Thuế tối thiểu toàn cầu là gì? Thuế tối thiểu toàn cầu tác động ra sao đến hoạt động thu hút đầu tư và nguồn thu thuế của Việt Nam? Phóng viên TBTCVN đã có cuộc trao đổi với ông Đặng Ngọc Minh - Phó Tổng cục trưởng Tổng cục Thuế, đơn vị được Bộ Tài chính giao nhiệm vụ nghiên cứu, đề xuất triển khai áp dụng thuế tối thiểu toàn cầu tại Việt Nam để làm rõ những vấn đề trên.
Thuế suất thuế tối thiểu toàn cầu dự báo sẽ có sự tác động mạnh mẽ tới sự phát triển kinh tế của các quốc gia. Vì vậy, rất nhiều nước trên thế giới đã nghiên cứu và ban hành quy tắc thuế suất thuế tối thiểu toàn cầu để áp dụng từ năm 2024.
Thuế tối thiểu toàn cầu do Tổ chức Hợp tác và phát triển kinh tế (OECD) khởi xướng và đã được hơn 140 quốc gia đồng thuận. Trong đó, trụ cột 2 quy định về thuế suất thuế tối thiểu toàn cầu cho phép nước đầu tư đánh thuế tối thiểu 15% đối với thu nhập được miễn, giảm thuế tại nước nhận đầu tư.
Mừng lo việc áp dụng quy tắc thuế tối thiểu toàn cầu, lãnh đạo Tổng cục Thuế khẳng định chính sách này sẽ đem lại cả cơ hội và thách thức đối với kinh tế Việt Nam. Đơn vị đang theo dõi sát diễn biến của các nước áp dụng thuế tối thiểu toàn cầu để đưa ra chính sách ứng phó...
Ngày 13/4/2023, tại Bộ Tài chính, đã diễn ra phiên họp lần thứ 2 Ban Chỉ đạo Dự án hợp phần 1 - 'Tăng cường quản lý tài chính công với tầm nhìn trung hạn' thuộc chương trình tăng cường quản trị kinh tế tại Việt Nam'.
Tổng cục Thuế đã và đang theo dõi sát diễn biến của các nước áp dụng thuế tối thiểu toàn cầu, bao gồm các quốc gia và vùng lãnh thổ có đầu tư ra nước ngoài và nhận đầu tư từ nước ngoài. Theo Phó Tổng cục trưởng Tổng cục Thuế Đặng Ngọc Minh, khi áp dụng Quy tắc thuế tối thiểu toàn cầu sẽ có những tác động cả về mặt cơ hội và những thách thức đối với kinh tế Việt Nam.
Năm 2024, các nước lớn đồng thời là các nhà đầu tư trực tiếp nước ngoài (FDI) vào Việt Nam như EU, Hàn Quốc, Nhật Bản… dự kiến sẽ áp dụng cơ chế thuế tối thiểu toàn cầu. Điều này sẽ tác động trực tiếp tới chính sách thu hút FDI và môi trường đầu tư của Việt Nam.
Thuế tối thiểu toàn cầu đang là vấn đề nóng tại nhiều quốc gia hiện nay, được dự báo sẽ tác động tới hầu hết tập đoàn đa quốc gia; trong đó có rất nhiều tập đoàn lớn đang đầu tư tại Việt Nam.
Từ năm 2024, một số quốc gia sẽ áp dụng chính sách thuế suất tối thiểu toàn cầu. Tác động của chính sách này đến Việt Nam là cấp bách, thể hiện trên hai khía cạnh là bảo đảm quyền đánh thuế tại Việt Nam và khả năng cạnh tranh trong thu hút đầu tư nước ngoài.
Ngày 22/3, tại thủ đô Paris, Cộng hòa Pháp, diễn ra Lễ ký kết Hiệp định đa phương về hỗ trợ hành chính thuế (MAAC) giữa Thứ trưởng Tài chính Cao Anh Tuấn dẫn đầu đoàn công tác và Phó Tổng Thư ký Tổ chức Hợp tác và Phát triển kinh tế (OECD), ông Yoshiki Takeuchi, cùng với sự chứng kiến của Đại sứ Việt Nam tại Pháp Đinh Toàn Thắng.
Theo phóng viên TTXVN tại Pháp, chiều 22/3 tại Paris, Việt Nam và Tổ chức Hợp tác và Phát triển Kinh tế (OECD) đã ký hiệp định đa phương về hỗ trợ hành chính thuế, viết tắt là MAAC. Đại diện phía Việt Nam là Thứ trưởng Bộ tài chính Cao Anh Tuấn, bên OECD là Phó Tổng thư ký Yoshiki Takeuchi.
Ngay sau khi Diễn đàn Doanh nghiệp Việt Nam (VBF) 2023 khép lại, Bộ KH-ĐT tổ chức cuộc tọa đàm về thuế suất tối thiểu toàn cầu. Trong tình hình kinh tế hiện nay, cần sớm có chính sách để hài hòa lợi ích về vấn đề này.
Từ năm 2024, Việt Nam cũng phải chịu áp dụng thuế tối thiểu toàn cầu. Khi đó, Việt Nam không còn lợi thế về ưu đãi thuế và ảnh hưởng đến năng lực cạnh tranh trong thu hút FDI.
Bộ Tài chính đang lấy ý kiến dự thảo sửa đổi Luật Thuế thu nhập doanh nghiệp (TNDN). Trong đó, một trong những nội dung đáng chú ý đề xuất áp dụng nguyên tắc thuế tối thiểu toàn cầu nhằm bịt kẽ hở thuế của công ty đa quốc gia.
Bộ Tài chính cho biết, từ nay đến năm 2027 sẽ rà soát sửa đổi 10 luật thuế. Riêng trong năm 2023 - 2024, Bộ sẽ xây dựng Luật sửa đổi bổ sung các Luật Thuế giá trị gia tăng, Luật Thuế tiêu thụ đặc biệt, Luật Thuế thu nhập doanh nghiệp.
Ông Takahisa Onose - nhóm Công tác thuế và hải quan đề nghị Chính phủ, Bộ Tài chính cần xem xét các giải pháp để thúc đẩy việc nội luật hóa thuế suất tối thiểu toàn cầu tại Việt Nam và có các phương án hỗ trợ cho các doanh nghiệp và các nhà đầu tư nước ngoài bị ảnh hưởng.
Bộ Tài chính đang lấy ý kiến dự thảo sửa đổi Luật thuế thu nhập doanh nghiệp (TNDN), trong đó vấn đề ưu đãi thuế cho các công ty đa quốc gia được đặt ra cấp bách.
Với việc áp dụng thuế tối thiểu toàn cầu vào 2024, Bộ Tài chính cho đây là vấn đề quan trọng với Việt Nam. Thủ tướng đã thành lập tổ công tác đặc biệt về vấn đề này.
Ths. Trần Thị Mơ - Giảng viên Trường ĐH Tài chính - Marketing cho rằng, mặc dù Việt Nam không bắt buộc phải áp dụng quy tắc thuế tối thiểu toàn cầu ngay, nhưng vẫn chịu ảnh hưởng khi doanh nghiệp FDI phải hoàn thành nghĩa vụ thuế 15%. Do vậy, Việt Nam cần có sự thay đổi về các yếu tố cạnh tranh trong thu hút đầu tư nước ngoài. Phóng viên TBTCVN đã có cuộc trao đổi ThS. Trần Thị Mơ về nội dung này.
Chính sách ưu đãi về thuế đã góp phần nâng cao sức cạnh tranh trong thu hút đầu tư của Việt Nam những năm qua. Tuy nhiên, tới đây, thuế hấp dẫn sẽ không còn là lợi thế khi Quy tắc thuế tối thiểu toàn cầu được áp dụng. Trước bối cảnh mới, việc sớm đưa ra các giải pháp hữu hiệu để Việt Nam không bị đánh mất quyền thu thuế, đồng thời bảo đảm được sức cạnh tranh và tính hấp dẫn của môi trường đầu tư… là yêu cầu cấp bách được đặt ra.
Thuế tối thiểu toàn cầu (TTTC) hiện nay đang là một vấn đề được rất nhiều các DN và nhà đầu tư quan tâm. Nếu không có gì thay đổi, thuế TTTC được áp dụng từ 1/1/2024 và sẽ tác động lớn đến thu hút vốn đầu tư nước ngoài (FDI) của Việt Nam.
Dự kiến từ năm 2024, một số quốc gia sẽ áp dụng mức thuế suất tối thiểu toàn cầu, trong đó có Việt Nam. Nhiều chuyên gia, tổ chức tư vấn có chung khuyến nghị, nếu không có những cải cách hợp lý và kịp thời về chính sách ưu đãi đầu tư thuận lợi để thích ứng với thuế tối thiểu toàn cầu, Việt Nam có thể bị 'bỏ lại phía sau' trong việc thu hút đầu tư nước ngoài. Vậy đâu là giải pháp duy trì và nâng cao năng lực cạnh tranh của môi trường đầu tư trong bối cảnh thực thi thuế tối thiểu toàn cầu?
Với những diễn biến mới của tiến trình thực thi Trụ cột 2 trên thế giới, thời gian thực thi thuế suất tối thiểu toàn cầu ngày càng tới gần. Điều này đang đòi hỏi Việt Nam phải đẩy nhanh tiến trình nghiên cứu các chính sách và giải pháp cho việc thực thi quy tắc thuế suất tối thiểu toàn cầu để không bị đánh mất quyền thu thuế.
Các công ty đa quốc gia đầu tư vào Việt Nam có thể phải chịu một số hình thức 'thuế bổ sung' tại quốc gia sở tại nếu được hưởng mức thuế tại Việt Nam thấp hơn 15%.
Nếu không có gì thay đổi, thuế tối thiểu toàn cầu được áp dụng từ 1.1.2024 và sẽ tác động lớn đến thu hút vốn đầu tư nước ngoài (FDI) của Việt Nam. Các chuyên gia cho rằng, đây là 'vấn đề đại sự', để giải quyết đòi hỏi phải điều chỉnh thể chế, chính sách ưu đãi, thu hút FDI nhưng điều này lại không thể làm trong ngày một ngày hai.
Trong bối cảnh nhiều quốc gia dự kiến áp dụng thuế tối thiểu toàn cầu từ năm 2024, thách thức mới đối với Việt Nam là điều chỉnh chính sách phù hợp nhằm tạo lợi thế thu hút FDI mạnh mẽ hơn.
Tại cuộc họp giao ban của Tổng cục Thuế, Thứ trưởng Tài chính Cao Anh Tuấn phụ trách Tổng cục Thuế yêu cầu toàn ngành Thuế thực hiện nghiêm kỷ luật, kỷ cương của ngành, tập trung hỗ trợ, tạo điều kiện thuận lợi nhất để người dân, doanh nghiệp thực hiện tốt các chủ trương của Đảng, Nhà nước và quy định pháp luật thuế.
Việt Nam cần nâng chất dòng vốn đầu tư nước ngoài (FDI) để tiếp nhận những dự án có hàm lượng công nghệ cao, mang lại nhiều giá trị gia tăng hơn.
Singapore đang nghiên cứu cơ chế thuế bổ sung trong nước đối với các tập đoàn đa quốc gia trong và ngoài nước bị ảnh hưởng.
Theo ông Lê Khánh Lâm, Phó chủ tịch câu lạc bộ Giám đốc tài chính CFO Việt Nam, các doanh nghiệp trong và ngoài nước hiện đang phải đối mặt với 5 vấn đề lớn về thuế.
Cơ chế thuế tối thiểu toàn cầu được thực thi sẽ loại bỏ các chính sách ưu đãi về thuế trong thu hút đầu tư; điều này cũng sẽ làm giảm sức cạnh tranh thu hút đầu tư trong ngắn hạn. Tuy nhiên, khi tham gia cơ chế thuế tối thiểu toàn cầu sẽ góp phần tăng cường hội nhập quốc tế của Việt Nam nói chung và cải cách hệ thống thuế theo hướng phù hợp với thông lệ và chuẩn mực quốc tế nói riêng. Đặc biệt, khi tham gia cơ chế thuế tối thiểu toàn cầu sẽ góp phần tăng nguồn thu từ thuế, hạn chế các hiện tượng trốn, tránh thuế, chuyển giá…, của các tập đoàn đa quốc gia tại Việt Nam.
Việc các nước giàu muốn áp dụng thuế tối thiểu toàn cầu 15% đặt Việt Nam vào một tình thế khó lường trong thu hút đầu tư nước ngoài. Việt Nam có thể thu được nhiều thuế hơn, nhưng cũng có thể làm 'nản lòng' những tập đoàn đa quốc gia.
Cả hai chính phủ cam kết cải cách WTO với mục tiêu tăng cường các nguyên tắc và chức năng, đặc biệt là duy trì cơ quan phúc thẩm hai cấp, cùng với quyền tự chủ của cơ quan phúc thẩm.