Quảng Trị giải phóng

Cờ Giải phóng tung bay giữa trung tâm thị xã Đông Hà. Ảnh: TL

Ngay từ giữa năm 1971, Bộ Chính trị Trung ương Đảng đã họp để đánh giá tình hình, xác định thời cơ chiến lược và đề ra nhiệm vụ cần kíp của quân và dân ta: Kịp thời nắm lấy thời cơ lớn, đẩy mạnh tiến công quân sự, chính trị và ngoại giao, phát triển thế chiến lược tiến công mới trên toàn chiến trường miền Nam và đánh bại chiến lược “Việt Nam hóa chiến tranh” của Mỹ. Quyết tâm chiến lược của Bộ Chính trị được Quân ủy Trung ương quán triệt và ra Nghị quyết về Kế hoạch chiến lược năm 1972, trong đó xác định: Trị - Thiên từ vị trí là hướng phối hợp quan trọng nay chuyển thành hướng chiến lược chủ yếu nhằm tiêu diệt lực lượng lớn quân địch và mở rộng vùng giải phóng, góp phần làm thay đổi so sánh lực lượng giữa ta và địch, thay đổi cục diện chiến tranh ở miền Nam, đưa cuộc kháng chiến tiến lên một bước mới. Chiến dịch tiến công Trị - Thiên năm 1972 (chủ yếu là trên chiến trường Quảng Trị) là chiến dịch có quy mô lớn nhất kể từ đầu cuộc kháng chiến chống Mỹ đến năm 1972 cả về không gian, thời gian, lực lượng sử dụng và mức độ ác liệt.

Trong chiến dịch Quảng Trị năm 1972, Đảng bộ, quân và dân toàn tỉnh đã nỗ lực to lớn. Ngay từ khi tiếp nhận chủ trương của Trung ương, toàn tỉnh đã dấy lên một khí thế cách mạng sôi sục, ý chí và quyết tâm lớn lao, quyết tâm giải phóng quê hương. Cán bộ, đảng viên, chiến sĩ và quần chúng cách mạng luôn tiên phong trên khắp các địa bàn, phối hợp đắc lực với bộ đội chủ lực thực hiện nhiệm vụ chuẩn bị chiến trường. Bộ đội địa phương làm tốt nhiệm vụ đánh địch nghi binh, giữ yếu tố bất ngờ cho chiến dịch. Kể từ ngày chiến dịch mở màn (30/3/1972) đến kết thúc cuộc chiến đấu chống địch phản kích tái chiếm vùng giải phóng (31/1/1973), suốt 11 tháng chiến sự diễn ra ác liệt, lực lượng du kích và đồng bào ở lại bám trụ luôn sát cánh cùng bộ đội chủ lực chiến đấu, phục vụ chiến đấu. Nhiều trận đánh của bộ đội, du kích các địa phương trong chiến dịch tấn công cũng như phòng ngự đạt hiệu suất cao; đúc rút nhiều kinh nghiệm hay, gây tiếng vang lớn, xứng đáng được ghi vào lịch sử những trận đánh đẹp, những chiến công oai hùng. Sau 2 đợt tấn công và nổi dậy mãnh liệt từ ngày 30/3/1972 đến ngày 1/5/1972, quân và dân ta đã hợp đồng chặt chẽ tấn công, quét sạch hệ thống phòng ngự kiên cố nhất và đập tan bộ máy kìm kẹp tàn bạo của Mỹ - ngụy từ sông Bến Hải đến Mỹ Chánh, từ Khe Sanh đến Cửa Việt, một vùng đất rộng lớn của quê hương với hơn 30 vạn dân được giải phóng.

Ngày 1/5/1972, Quảng Trị được hoàn toàn giải phóng. Sau gần 20 năm trời chúng ta đổ bao xương máu chiến đấu, hy sinh, người này ngã xuống, người khác tiến lên để thực hiện bằng được khát vọng thống nhất non sông.