Tạo 'lá chắn thép' phòng, chống 'giặc lửa'

Trụ sở tiếp dân của Phòng Cảnh sát PCCC và CNCH, Công an thành phố Hà Nội đã được số hoá. Ảnh: Bảo Hân

Đổi mới từ "một cửa"

Tại trụ sở tiếp dân của Phòng Cảnh sát PCCC và CNCH, Công an thành phố Hà Nội, từ lâu không còn cảnh người dân phải xếp hàng chờ đợi để giải quyết thủ tục. Không gian tiếp dân khá vắng vẻ, nhưng hoạt động nghiệp vụ vẫn diễn ra nghiêm túc, khẩn trương.

Trước màn hình máy tính, hai cán bộ tiếp dân của đơn vị là Thiếu tá Vũ Thanh Tùng và Thiếu tá Trần Hải Bình liên tục cập nhật, tiếp nhận những thông tin, thắc mắc của người dân trên môi trường số. Khi có người đến đề nghị hướng dẫn thủ tục, cán bộ tiếp dân chỉ cần hướng dẫn đến bàn máy tính được bố trí tại góc phòng để người dân chủ động điền các thông tin cần thiết. Việc đánh giá mức độ hài lòng của người dân cũng được thực hiện trên môi trường số thông qua mã QR. Những ý kiến đánh giá về thái độ phục vụ, tinh thần trách nhiệm của cán bộ được tiếp nhận và chuyển trực tiếp đến bộ phận xử lý.

Một trong những điểm mới được đánh giá có tính đột phá trong giải quyết thủ tục hành chính về PCCC là việc hướng dẫn người dân, doanh nghiệp chủ động tổ chức nghiệm thu về PCCC. Theo Cục Cảnh sát PCCC và CNCH, thực hiện Nghị quyết số 66.18/2026/NQ-CP của Chính phủ về phân quyền, cắt giảm, đơn giản hóa thủ tục hành chính, điều kiện kinh doanh, từ ngày 1-7-2026, cơ quan Công an không thực hiện thủ tục nghiệm thu và kiểm tra công tác nghiệm thu về PCCC. Chủ đầu tư, chủ sở hữu công trình có trách nhiệm tổ chức nghiệm thu các yêu cầu về PCCC theo thiết kế đã được thẩm định, thẩm duyệt và chịu trách nhiệm trước pháp luật về kết quả nghiệm thu.

Người dân đánh giá mức độ hài lòng khi được phục vụ qua mã QR tại Trụ sở Phòng Cảnh sát PCCC và CNCH. Ảnh: Bảo Hân

Với tinh thần đồng hành, hỗ trợ người dân và doanh nghiệp, Cục Cảnh sát PCCC và CNCH đã kịp thời ban hành tài liệu hướng dẫn việc tự tổ chức nghiệm thu về PCCC đối với dự án, công trình. Tài liệu tập trung vào 3 nội dung trọng tâm: Quy định của pháp luật về thẩm định thiết kế, nghiệm thu về PCCC; Nội dung nghiệm thu về PCCC của chủ đầu tư, chủ sở hữu công trình; Trách nhiệm của chủ đầu tư, người đứng đầu cơ sở sau nghiệm thu.

Tài liệu hướng dẫn được xây dựng cụ thể, bao quát toàn bộ quy trình nghiệm thu PCCC, từ thành phần hồ sơ, trình tự thực hiện đến 21 nhóm nội dung kỹ thuật trọng yếu. Ở từng nhóm nội dung đều chỉ rõ những vấn đề cần kiểm tra, các lỗi thường gặp và kèm theo biểu mẫu tham khảo. Qua đó, chủ đầu tư, chủ sở hữu công trình có thể dễ dàng áp dụng, chủ động nhận diện và tháo gỡ những khó khăn, vướng mắc trong quá trình nghiệm thu PCCC. Các tài liệu hướng dẫn này cũng được cung cấp để người dân, doanh nghiệp dễ dàng tiếp cận tại trụ sở tiếp dân của các đơn vị PCCC và CNCH trên địa bàn Hà Nội.

Tạo sự đồng thuận

Là chủ đầu tư một công trình nhà cao tầng vừa để ở, vừa để kinh doanh, ông Nguyễn Duy Thanh, chủ nhà số 23, ngõ 16 phố Văn Phú, phường Kiến Hưng, cho biết, những quy định mới giúp ông cũng như các chủ nhà khác chủ động hơn trong công tác PCCC, từ việc tự trang bị hệ thống, phương tiện phù hợp với đặc điểm, công năng sử dụng của công trình.

Ông Nguyễn Duy Thanh (áo đen) được hướng dẫn lắp đặt và sử dụng hệ thống thoát hiểm trên sân thượng nhà mình. Ảnh: Bảo Hân

“Nhà tôi đã trang bị hệ thống báo cháy tự động, hệ thống chiếu sáng sự cố, đèn exit và bình chữa cháy để bảo đảm phù hợp với công năng sử dụng. Khi cảm thấy đã đáp ứng đúng yêu cầu của pháp luật, tôi đưa cơ sở vào hoạt động. Sau này, cơ quan Công an và chính quyền địa phương có kiểm tra, hậu kiểm thì cơ sở đã trang bị đầy đủ các điều kiện cần thiết để hoạt động bình thường”, ông Nguyễn Duy Thanh chia sẻ.

Theo ông Nguyễn Duy Thanh, cải cách thủ tục hành chính không đồng nghĩa với “nới lỏng” quản lý, mà là thay đổi phương thức quản lý để nguồn lực được sử dụng hiệu quả hơn. “Khi những thủ tục không cần thiết được cắt giảm, chủ đầu tư và doanh nghiệp có thêm thời gian, nguồn lực tập trung vào những nhiệm vụ cốt lõi như hoàn thiện thiết kế, tổ chức thi công đúng quy định, nghiệm thu và bảo đảm an toàn trước khi đưa công trình vào sử dụng”, ông Nguyễn Duy Thanh nêu quan điểm.

Xã Hoài Đức tổ chức tuyên truyền PCCC. Ảnh: Bảo Hân

Tại xã Hoài Đức, công tác cải cách hành chính trong lĩnh vực PCCC và CNCH cũng đang được triển khai theo hướng nâng cao trách nhiệm của doanh nghiệp, tăng cường hậu kiểm dựa trên rủi ro và đẩy mạnh ứng dụng khoa học, công nghệ. Mục tiêu là kiểm soát nguy cơ từ sớm, từ cơ sở, bảo đảm an toàn tính mạng, tài sản của Nhà nước, doanh nghiệp và nhân dân. Hiện tại, các hộ dân đều đã tự giác tự tổ chức nghiệm thu về PCCC rất nghiêm túc.

Nhằm đưa công tác PCCC đi vào thực chất, UBND xã Hoài Đức đề ra hàng loạt chỉ tiêu, giải pháp trên nhiều lĩnh vực. Đối với hạ tầng và công nghệ số, xã đẩy mạnh khai báo, cập nhật dữ liệu PCCC và CNCH lên hệ thống cơ sở dữ liệu dùng chung theo nguyên tắc “đúng, đủ, sạch, sống”. Trong năm 2026, xã phấn đấu hoàn thành tối thiểu 25% việc hạ ngầm lưới điện, cáp thông tin chùng, võng; hoàn thành tối thiểu 25% việc bổ sung trụ nước, bể nước, trạm bơm chữa cháy; đồng thời bổ sung giải pháp cấp nước cho tối thiểu 30% các tuyến ngõ hẹp, sâu trên 200m.

Trực tiếp hướng dẫn công tác cứu nạn, cứu hộ tại các nhà dân trên địa bàn thành phố Hà Nội, Trung tá Nguyễn Danh Luân, Phòng Công tác Phòng cháy, Cục Cảnh sát PCCC và CNCH cho biết, việc tiếp nhận, giải quyết thủ tục toàn trình trên môi trường điện tử mà lực lượng Cảnh sát PCCC và CNCH đang thực hiện góp phần giảm số lần đi lại, thời gian chờ đợi, đồng thời hạn chế việc yêu cầu người dân, doanh nghiệp cung cấp lại thông tin. Theo Trung tá Nguyễn Danh Luân, kể từ ngày 1-7-2026, khi thực hiện Nghị quyết số 66.18/2026/NQ-CP của Chính phủ, Bộ Công an đã cắt giảm 27/36 thủ tục hành chính trong lĩnh vực PCCC và CNCH. Trong 6 tháng đầu năm 2026, tiếp tục cắt giảm 3 thủ tục liên quan đến nghiệm thu và phục hồi hoạt động.

Lực lượng cảnh sát PCCC và CNCH ngày càng chính quy, hiện đại. Ảnh: Bảo Hân

Thiếu tướng Dương Đức Hải, Cục trưởng Cục Cảnh sát PCCC và CNCH khẳng định, thủ tục hành chính phải lấy người dân, doanh nghiệp làm trung tâm phục vụ. Cải cách thủ tục hành chính trong lĩnh vực PCCC và CNCH được thực hiện công khai, đẩy mạnh trên môi trường điện tử, đồng thời khai thác dữ liệu để không yêu cầu người dân, doanh nghiệp cung cấp lại những thông tin mà cơ quan nhà nước đã có.

Trên tinh thần xuyên suốt đó, lực lượng Cảnh sát PCCC và CNCH mong muốn người dân, doanh nghiệp tiếp tục đồng thuận, đồng hành cùng lực lượng chức năng. Cải cách thủ tục hành chính, tháo gỡ những điểm nghẽn, khuyến khích sáng tạo và vận dụng tư duy đổi mới sẽ góp phần xây dựng lực lượng Cảnh sát PCCC và CNCH ngày càng tinh nhuệ, chính quy, hiện đại.

“Dễ trăm lần không dân cũng chịu, khó vạn lần dân liệu cũng xong”, Thiếu tướng Dương Đức Hải dẫn lời dạy của Chủ tịch Hồ Chí Minh, đồng thời nhấn mạnh vai trò của sự đồng thuận giữa lực lượng chức năng, người dân và doanh nghiệp trong công tác PCCC. Từ mỗi cơ sở, mỗi công trình và mỗi gia đình, khi trách nhiệm được đặt lên đúng chủ thể, nguy cơ cháy, nổ được nhận diện và kiểm soát từ sớm, sự đồng thuận ấy sẽ trở thành một “lá chắn thép”, góp phần giữ bình yên cuộc sống nhân dân.