Hàng trăm nghìn lượt khách đến Mỹ Sơn mỗi năm mở ra thị trường cho gốm, thổ cẩm và các trải nghiệm thủ công. Nhưng từ doanh thu du lịch đến thu nhập bền vững của nghệ nhân vẫn là một khoảng cách cần được giải bằng cách tổ chức sản phẩm, trả công cho tri thức và chia sẻ lợi ích minh bạch. Bài toán không chỉ là bán được bao nhiêu món quà, mà là người giữ nghề có thực sự sống được bằng nghề hay không.
Bên những đền tháp Chăm cổ kính ở Mỹ Sơn, tiếng thoi đưa trên khung dệt, bàn tay nắn đất thành hình và những hoa văn thổ cẩm mở ra một lớp di sản sống. Mỗi thao tác chứa đựng tri thức, ký ức và thẩm mỹ được trao truyền qua nhiều thế hệ. Giữ nghề, vì thế, trước hết là giữ người thực hành, môi trường truyền dạy và tiếng nói của cộng đồng Chăm trong chính không gian di sản.
Bộ VHTTDL đang hoàn thiện Đề án “Định giá kinh tế di sản - TEV, lượng hóa giá trị kinh tế tổng thể di sản thế giới”, dự kiến trình Chính phủ phê duyệt trong quý IV.2026. Từ Hội An, Mỹ Sơn đến Huế, Tràng An, yêu cầu đặt ra là lượng hóa đúng lợi ích, chi phí để nguồn lực trở lại nuôi dưỡng di sản.
