Từ thương hiệu đến sản phẩm số
Được mệnh danh là “đệ nhất danh trà”, Thái Nguyên nổi tiếng với những vùng chè đặc sản như Tân Cương, Trại Cài, La Bằng, Khe Cốc… Cây chè không chỉ tạo sinh kế cho người dân mà còn góp phần làm nên thương hiệu đặc trưng của tỉnh. Trong bối cảnh thị trường ngày càng rộng mở, người làm chè Thái Nguyên đang chủ động ứng dụng công nghệ số vào sản xuất, kinh doanh, nâng cao giá trị sản phẩm, minh bạch nguồn gốc và đưa thương hiệu chè vươn xa.

Quảng bá giới thiệu sản phẩm trên môi trường số được nhiều doanh nghiệp, HTX sản xuất chè áp dụng.
Số hóa từ nương chè
Hợp tác xã (HTX) Chè an toàn Khe Cốc, xã Vô Tranh có 15 thành viên và trên 98 hộ liên kết. HTX hiện có trên 100ha chè, trong đó 20ha chè hữu cơ và hơn 80ha chè VietGAP. Với các sản phẩm đa dạng, mang hương thơm và vị đậm đặc trưng của vùng chè Khe Cốc, sản phẩm của HTX đã có mặt tại nhiều tỉnh, thành phố trong cả nước và một số quốc gia trên thế giới.
Không dừng lại ở phương thức sản xuất truyền thống, HTX từng bước ứng dụng tiến bộ khoa học kỹ thuật và chuyển đổi số vào trồng, chăm sóc, sản xuất, chế biến chè. Khe Cốc cũng là một trong những đơn vị tiên phong ứng dụng nền tảng số trong quản lý vùng trồng, giúp người tiêu dùng truy xuất nguồn gốc sản phẩm, đồng thời hỗ trợ HTX nâng cao hiệu quả quản lý sản xuất.
Ông Tô Văn Khiêm, Chủ tịch Hội đồng quản trị HTX Chè an toàn Khe Cốc, cho biết: HTX đã sớm đưa vào sử dụng các thiết bị hiện đại để hỗ trợ quá trình sản xuất, đóng gói sản phẩm. Tuy nhiên, với mong muốn quản lý tốt, hiệu quả nông sản, HTX đã triển khai ngay việc số hóa vùng trồng và xây dựng bản đồ số các vùng chè. Chính vì vậy, khách hàng của HTX dù ở trong nước hay nước ngoài đều có thể theo dõi quy trình sản phẩm từ nương chè đến quá trình sản xuất và đưa ra thị trường.
Không chỉ phục vụ quản lý sản xuất, công nghệ số đang trở thành công cụ để các HTX, doanh nghiệp chè mở rộng thị trường và tăng khả năng kết nối với người tiêu dùng. Hiện, toàn tỉnh Thái Nguyên có trên 22.200ha chè, sản lượng chè búp tươi đạt gần 280 nghìn tấn, giá trị sản phẩm trà đạt hơn 14,8 nghìn tỷ đồng, tiếp tục đứng đầu cả nước về diện tích, sản lượng và giá trị sản phẩm chè.
Nhãn hiệu tập thể “Chè Thái Nguyên” đã được bảo hộ tại 6 quốc gia và vùng lãnh thổ gồm Hoa Kỳ, Trung Quốc, Nga, Nhật Bản, Hàn Quốc và Đài Loan - Trung Quốc; chỉ dẫn địa lý “Tân Cương” được bảo hộ tại Liên minh châu Âu và Vương quốc Anh.
Trên nền tảng thương hiệu đã được gây dựng, các HTX và doanh nghiệp sản xuất, kinh doanh chè ở Thái Nguyên đang chủ động đưa công nghệ số vào nhiều khâu, từ trồng, chăm sóc, chế biến đến quảng bá và nhận diện sản phẩm. Thông tin truy xuất nguồn gốc của sản phẩm chè từ nhiều HTX, doanh nghiệp đã được đưa lên Cổng thông tin truy xuất nguồn gốc hàng hóa, sản phẩm quốc gia.
Bà Nguyễn Thị Vân Anh, Phó Giám đốc HTX Trà Quê Em, xã Tân Cương, cho rằng: Với định hướng và mong muốn hướng đến thị trường tiêu thụ rộng lớn, trong và ngoài nước, chúng tôi xác định bên cạnh việc nâng cao chất lượng, giá trị của các sản phẩm chè còn phải ưu tiên đưa công nghệ số vào toàn bộ quá trình quản lý, điều hành từ nương chè đến sản phẩm xuất bán ra thị trường. Điều đó vừa có thể xây dựng thương hiệu mạnh, nâng cao giá trị nông sản và từng bước khẳng định vị thế trên thị trường trong nước và quốc tế.
Còn theo ông Hoàng Văn Tuấn, Giám đốc HTX Trà an toàn Phú Đô, xã Vô Tranh: Hiện nay, chúng tôi đã đưa các công nghệ số vào quá trình theo dõi, sản xuất, quảng bá sản phẩm chè. Điều này không chỉ giúp quản lý minh bạch các sản phẩm chè của HTX, mà còn góp phần nâng cao giá trị sản phẩm, đưa đến tay người tiêu dùng những sản phẩm tốt nhất.
Hướng tới hệ sinh thái số ngành chè
Việc ứng dụng công nghệ số trong sản xuất, kinh doanh chè đang được Thái Nguyên xác định là một trong những hướng đi quan trọng để nâng cao giá trị, sức cạnh tranh và khả năng truy xuất nguồn gốc của sản phẩm.
Theo kế hoạch chuyển đổi số ngành chè giai đoạn 2026-2030, Thái Nguyên phấn đấu đến năm 2030 cơ bản hình thành hệ sinh thái số ngành chè; 100% xã, phường có diện tích chè được thiết lập đầu mối cập nhật dữ liệu; tối thiểu 70% diện tích chè có hồ sơ số và dữ liệu bản đồ GIS ở mức phù hợp.
Cụ thể hóa mục tiêu này, mới đây, mã nhận diện thương hiệu “Chè Thái Nguyên” đã chính thức được giới thiệu tại họp báo Festival Trà Quốc tế - Thái Nguyên 2026 và đưa vào vận hành, sử dụng từ Festival Trà Quốc tế lần này. Đây là công cụ nhận diện số, hình thành một điểm truy cập thống nhất, giúp người tiêu dùng, cơ quan quản lý, doanh nghiệp và khách hàng tra cứu, đối chiếu thông tin về thương hiệu, chủ thể, sản phẩm và các dữ liệu liên quan đến “Chè Thái Nguyên”.

Các sản phẩm chè của HTX Chè an toàn Khe Cốc đều có thể truy xuất được nguồn gốc.
Theo ông Vũ Văn Phán, Chủ tịch Hội Chè tỉnh Thái Nguyên, thời gian qua, Hội Chè tỉnh đã chủ động tuyên truyền đến hội viên, các HTX và doanh nghiệp sản xuất, kinh doanh chè tiếp tục ứng dụng công nghệ số vào sản xuất, kinh doanh. Hội cũng phối hợp với các đơn vị, sở, ngành hỗ trợ người làm chè tham gia tập huấn về chuyển đổi số, ứng dụng công nghệ trong toàn bộ quá trình từ trồng, chế biến đến đưa sản phẩm đến tay người tiêu dùng.
Từ những nương chè đến nhà xưởng, từ quản lý vùng trồng đến quảng bá, tiêu thụ sản phẩm, chuyển đổi số đang từng bước hiện diện trong chuỗi giá trị chè Thái Nguyên. Công nghệ giúp người làm chè chủ động hơn trong quản lý quy trình, minh bạch thông tin, truy xuất nguồn gốc và kết nối với thị trường.
Không bằng lòng với những giá trị đã được gây dựng, người làm chè Thái Nguyên đang chủ động thích ứng với phương thức sản xuất, kinh doanh mới. Từ sản phẩm OCOP 5 sao đến những hộ gia đình vẫn giữ nghề sao chè thủ công truyền thống, số hóa đang trở thành “chìa khóa” để nâng cao giá trị, sức cạnh tranh và đưa thương hiệu “Chè Thái Nguyên” vươn xa hơn trên thị trường trong nước và quốc tế.
Nguồn Thái Nguyên: https://baothainguyen.vn/tu-thuong-hieu-den-san-pham-so

