Quan trọng nhất là chất lượng luật!

Trong số các đại biểu mong muốn dự án Luật sớm được thông qua, có những người đã nhiều năm gắn bó với ngành y. Lý do đưa ra là luật này rất cần cho ngành y tế, cho người dân và cả xã hội. Hơn nữa, dự thảo trình Quốc hội tại kỳ họp này tuy chưa hoàn hảo nhưng so với trước đã tốt hơn nhiều, và sau khi ban soạn thảo tiếp thu các ý kiến tại phiên thảo luận sáng qua, Quốc hội có thể xem xét bấm nút thông qua.

Ở chiều ngược lại, nhiều đại biểu (trong đó có cả những người đã và đang làm việc trong ngành y) đề xuất nên xem xét thông qua dự án Luật ở Kỳ họp thứ Năm, vào tháng 5.2023, bởi nhiều vấn đề lớn chưa được giải quyết, nhiều nội dung cần tiếp tục hoàn chỉnh, nhiều quy định khiến các đại biểu chưa yên tâm. Trong đó nổi lên là vấn đề tự chủ bệnh viện; xã hội hóa y tế; việc tính đúng, tính đủ chi phí khám chữa bệnh…

Cụ thể, các đại biểu cho rằng, dự thảo Luật đã quy định về các hình thức xã hội hóa trong lĩnh vực y tế nhưng chỉ dừng lại ở đó, không làm rõ cơ chế thực hiện. Như vậy, xã hội hóa y tế lại trở thành bài toán không có lời giải. Các hình thức xã hội hóa cũng chưa thuyết phục, ví dụ hình thức “vay vốn để đầu tư công trình hạ tầng, thiết bị y tế” có hợp lý không, có khả thi không hay đây là câu chuyện của tín dụng và rất khó triển khai trong thực tế?

Đặc biệt, những phân tích, đánh giá và giải pháp đưa ra trong dự án Luật chưa giải quyết được các bất cập về cơ chế tự chủ của các bệnh viện công. Cho tới nay, vẫn chưa có tổng kết, đánh giá về quá trình thực hiện cơ chế tự chủ của bệnh viện công để mổ xẻ khâu nào yếu, điểm nào mạnh và tìm ra được giải pháp toàn diện.

Bên cạnh đó, các quy định về chi phí và giá khám bệnh, chữa bệnh dù có rất nhiều thay đổi qua các bản dự thảo song lần này theo hướng bám sát các nguyên tắc quy định pháp luật chung về giá, không có những quy định mang tính riêng cho lĩnh vực y tế, chưa thể hiện vai trò quản lý nhà nước về giá khám bệnh, chữa bệnh của Bộ Y tế. Và những quy định chung của Luật Giá thì khó mà đáp ứng được những tính chất đặc thù của giá khám bệnh, chữa bệnh.

Một điểm đáng chú ý nữa là dự thảo Luật đang giao quá nhiều vấn đề lớn cho Chính phủ quy định chi tiết (37/121 điều). Trong đó có những vấn đề lớn chưa rõ ràng, vẫn còn nhiều ý kiến khác nhau về hệ thống cơ sở y tế; xã hội hóa; chi phí giá khám bệnh, chữa bệnh; cơ chế tài chính y tế; Hội đồng Y khoa Quốc gia; công nghệ thông tin trong khám bệnh, chữa bệnh; thử nghiệm lâm sàng trong khám bệnh, chữa bệnh.

Dù quan điểm khác nhau về việc nên thông qua dự án Luật Khám bệnh, chữa bệnh (sửa đổi) tại kỳ họp này hay kỳ họp sau nhưng cả hai luồng ý kiến chắc chắn đều xuất phát từ ý nghĩa và tầm quan trọng của dự án Luật này đối với ngành y và công tác bảo vệ, chăm sóc sức khỏe người dân. Cũng bởi vai trò đó, điều quan trọng nhất với dự án Luật Khám bệnh, chữa bệnh (sửa đổi) chính là chất lượng. Khi dự Luật chưa xử lý được những vấn đề chính sách gốc rễ thì phương án dời thời gian thông qua được đưa ra cân nhắc cũng là hợp lý. Như vậy, cơ quan soạn thảo sẽ có thêm thời gian hoàn thiện, bảo đảm chất lượng, tính ổn định, dài hạn và tính khả thi của Luật như Chủ tịch Quốc hội Vương Đình Huệ đã nhiều lần yêu cầu và tiếp tục nhấn mạnh trong bài phát biểu khai mạc Kỳ họp thứ Tư.