Theo Bộ Y tế, mặc dù tỷ lệ sử dụng thuốc lá ở Việt Nam đã giảm song vẫn còn rất cao, đặc biệt là nam giới. Công tác phòng chống tác hại thuốc lá vì thế còn nhiều khó khăn, thách thức...
Chiều 4/11 tại Hà Nội, Quỹ phòng chống tác hại của thuốc lá (Bộ Y tế) phối hợp Liên minh Kiểm soát Thuốc lá Đông Nam Á (SEATCA) tổ chức hội thảo chia sẻ kinh nghiệm về kiểm soát thuốc lá của các nước trong khu vực ASEAN.
Tại tọa đàm 'Phòng chống buôn lậu các sản phẩm thuốc lá: Giải pháp chính sách phù hợp' do báo Tiền Phong tổ chức ngày 16/10 vừa qua, các chuyên gia pháp lý đã thảo luận về sự sẵn sàng của hệ thống văn bản pháp luật trước hai đề xuất kiểm soát thuốc lá thế hệ mới: Một là cấm, hai là kinh doanh có điều kiện như thuốc lá điếu. Tiền Phong giới thiệu ý kiến của ông Lê Đại Hải, Phó Vụ trưởng Vụ Pháp luật Dân sự - Kinh tế, Bộ Tư pháp.
Chiều 4-11, tại Hà Nội, Quỹ Phòng, chống tác hại của thuốc lá (Bộ Y tế) tổ chức hội thảo chia sẻ kinh nghiệm về kiểm soát thuốc lá của các nước khu vực ASEAN.
Theo các chuyên gia, Việt Nam giống như các nước ASEAN khác, đang phải đối mặt với vấn đề gia tăng sử dụng các loại thuốc lá điện tử, thuốc lá nung nóng.
Đây là thông tin từ Tiến sĩ Ulysses Dorotheo, Giám đốc Điều hành, Liên minh Kiểm soát Thuốc lá Đông Nam Á (SEATCA) tại hội thảo chia sẻ kinh nghiệm về kiểm soát thuốc lá của các nước khu vực ASEAN, do Bộ y tế tổ chức chiều 4/11.
Đây là thông tin tại hội thảo chia sẻ kinh nghiệm về kiểm soát thuốc lá của các nước trong khu vực ASEAN, diễn ra chiều 4/11 tại Hà Nội, do Quỹ phòng chống tác hại của thuốc lá (Bộ Y tế) phối hợp Liên minh Kiểm soát Thuốc lá Đông Nam Á (SEATCA) tổ chức.
Đó là quan điểm của các chuyên gia Liên minh phòng, chống tác hại thuốc lá khu vực Đông Nam Á tại hội thảo 'Chia sẻ kinh nghiệm về kiểm soát thuốc lá của các nước khu vực ASEAN' do Bộ Y tế tổ chức chiều nay.
Tại Việt Nam, chỉ trong vòng 2 năm, tỷ lệ sử dụng thuốc lá điện tử trong học sinh từ 13-15 tuổi đã gia tăng một cách đáng kể (từ 3,5% năm 2022 lên 8,0% năm 2023).
Tại Việt Nam, tỷ lệ sử dụng thuốc lá điện tử ở nhóm 13-15 tuổi đã tăng gấp đôi từ 3,5% năm 2022, lên 8% năm 2023. Hiện nay, thuế tiêu thụ đặc biệt trên giá bán lẻ sản phẩm thuốc lá của Việt Nam chỉ chiếm 38,8%, thấp hơn nhiều so với khuyến cáo của Tổ chức Y tế thế giới thấp là 70-75% giá bán lẻ.
Việt Nam, giống như các nước ASEAN khác, đang phải đối mặt với vấn đề gia tăng sử dụng các loại thuốc lá mới (thuốc lá điện tử, thuốc lá nung nóng) nhất là trong giới trẻ. Chính sách cấm là cách hiệu quả nhất để giải quyết vấn đề này và tránh lặp lại sai lầm khi để nạn dịch thuốc lá gia tăng.
GS.TS Trần Văn Thuấn - Thứ trưởng Bộ Y tế cho hay, hiện nay, thuế tiêu thụ đặc biệt trên giá bán lẻ sản phẩm thuốc lá của Việt Nam chỉ chiếm 38,8%, thấp hơn nhiều so với khuyến cáo của Tổ chức Y tế thế giới (WHO) là 70-75% giá bán lẻ.
Một số đại biểu Quốc hội cho rằng cần có đánh giá thấu đáo, rõ ràng về nguy cơ thuốc lá nung nóng với giới trẻ; thực tế sản phẩm này giá thành cao, cồng kềnh, nên giới trẻ không dễ dàng tiếp cận.
Dù được Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) công nhận là thuốc lá, nhưng đến nay, thuốc lá nung nóng (TLNN) vẫn chưa được kiểm soát, quản lý chặt chẽ. Tình trạng buôn lậu thuốc lá nói chung và thuốc lá mới nói riêng vẫn rất nhức nhối, thuốc lá lậu ngoài chợ đen tiếp diễn. Xoay quanh đề xuất cấm, một số ý kiến cho rằng, quyết định này có thể gián tiếp tạo ra nguy cơ cho thị trường chợ đen phát triển.
Ngành công nghiệp thuốc lá luôn tìm cách can thiệp vào chính sách phòng, chống tác hại của thuốc lá tại Việt Nam qua việc gửi thư, tiếp xúc, tổ chức hội thảo với sự tham gia của một số y bác sĩ… Hành động này là vi phạm Điều 5.3 Công ước khung về Kiểm soát thuốc lá của Tổ chức Y tế thế giới (WHO) mà Việt Nam đã tham gia.
Thuốc lá điện tử chứa ma túy đã gây ra nhiều ca ngộ độc nguy hiểm cho người sử dụng. Gần đây, Trung tâm chống độc, Bệnh viện Bạch Mai tiếp nhận nhiều trường hợp ngộ độc do thuốc lá điện tử gây ra.
Năm 2024 đánh dấu chặng đường 20 năm Việt Nam phê chuẩn và thực thi Công ước Khung về kiểm soát thuốc lá (FCTC) của Tổ chức Y tế Thế giới (có hiệu lực từ ngày 17/3/2005). Mục tiêu của FCTC là bảo vệ các thế hệ hiện nay và tương lai khỏi các hậu quả tàn phá về sức khỏe, xã hội, môi trường và kinh tế của việc tiêu thụ thuốc lá và phơi nhiễm với khói thuốc.
Việt Nam là quốc gia thứ 47 trong tổng số 182 quốc gia tham gia Công ước Khung về kiểm soát thuốc lá. Mục tiêu của Công ước nhằm bảo vệ các thế hệ hiện nay và tương lai khỏi các hậu quả tàn phá về sức khỏe, xã hội, môi trường và kinh tế của việc tiêu thụ thuốc lá và phơi nhiễm với khói thuốc.
Với thành phần chứa nicotine, thuốc lá điện tử có khả năng gây nghiện. Nguy hiểm hơn là người dùng có thể tự phối trộn nhiều chất khác nhau, thậm chí là ma túy.
Chúng ta 'trầy trật' gần 10 năm mới giảm được tỷ lệ sử dụng thuốc lá ở nhóm tuổi 13-17 xuống còn 2,78%, thế nhưng chỉ sau 2 năm, tỷ lệ này tăng gấp đôi. Chỉ tính riêng năm 2023, có tới 1.224 người, chủ yếu là giới trẻ, nhập viện do sử dụng thuốc lá điện tử, thuốc lá nung nóng.
Theo Bộ Y tế, tại Việt Nam, qua tổng hợp báo cáo của gần 700 cơ sở khám, chữa bệnh cho thấy, chỉ tính riêng năm 2023, đã có 1.224 ca nhập viện do sử dụng thuốc lá điện tử, thuốc lá nung nóng. Triệu chứng khi nhập viện chủ yếu do dị ứng, ngộ độc, tổn thương phổi cấp.
Đại diện Bộ Y tế và các chuyên gia khẳng định thuốc lá thế hệ mới có tác hại như thuốc lá truyền thống và nguy hiểm hơn khi số người trẻ sử dụng đang có xu hướng gia tăng.
Ngày 3/10 tại hội thảo tăng cường năng lực triển khai thực hiện công ước khung về kiểm soát thuốc lá (FCTC) và điều 5.3 FCTC tại Việt Nam do Bộ Y tế tổ chức, các chuyên gia đã bác bỏ thông tin: thuốc lá điện tử giảm tác hại hơn 95% so với thuốc lá điếu thông thường dựa trên ý kiến của một nhóm nhỏ các chuyên gia, đưa trên cơ sở một bài báo được tài trợ bởi ngành công nghiệp thuốc lá và không đảm bảo cơ sở khoa học.
Việt Nam đã tham gia công ước khung về kiểm soát thuốc lá gần 20 năm, trong đó Điều 5.3 có nội dung về việc khi quy định các chính sách không bị lợi ích về thương mại và các lợi ích khác tác động, đồng thời phù hợp với quy định của quốc gia.
Cục Quản lý Khám chữa bệnh (Bộ Y tế) cho biết chỉ trong 2 năm, tỷ lệ sử dụng thuốc lá điện tử trong học sinh đã tăng từ 3,5% (năm 2022) lên 8,0% vào năm 2023.
Thuốc lá điện tử, thuốc lá nung nóng đều chứa nicotine là chất gây nghiện cao, gây hại đến sức khỏe. Trên thế giới, nhiều trường hợp tổn thương phổi cấp tính và nghiêm trọng do thuốc lá điện tử đã được báo cáo
Đại diện Bộ Y tế khẳng định, Bộ luôn thận trọng khi làm các chính sách pháp luật mà ở đó có sự mâu thuẫn lợi ích giữa y tế công cộng và liên quan đến lợi ích doanh nghiệp, đặc biệt là chính sách kiểm soát thuốc lá mà Việt Nam đã tham gia.
Các sản phẩm thuốc lá đang gây ra 8 triệu ca tử vong mỗi năm, chiếm 14% số tử vong trên thế giới. Tại Việt Nam, số liệu tổng hợp báo cáo của gần 700 cơ sở khám bệnh, chữa bệnh cho thấy, chỉ tính riêng năm 2023, đã có hơn 1.200 ca nhập viện do sử dụng thuốc lá điện tử, nung nóng.
Ngày 3/10, tại tỉnh Vĩnh Phúc, Vụ Pháp chế (Bộ Y tế) tổ chức Hội thảo Thông tin báo chí về tăng cường năng lực triển khai thực hiện Công ước Khung về kiểm soát thuốc lá và Điều 5.3 Công ước Khung về kiểm soát thuốc lá tại Việt Nam.
Phó Cục trưởng Cục Quản lý khám, chữa bệnh Bộ Y tế - khẳng định việc chống lại thuốc lá là cuộc chiến giữa một bên bảo vệ sức khỏe với một bên là ngành công nghiệp thuốc lá.
Không có bằng chứng chứng minh rằng thuốc lá điện tử, thuốc lá nung nóng ít gây hại hơn các sản phẩm thuốc lá điếu thông thường.
Tại Hội thảo cung cấp thông tin cho báo chí về tăng cường năng lực triển khai thực hiện Công ước khung về kiểm soát thuốc lá (FCTC) và điều 5.3 FCTC tại Việt Nam, bà Đinh Thị Thu Thủy, Phó Vụ trưởng Vụ Pháp chế, Bộ Y tế cho biết: 'Quan điểm của Bộ Y tế là đặt sức khỏe của người dân lên hàng đầu, và nhất quán quan điểm là đề xuất cấm thuốc lá điện tử, thuốc lá nung nóng…'.
Các sản phẩm thuốc lá mới như thuốc lá điện tử, thuốc lá nung nóng đang trở thành mối lo ngại lớn đối với sức khỏe cộng đồng, đặc biệt là giới trẻ.
Các sản phẩm thuốc lá mới - thuốc lá điện tử, thuốc lá nung nóng nếu không được ngăn chặn kịp thời, sẽ có nguy cơ cao tạo ra một thế hệ trẻ nghiện nicotine và những kết quả của hoạt động phòng chống tác hại thuốc lá mà Việt Nam đã đạt được trong nhiều năm qua sẽ bị phá bỏ...
Thuốc lá thế hệ mới (TLTHM), bao gồm thuốc lá nung nóng (TLNN), thuốc lá điện tử (TLĐT), là một trong những lĩnh vực còn đang có khoảng trống về mặt pháp lý. Cho đến nay, chính sách kiểm soát các sản phẩm này vẫn còn nhiều ý kiến khác biệt trong hướng tiếp cận giữa việc cấm hay quản lý mặt hàng này.
Những năm gần đây, hiệu quả kiểm soát các sản phẩm thuốc lá trong nước ngày càng tăng đối với thuốc lá điếu, xì gà, thuốc lào và các loại khác.
Theo chuyên gia, Việt Nam sẽ có lợi thế trong việc đưa ra quyết định đối với các sản phẩm TLTHM bởi trong khu vực đã có những bức tranh tương phản trong việc cấm hay quản lý cùng với các kết quả đi kèm.
Tại Việt Nam, về hệ thống pháp lý, Luật Phòng, chống tác hại của thuốc lá đã bao hàm toàn diện các phạm vi liên quan đến đời sống, xã hội nhằm ngăn ngừa tác hại của thuốc lá lên cộng đồng, giới trẻ.
Trong khi Thủ tướng giao cho Bộ Y tế nhiệm vụ truyền thông về tác hại của thuốc lá mới thì vẫn có bác sĩ ủng hộ việc cho sử dụng thuốc lá, dù thừa nhận nó độc hại. Người dân sẽ tin ai?
Trước sự hiện diện của thuốc lá làm nóng và các loại thuốc lá thế hệ mới khác, 3 quốc gia Thái Lan, Philippines, Việt Nam đã có hướng ứng xử khác nhau và chứng kiến kết quả khác nhau sau 10 năm.