Những doanh nhân 'đặc biệt'

Giữ chữ tín, dựng niềm tin

Ở tuổi 71, ông Hồ Văn Son, Chủ tịch Hội đồng quản trị kiêm Giám đốc HTX thương mại Thống Nhất (HTX Thống Nhất), có trụ sở tại phường Ba Đồn, vẫn giữ trọn nhiệt huyết với hành trình mình đã chọn. Thành lập năm 1998, HTX Thống Nhất ban đầu hoạt động trong lĩnh vực sản xuất gạch ngói. Năm 2008, ông Son gia nhập HTX và được tín nhiệm bầu làm Chủ nhiệm, bắt đầu hành trình gắn bó, dẫn dắt đơn vị.

Từ thời điểm đó, HTX Thống Nhất chuyển từ sản xuất gạch ngói sang kinh doanh thương mại. Lý giải về hướng đi này, ông Son cho biết, Ba Đồn vốn có truyền thống buôn bán lâu đời; cùng với sự phát triển của kinh tế thị trường, môi trường kinh doanh ngày càng thuận lợi, mở ra cơ hội cho HTX. Ông cũng có kinh nghiệm trong lĩnh vực này khi từ năm 2000, trước khi gia nhập HTX, đã là chủ siêu thị Thái Hậu, một địa chỉ mua sắm có tiếng ở Ba Đồn và tỉnh Quảng Bình lúc bấy giờ.

Ông Hồ Văn Son tại lễ vinh danh các đơn vị có thành tích cao trong phát triển kinh tế tập thể năm 2025 - Ảnh: NVCC

Đến nay, HTX Thống Nhất có 14 thành viên và tạo việc làm thường xuyên cho 45 lao động hợp đồng tại 3 siêu thị trên địa bàn các phường Ba Đồn, Bắc Gianh và xã Tân Gianh. Tùy từng vị trí việc làm, người lao động có mức thu nhập từ 6-15 triệu đồng/người/tháng.

So với một số doanh nghiệp, mức thu nhập này có thể chưa phải là cao, nhưng điều đáng nói là HTX đã tạo được việc làm và nguồn thu nhập ổn định cho hàng chục lao động địa phương. Đằng sau những con số ấy là một giá trị quan trọng của kinh tế tập thể: Không chỉ hướng đến hiệu quả sản xuất, kinh doanh mà còn góp phần tạo sinh kế, giữ việc làm và nâng cao đời sống cho người dân.

“Lấy đạo đức thương mại làm đầu” là phương châm ông Son kiên trì theo đuổi gần 30 năm qua, trong đó có 18 năm dẫn dắt HTX. Ông chia sẻ: “Dù còn nhiều áp lực trong kinh doanh, nhưng may mắn trong những năm qua, tôi luôn nhận được sự quan tâm, hỗ trợ của Sở Công thương, Ủy ban MTTQVN tỉnh, Liên minh HTX tỉnh trong kết nối thị trường tiêu thụ, tham gia các chương trình xúc tiến thương mại, xây dựng điểm bán hàng Việt Nam chất lượng cao… Sự đồng hành ấy giúp tôi và các thành viên thêm vững tin vào con đường đã chọn”.

Nỗ lực bền bỉ cùng tâm huyết dành cho kinh tế tập thể của ông đã góp phần đưa HTX Thống Nhất từng bước khẳng định vị thế. Năm 2024, HTX vinh dự được trao danh hiệu “Ngôi sao HTX”, là 1 trong 3 HTX của tỉnh Quảng Bình (cũ) được vinh danh trong 100 HTX tiêu biểu toàn quốc, được lựa chọn từ 31.364 HTX trên cả nước. Thành quả ấy không chỉ ghi nhận hiệu quả hoạt động của một tập thể, mà còn cho thấy dấu ấn của người đứng đầu trong việc quy tụ thành viên, lựa chọn hướng đi và bền bỉ đưa HTX thích ứng với thị trường.

Chuyện của “Hằng cà phê”

Ở Khe Sanh, nhắc đến “Hằng cà phê”, nhiều người biết ngay đó là chị Nguyễn Thị Hằng, Giám đốc HTX Nông sản Khe Sanh. Cái tên mộc mạc ấy theo chị qua nhiều năm gắn bó, trăn trở và tìm đường nâng tầm giá trị cà phê quê hương. Còn báo chí dành cho chị một cách gọi ấn tượng hơn: “Nữ giám đốc tiên phong đưa cà phê Khe Sanh ra thế giới”.

Thành lập năm 2019, HTX Nông sản Khe Sanh hiện quy tụ 30 thành viên chính thức và hơn 100 thành viên liên kết. Từ niềm đam mê cùng những trăn trở về việc nâng cao giá trị cây cà phê Khe Sanh, sau 7 năm, HTX đã hình thành chuỗi sản xuất cà phê sạch với vùng nguyên liệu hơn 300ha, đầu tư 3 nhà xưởng hiện đại phục vụ chế biến. Mỗi năm, HTX thu mua từ 3.000-3.500 tấn cà phê quả tươi, tạo đầu ra ổn định cho hơn 100 hộ dân, trong đó có 70 hộ đồng bào Bru-Vân Kiều, giúp bà con yên tâm gắn bó với cây cà phê.

Người dân Khe Sanh thu hoạch cà phê - Ảnh: N.M

Không dừng lại ở việc xây dựng vùng nguyên liệu và tạo đầu ra ổn định, chị Hằng bền bỉ nâng cao chất lượng, hoàn thiện sản phẩm, xây dựng thương hiệu và mở rộng thị trường. Các sản phẩm của HTX lần lượt đạt danh hiệu sản phẩm công nghiệp nông thôn tiêu biểu cấp tỉnh, cấp quốc gia, OCOP 4 sao, OCOP 5 sao. Năm 2023, HTX Nông sản Khe Sanh được vinh danh là 1 trong 63 HTX tiêu biểu toàn quốc; cá nhân chị Hằng cũng nhận nhiều phần thưởng, danh hiệu vì những đóng góp cho kinh tế tập thể.

Chị còn tiên phong hoàn thiện hồ sơ pháp lý để nhãn hiệu tập thể “Khe Sanh” cho sản phẩm cà phê được Cục Sở hữu trí tuệ cấp văn bằng bảo hộ; kết nối, ký hợp đồng tiêu thụ với 5 doanh nghiệp lớn, đưa sản phẩm vào nhiều hệ thống bán lẻ và đại lý trong nước. Đặc biệt, năm 2025, chị trực tiếp đàm phán, đưa cà phê Khe Sanh xuất khẩu sang Hoa Kỳ, Nhật Bản, Hàn Quốc, Pháp..., từng bước hiện thực hóa khát vọng đưa cà phê quê hương vươn ra thế giới.

Sự sáng tạo với cây cà phê của chị Hằng dường như chưa có điểm dừng. Từ năm 2022, chị khởi xướng việc tận dụng phụ phẩm để sản xuất phân bón vi sinh, vừa giảm chất thải, vừa tạo nguồn dinh dưỡng phục vụ trở lại vùng nguyên liệu. Tháng 7/2026, HTX Nông sản Khe Sanh được trao giải 3 tại cuộc thi “Sáng tạo Khoa học kỹ thuật trong phát triển kinh tế nông nghiệp, thích ứng biến đổi khí hậu” tỉnh Quảng Trị lần thứ nhất với sáng kiến tận dụng vỏ cà phê và cành tỉa để tạo nguồn nhiệt sấy sạch, sản xuất biochar cải tạo đất. Một vòng tuần hoàn mới được hình thành ngay trên vùng cà phê Khe Sanh, khi những phụ phẩm lại trở thành nguồn nguyên liệu phục vụ chính vùng trồng.

Nhưng với “Hằng cà phê”, có lẽ điều ý nghĩa hơn cả không nằm ở những danh hiệu hay sự ghi nhận. Từ những trăn trở ban đầu với cây cà phê quê hương, chị đã cùng các thành viên HTX từng bước nâng cao giá trị sản phẩm, tạo sinh kế ổn định cho người trồng cà phê và đưa thương hiệu Khe Sanh ngày càng vươn xa. Đó cũng là cách chị theo đuổi hành trình của mình: Không chỉ làm ra một sản phẩm có giá trị, mà còn để giá trị ấy được sẻ chia với những người cùng gắn bó với cây cà phê trên mảnh đất này.

Cùng vươn xa

Không chỉ có ông Hồ Văn Son hay chị Nguyễn Thị Hằng, trên địa bàn tỉnh còn nhiều “đầu tàu” nổi bật. Đó là ông Đinh Công Hành, Giám đốc HTX vận tải Phú Thành Tuyên Minh, cùng 350 thành viên phát triển vận tải hành khách, logistics, từng bước thích ứng với không gian phát triển mới; là bà Ngô Thị Kim Liên, Giám đốc điều hành HTX sản xuất nấm sạch và kinh doanh nông nghiệp Tuấn Linh, sở hữu hàng chục sản phẩm OCOP 4 sao, 5 sao. Và rất nhiều “đầu tàu” khác, mỗi người một lĩnh vực, một cách làm nhưng đều chung khát vọng đưa HTX phát triển, mang lại lợi ích thiết thực cho thành viên và cộng đồng.

Họ là những doanh nhân khá đặc biệt. Bởi thành công của họ không chỉ được đo bằng doanh thu, quy mô hay sản phẩm, mà còn ở khả năng biến những nỗ lực riêng lẻ thành sức mạnh chung, để thành viên có thêm thu nhập, người lao động có việc làm, sản phẩm quê hương có thêm cơ hội bước ra thị trường. Và hơn hết, những “đầu tàu” ấy đang nỗ lực không ngừng để quy tụ nhiều người cùng góp sức, cùng vượt khó, cùng tạo dựng giá trị và cùng phát triển.