Vị quê nơi đất khách

Giữa cái tấp nập, vội vã của lòng thành phố Houston, bước chân tôi bỗng khựng lại trước hiên quán Đông Ba quen thuộc. Để rồi, khi đĩa tré Huế được dọn ra, mùi thơm nồng nàn của riềng, của tỏi, vị cay xé lòng của ớt quyện trong cái dai giòn sần sật bỗng chốc làm nhòe đi cảnh vật xung quanh. Hóa ra, có những món ăn không chỉ để no lòng, mà là để đánh thức một miền ký ức tưởng chừng đã ngủ yên.

Xứ Huế trong tôi là những buổi chiều sương giăng trên dòng Hương giang, là tiếng chuông chùa Thiên Mụ ngân nga trong khoảng không tịch mịch. Và Huế cũng là nơi có những món ăn bình dị mà đậm đà, như món tré.

Tré từ lâu đã trở thành món ăn quen thuộc trong đời sống ẩm thực của người Huế. Không cầu kỳ về hình thức, món ăn này hấp dẫn bởi sự hòa quyện của nhiều nguyên liệu, gia vị, đặc biệt là vị cay nồng rất đặc trưng. Qua thời gian, tré không chỉ hiện diện trong những bữa ăn, cuộc gặp gỡ mà còn theo chân người Huế đi nhiều nơi, trở thành một hương vị gợi nhớ quê nhà.

Cái hay của tré Huế nằm ở hương vị riêng được tạo nên từ cách kết hợp nguyên liệu và gia vị. Tré không dùng thịt nạc như nem, mà được làm từ thịt đầu heo, tai heo, mũi heo luộc chín, thái chỉ thật mỏng, trộn cùng thịt bò ram vàng xé nhỏ. “Linh hồn” của tré nằm ở phần gia vị “rất Huế”: củ riềng thái sợi li ti, tỏi băm, nước mắm ngon và không thể thiếu vị cay nồng của ớt. Tất cả được gói chặt trong những chiếc lá ổi xanh ngắt để tạo vị chát nhẹ đặc trưng, bên ngoài bọc thêm lớp lá chuối tươi, buộc lại bằng dây lạt tre mộc mạc.

Mỗi lần gắp một miếng tré, lòng tôi lại bâng khuâng một nỗi niềm khó tả. Món ăn ấy đã theo tôi suốt một chặng đường dài của đời người. Nó đã cùng tôi rời Cố đô, tới những góc phố rực rỡ đèn hoa của Sài Gòn, xoa dịu đi nỗi nhớ nhà của những năm tháng tuổi trẻ bôn ba. Và rồi hôm nay, tré lại cùng tôi vượt trùng dương, hiện diện giữa nước Mỹ xa xôi.

Ăn một miếng tré nơi đất khách, nghe vị cay xộc lên mũi, vị ngọt thơm dịu dàng đọng lại nơi đầu lưỡi, tôi chợt nhận ra: Dù thời gian có trôi, không gian có đổi thay, và mái đầu đã điểm sương, thì cái gốc gác, cái "hồn Huế" trong tôi chưa bao giờ mất đi. Giữa Houston hôm nay, đĩa tré bình dị ấy chính là sợi dây vô hình kết nối quá khứ và hiện tại.

Giờ đây giữa Houston với khoảng cách nghìn trùng, bên đĩa tré quê hương, tôi ước được gọi tên những người bạn thuở thiếu thời: Thảo, Minh, Thiếu Lang, Tuấn… Không biết giờ này, mỗi người đang ở đâu, có ai bất chợt nhớ về những ngày cũ như tôi lúc này. Chỉ biết rằng, giữa đất khách, một miếng tré quen đã đưa tôi trở về Huế, nơi có bạn bè, có tuổi trẻ và một miền ký ức chưa bao giờ xa.

Có lẽ, với người đi xa, quê nhà đôi khi chỉ cần một hương vị để trở về.