Khó khăn đường lên Tu Thượng
Thôn Tu Thượng cách trung tâm xã Nậm Xé (huyện Văn Bàn) không xa (khoảng 4 km) nhưng để đến được thôn, chúng tôi mất gần 30 phút di chuyển bằng xe máy.

Đường lên thôn Tu Thượng xuống cấp nghiêm trọng.
Tu Thượng là thôn cao nhất của xã Nậm Xé, với 100% cư dân là đồng bào Mông xanh (dân tộc có số dân rất ít) sinh sống. Để lên được thôn, chúng tôi phải điều khiển xe máy vượt qua quãng đường khoảng 4 km đá lởm chởm, nhiều chỗ bùn đất sình lầy. Sau trận mưa đêm hôm trước, một số đoạn trở nên trơn trượt, rất khó đi, có chỗ phải xuống xe, đẩy bộ.
Thôn Tu Thượng có 53 hộ thì hơn 50% thuộc diện nghèo và cận nghèo. Người dân trong thôn chủ yếu phát triển kinh tế từ trồng trọt và chăn nuôi. Cảm nhận đầu tiên khi đến thôn là sự khó khăn. Thôn nằm trên núi cao, các hộ sinh sống không tập trung, đất canh tác ít và xa nhà; các tuyến đường liên gia chưa được đổ bê tông nên khi mưa xuống gây trở ngại lớn cho việc đi lại.
Hôm nay có khách đến nên ông Lý A Hòa ra tận chợ trung tâm để mua thực phẩm. Dù đi xe máy nhưng đôi chân ông Hòa vẫn lấm lem bùn đất. “Mỗi khi mưa xuống, đường lên thôn có nhiều chỗ biến thành ao, một số đoạn có đá bị xói mòn chỉ còn trơ lớp đất đỏ trơn trượt. Muốn vượt qua, chúng tôi phải lái xe bằng cả hai tay và… hai chân. Bà con trong thôn Tu Thượng rất mong được Nhà nước quan tâm đầu tư, giúp chúng tôi có tuyến đường thuận lợi để phát triển giao thương, tiện cho con cháu đi học”, ông Hòa giãi bày.
Theo Trưởng thôn Tu Thượng - Lý A Sú, thu nhập bình quân của người dân trong thôn rất thấp nên để huy động tại chỗ nguồn lực xã hội hóa cho xây dựng nông thôn mới là rất khó. Đơn cử như việc tự đầu tư xây công trình vệ sinh phục vụ sinh hoạt hằng ngày không phải hộ nào cũng làm được. Thôn chỉ có 17 hộ làm nhà vệ sinh cứng hóa, còn lại là bằng gỗ tạm. Xây nhà vệ sinh đã khó chứ chưa nói gì đến xã hội hóa làm đường lên thôn và tự đổ bê tông đường liên gia. Giao thông không thuận lợi khiến nông sản làm ra khó tiêu thụ và giao lưu giữa người trong thôn với các thôn khác, xã khác hạn chế, đây cũng là nguyên do tỷ lệ hộ nghèo của Tu Thượng hằng năm giảm rất ít. Năm nay, thôn phấn đấu giảm 2 hộ nghèo nhưng xem ra không khả quan.
“Một cân thóc bán cho tư thương tại thôn có giá 4.000 đồng, nếu chở ra trung tâm xã bán được 6.000 đồng nhưng đường đi lại rất khó khăn. Do đó, bà con thà bán rẻ tại thôn còn hơn, vì nhỡ đi giữa đường không may đổ xe thì công cốc. Nếu có đường giao thông thuận lợi, tôi tin Tu Thượng sẽ thay đổi từng ngày vì người Mông xanh chúng tôi rất chăm chỉ lao động sản xuất”, ông Sú nói.
Trao đổi về vấn đề này, ông Vàng A Tớ, Chủ tịch UBND xã Nậm Xé cho biết, qua tính toán, tổng kinh phí để đổ bê tông tuyến đường lên Tu Thượng là khoảng 5 tỷ đồng/3,5 km (0,5 km đã đổ bê tông trước đó). Xã đã nhiều lần kiến nghị tại các buổi tiếp xúc cử tri, huyện Văn Bàn cũng đề xuất với tỉnh, tuy nhiên tỉnh chưa có chủ trương đầu tư nên bà con chỉ biết đợi.
Trong khi chờ tỉnh và huyện có vốn đầu tư, 53 hộ đồng bào Mông xanh nơi bản cao này hằng ngày vẫn phải đánh vật với tuyến đường xuống cấp nghiêm trọng và không ngừng mong ngóng về một tuyến đường thuận lợi như bao nơi khác.
