Ngày 10/9/1385, cách đây 635 năm, tức ngày 6 tháng 8 năm Ất Sửu, tại làng Cham, hương Lam Sơn (Thanh Hóa), Lê Lợi ra đời. Mấy ai ngờ, vị hào trưởng đó là người mở đầu cho triều đại Hậu Lê dài nhất lịch sử phong kiến Việt Nam, mà bắt đầu bằng Hội thề Lũng Nhai. Lũng Nhai là mốc son đầu tiên của cuộc khởi nghĩa Lam Sơn gây dựng nên vương triều Hậu Lê bền vững gần 400 năm.
Xứ Nghệ vinh dự đã là 'kinh đô kháng chiến' của nhà Hậu Trần, là 'đất đứng chân' của nghĩa quân Lam Sơn và đóng góp rất nhiều cho các cuộc kháng chiến, cho chiến thắng của dân tộc trước âm mưu xóa tên Đại Việt của giặc nhà Minh (Trung Quốc).
Xưa nay người trung với vua, với triều đình không hiếm. Nhưng lịch sử rất hiếm có những gia đình mà cả cha và con cùng một chí hướng, một dạ trung kiên, trung thành và hy sinh như cha con Đặng Tất - Đặng Dung.
Tương Dương, miền Tây xứ Nghệ được xem là chảo lửa Đông Dương. Nơi mà cái nóng đã trở thành đặc trưng nổi tiếng trong và ngoài nước.
Đây là vị tướng nổi tiếng trong lịch sử phong kiến Việt Nam, tham gia đánh giặc Minh xâm lược. Dù sự nghiệp không thành, Đặng Dung đã để lại tấm gương sáng về tinh thần chống ngoại xâm của dân tộc ta.
Đây là một trong những danh tướng nổi tiếng trong sử Việt. Sinh thời, ông đã xây dựng được đội quân chó săn. Nhờ đội quân này, ông đã thành công thu được hàng chục nghìn mũi tên của địch.
Trong những ngày tháng 4-2020 vừa rồi, cả nước chung tay cùng nhau chống dịch Covid- 19 khiến hình ảnh và nhịp sống Hà Nội rất khác so với trước đó. Đường phố thưa vắng người hơn, vì nhiều cơ quan, đơn vị cho nhân viên làm việc tại nhà, các cơ sở thương mại, dịch vụ đóng cửa nên lao động ngoại tỉnh trở về quê. Nhưng trong lịch sử, đây không phải là lần đầu tiên đường phố Thăng Long - Hà Nội từng vắng lặng như vậy.
Trong ngôi chùa nhỏ Ngô Xá (huyện Ý Yên, tỉnh Nam Định) có một bức tượng Phật vô cùng quý hiếm mang giá trị lịch sử, văn hóa thời Lý. Đặc biệt, phải mất nhiều năm tìm kiếm, pho tượng A Di Đà bằng đá xanh này mới vô tình được các nhà khảo cổ phát hiện.
Về sự duyên dáng mềm mại của chiếc váy phụ nữ Thăng Long, cuốn 'Về vương quốc Đàng Ngoài và kinh thành Kẻ Chợ' (xuất bản năm 1695) có đoạn: 'Trang phục người ta mặc ở xứ này là chiếc áo dài khoác ngoài, chiếc khăn chít trên đầu mầu đen cao và tròn. Đàn bà Kẻ Chợ cũng mặc kiểu áo ấy nhưng dài đến tận chân, bên trong họ mặc chiếc váy đen, tóc để xõa tự nhiên, hở mặt. Họ bước dịu dàng, cái váy mềm mại đung đưa vô cùng quyến rũ. Họ khá đẹp tuy nước da có hơi rám nắng'.
Trong lịch sử, Thăng Long - Hà Nội từng có những mùa xuân cả dân tộc vui mừng. Đó là chiến thắng giặc Minh năm 1428, đánh tan giặc Thanh năm 1789, nhưng cũng có những mùa xuân gợi ký ức đau buồn. Cuối mùa xuân năm 1882, Pháp bắn đại bác vào cổng phía Bắc và đánh chiếm thành Hà Nội. Song Hà Nội có một mùa xuân rất đặc biệt…
Nhiều loài động vật khác nhau đã được ông cha ta huấn luyện để biến thành những vũ khí 'không thể ngờ tới' trong chiến trận.
Thực hiện Chỉ thị số 05/CT-TTg ngày 28-1-2020 của Thủ tướng Chính phủ về phòng, chống dịch bệnh viêm đường hô hấp cấp do chủng mới của virus Corona (nCoV) gây ra, UBND huyện Ngọc lặc đã dừng tổ chức Lễ dâng hương Trung túc vương Lê Lai.
Ngày 29-1, UBND tỉnh Bắc Giang đã long trọng tổ chức lễ đón nhận Bằng xếp hạng di tích quốc gia đặc biệt và khai mạc Tuần Văn hóa - Du lịch năm 2020. Dịp này, chương trình nghệ thuật 'Xương Giang đại thắng – Non nước thái hòa' với sự tham gia biểu diễn của 320 nghệ sĩ, sinh viên, học sinh đã diễn ra thành công tại Khu di tích.
Tối 29/1, tại Khu di tích địa điểm Chiến thắng Xương Giang (TP Bắc Giang, tỉnh Bắc Giang), lễ đón nhận Bằng xếp hạng di tích Quốc gia đặc biệt cho khu di tích đã được tổ chức. Lễ đón nhận được tổ chức vào đúng ngày diễn ra lễ hội thành Xương Giang, kỷ niệm 592 năm chiến thắng Xương Giang.
Đình Vĩnh Lộc ở thôn Vĩnh Lộc, xã Phùng Xá, huyện Thạch Thất vừa được UBND TP Hà Nội xếp hạng Di tích lịch sử. Ngôi đình được Nhân dân quen gọi là quán Vĩnh Lộc, có tên nôm là Nủa Bừa và cách trung tâm TP khoảng 25km.
Thăng Long - Hà Nội ngàn năm văn hiến là dòng chảy văn hóa không ngừng, có thể có lúc nhìn thấy hoặc có vẻ không nhìn thấy, nhưng đó là dòng chảy đều đặn đúng quy luật, nó là dòng chảy của lịch sử, của sự phát triển bền vững. Ủy viên UBTƯ MTTQ Việt Nam, nguyên Phó Chủ nhiệm Ủy ban Văn hóa, giáo dục, thanh thiếu niên nhi đồng của Quốc hội, Viện trưởng Viện Văn hóa Thăng Long Nguyễn Viết Chức đã có cuộc trò chuyện với Đại Đoàn Kết nhân dịp Xuân mới 2020.
Nghe có vẻ rất vô lý vào thời đại ngày nay, nhưng điều luật này đã từng tồn tại trong một giai đoạn lịch sử của Việt Nam.
Trong những điều tự xưng, tự nói về mình thì câu 'Việt Nam là một nước có nền văn hiến', theo thiển ý của tôi là hoàn toàn có cơ sở. Nguyễn Trãi cũng đã nói về điều này trong 'Bình Ngô đại cáo': 'Như nước Đại Việt ta từ trước/ Vốn xưng nền văn hiến đã lâu'.
Trong đời sống văn hóa – tinh thần đồng bào dân tộc Thái (Quan Hóa), lễ hội Mường Ca Da chiếm một vị trí đặc biệt. Lễ hội là sinh hoạt văn hóa, thu hút đông đảo cư dân các mường, các bản trong vùng; đồng thời là hoạt động nhằm tưởng nhớ công lao lập bản, dựng mường của người anh hùng Lò Khằm Ban. Song, lễ hội Mường Ca Da còn mang ý nghĩa sâu sắc hơn, đó là khả năng cố kết cộng đồng và hướng con người đến những giá trị nhân văn tốt đẹp.
Sát bờ biển là núi Thiên Cầm hùng vỹ, trên núi có bàn cờ tiên, có dấu chân trái của người khổng lồ in trên phiến đá qua hàng triệu năm giờ vẫn rõ.
Quyền lực có xu hướng tha hóa. Nhìn lại các triều đại phong kiến Việt Nam, hầu hết lúc đầu được nhân dân ủng hộ, nhưng sau đó thì bị tha hóa bởi quyền lực rồi sụp đổ. Nhà Ngô, nhà Đinh, Tiền Lê mỗi triều đại chỉ tồn tại trong vòng 15 - 30 năm. Nhà Lý, nhà Trần cầm quyền trên dưới 200 năm mỗi triều đại; nhưng cuối cùng cũng bị tha hóa mà kết thúc.
Tại Thanh Hóa, nhiều cổ thụ hàng trăm năm tuổi bất ngờ héo khô rồi chết sau khi được công nhận là 'Cây di sản Việt Nam'.
Dân chài lưới chạy thuyền trong vùng đều biết đến 'ngôi mộ' đó, và khi đến đoạn sông này, đều phải chạy chậm thuyền rồi tránh xa.
Truyền thuyết khởi nghĩa Lam Sơn lưu hành nhiều nhất trong dân gian Thanh Hóa, so với các nơi khác trên miền Bắc nước ta, chưa được sưu tầm hết. Tầm vóc cuộc khởi nghĩa Lam Sơn và vai trò lãnh đạo, lãnh tụ vĩ đại ảnh hưởng sâu rộng trong quần chúng, là cơ sở để ra đời cả kho truyền thuyết đặc sắc, nhiều giá trị về lịch sử, nhân văn, ngôn ngữ, địa lý...
Một con người có công lao to lớn như Phạm Văn Xảo lại chết vì những lời gièm pha của bọn gian thần.
Trong chiến tranh thế giới thứ hai, Hồng quân Liên Xô đã thành lập gần 170 trung đoàn và tiểu đoàn huấn luyện, sử dụng chó chiến đấu. Theo sách 'Động vật và chiến tranh', hơn 500.000 con chó đã tham gia các hoạt động tác chiến trong suốt cuộc chiến tranh.
Sáng 20/9, tại Khu di tích lịch sử Quốc gia đặc biệt Lam Kinh (huyện Thọ Xuân – Thanh Hóa), nơi khởi phát cuộc khởi nghĩa Lam Sơn, do Lê Lợi lãnh đạo, UBND tỉnh Thanh Hóa đã long trọng tổ chức Lễ hội Lam Kinh năm 2019. Lễ hội cũng là dịp kỷ niệm 601 năm khởi nghĩa Lam Sơn, đánh đuổi giặc Minh xâm lược và 586 năm, ngày mất của Anh hùng dân tộc Lê Lợi.
Nhân dịp kỷ niệm 601 năm khởi nghĩa Lam Sơn, 591 năm vua Lê Thái Tổ đăng quang, tưởng niệm 586 năm ngày mất Anh hùng dân tộc Lê Lợi, UBND tỉnh đã long trọng tổ chức Lễ hội Lam kinh năm 2019. Lễ hội được tổ chức theo nghi thức truyền thống với phần lễ và phần hội chính diễn ra tại Sân Rồng, Khu Di tích lịch sử Quốc gia đặc biệt Lam Kinh. Đây là dịp để người dân trên khắp mọi miền Tổ quốc tỏ lòng ngưỡng vọng với công lao to lớn của người anh hùng dân tộc Lê Lợi.
Sáng 20-9 (tức ngày 22-8 năm Kỷ Hợi), tại Khu Di tích lịch sử Quốc gia đặc biệt Lam Kinh (xã Xuân Lam, huyện Thọ Xuân), UBND tỉnh Thanh Hóa long trọng tổ chức lễ kỷ niệm 601 năm khởi nghĩa Lam Sơn, 591 năm vua Lê Thái Tổ đăng quang, tưởng niệm 586 năm ngày mất Anh hùng dân tộc Lê Lợi và khai mạc lễ hội Lam Kinh 2019.
Ngày 20/9 (tức ngày 22/8 âm lịch), Lễ kỷ niệm 601 năm Khởi nghĩa Lam Sơn, 591 năm Đức vua Lê Thái Tổ đăng quang, tưởng niệm 586 năm Ngày mất của Anh hùng dân tộc Lê Lợi và khai hội Lễ hội Lam Kinh năm 2019 đã diễn ra tại sân Rồng chính điện Khu Di tích quốc gia đặc biệt Lam Kinh, huyện Thọ Xuân, tỉnh Thanh Hóa. Lễ hội thu hút sự tham gia của hàng chục nghìn người dân, du khách thập phương và con cháu họ Lê khắp mọi miền Tổ quốc.
Sáng 19-9 (tức ngày 21 tháng 8 năm Kỷ Hợi), tại Làng Thành Sơn, xã Kiên Thọ, huyện Ngọc Lặc đã long trọng tổ chức Lễ dâng hương tưởng nhớ công cao của Trung Túc Vương Lê Lai.
Tháng Tám tiết trời đã vào thu, câu nói: 'Hăm mốt Lê Lai, hăm hai Lê Lợi' thúc giục những người lữ hành như tôi hòa vào dòng người, tìm về nơi 'đất sinh Vương' để đi trẩy hội, chiêm bái.
Sáng 18-9 (tức ngày 20-8 năm Kỷ Hợi), tại Thái miếu nhà Hậu Lê, phường Đông Vệ, Thành ủy, HĐND, UBND, Ủy ban MTTQ TP Thanh Hóa long trọng tổ chức lễ kỷ niệm 601 năm khởi nghĩa Lam Sơn (1418-2019) và 586 năm ngày mất Anh hùng dân tộc Lê Lợi (1433-2019).
Ngày 12-9, tại Di tích lịch sử văn hóa Quốc gia Núi Văn – Núi Võ, xã Văn Yên (Đại Từ) đã diễn ra Lễ tiếp nhận Gia phả dòng tộc Tể tướng Lưu Nhân Chú và sắc phong Đình làng Cướm, xã Minh Tiến (bản tu bổ, phục chế). Tham gia buổi lễ có lãnh đạo và cán bộ Cục Lưu trữ - Văn phòng Trung ương Đảng; lãnh đạo Huyện ủy Đại Từ, đại diện các phòng, ban của huyện và 2 xã Văn Yên, Minh Tiến.
Dân chài lưới chạy thuyền trong vùng đều biết đến 'ngôi mộ' đó, và khi đến đoạn sông này, đều phải chạy chậm thuyền rồi tránh xa.
Thế là đã hai mươi lăm năm ta xa quê, xa tiếng hò trên sông Ngàn Phố (Hương Sơn - Hà Tĩnh), năm một đôi lần về như trả nghĩa rồi lại đi, bạn bè cũ vì nhiều nhẽ cũng ít khi gặp mặt. Quê còn lại như một tiếng ru, một tiếng cu gù thổn thức mỗi chiều chầm chậm xuống trên quê người...
Trải qua hơn 7 thế kỷ, cây thị cổ ở xã Sơn Phúc, huyện Hương Sơn (Hà Tĩnh) vẫn sừng sững, đầy sức sống, tỏa bóng xanh mát, trĩu quả khi vào mùa. Đặc biệt 'cụ thị' này còn gắn với sự tích cứu Vua Lê Lợi.