Đây là phong tục được cộng đồng người Hà Nhì ở vùng cao huyện Bát Xát duy trì hàng trăm năm qua vào dịp rằm tháng Giêng nhằm tạ ơn thần nước, thần rừng, cầu mong mưa thuận gió hòa, mùa màng bội thu trong năm mới.
Dâng sao giải hạn giống như vung tiền mua sự an ủi, đánh lừa chính bản thân mình, thiếu tự tin vào bản thân, không dám đối mặt với những khó khăn gặp phải mà thôi.
Lễ giải hạn đầu năm là một phong tục truyền thống của cộng đồng dân tộc Tày, Nùng nhằm xua đuổi cái xấu, cầu mong năm mới an lành, mọi việc hanh thông, thuận lợi…
Sống trên núi cao, bà con các dân tộc thiểu số coi trọng rừng. Thông qua luật tục và những lễ cúng rừng, bà con đã giữ được những cánh rừng xanh. Người Pa Dí ở huyện Mường Khương, tỉnh Lào Cai là một trong số đó.
Người Mã Liềng thuộc dân tộc Chứt, tập trung định cư ở các bản Kè, bản Cáo, bản Chuối, bản Cà Xen thuộc hai xã Lâm Hóa, Thanh Hóa, huyện Tuyên Hóa, tỉnh Quảng Bình.
Xửa xưa, người Mông tính tròn mỗi tháng 30 ngày, không có ngày lẻ ngày dư, do vậy, cứ 360 ngày là tròn một năm, thành ra người Mông thường ăn Tết trước so với một số tộc người khác. 30 Tết ăn tất niên, mùng Một cấm bang, mùng Ba tiễn ông bà, mùng Hai dựng hội nếu có hội Gầu tào; hoặc mùng Hai đi tết ông bà ngoại; nếu ai từng là môn sinh của thầy khèn, thầy sắt, tức đã theo nghề rèn đúc… phải tới chúc mừng thầy.
Chồng tôi nói, mâm cỗ cúng giao thừa nhà hàng xóm có bộ gương, lược, đèn đẹp, còn nhà thôi thì chỉ có xôi, gà, chè, hoa, trái cây mà thôi.
Những ngày cuối năm, khi những tia nắng xuân đã tràn ngập núi rừng, thắp lên sắc trắng tinh khôi trên những vườn mai, vườn mận thì cũng là lúc mà bản người Dao Hạ Sơn, xã Ngọc Khê, huyện Ngọc Lặc bắt đầu rộn ràng những đêm tết nhảy.
Ngoài những phong tục đón tết truyền thống với 'Cây nêu tràng pháo bánh chưng xanh. Thịt mỡ dưa hành câu đối đỏ', Việt Nam còn có những phong tục độc đáo, đặc sắc mà không phải ai cũng biết.
Việt Nam có 54 dân tộc anh em với những phong tục đón Tết Nguyên đán độc đáo, mang đậm bản sắc văn hóa truyền thống của từng tộc người.
Trên đất nước Việt Nam, mỗi dân tộc đều có những phong tục riêng để đón Tết cổ truyền. Trải qua bao biến động của lịch sử, thời gian nhưng tết của người Dao vẫn gìn giữ được nhiều phong tục tập quán tốt đẹp từ ngàn xưa truyền lại.
Lễ hội Gầu Tào của đồng bào dân tộc Mông ở huyện Mai Châu (Hòa Bình) là lễ hội dân gian truyền thống, nét sinh hoạt văn hóa tín ngưỡng đã có từ lâu đời nhằm tôn vinh bản sắc văn hóa, dân tộc.
Nếu như Tết của người M'Nông được biết đến với những nghi thức tôn vinh hạt thóc thì Tết truyền thống của người Êđê lại không thể không có món canh bột lá yao độc đáo, đậm đà hương vị núi rừng và đặc biệt của đồng bào dân tộc thiểu số ở Tây Nguyên.
Tết Nguyên đán là ngày lễ lớn nhất Việt Nam và với 54 dân tộc anh em cũng sẽ có những phong tục khác nhau trong dịp này. Dưới đây là những phong tục đón Tết khác lạ của một số dân tộc ở vùng núi phía Bắc nước ta.
Người Mã Liềng thuộc dân tộc Chứt, tập trung định cư ở các bản Kè, bản Cáo, bản Chuối, bản Cà Xen thuộc hai xã Lâm Hóa, Thanh Hóa, huyện Tuyên Hóa, tỉnh Quảng Bình. Sau những năm 90 của thế kỷ trước, họ rời khỏi hang đá, cuộc sống đã dần thay đổi; tuy nhiên, những phong tục tập quán độc đáo, đặc sắc vẫn được họ giữ gìn qua nhiều thế hệ. Đối với người Mã Liềng, lễ cúng thần rừng vào ngày mùng 1 Tết là sự kiện trọng đại nhất, không gia đình nào được vắng mặt.
Hữu ngạn sông Mã, ngay sát mép nước, có một khóm đá hình thù kỳ dị gồm ba khối đá khổng lồ xếp chồng lên nhau, nhìn rất thích mắt. Nhưng lời nguyền khủng khiếp từ tảng đá ấy khiến hàng trăm năm nay, người Mường, người Thái cư trú trên mảnh đất Mường Lát (Thanh Hóa) không dám đến gần.
Cũng giống như nhiều dân tộc khác, người Dao đỏ đón Tết cổ truyền theo lịch âm. Trong quan niệm của họ, Tết là dịp để mọi người sum họp, nghỉ ngơi sau một năm lao động mệt nhọc.
Ít người biết rằng, bản Sì Choang ở xã Vàng Ma Chải, huyện Phong Thổ, tỉnh Lai Châu, heo hút, biệt lập còn lưu giữ nhiều tập tục lạ kỳ, huyền bí của người Dao đỏ, trong đó có tục kéo vợ vào mùa xuân.
Người miền núi nhiều nơi trên thế giới đều có chung một cách 'nuôi lửa' đơn giản và hiệu quả nhất, đó là trong bếp hoặc trong lò lúc nào cũng ủ sẵn than hồng ngún trong tro, cho lửa trong than, cho lửa trong củi, cho lửa trong lửa và lửa cứ thế tự 'nuôi' mình, nói như lối nói hiện đại bây giờ là 'tự' sống 24/24 giờ.
Tại vùng đất của bộ tộc ít người ở Hà Giang, có tới cả ngàn đầu lâu trâu trắng lốp treo lủng lẳng trên những cọc vầu hoặc cọc gỗ cắm rải rác trong những bụi cỏ, sau những gốc cây.
Xét về cội nguồn, 'xe' hay còn gọi thông dụng là 'xòe' (tiếng Thái có nghĩa chung là Múa) của cộng đồng dân tộc Thái trước hết bắt nguồn và gắn kết song hành với sinh hoạt tín ngưỡng. Xòe là nơi góp phần thể hiện quan niệm của người Thái về vũ trụ và về nhân sinh, thông qua các hoạt động nghi lễ của các thầy cúng và người tham gia thực hành chính là các con bệnh hoặc những người có niềm tin vào thần linh.
Với 2.000 USD, một vị giáo sư ở Hungary đã khăn gói đến tận khu rừng nhiệt đới miền Trung Việt Nam cùng ăn cùng ở với người Bru - Vân Kiều suốt 10 tháng ròng.
Cuối năm, khi mùa màng thu hoạch xong, đồng bào dân tộc Cống, tỉnh Lai Châu lại cùng nhau vui trong Tết Hoa Mào gà.
Tuyên Quang có trên 22 dân tộc anh em cùng sinh sống. Trong đó, dân tộc Pà Thẻn sinh sống chủ yếu tại xã Hồng Quang, huyện Lâm Bình. Nói đến người Pà Thẻn là nói đến một dân tộc có đời sống văn hóa tinh thần giàu bản sắc với những lễ hội, tập tục độc đáo.
Gầu Tào là lễ hội truyền thống có từ lâu đời phản ánh tín ngưỡng, phong tục, tập quán của dân tộc Mông được tổ chức vào dịp đầu xuân hàng năm nhằm cầu mùa màng và mọi điều tốt lành nhất sẽ đến với dân bản.
Nghi thức hầu đồng của người Việt những năm 1940, 1950 được nhà nghiên cứu Maurice Durand ghi lại bằng chữ và cả hình ảnh trong cuốn 'Điện thần và nghi thức hầu đồng Việt Nam'.
Vốn có bản sắc văn hóa riêng biệt và độc đáo nên Tết của người Dao đỏ ở xã Khai Trung, huyện Lục Yên (Yên Bái) cũng mang rất nhiều nét đặc trưng cho đời sống văn hóa tinh thần của dân tộc mình.
Vốn có bản sắc văn hóa riêng biệt và độc đáo nên Tết của người Dao đỏ ở xã Khai Trung, huyện Lục Yên (Yên Bái) cũng mang rất nhiều nét đặc trưng cho đời sống văn hóa tinh thần của dân tộc mình.