'Bốn mùa cờ bay' của tác giả Huỳnh Mai Liên ra mắt ngày 25-8, đúng dịp kỷ niệm 80 năm Quốc khánh 2-9, là một hải trình đến Trường Sa bằng thơ đầy rung cảm, như một con sóng nhỏ, hòa vào tình yêu lớn của dân tộc trong dấu mốc thiêng liêng của Tổ quốc.
Có rất nhiều bài thơ được viết về những đấng sinh thành, đặc biệt là về người mẹ. Trong đó, mỗi tác giả đều gửi gắm tấm lòng của đứa con với cha, mẹ.
'Vu Lan báo hiếu' - khúc hoan ca đạo hiếu và khoán thủ trong thơ Quản Minh Cường
Cứ mỗi độ Vu Lan về, không gian dường như lắng lại để gợi nhắc mỗi người con đất Việt nỗi nhớ thương da diết đối với hai đấng sinh thành và hướng lòng tri ân đến cội nguồn sinh dưỡng.
Có một bài thơ rất cũ của Richard Armour đã viết thành một câu chuyện nhỏ mang quan điểm cực kỳ thú vị:
Trong suốt chiều dài dựng nước và giữ nước, đất nước đã có nhiều phen lâm nguy vì giặc xâm lăng, nô lệ, nhưng nhờ tinh thần yêu nước, thương nòi, dân ta lại quật cường đứng lên đánh đuổi xâm lược, giành lại độc lập. Và cũng trong suốt chiều dài dựng nước và giữ nước ấy, đã có những bản tuyên ngôn vang lên như một chân lý không thể đổi thay:'Nước Việt Nam là của người Việt Nam' và 'Không có gì quý hơn độc lập, tự do'!
Ngay sau khi cầu truyền hình 'Thời cơ vàng' kết thúc, người dân Thủ đô được chiêm ngưỡng màn pháo hoa rực rỡ tại khu vực Cột cờ Hà Nội. Đây cũng là lần hiếm hoi Cột cờ Hà Nội trở thành điểm bắn pháo hoa.
Gắn bó với Hà Nội, với kháng chiến và với nền văn học cách mạng, nhà thơ Nguyễn Đình Thi để lại những tác phẩm vượt thời gian trong thơ ca và âm nhạc.
'Phía quê nhà' gồm 55 bài thơ ghi dấu những cảm xúc, khát vọng và tình yêu quê hương đất nước, con người trong chặng đường 20 năm qua của nhà báo, nhà thơ Bùi Minh Huệ (Hà Tĩnh).
TP. Huế và TP.HCM thực hiện chương trình cầu truyền hình chính luận - nghệ thuật đặc biệt mang tên 'Thời cơ vàng' tại ba điểm cầu: Cột cờ Hà Nội, Quảng trường Ngọ Môn, Bến Nhà Rồng vào tối nay.
Sông Cầu, con sông chảy dọc qua các làng quan họ của Bắc Ninh, lơ thơ nước chảy. Phong cảnh hữu tình lại thêm những câu ca quan họ của liền anh, liền chị đã trở thành nguồn cảm hứng bất tận của các thi nhân.
Trong dòng chảy thơ ca Việt Nam, đề tài hiếu đạo từ lâu đã trở thành một mạch nguồn thiêng liêng, bền bỉ. Hiếu không chỉ là đạo làm người mà còn là nền tảng văn hóa, là cái gốc để hình thành nhân cách và cũng là nguồn cội hun đúc nên truyền thống dân tộc. Biết bao thế hệ thi nhân đã gửi gắm đạo hiếu vào câu ca, lời thơ, từ ca dao quen thuộc 'Công cha như núi Thái Sơn/Nghĩa mẹ như nước trong nguồn chảy ra' đến những câu thơ khắc khoải, chiêm nghiệm trong thơ hiện đại. Trong mạch nguồn ấy, bài thơ 'Vu Lan báo hiếu' của Tiến sĩ Quản Minh Cường là một thi phẩm đáng chú ý, chạm đến tim người đọc.
Thơ Phạm Hồ Thu được dư luận phê bình văn chương nhận xét là giọng điệu thơ nữ khá riêng biệt. Với sự nồng nàn và chân thành hết mực thơ chị mong khắc họa tâm hồn đàn bà luôn hướng tới vẻ đẹp sâu sắc của tình yêu và những giá trị sống. Đọc thơ của Phạm Hồ Thu, ta nhận ra thơ chị có hai mạch chảy thi ca luôn song hành và bồi đắp cho nhau: mạch thơ trữ tình truyền thống và mạch thơ tự do, văn xuôi hiện đại.
Văn học viết về hình tượng người cha vốn đã ít, mà về người cha lam lũ ruộng đồng lại càng hiếm hơn.
Lữ Hồng là cây bút quen thuộc ở phố núi Pleiku, ghi dấu ấn trong lòng bạn đọc qua nhiều thể loại sáng tác. Mới đây, chị liên tiếp gặt hái thành công với 2 giải thưởng văn chương.
Cách mạng Tháng Tám là một bản hùng ca bất diệt. Một dân tộc 'Rũ bùn đứng dậy sáng lòa' (Nguyễn Đình Thi) từ kiếp nô lệ thành người tự do. Đã 80 năm nhưng âm vang những ngày trào dâng cuộn sóng như nước vỡ bờ ấy vẫn còn vang vọng đến hôm nay qua những bài thơ, bản nhạc, như một pho 'Biên niên sử tâm hồn' đã ghi lại những rạo rực, hào hùng của những năm tháng không quên ấy, với niềm 'vui bất tuyệt', như tên một bài thơ viết trong những ngày sục sôi khí thế cách mạng của nhà thơ Tố Hữu.
Nhà thơ Bảo Ngọc tên thật là Nguyễn Thị Bích Ngọc, sinh năm 1974, quê quán ở Tân Dân, Khoái Châu, Hưng Yên; tốt nghiệp Khóa V Trường Viết văn Nguyễn Du; hiện đang làm việc tại Báo Thiếu Niên Tiền Phong ở Hà Nội và là Phó Chủ tịch Hội đồng Văn học thiếu nhi Hội Nhà văn Việt Nam khóa X.
Tác phẩm 'Tân thanh' của nhà văn Trung Quốc Dương Sĩ Phương lấy bối cảnh vùng núi giáp ranh giữa Quảng Tây và Quý Châu, có một nhóm phụ nữ dân tộc Miêu đang sinh sống.
Tập thơ 'Phía quê nhà' của tác giả Bùi Minh Huệ (nguyên Phó Tổng Biên tập Báo Hà Tĩnh) gồm 53 bài thơ khá dày dặn. Trang thơ nào cũng hiển hiện một hồn thơ mẫn cảm, tinh tế với mọi sự, mọi người.
Nhà thơ Nông Quốc Chấn người dân tộc Tày. Ông là người dân tộc thiểu số đầu tiên 'mang hơi thở núi rừng Việt Bắc Bắc vào thi ca', được coi là cánh chim đầu đàn của nền văn học các dân tộc thiểu số Việt Nam. Ông là tác giả các bài thơ nổi tiếng như 'Dọn về làng', 'Khâu áo'...
Tập thơ Mùa xuân ở lại của cố nhà thơ Trần Nhật Minh chứa đựng tình cảm sâu nặng dành cho quê hương, gia đình, những trăn trở về thế sự và những suy ngẫm về lẽ sống.
Trong chương trình 'Những câu thơ viết nên hình đất nước', nhà thơ Nguyễn Khoa Điềm chia sẻ về thế hệ viết từ chiến trường ác liệt, và cầm súng vừa cầm bút đấu tranh cho thống nhất, hòa bình dân tộc.
Dưới đây là những lời tạm dịch trong bài thơ mang tên 'Vì những người đồng chí đã ngã xuống' của bà Anjuska Marija Weil, người luôn đấu tranh vì hòa bình và công lý cho Việt Nam, và hiện giữ cương vị Chủ tịch Hội Hữu nghị Thụy Sĩ-Việt Nam.
Bài thơ 'Nghĩa Mẹ, công Cha' của nhà thơ Quản Minh Cường rất xuất sắc trong thủ pháp nghệ thuật 'khoán thủ'.
'Được mất hay khúc ru dâu bể' là tập thơ mới nhất của nhà thơ Thái Bảo Dương Đỳnh, tên thật là Dương Đình Ngạt, do NXB Đà Nẵng ấn hành vừa mới ra mắt bạn đọc trong tháng 7-2025. Là người anh đồng hương thân thiết bên con sông Trầu, sông Tranh vùng trung du Quế Thọ, Hiệp Đức, nên tôi đã có những mối đồng cảm về con người anh và cả thơ anh.
Nhà thơ, nhà giáo Đặng Nguyệt Anh, một trong số rất ít những 'cô giáo đi B' nay đã gần tuổi 80, vẫn miệt mài sống, viết và truyền lửa.
Hôm ấy, trên xe khi đi qua đoạn đường gần Khách sạn Morin và Trung tâm Nghệ thuật Điềm Phùng Thị ở Huế, nhìn hàng cây rất đẹp, tôi nói với người lái xe: 'Nếu thấy cây long não, em chỉ cho anh nhé'.
Nhà thơ Phạm Hầu là một trong 46 gương mặt xuất hiện trong 'Thi nhân Việt Nam 1932-1941' của Hoài Thanh - Hoài Chân. Đáng tiếc, cuộc đời ngắn ngủi trên dương gian khiến sự nghiệp Phạm Hầu cũng chìm khuất theo năm tháng.
Tiến sĩ Đoàn Minh Tâm là nhà phê bình văn học thuộc thế hệ 8X và là 1 trong những gương mặt nổi bật hiện nay. Loạt bài Đi tìm vẻ đẹp văn chương của anh đăng trên ấn phẩm Văn học và tuổi trẻ là những gợi ý giúp các em học sinh có thêm cảm thụ tốt về các tác phẩm văn học đã rất nổi tiếng trong sách giáo khoa nhiều thế hệ.
Đường thôn rơm rạ trải vàng/mà nghe hương đất đồng làng xốn xang /hắt hiu ngọn gió thu sang /thả hồn theo gió mênh mang cuối ngày. (Bài thơ Thu sang của tác giả Nguyễn Văn Trình )
Trong sáng tác thơ, nhạc về Đồng Hới, có rất nhiều tác phẩm hay, lấy nguồn cảm hứng từ sông, biển Nhật Lệ. Có thể kể đến những tác phẩm tiêu biểu như: 'Nhật Lệ trăng huyền thoại', thơ Lý Hoài Xuân, nhạc Hoàng Sông Hương; 'Tình sông Nhật Lệ', thơ Đặng Thị Kim Liên, nhạc Dương Viết Chiến… và gần đây nhất là tác phẩm 'Chiều Nhật Lệ', thơ Phan Đình Tiến, nhạc Lê Đức Trí.
Nhà thơ Phạm Hầu là một trong 46 gương mặt xuất hiện trong công trình nghiên cứu thi ca đặc sắc 'Thi nhân Việt Nam 1932-1941' của Hoài Thanh - Hoài Chân. Đáng tiếc, cuộc đời ngắn ngủi trên dương gian khiến sự nghiệp Phạm Hầu cũng chìm khuất theo năm tháng. Bây giờ, những ai nhớ đến nhà thơ Phạm Hầu vẫn thấy nhiều điều thú vị khi tìm hiểu về ông.
Bài thơ 'Miền sóng nhớ' của tác giả Nguyễn Thu Thảo - một thi phẩm nhẹ nhàng mà da diết, gửi gắm tâm tình của người con xứ Nghệ với mối tình dang dở bên dòng sông Lam. Qua hình ảnh ẩn dụ của dòng sông, bài thơ gợi mở một không gian cảm xúc sâu lắng, phản chiếu tâm trạng của những cuộc chia xa và nỗi nhớ khôn nguôi.
Bài thơ 'Phiên chợ Dào San' của Trương Hữu Thiêm cuốn hút người đọc vì nói lên một cách rất tự nhiên, nét đẹp văn hóa và vẻ đẹp con người Tây Bắc.
'Bờ sông vẫn gió' có thể nói là bài thơ rất giản dị, từ tứ thơ đến cấu trúc bài thơ; mẹ không còn ở trên thế gian nhưng mọi cảnh vật gắn bó với mẹ vẫn còn nguyên đây, xin mẹ một lần trở về, chỉ một lần thôi, rồi mẹ hãy đi ... Vậy thôi, giản dị nhưng không hề đơn giản. Trúc Thông đề cập tới nỗi đau thương lớn nhất của đời người (mẹ mất) không phải chỉ bằng nhịp điệu hay câu chữ uyển chuyển của thể thơ mà ở sự chân thành của tình thơ trong âm điệu buồn thương nhưng ngời sáng lung linh của tình mẫu tử.
Mới đây, một người bạn của ông Hoàng Nam Tiến đã tiết lộ bài thơ cuối cùng ông viết về mẹ với mong muốn được phổ nhạc.
Đến phía Đông Bắc phường Hoa Lư, tỉnh Ninh Bình, du khách sẽ ngẩn ngơ trước vẻ đẹp kỳ thú của hòn núi đá nghiêng bóng chênh vênh, lặng lẽ soi mình bên bờ ngã ba sông Đáy - sông Vân. Đó là núi Non Nước (núi Dục Thúy), tạo nên vẻ huyền diệu, sơn thuỷ hữu tình của nơi này.
Sau lời bình của nhà báo Viết Dư ở báo Ninh Bình về bài thơ 'Tháng 7 này' của Nguyễn Hồng Vinh, Tòa soạn nhận được một số ý kiến của bạn đọc, nối dài mạch cảm xúc biết ơn các liệt sĩ, thương binh đã hy sinh xương máu để giành lại độc lập, tự do cho Tổ quốc; và hôm nay trên nền tảng ấy, người người, nhà nhà, cộng đồng đang chung sức chung lòng đưa dân tộc ta vào kỷ nguyên mới – kỷ nguyên của cường thịnh, phồn vinh, sánh vai với các nước tiên tiến trên thế giới.
Hầu như người Việt Nam nào cũng nhớ tháng 7 - tháng có kỷ niệm Ngày Thương binh - Liệt sĩ; tháng lấy đi nước mắt của nhiều người vì lòng thương nhớ, biết ơn hàng triệu người đã hy sinh cho cây độc lập, tự do của nước nhà đơm hoa kết trái.
Trong dòng chảy thi ca Việt Nam hiện đại, thơ viết về mẹ luôn là một mạch nguồn cảm xúc dạt dào. Bởi mẹ là biểu tượng cho tình yêu vô điều kiện, cho sức chịu đựng vô biên, cho hình ảnh người phụ nữ tảo tần gắn liền với số phận dân tộc.