Sự thật tên biển Lăng Cô

Tác giả / Tác phẩm

Người Huế kể chuyện Huế

Tác giảLê Vũ Trường Giang

Nhà xuất bảnNXB Kim Đồng

Những câu chuyện gắn liền với mỗi thành phố hay vùng đất là mạch nguồn làm nên hồn cốt cho miền đất ấy. Với Huế, những câu chuyện khởi đi từ cảnh vật nhuốm màu phong lãm, những câu chuyện gắn liền với các danh sĩ danh nhân luôn làm ta say mê. Dù bao quyển sách đã in, thì vẫn còn nhiều điều để kể ngõ hầu bồi đắp sau dày hơn cho di sản Huế, ký ức Huế.

Đầu thế kỉ hai mươi, có một vị trưởng ga người Pháp về nhận nhiệm sở tại ga An Cư, đặt tên theo ngôi làng sở tại. Khi làm việc tại đây, ông có đem theo người vợ, vốn là dân Hải Phòng. Thời bấy giờ, dân chúng và nhân viên đường sắt thường gọi trưởng ga là thầy và vợ của ông là cô.

Được một thời gian, vợ của ông trưởng ga mất. Nỗi đau không gì diễn tả được khiến ông trưởng ga suy sụp, khóc thương vợ không thôi. Ông cho xây mộ phần của vợ mình trước mặt vùng ga để được gần vợ, ngày ngày đi làm vẫn như thấy vợ kề bên. Buồn vui ra lăng vợ tỉ tê chia sẻ. Cái lăng ấy người ta quen gọi là "lăng cô".

Người Huế kể chuyện Huế mở ra chân dung vùng đất cố đô qua những câu chuyện về lịch sử, con người, phong tục và ký ức dân gian. Ảnh: Fahasa.

Người địa phương, nhân viên, dân buôn, khách đi tàu cảm thông cho tình nghĩa vợ chồng vị trưởng ga. Đặc biệt, dân buôn, những người đi tàu đã lưu truyền câu chuyện ấy đi xa. Dần dần mỗi khi tàu về đến ga An Cư người ta nhắn nhau là đã đến ga "Lăng Cô". Người này truyền miệng người kia, dần dần khách đi tàu dường như đã quên cái tên An Cư mà chỉ nhớ đến Lăng Cô. Từ đó, cái tên Lăng Cô gắn với địa danh vùng này từ ga Lăng Cô, biển Lăng Cô, thông dụng cho đến ngày nay.

Một số quan điểm lí giải rằng Lăng Cô có thể bắt nguồn từ "Làng Cò" hoặc "L'Anco" phát âm chệch mà thành. Ý kiến cho rằng Lăng Cô hình thành từ cái tên Làng Cò vì vùng này ngày xưa có nhiều cò sinh sống quanh đầm.

Câu chuyện về người trưởng ga cũng là một cách giải thích nguồn gốc của tên gọi, là sự đồng cảm của người dân trước tình nghĩa vợ chồng. Cái tên ấy như kỉ niệm đẹp của một vùng đất. Mỗi cách lí giải đều có cái hay, cái hợp lí riêng. Tên Lăng Cô bản thân nó cũng là sự hợp lí nhất cho dù nguồn gốc có như thế nào.