Sáng 6/1, tại Nhà Quốc hội, Ban Chấp hành Trung ương Đảng Cộng sản Việt Nam, Quốc hội, Chủ tịch nước, Chính phủ nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam, Ủy ban Trung ương MTTQ Việt Nam đã trọng thể tổ chức Lễ kỷ niệm 80 năm Ngày Tổng tuyển cử đầu tiên bầu Quốc hội Việt Nam (6/1/1946 – 6/1/2026).
Từ cuộc Tổng tuyển cử đầu tiên năm 1946 tới nay, Quốc hội Việt Nam luôn khẳng định vai trò là cơ quan đại biểu cao nhất của nhân dân, quyết định những vấn đề hệ trọng của đất nước.
Ngày 6-1-1946, dưới sự lãnh đạo của Đảng và Chủ tịch Hồ Chí Minh, cuộc Tổng tuyển cử đầu tiên trong lịch sử dân tộc đã được tổ chức thành công, bầu ra Quốc hội nước Việt Nam Dân chủ cộng hòa.
Từ Hiến pháp năm 1946 – bản Hiến pháp đầu tiên của nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa – đến hệ thống pháp luật ngày càng hoàn thiện hiện nay, hoạt động lập Hiến, lập pháp luôn là trụ cột của Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa, là nền tảng bảo đảm độc lập dân tộc, quyền làm chủ của Nhân dân và sự phát triển bền vững của đất nước.
Trong lịch sử lập hiến của nước ta, đến nay có 5 bản Hiến pháp được ban hành, gắn liền với những bước ngoặt lớn của cách mạng Việt Nam. Trong đó, Hiến pháp năm 1946 - bản Hiến pháp đầu tiên của nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa giữ một vị trí đặc biệt.
Nhiệm kỳ Quốc hội khóa XV (2021 - 2026) được xem là nhiệm kỳ đặc biệt, diễn ra trong bối cảnh đầy biến động, nhưng đã để lại nhiều dấu ấn. Với quyết tâm chính trị cao, quyết liệt đổi mới, Quốc hội khóa XV đã phát huy trí tuệ, bản lĩnh và vai trò tiên phong, tạo nền tảng vững chắc đưa đất nước bước vào giai đoạn phát triển mới, vươn tới mục tiêu một nước Việt Nam hùng cường, thịnh vượng, hạnh phúc.
Ngày này cách đây tròn 80 năm đã diễn ra cuộc Tổng tuyển cử đầu tiên bầu Quốc hội Việt Nam.
Trên quê hương Ứng Thiên giàu truyền thống cách mạng, hình ảnh người đứng đầu cơ quan lập pháp nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa - Trưởng ban Thường trực Quốc hội Bùi Bằng Đoàn hiện hữu sâu đậm tại Khu lưu niệm vừa được khánh thành, tôn vinh biểu tượng sinh động của tinh thần đại đoàn kết, thượng tôn Hiến pháp và pháp luật. Những giá trị bền vững ấy được Ứng Thiên liên tục gìn giữ, lan tỏa...
Năm 2025, công cuộc đổi mới và phát triển đất nước ta đạt được những thành tựu toàn diện, trong đó có sự đóng góp không nhỏ của công tác xây dựng và thi hành pháp luật. Việc sửa đổi Hiến pháp, hoàn thiện hệ thống pháp luật, chuyển đổi mô hình tổ chức bộ máy nhà nước đã tạo nền tảng pháp lý vững chắc cho giai đoạn phát triển mới.
Cách đây vừa tròn 80 năm, ngày 6/1/1946, cử tri cả nước lần đầu tiên xúc động và tự hào cầm trên tay lá phiếu bầu ra Quốc hội - cơ quan quyền lực cao nhất của Nhà nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa.
Từ cuộc tổng tuyển cử đầu tiên, trong suốt chặng đường 80 năm hình thành và phát triển, Quốc hội Việt Nam luôn là hiện thân của khối đại đoàn kết toàn dân tộc, là cơ quan quyền lực Nhà nước cao nhất.
Cách đây tròn 80 năm, trong không khí mùa xuân đầu tiên của nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa non trẻ, cuộc Tổng tuyển cử ngày 6/1/1946 đã diễn ra như một mốc son lịch sử. Lần đầu tiên, Nhân dân Việt Nam - từ miền xuôi đến miền ngược - thực hiện quyền công dân thiêng liêng, trực tiếp lựa chọn những người đại diện cho ý chí, nguyện vọng của mình vào Quốc hội.
Trải qua 80 năm hình thành và phát triển (6/1/1946 - 6/1/2026), dưới sự lãnh đạo của Đảng, Quốc hội không ngừng đổi mới nội dung, phương thức hoạt động; nâng cao chất lượng lập pháp, giám sát và quyết định những vấn đề trọng đại của đất nước. Trong dòng chảy ấy, Đoàn đại biểu Quốc hội tỉnh An Giang các khóa luôn nêu cao tinh thần trách nhiệm, gắn bó mật thiết với cử tri và Nhân dân tỉnh nhà.
Quốc hội khóa I (1946-1960) là Quốc hội đầu tiên của nước Việt Nam độc lập, đánh dấu mốc phát triển nhảy vọt về thể chế dân chủ của nước Việt Nam mới. Lần đầu tiên trong lịch sử, những nữ công dân của nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa nô nức đi bầu cử. Phụ nữ chiếm 48% tổng số cử tri đi bầu cơ quan quyền lực cao nhất của Nhà nước. 10 đại biểu phụ nữ đã trúng cử vào Quốc hội.
Thắng lợi của cuộc Tổng tuyển cử đầu tiên bầu Quốc hội Việt Nam đánh dấu bước trưởng thành của Nhà nước cách mạng Việt Nam, mở ra một thời kỳ mới của đất nước ta: Có một Quốc hội, một Chính phủ thống nhất, một bản Hiến pháp tiến bộ và một hệ thống chính quyền hoàn toàn đầy đủ danh nghĩa về mặt pháp lý để đại diện cho Nhân dân Việt Nam về đối nội và đối ngoại.
Ngay sau khi thành lập, chính quyền cách mạng của nhân dân ta đã phải đối phó với tình thế hết sức hiểm nghèo. Chính phủ nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa đã ra đời nhưng chưa được một quốc gia nào trên thế giới công nhận. Trái lại, các thế lực đế quốc và tay sai đang ráo riết chống lại Đảng Cộng sản và Việt Minh hòng lật đổ chính quyền cách mạng còn non trẻ và thiết lập một chính quyền phản động tay sai cho đế quốc.
Năm 2026, Quốc hội kỷ niệm 80 năm Ngày Tổng tuyển cử đầu tiên bầu Quốc hội Việt Nam - một chặng đường lịch sử hào hùng, gắn liền với sự ra đời, trưởng thành và phát triển của Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa Việt Nam. 80 năm qua, từ phiên họp đầu tiên tại Nhà hát lớn Hà Nội, số 1 phố Tràng Tiền giữa mùa xuân năm 1946 đến Hội trường Diên Hồng hôm nay, Quốc hội Việt Nam đã không ngừng đổi mới, khẳng định vị thế là cơ quan quyền lực nhà nước cao nhất của nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam, cơ quan đại diện cho ý chí và nguyện vọng của Nhân dân.
Năm 2025, hoạt động của Quốc hội tiếp tục có nhiều đổi mới, với nhiều kết quả nổi bật, góp phần to lớn vào sự phát triển chung của đất nước. Dưới đây là 10 sự kiện, hoạt động tiêu biểu của Quốc hội năm 2025 do Văn phòng Quốc hội và các cơ quan hữu quan xây dựng, bình chọn.
80 năm nhìn lại, con đường phát triển của Quốc hội Việt Nam là một hành trình kiên định, sáng tạo và không ngừng đổi mới.
Quốc hội Việt Nam, trải qua tám thập kỷ hình thành và phát triển, không chỉ hiện diện trong Hiến pháp, trong nghị trường, trong những đạo luật và nghị quyết, mà còn hiện diện bền chặt hơn cả - trong tim nhân dân. Kỷ niệm 80 năm Quốc hội Việt Nam không chỉ là dịp nhìn lại một chặng đường lịch sử vẻ vang của cơ quan quyền lực nhà nước cao nhất, mà sâu xa hơn, là dịp khẳng định một chân lý đã được kiểm chứng: mọi quyền lực nhà nước đều bắt nguồn từ Nhân dân, vì Nhân dân và phục vụ Nhân dân.
80 năm nhìn lại, con đường phát triển của Quốc hội Việt Nam là một hành trình kiên định, sáng tạo và không ngừng đổi mới. Từ cuộc Tổng tuyển cử lịch sử ngày 6/1/1946, cuộc bầu cử dân chủ đầu tiên trong lịch sử nước ta, Quốc hội đã quyết nghị những vấn đề hệ trọng nhất của quốc gia: thông qua Hiến pháp; quyết định đường lối, chính sách lớn; giám sát tối cao... Bài viết được VTV1 điểm lại trong chương trình Điểm báo sáng nay.
Ngày 6/1/1946, toàn thể nhân dân Việt Nam dưới sự lãnh đạo tài tình, sáng tạo của Đảng và Chủ tịch Hồ Chí Minh đã tiến hành cuộc Tổng tuyển cử đầu tiên bầu ra Quốc hội nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa.
Cuộc Tổng tuyển cử ngày 6/1/1946 bầu ra Quốc hội khóa I là mốc son trong lịch sử cách mạng Việt Nam, đánh dấu bước khởi đầu quá trình xây dựng nhà nước pháp quyền. Các hoạt động và quyết đáp của Quốc hội 80 năm qua là hành trình kế thừa, đổi mới, phát triển liên tục, 'đúng ý Đảng, hợp lòng Dân'.
Theo nguyên Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Sinh Hùng, 80 năm qua là hành trình lịch sử đầy vẻ vang của cơ quan quyền lực nhà nước cao nhất, từ câu chuyện xác lập 'tính chính danh' của chế độ trong những ngày đầu lập quốc, đến những dấu ấn phát triển, trưởng thành cùng dân tộc.
Trải qua 80 năm xây dựng và phát triển kể từ dấu mốc lịch sử ngày 6/1/1946, Quốc hội không ngừng lớn mạnh, khẳng định rõ nét vai trò là cơ quan đại biểu cao nhất của nhân dân, cơ quan quyền lực nhà nước cao nhất của chính thể Việt Nam Dân chủ Cộng hòa, nay là Cộng hòa Xã hội Chủ nghĩa Việt Nam.
Sau khi nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa ra đời (2-9-1945), một trong những nhiệm vụ quan trọng hàng đầu nhằm bảo vệ nền độc lập, tự do là xúc tiến bầu Quốc hội để quy định Hiến pháp, bầu Chính phủ chính thức. Do đó, ngày 3-9-1945, trong phiên họp đầu tiên của Chính phủ lâm thời, Chủ tịch Hồ Chí Minh đã đề nghị: 'Chính phủ tổ chức càng sớm càng hay cuộc Tổng tuyển cử với chế độ phổ thông đầu phiếu'. Cuộc Tổng tuyển cử cho thấy dấu ấn quan trọng của Người đối với việc ra đời Quốc hội khóa I (1946 -1960).
Tòa án Hiến pháp tối cao Venezuela ngày 3/1 ra quyết định giao Phó Tổng thống Delcy Rodríguez đảm nhiệm chức vụ Tổng thống lâm thời trong thời gian Tổng thống Nicolás Maduro vắng mặt, sau khi ông bị bắt giữ trong một chiến dịch của lực lượng Mỹ vào rạng sáng cùng ngày.
Tòa án Tối cao Venezuela cho phép Phó Tổng thống Delcy Rodriguez đảm nhiệm quyền hạn và nhiệm vụ tổng thống lâm thời sau khi Mỹ bắt giữ ông Nicolas Maduro.
Phòng Hiến pháp của Tòa án Tối cao Venezuela hôm thứ Bảy ra phán quyết yêu cầu Phó Tổng thống Delcy Rodriguez đảm nhiệm vai trò tổng thống lâm thời.
Trong một phán quyết, Tòa Hiến pháp nêu rõ bà Rodríguez sẽ đảm nhiệm 'chức vụ Tổng thống Cộng hòa Bolivar Venezuela, nhằm đảm bảo sự liên tục về mặt hành chính và quốc phòng toàn diện của quốc gia.'
Ngày 3/1, Tòa Hiến pháp thuộc Tòa án Tối cao Venezuela đã chỉ định Phó Tổng thống Delcy Rodriguez đảm nhiệm vai trò Tổng thống lâm thời trong bối cảnh Tổng thống Nicolas Maduro bị bắt giữ trong chiến dịch quân sự của lực lượng Mỹ.
Ngày 3/1, Tòa Hiến pháp thuộc Tòa án Tối cao Venezuela đã chỉ định Phó Tổng thống Delcy Rodríguez đảm nhiệm vai trò tổng thống lâm thời trong bối cảnh Tổng thống Nicolás Maduro bị bắt giữ trong chiến dịch quân sự của lực lượng Mỹ.
Ngày 2/9/1945, tại Quảng trường Ba Đình, thay mặt toàn thể quốc dân đồng bào, Chủ tịch Hồ Chí Minh đọc bản Tuyên ngôn độc lập khai sinh ra nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa. Ngay sau khi mới thành lập, một trong những nhiệm vụ quan trọng hàng đầu để củng cố và tăng cường chính quyền là phải thực hiện quyền dân chủ cho quần chúng, phải 'xúc tiến việc đi đến Quốc hội để quy định Hiến pháp, bầu Chính phủ chính thức'[1]. Và ngày 8/9/1945, Chính phủ lâm thời đã ra Sắc lệnh số 14/SL về tổ chức cuộc Tổng tuyển cử để bầu Quốc hội.
Cách đây tròn 80 năm, cuộc Tổng tuyển cử đầu tiên bầu Quốc hội Việt Nam đã mở ra một kỷ nguyên mới trong lịch sử dân tộc - kỷ nguyên nhân dân làm chủ, Nhà nước của dân, do dân và vì dân.
Quá trình xây dựng, hoàn thiện Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa Việt Nam của nhân dân, do nhân dân, vì nhân dân đặt ra yêu cầu cần tiếp tục đổi mới, nâng cao chất lượng hoạt động của Quốc hội, bảo đảm Quốc hội thực sự là cơ quan đại biểu cao nhất của nhân dân, cơ quan quyền lực nhà nước cao nhất.
Theo quy định của Hiến pháp, Phó Tổng thống Venezuela Delcy Rodriguez sẽ đảm nhiệm vị trí tổng thống thay cho ông Nicolas Maduro, sau khi tổng thống bị Mỹ bắt giữ hôm 3/1 trong một chiến dịch chớp nhoáng. Nhưng phe đối lập của Venezuela có thể sẽ không bỏ lỡ 'cơ hội' này.
Đài CNN đưa tin, khi được hỏi về việc điều hành Venezuela sau khi Mỹ tuyên bố đã bắt giữ ông Nicolas Maduro, Bộ trưởng Ngoại giao Venezuela Yvan Gil khẳng định, ông Maduro vẫn là Tổng thống của quốc gia này.
Ngày 2/1, Thái Lan công bố kế hoạch tổ chức trưng cầu dân ý về Hiến pháp cùng ngày Tổng tuyển cử, diễn ra vào Chủ nhật, 8/2/2026. Quyết định gộp hai cuộc bỏ phiếu trong một ngày thu hút sự chú ý của các quốc gia trong khu vực, được đánh giá giúp Thái Lan tối ưu hóa hình ảnh một đất nước cải cách toàn diện sau nhiều năm biến động, củng cố quyền lực, giảm rủi ro cho phe đối lập và mở đường cho một Hiến pháp mới có lợi hơn cho chính phủ dân sự, thay thế cho hiến pháp cũ năm 2017 vốn được biên soạn dưới ảnh hưởng của quân đội.
Ngày 1/1, Văn phòng Quốc hội công bố 10 sự kiện, hoạt động tiêu biểu của Quốc hội năm 2025.
Công báo Hoàng gia của Thái Lan ngày 2/1 đăng tải quyết định của chính phủ nước này ấn định ngày 8/2 là ngày cử tri Thái Lan bỏ phiếu về việc họ có ủng hộ việc soạn thảo một hiến pháp mới để thay thế Hiến pháp hiện hành (Hiến pháp năm 2017) hay không. Như vậy, trưng cầu ý dân về Hiến pháp sẽ diễn ra cùng ngày với cuộc tổng tuyển cử 8/2 tại 'xứ sở Chùa Vàng'.
Ngay sau khi Tuyên ngôn Độc lập (ngày 2-9-1945) khai sinh ra Nhà nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa; trong phiên họp đầu tiên của Chính phủ (ngày 3-9-1945) Chủ tịch Hồ Chí Minh đã đề ra 6 nhiệm vụ cấp bách, một trong những nhiệm vụ ấy có việc tổ chức Tổng tuyển cử bầu Quốc hội: 'Phải bầu ngay Quốc hội, càng sớm càng tốt. Bên trong thì nhân dân tin tưởng thêm vào chế độ mình. Trước thế giới Quốc hội do dân bầu ra sẽ có giá trị pháp lý không ai có thể phủ nhận'.
Trong thông điệp cuối năm công bố ngày 1/1 theo giờ địa phương, Chánh án Tòa án Tối cao Mỹ John Roberts khẳng định Hiến pháp Mỹ vẫn giữ nguyên giá trị và sức mạnh, bất chấp những tranh luận gay gắt đang diễn ra trước thềm các phán quyết quan trọng của Tòa án Tối cao trong năm mới.
Việc Đảng và Nhà nước Việt Nam chủ động tổ chức các đợt lấy ý kiến kiều bào đối với dự thảo văn kiện Đại hội Đảng XIV, sửa đổi Hiến pháp, xây dựng nghị quyết, luật pháp… là 'một bước tiến quan trọng, khẳng định tầm nhìn chiến lược và tính chủ động của Nhà nước', đồng thời phản ánh rõ tư duy đổi mới trong công tác đối ngoại nhân dân và chính sách đại đoàn kết toàn dân tộc.