trong khi UAE giảm từ 5,1% xuống còn 2,4%. Tăng trưởng kinh tế toàn khu vực Vùng Vịnh được dự báo chỉ còn 1,8%.
Công ty Đường sắt Saudi Arabia vừa công bố triển khai 5 hành lang logistics mới trong lĩnh vực vận tải hàng hóa, nhằm hỗ trợ thương mại khu vực và quốc tế.
Giá dầu tăng trong phiên ngày 10/4 do những lo ngại mới về nguồn cung của Saudi Arabia và tình trạng tê liệt giao thông qua eo biển chiến lược Hormuz.
Ngày 9/4, Saudi Arabia cho biết các cuộc tấn công của Iran trong những tuần gần đây đã gây thiệt hại nặng cho cơ sở hạ tầng năng lượng của nước này và khiến ít nhất 1 người thiệt mạng, ảnh hưởng tiêu cực đến năng lực sản xuất dầu mỏ.
Trong hơn một tháng qua, hạ tầng năng lượng tại Trung Đông đã chuyển từ 'tài sản chiến lược' sang mục tiêu tấn công trực tiếp khi xung đột Iran leo thang. Từ các cảng xuất khẩu chủ chốt, mỏ dầu khí, nhà máy lọc dầu cho tới các tuyến đường ống huyết mạch, nhiều mắt xích quan trọng trong chuỗi cung ứng năng lượng liên tiếp bị nhắm tới, làm gia tăng rủi ro gián đoạn nguồn cung toàn cầu.
Sáng 9/4, giá dầu đã bật tăng trở lại sau khi ghi nhận mức giảm nhiều nhất tính theo ngày kể từ tháng 4/2020 do thông tin các tàu chở dầu lại bị đình chỉ đi qua eo biển Hormuz và các cuộc tấn công của Israel vào Liban đe dọa phá vỡ lệnh ngừng bắn mong manh tại Trung Đông.
Eo biển Hormuz đóng cửa và giá dầu tăng mang lại khoản lợi tài chính lớn cho Iran, Oman và Saudi Arabia, trong khi các quốc gia khác không có tuyến vận chuyển thay thế đã mất hàng tỷ USD.
Ngày 6/4/2026, kinh tế thế giới có nhiều thông tin đáng chú ý.
Căng thẳng kéo dài do xung đột giữa Mỹ-Israel và Iran đã làm gián đoạn các tuyến vận tải đường biển, đẩy chi phí vận chuyển tăng cao và gây thêm áp lực lên nguồn cung container tại khu vực Vùng Vịnh.
Thị trường chứng khoán Mỹ tăng trưởng rõ rệt, trong lúc đó giá dầu hạ nhiệt khi giới đầu tư kỳ vọng kết thúc cuộc chiến giữa Mỹ và Israel với Iran, mở ra triển vọng ổn định năng lượng.
Các tập đoàn dầu khí lớn đã thu về khoản lợi nhuận khổng lồ lên đến hàng tỷ USD nhờ giá năng lượng tăng vọt.
Diễn biến căng thẳng tại Trung Đông đang gây gián đoạn cục bộ chuỗi cung ứng toàn cầu, tạo ra những tác động trực tiếp đến hoạt động xuất khẩu của Việt Nam. Trong điều kiện chi phí nhiên liệu gia tăng và một số tuyến hàng hải bị gián đoạn, việc chuyển hướng qua Biển Đỏ được xem là phương án khả thi, dù vẫn tiềm ẩn rủi ro.
Tại sàn giao dịch điện tử Singapore, giá dầu Brent giảm 4,17 USD, tương đương 4%, xuống 100,32 USD/thùng, sau khi có thời điểm rơi xuống 97,57 USD/thùng.
Loạt đòn tập kích ngày 18/3 nhằm vào các cơ sở năng lượng trên khắp Trung Đông, trong đó có tổ hợp khí tự nhiên hóa lỏng lớn nhất thế giới tại Qatar, cho thấy Iran đang mở rộng đáng kể phạm vi đáp trả sau các cuộc không kích của Israel vào một mỏ khí của nước này.
Ngày 19/3, Liên minh châu Âu (EU) kêu gọi các bên liên quan 'tạm ngừng' tấn công vào các cơ sở năng lượng và nước trong cuộc xung đột hiện nay ở Trung Đông nhằm hạn chế tác động đối với thị trường năng lượng toàn cầu.
Dù đang đối mặt với mối đe dọa nghiêm trọng nhất đối với sự tồn vong của chế độ, Iran vẫn phát đi tín hiệu sẵn sàng kéo dài xung đột với Mỹ và Israel, với mục tiêu tái định hình cán cân quyền lực khu vực theo hướng có lợi cho mình.
Theo phóng viên TTXVN tại châu Âu, những diễn biến căng thẳng tại Trung Đông đang gây ra các tác động lan tỏa sâu rộng tới ngành vận tải toàn cầu, từ hàng không đến logistics, buộc doanh nghiệp phải nhanh chóng thích ứng, đồng thời mở ra khả năng tái định hình cán cân cạnh tranh trong nhiều lĩnh vực.
Cuộc xung đột tại Trung Đông đang đẩy các nền kinh tế lớn của vùng Vịnh vào nguy cơ suy giảm nghiêm trọng nếu tình hình bất ổn không sớm chấm dứt.
Cuộc chiến giữa Mỹ-Israel và Iran bước sang tuần thứ ba đang trực tiếp đe dọa các hạ tầng dầu mỏ tại Trung Đông, gây ra đợt gián đoạn nguồn cung lớn chưa từng có.
Theo Financial Times ngày 15/3, giá dầu tăng vọt sau khi xung đột tại Trung Đông khiến eo biển Hormuz bị đóng cửa, mang lại lợi ích lớn cho các công ty dầu khí Mỹ, trong khi nhiều tập đoàn năng lượng quốc tế đối mặt với rủi ro gián đoạn sản xuất và chuỗi cung ứng.
Về mặt lịch sử, giá dầu và tiền tệ thị trường mới nổi thường biến động cùng chiều dựa trên các yếu tố tương đồng như: triển vọng tăng trưởng toàn cầu, nhu cầu hàng hóa từ Trung Quốc.
Trong bối cảnh căng thẳng tại Trung Đông, British Airways đã dừng khai thác đường bay đến Abu Dhabi đến hết năm nay; nhiều hãng khác cũng hủy các chuyến bay đến Dubai đến hết tháng 3.
Saudi Aramco cảnh báo xung đột Trung Đông đang gây cú sốc lớn cho thị trường năng lượng khi nhiều cơ sở dầu khí ở vùng Vịnh phải tạm dừng hoạt động, làm gia tăng gián đoạn nguồn cung và giá dầu.