Tồn kho dầu thế giới sắp chạm đáy?

Thời điểm tồn kho dầu thế giới chạm đáy đang đến gần. (Ảnh: AFP)

Theo các chuyên gia của HSBC, trong đó có Paul Bloxham, càng kéo dài gián đoạn nguồn cung thì nguy cơ giá hàng hóa, đặc biệt là dầu, tăng thêm càng lớn.

Các chuyên gia HSBC cho biết họ đã theo dõi từ lâu khả năng lượng tồn kho có thể tiếp tục bù đắp thiếu hụt nguồn cung trong bao lâu. Thời điểm tồn kho chạm mức thấp nhất có thể vận hành an toàn vẫn rất khó xác định, nhưng một số dấu hiệu cho thấy thời điểm này đang đến gần hơn.

Tồn kho Mỹ tiến sát mức giới hạn

Khi Mỹ xả dầu từ kho dự trữ, lượng xuất khẩu dầu của nước này tăng mạnh và Mỹ trở thành nguồn cung có vai trò cân bằng thị trường toàn cầu. Phần lớn nguồn dầu bổ sung đến từ Kho dự trữ dầu chiến lược Mỹ (SPR).

Tuy nhiên, SPR hiện chỉ còn khoảng 285 triệu thùng, mức thấp nhất kể từ năm 1982. Con số này đã tiến gần mức khoảng 250 triệu thùng, được xem là giới hạn vận hành thực tế và cũng là ngưỡng pháp lý khiến việc tiếp tục rút dầu trở nên rất hạn chế.

Tồn kho tại Cushing, Oklahoma, trung tâm lưu trữ dầu quan trọng của Mỹ, cũng đã xuống mức thấp nhất trong khoảng 12 năm. Điều này làm gia tăng lo ngại về “đáy tồn kho” tại Mỹ.

Trung Quốc bắt đầu tăng nhập khẩu

Trung Quốc là nước nhập khẩu dầu thô lớn nhất thế giới. Trong thời gian qua, nhập khẩu dầu của nước này giảm mạnh do nhu cầu xe điện tăng nhanh, lượng dầu tồn kho cao và các nhà máy lọc dầu trong nước cắt giảm sản lượng.

Việc Trung Quốc giảm nhập khẩu khiến lượng dầu vận chuyển bằng đường biển trên thị trường quốc tế tăng lên, qua đó giúp các nước khác dễ tiếp cận nguồn cung hơn.

Tuy nhiên, tồn kho dầu của Trung Quốc dù đã giảm vẫn ở mức cao. Vấn đề là Trung Quốc sẽ cho phép tồn kho giảm đến đâu trước khi phải tăng nhập khẩu trở lại.

Đây có thể được xem là một dạng “đáy tồn kho hữu hiệu”: không nhất thiết là mức tối thiểu tuyệt đối, mà là mức thấp đến mức buộc Trung Quốc phải quay lại thị trường để bổ sung dầu.

Dữ liệu gần đây cho thấy dấu hiệu này có thể đã xuất hiện. Nhập khẩu dầu thô của Trung Quốc tăng 22% trong tháng 7 và thêm 6% trong tháng 8 so với tháng trước.

Dù lượng nhập khẩu hàng tháng vẫn thấp hơn khoảng 40% so với trước xung đột Iran, việc Trung Quốc bắt đầu tăng mua dầu có thể đã tạo thêm áp lực tăng giá trên thị trường.

Tồn kho toàn cầu vẫn chưa chạm đáy

Các chuyên gia HSBC cho biết tồn kho dầu toàn cầu đã giảm hơn 400 triệu thùng kể từ tháng 3, tương đương tốc độ giảm trung bình khoảng 2,8 triệu thùng/ngày.

Mức giảm này thấp hơn nhiều so với những lo ngại ban đầu nhờ một số yếu tố như: các tuyến đường ống được điều chỉnh; một phần dòng dầu từ khu vực Vùng Vịnh vẫn được duy trì; nhu cầu dầu giảm; nguồn cung ngoài OPEC tăng trước khi xung đột xảy ra.

Tồn kho dầu toàn cầu hiện khoảng 7,9 tỷ thùng, thấp hơn cùng kỳ năm trước nhưng vẫn cao hơn mức của giai đoạn 2022-2024.

Điều đó cho thấy thế giới chưa ở ngay trước “đáy tồn kho”. Tuy nhiên, việc dự trữ dầu của Mỹ tiếp tục giảm, tồn kho ở Cushing xuống mức thấp và Trung Quốc bắt đầu tăng nhập khẩu là những tín hiệu cho thấy khoảng đệm an toàn của thị trường đang thu hẹp.

Nếu các gián đoạn nguồn cung tiếp tục kéo dài, khả năng tồn kho tiến gần mức đáy sẽ tăng lên, đồng thời rủi ro giá dầu tăng mạnh cũng sẽ lớn hơn.