Khi những triền đồi xứ Thanh phủ một màu xanh non của lộc mới, trong các bản làng người Mường lại rộn ràng tiếng cồng chiêng, tiếng hát sắc bùa ngân vang từ ngõ nhỏ đến sân nhà. Âm thanh ấy không chỉ báo hiệu mùa xuân đã thực sự gõ cửa, mà còn đánh thức cả một miền ký ức văn hóa lâu đời, nơi con người gửi gắm ước vọng bình an, no ấm và sự gắn kết cộng đồng qua từng câu hát chúc mừng năm mới.
Vào mùa lễ hội xuân, những chàng trai, cô gái ở các bản làng vùng cao xứ Thanh lại xúng xính trong bộ trang phục thổ cẩm truyền thống được dệt nên từ chiếc khung cửi do chính những người bà, người mẹ đang ngày ngày dệt gấm thêu hoa.
Sáng 4/3, tại xã Ngọc Lặc, Ủy ban MTTQ Việt Nam tỉnh Thanh Hóa phối hợp với các địa phương tổ chức hội nghị tiếp xúc cử tri, vận động bầu cử với những người ứng cử đại biểu HĐND tỉnh khóa XIX, nhiệm kỳ 2026-2031 tại đơn vị bầu cử số 6.
Mỗi năm, tại các xã khu vực miền núi Thanh Hóa có hàng chục hợp tác xã (HTX) được thành lập. Hoạt động của các HTX đã và đang khai thác hiệu quả tiềm năng đất đai, khí hậu, tạo ra nhiều sản phẩm đặc trưng, góp phần chuyển đổi cơ cấu cây trồng, vật nuôi, nâng cao thu nhập cho người dân.
Lễ hội đầu xuân không chỉ là sinh hoạt tín ngưỡng quen thuộc của đồng bào các dân tộc, mà còn là nơi lưu giữ ký ức cộng đồng, hun đúc niềm tin và khơi dậy khí thế cho một năm mới bắt đầu.
Khi vạn vật tưng bừng khúc ca xuân náo nức, lòng người rộn ràng chào đón năm mới, người dân và du khách khắp nơi trong tỉnh lại vui cùng các lễ hội chào xuân. Tại đây, các trò chơi dân gian, môn thể thao truyền thống thu hút đông đảo người dân tham gia, cùng gìn giữ nét đẹp văn hóa truyền thống, tạo nên không gian hội xuân đầy màu sắc và ý nghĩa.
Trong những năm qua, công tác bảo tồn, phát huy giá trị các di sản văn hóa phi vật thể (DSVHPVT) quốc gia trên địa bàn tỉnh ngày càng đi vào chiều sâu, mang lại hiệu quả thiết thực, góp phần khẳng định vai trò, vị thế của di sản trong đời sống. Tuy nhiên, quá trình này cũng đang đối diện với không ít khó khăn, thách thức, đòi hỏi những cách làm bài bản, giải pháp đồng bộ hơn.
Với tình yêu mãnh liệt dành cho di sản dân tộc, Nghệ nhân Ưu tú Phạm Vũ Vượng, người con của thôn Thuận Hòa, xã Thạch Lập, đã dành gần cả cuộc đời để giữ gìn và truyền dạy nghệ thuật cồng chiêng Mường. Ông không chỉ đơn thuần là người biểu diễn, mà còn là 'người giữ lửa' tận tâm, miệt mài gieo mầm âm nhạc truyền thống vào lòng thế hệ trẻ.
Khơi nguồn từ vùng đất Châu Ngọc xưa (thuộc các xã Ngọc Lặc, Thạch Lập, Nguyệt Ấn, Minh Sơn ngày nay), những làn điệu dân ca Mường không chỉ là lời ca tiếng hát mà còn là 'nhật ký tâm hồn' của người dân nơi đây. Qua những giai điệu mượt mà, người Mường đã khéo léo gói trọn cả phong tục tập quán, thế giới quan và những cung bậc cảm xúc tinh tế, biến âm nhạc thành sợi dây kết nối giữa quá khứ và hiện tại, giữa con người và đất trời.
Khi hoa đào, hoa mận bung nở cũng là lúc đồng bào dân tộc Mường ở các xã Ngọc Lặc, Thạch Lập, Minh Sơn lại rộn ràng tiếng cồng chiêng và vang lên điệu hát sắc bùa. Đây không chỉ là một trong những hoạt động văn hóa tinh thần quan trọng nhất của cộng đồng dân tộc Mường, mà còn góp phần làm giàu thêm kho tàng di sản văn hóa của dân tộc.
Trước đây, khởi nghiệp thường gắn với số vốn lớn, mặt bằng kinh doanh và đầu ra sản phẩm. Thì giờ đây trong thời đại chuyển đổi số, các nền tảng số đã trở thành công cụ giúp thanh niên hiện thực hóa ý tưởng kinh doanh một cách nhanh chóng và tiết kiệm chi phí.
Mặc dù tuổi cao, sức yếu nhưng ông Phạm Vương Thư (sinh năm 1948), thôn Thuận Hòa, xã Thạch Lập luôn nỗ lực vượt khó phát triển kinh tế, tích cực tham gia công việc của tập thể, được cán bộ, Nhân dân trong xã ghi nhận và biểu dương.
Khu vực miền núi tỉnh Thanh Hóa có hơn 1 triệu cư dân sinh sống, trong đó, đồng bào dân tộc thiểu số có trên 600.000 người, gồm các dân tộc Mường, Thái, Thổ, Mông, Dao, Khơ Mú. Mỗi dân tộc có nét văn hóa đặc sắc riêng, góp phần làm phong phú, đa dạng kho tàng văn hóa truyền thống của xứ Thanh.
* Bạn đọc Hà Thị Dung ở xã Thạch Lập, tỉnh Thanh Hóa, hỏi: Tôi được biết, hành vi gian dối làm sai lệch kết quả phân loại sức khỏe của mình nhằm trốn tránh nghĩa vụ quân sự (NVQS) bị xử phạt nặng. Đề nghị tòa soạn cho biết cụ thể về quy định này?
Trên địa bàn huyện Ngọc Lặc (cũ) có 155 công trình thủy lợi, ngoài hồ Cống Khê (xã Ngọc Lặc) theo thiết kế có dung tích chứa 4 triệu 325 nghìn m3 nước, còn lại là hồ, đập vừa và nhỏ. Trong đó, Công ty TNHH MTV Sông Chu - Chi nhánh Thủy lợi Ngọc Lặc (sau đây gọi là Chi nhánh Thủy lợi Ngọc Lặc) quản lý, khai thác 9 hồ, 1 đập và hệ thống kênh bắc sông Chu - nam sông Mã dài 11,35km, phục vụ nước tưới cho khoảng 900ha cây trồng của 6 xã (Ngọc Lặc, Thạch Lập, Ngọc Liên, Minh Sơn, Nguyệt Ấn, Kiên Thọ) vụ chiêm xuân 2025-2026.
Rà soát, số hóa dữ liệu lễ hội truyền thống không chỉ thực hiện chủ trương chuyển đổi số của Chính phủ mà còn có vai trò quan trọng trong bảo tồn, phát huy giá trị di sản văn hóa các dân tộc thiểu số Việt Nam.
Sinh ra và lớn lên ở xã miền núi Thạch Lập, anh Bùi Văn Phương (SN 1993, dân tộc Mường) là một trong những thanh niên tiêu biểu trong việc mạnh dạn làm du lịch cộng đồng gắn với việc giữ gìn bản sắc dân tộc. Anh cũng mạnh dạn xây dựng mô hình kinh tế nông nghiệp, bước đầu mang lại thu nhập ổn định cho gia đình.
Với tinh thần vì sức khỏe cộng đồng, những y, bác sĩ cùng các đoàn khám bệnh nhân đạo đã có mặt tại các thôn bản, mang đến cơ hội tiếp cận dịch vụ chăm sóc sức khỏe cho nhiều người có hoàn cảnh khó khăn. Hơn thế, chương trình khám bệnh nhân đạo còn gieo thêm niềm tin và lan tỏa giá trị nhân ái, khơi dậy tinh thần sẻ chia, trách nhiệm cộng đồng.
Trong dòng chảy hiện đại, việc bảo tồn nếp nhà sàn truyền thống gắn với phát huy bản sắc văn hóa địa phương đã và đang được các cấp chính quyền và Nhân dân xã Thạch Lập nỗ lực thực hiện.
Chiều ngày 24/11, tại trụ sở VKSND khu vực 10, tỉnh Thanh Hóa, VKSND khu vực 10 đã ký Quy chế phối hợp với Công an 21 xã trong công tác tiếp nhận, phân loại, giải quyết nguồn tin về tội phạm và khởi tố, điều tra vụ án hình sự theo thẩm quyền.
Khi nhiều làng bản miền núi đang loay hoay giữa vòng xoáy đô thị hóa, thôn Lập Thắng (xã Thạch Lập, tỉnh Thanh Hóa) lại chọn cho mình con đường khác: bảo tồn những giá trị văn hóa Mường cổ xưa để phát triển du lịch cộng đồng.
Những năm qua, các xã trên địa bàn tỉnh có đồng bào dân tộc Dao sinh sống luôn quan tâm gìn giữ và phát huy bản sắc văn hóa dân tộc, góp phần nâng cao đời sống tinh thần của người dân.
Ngày 14/11, Công an tỉnh Thanh Hóa cho biết, Công an xã Ngọc Liên vừa triệt phá thành công vụ án phức tạp liên quan đến hành vi mua bán và tổ chức sử dụng trái phép chất ma túy trên địa bàn.
Cơ quan CSĐT Công an tỉnh đã khởi tố vụ án và tạm giữ hình sự 3 đối tượng trên để tiếp tục điều tra mở rộng.
Qua công tác nắm tình hình và quản lý đối tượng, Công an xã Ngọc Liên, tỉnh Thanh Hóa đã phát hiện, bắt giữ 3 đối tượng về hành vi 'Mua bán và tổ chức sử dụng trái phép chất ma túy'.
Không chỉ chú trọng đầu tư xây dựng cơ sở hạ tầng kiên cố, hiện đại mà trong quá trình XDNTM nhiều địa phương trong tỉnh đã quan tâm, gìn giữ không gian xanh. Đây không chỉ là giải pháp bảo vệ môi trường sống mà còn tạo nên diện mạo mới vừa hiện đại vừa mang nét đẹp truyền thống của làng quê Việt.
Ở tuổi 22, không chỉ sở hữu nhan sắc xinh đẹp, vận động viên (VĐV) người dân tộc Mường Phạm Ngọc Châm của đội tuyển Taekwondo Thanh Hóa còn có bảng thành tích đáng nể.
Mưa lớn trong đêm gây sạt lở đất xuống lán trại khiến đôi vợ chồng ở Thanh Hóa bị vùi lấp, dẫn đến tử vong.
Hiện nay, trên địa bàn các xã miền núi (thuộc các vùng huyện Mường Lát, Quan Sơn, Quan Hóa, Bá Thước cũ) đang có mưa to đến rất to, dễ xảy ra tình trạng lũ ống, lũ quét, sạt lở đất.
Những năm qua, cùng với việc đẩy mạnh phát triển kinh tế, người Dao, thôn Tân Thành (xã Thạch Lập) luôn quan tâm gìn giữ và phát huy các giá trị văn hóa truyền thống của ông cha.
Theo bản tin phát lúc 18h20 ngày 30/9 của Trung tâm Dự báo khí tượng thủy văn Quốc gia, trong 6 giờ tới, có nguy cơ xảy ra lũ quét, sạt lở đất, sụt lún đất trên sườn dốc, suối nhỏ tại các tỉnh: Sơn La, Phú Thọ, Lào Cai, Tuyên Quang, Thái Nguyên, Cao Bằng, Lạng Sơn, Quảng Ninh, Bắc Ninh, Thanh Hóa, Nghệ An.
Theo Trung tâm Dự báo khí tượng thủy văn quốc gia, trong 24 giờ qua (từ 7 giờ ngày 29/9 đến 7 giờ ngày 30/9), khu vực các tỉnh Bắc Bộ, Thanh Hóa và Nghệ An đã có mưa to, có nơi mưa rất to.
Do ảnh hưởng của bão số 10, đêm 28 sáng 29/9 trên địa bàn tỉnh Thanh Hóa có mưa to, gió lớn khiến nhiều tuyến giao thông bị sạt lở đất, ngập lụt cục bộ gây tắc đường.
Theo thống kê, báo cáo của Văn phòng Chỉ huy Phòng, chống thiên tai tỉnh, tính đến 20h00 ngày 28/9, trên địa bàn tỉnh đã có 59 xã thuộc khu vực miền núi của tỉnh tổ chức sơ tán các hộ dân theo phương án đã được xây dựng, phê duyệt, với 2.101 hộ/8.836 khẩu được di dời tới nơi an toàn.
Ban Chỉ huy phòng thủ dân sự tỉnh tiếp tục ban hành công văn số 18/PTDS ngày 28/9/2025 yêu cầu các xã, phường khẩn trương tổ chức sơ tán các hộ dân sống trong khu vực có nguy cơ cao xảy ra sạt lở, lũ quét đến nơi an toàn.
Sáng 25/9, Ủy ban MTTQ Việt Nam xã Thạch Lập tổ chức Đại hội đại biểu MTTQ lần thứ I, nhiệm kỳ 2025-2030 với sự tham dự của 155 đại biểu chính thức đại diện các tầng lớp Nhân dân trên địa bàn xã.
Chiều 24/9, đồng chí Mai Xuân Liêm, Ủy viên Ban Thường vụ Tỉnh ủy, Phó Chủ tịch UBND tỉnh chủ trì cuộc họp trực tuyến với 76 xã khu vực miền núi của tỉnh chỉ đạo các biện pháp ứng phó với bão số 9 năm 2025 (RAGASA).
Là nơi hội tụ và gìn giữ bản sắc văn hóa của người Mường, lại được thiên nhiên ban tặng cảnh quan hùng vĩ, khí hậu trong lành, xã Thạch Lập đã và đang từng bước trở thành điểm đến lý tưởng của du khách. Nhận thức được tiềm năng của địa phương, ngay từ những ngày đầu khi vận hành chính quyền địa phương 2 cấp, cấp ủy, chính quyền xã Thạch Lập xác định công tác gìn giữ, phát huy di sản văn hóa truyền thống gắn với khai thác tiềm năng du lịch cộng đồng là nhiệm vụ quan trọng, là nền tảng để địa phương phát triển toàn diện, bền vững.
Về Thạch Lập, ấn tượng đầu tiên của chúng tôi là cảnh sắc thiên nhiên yên bình, giữa màu xanh của núi đồi, rừng cây thấp thoáng những nếp nhà sàn của đồng bào dân tộc Mường tạo nên khung cảnh bình yên, thơ mộng. Trải qua nhiều biến cố của lịch sử, người dân nơi đây vẫn gìn giữ và phát huy các giá trị văn hóa truyền thống của dân tộc mình.
Khám phá Thanh Hóa yên bình với 3 tọa độ thiên nhiên tuyệt đẹp, nơi du khách có thể hòa mình giữa núi rừng, hồ nước và ruộng bậc thang.
Nghệ thuật biểu diễn là một trong những cách thức hiệu quả để quảng bá di sản văn hóa của các dân tộc trên địa bàn tỉnh. Chính vì vậy, nhiều địa phương, đơn vị trong tỉnh đã tập trung xây dựng các chương trình, tiết mục nghệ thuật đặc sắc, hấp dẫn dựa trên các giá trị văn hóa truyền thống để biểu diễn phục vụ Nhân dân, du khách thập phương.
Hai thôn Đô Sơn và Đô Quăn của xã Thạch Lập, nơi chúng tôi từng đặt chân đến khoảng 7 năm về trước, khi ấy vẫn được gọi là vùng đất '3 không': Không đường, không điện, không sóng điện thoại. Cuộc sống nơi đây gần như biệt lập với bên ngoài. Trở lại Đô Sơn và Đô Quăn những ngày đầu tháng 9 này, chúng tôi vô cùng ngỡ ngàng với những đổi thay ở nơi đây.
Xã Minh Sơn được biết đến là một trong những 'cái nôi' làn điệu xường giao duyên của đồng bào dân tộc Mường. Tự hào về truyền thống văn hóa của quê hương, những năm qua cấp ủy, chính quyền và Nhân dân xã Minh Sơn luôn quan tâm gìn giữ và phát huy giá trị của xường giao duyên. Qua đó, góp phần làm phong phú thêm bản sắc văn hóa của các dân tộc ở miền Tây xứ Thanh.
Dù thời gian hoạt động chưa lâu, song mô hình chợ phiên văn hóa du lịch Thạch Lập, xã Thạch Lập đã và đang tạo dựng được hương sắc riêng của phiên chợ vùng cao. Đây không chỉ là hướng đi góp phần cải thiện đời sống tinh thần cho người dân, mà còn tạo thêm sản phẩm thu hút du khách khi đến với du lịch cộng đồng làng Lập Thắng.
Hòa chung không khí 'Vui Tết Độc lập' tại Làng Văn hóa du lịch các dân tộc Việt Nam (Đoài Phương, Hà Nội), đồng bào dân tộc Mường đến từ xã Thạch Lập, Thanh Hóa tái hiện lễ hội Pôồn Pôông – lễ hội thưởng hoa.
Nữ sinh lớp 9 ở Thanh Hóa đang đi chơi với em gái, không may trượt chân ngã xuống sông lúc nước lũ dâng cao dẫn đến chết đuối.
Trung tâm Dự báo khí tượng thủy văn Quốc gia, trong 03-06 giờ tới, khu vực các tỉnh Thanh Hóa và Phú Thọ tiếp tục có mưa với lượng mưa tích lũy phổ biến từ 30-60mm, có nơi trên 90mm. Trong 06 giờ tới, cảnh báo nguy cơ xảy ra lũ quét trên các sông, suối nhỏ, sạt lở đất trên sườn dốc tại nhiều xã/phường.
Để sớm khắc phục hậu quả do Cơn bão số 5 gây ra, đồng chí Nguyễn Văn Thi, Ủy viên Ban Thường vụ Tỉnh ủy, Phó Chủ tịch Thường trực UBND tỉnh - Trưởng Đoàn công tác số 5 đã ký ban hành công văn số 14326/UBND-THĐT yêu cầu một số xã, phường trên địa bàn tỉnh khẩn trương tập trung ứng phó với mưa lũ sau bão, bảo đảm an toàn tính mạng và tài sản của Nhân dân và Nhà nước.
Lũ ập xuống bất ngờ khiến 6 hộ dân khu vực ngõ 17 đường Trần Khát Chân, phố Long Quang, phường Hàm Rồng (Thanh Hóa) bị cô lập, tiềm ẩn nguy cơ mất an toàn…
Mưa lớn kèm gió mạnh do bão số 5 gây ra từ ngày 25 đến sáng ngày 26/8 đã khiến cho nhiều địa phương tại các tỉnh Bắc Trung Bộ bị thiệt hại nặng nề, nhiều nay hiện nay ngập sâu, nước lũ ập đến gây chia cắt cục bộ. Dưới đây là hình ảnh cập nhật tại một số địa phương.
Do ảnh hưởng của bão số 5, từ đêm 24 rạng sáng 25/8, trên địa bàn tỉnh Thanh Hóa có mưa to đến rất to, kéo dài trên diện rộng khiến nhiều nơi bị ngập lụt, chia cắt; nhiều tuyến sông Mã, sông Bưởi, sông Cầu Chày… mực nước dâng cao.