Mùa thu nơi biên giới

Mùa thu ở biên giới đến rất khẽ. Nắng không còn gay gắt như những ngày hè, len qua vòm cây thành từng vệt mỏng trên con đường tuần tra. Đồ hoạ: Bảo Hà

Dòng suối dưới chân đồn vẫn chảy, những mái nhà trong bản vẫn thấp thoáng khói bếp, chỉ có bầu trời là xanh hơn và lòng người dường như cũng chậm lại. Giữa khoảng trời ấy, những người lính Biên phòng vẫn bắt đầu một ngày như bao ngày: chỉnh trang quân phục, kiểm tra trang bị, bước ra khỏi cổng đơn vị, đi về phía những cột mốc thân thuộc. Mùa thu của người lính Biên phòng không có tiếng trống hội hay những con phố rực rỡ đèn hoa. Mùa thu bắt đầu từ một phiên tuần tra sớm, từ tiếng chào của người dân bên đường, từ ánh mắt trẻ thơ chạy theo màu áo xanh và từ những điều bình dị tưởng như đã trở thành quen thuộc nơi phên giậu Tổ quốc.

Ở biên giới, mùa thu thường khiến người ta nhớ nhiều hơn. Nhớ một con đường đã đi qua trong những ngày mưa dầm, nhớ một cột mốc đứng lặng giữa núi rừng, nhớ bữa cơm vội bên chốt, nhớ tiếng gọi của đồng đội giữa đêm khuya. Có những người lính Biên phòng đã đi qua rất nhiều mùa thu ở đây, đến mức chẳng còn nhớ mình đã bao lần đón mùa lá đổi màu. Chỉ biết mỗi năm, khi gió heo may tràn về, nhìn những tán cây trước sân đơn vị rung nhẹ trong nắng, lại thấy quê nhà hiện lên trong ký ức. Một con đường làng, một mái nhà, tiếng mẹ gọi, bữa cơm gia đình và những người thân vẫn chờ một cuộc điện thoại. Khoảng cách từ biên giới về quê có khi là hàng trăm, hàng nghìn cây số, nhưng trong những phút lặng lòng ấy, quê nhà dường như ở rất gần.

Nhưng rồi tiếng bước chân đồng đội ngoài sân kéo người lính Biên phòng trở về với hiện tại. Phía trước vẫn là đường biên, là cột mốc, là bản làng cần được bình yên. Vậy là người lính Biên phòng lại khoác ba lô, tiếp tục lên đường. Họ đi qua những sườn núi đã quen, qua những con dốc mà mùa mưa còn in dấu bùn đất, qua những bản làng mà mỗi đứa trẻ đều có thể nhận ra màu áo xanh từ xa. Có khi chuyến đi chỉ là một buổi tuần tra bình thường; có khi là những ngày dài giữa mưa rét, nắng nóng, hay những đêm thức trắng để giữ gìn an ninh, trật tự trên địa bàn. Công việc cứ nối tiếp công việc, mùa này qua mùa khác. Người lính Biên phòng chẳng có cách nào giữ mùa thu lại, nhưng có thể giữ cho những mái nhà phía sau mình được bình yên qua từng mùa thu như thế.

Điều khiến mùa thu biên giới trở nên đặc biệt không chỉ nằm ở cảnh sắc núi rừng, mà còn ở tình người. Những người dân nơi biên cương đã quen với sự hiện diện của người lính Biên phòng. Một nồi cơm nóng được để phần khi cán bộ, chiến sĩ về muộn sau chuyến công tác; một bó rau hái từ vườn; lời hỏi thăm của già làng; tiếng trẻ con ríu rít gọi “các chú bộ đội”... Những điều nhỏ bé ấy đôi khi có sức níu giữ lòng người hơn bất cứ lời động viên nào.

Người lính Biên phòng đến với đồng bào không chỉ bằng nhiệm vụ, mà bằng sự gắn bó được vun đắp qua năm tháng. Từ những ngày giúp dân dựng lại mái nhà sau mưa lũ, đến những buổi tuyên truyền, những lần khám bệnh, trao quà, dạy chữ cho trẻ em; từ việc cùng bà con phát triển kinh tế đến những đêm cùng thức khi bản làng có chuyện. Từng việc nhỏ góp lại thành một tình cảm lớn, để biên giới không chỉ là nơi người lính Biên phòng làm nhiệm vụ, mà dần trở thành một phần ký ức của cuộc đời mình.

Chiều xuống rất nhanh trên vùng cao. Nắng cuối ngày rơi xuống những sườn núi, nhuộm vàng khoảng sân trước đồn. Từ xa, tiếng trẻ gọi nhau về nhà vọng qua những mái nhà đang lên khói. Một người lính Biên phòng đứng bên cột cờ, nhìn lá cờ Tổ quốc trong gió thu và bất chợt nghĩ về những miền quê rất xa. Có thể ở nơi ấy, mùa thu cũng đang về. Có người mẹ vẫn ngóng con, người vợ vẫn chờ một cuộc điện thoại, những đứa trẻ vẫn đếm từng ngày bố được về phép. Và ở đây, giữa núi rừng biên giới, người lính Biên phòng cũng đang nhớ họ. Nỗi nhớ ấy không làm bước chân chậm lại. Ngược lại, nó khiến các anh hiểu hơn giá trị của hai chữ bình yên mà mình đang góp sức gìn giữ.

Mùa thu rồi sẽ qua. Những chiếc lá sẽ rời cành, những cơn gió sẽ mang theo hơi lạnh của mùa đông, những chuyến tuần tra vẫn tiếp tục trên những cung đường quen thuộc. Có người lính Biên phòng sẽ hoàn thành nhiệm vụ, rời biên giới để trở về đơn vị mới; cũng sẽ có những người trẻ khác khoác ba lô lên đường, tiếp nối hành trình của những người đi trước. Cột mốc vẫn đứng đó giữa đất trời, lặng lẽ chứng kiến bao mùa mưa nắng. Núi rừng vẫn xanh, bản làng vẫn bình yên, những đứa trẻ vẫn lớn lên trong tiếng gọi thân thương của quê hương.

Và rồi, một mùa thu khác sẽ lại về. Có thể người lính Biên phòng khi ấy đã ở một nơi khác, nhưng chỉ cần bắt gặp một buổi chiều se lạnh, một vệt nắng vàng trên triền núi hay nghe đâu đó tiếng gió xào xạc qua hàng cây, ký ức về biên giới sẽ trở về nguyên vẹn. Bởi những năm tháng ở nơi phên giậu Tổ quốc không chỉ được đo bằng những ngày tháng công tác. Nó còn được đo bằng những người đồng đội đã cùng mình đi qua gian khó, những người dân đã trao cho mình một bát cơm, một lời hỏi thăm, những đứa trẻ đã gọi mình bằng tiếng gọi trong trẻo nhất và những mùa thu đã âm thầm ở lại trong ký ức.

Mùa thu biên giới vì thế chẳng cần quá nhiều sắc màu. Chỉ cần một lá cờ bay trên đỉnh cột, một người lính Biên phòng đi qua con đường tuần tra trong nắng sớm, một bản làng bình yên sau dãy núi và một mái nhà vẫn đỏ lửa khi chiều xuống. Chừng ấy thôi cũng đủ để người ta hiểu rằng, phía sau sự bình yên của mỗi miền quê là biết bao bước chân đang lặng thầm đi về phía biên cương. Và trong cái se lạnh rất riêng của mùa thu, màu xanh áo lính vẫn hiện diện giữa núi rừng, bình dị mà bền bỉ, như một lời hẹn không thành tiếng với đất nước: Còn biên giới, còn bản làng, còn những người dân đang tin yêu, người lính Biên phòng vẫn sẽ ở đó.