Bộ Y tế chỉ cách phân biệt thuốc giả, cảnh báo không mua thuốc qua mạng

Công an Thanh Hóa vừa triệt phá một đường dây sản xuất, buôn bán thuốc tân dược giả quy mô lớn. Vụ việc gióng lên hồi chuông cảnh báo về tình trạng thuốc giả len lỏi vào thị trường, đặc biệt trong bối cảnh việc mua bán thuốc đang chuyển dịch mạnh lên môi trường mạng.

Theo thông tin từ Công an tỉnh Thanh Hóa, đường dây thuốc giả bị phát hiện mới đây hoạt động bài bản với thủ đoạn tinh vi: thuê kho xưởng ở vùng hẻo lánh, thuê người quen, người thân làm công nhân, hoạt động khép kín để tránh bị phát hiện. Sau khi sản xuất, thuốc giả được đóng gói như thật, trộn lẫn với thuốc thật và phân phối nhỏ lẻ ra thị trường.

Vài ngày sau khi cơ quan công an phá án, Cục Quản lý Dược (Bộ Y tế) phát đi khuyến cáo khẩn, cảnh báo người dân cảnh giác cao độ với thuốc giả, đặc biệt khi mua thuốc trên mạng. TS. Tạ Mạnh Hùng, Phó Cục trưởng Cục Quản lý Dược, nhấn mạnh: “Tuyệt đối không mua thuốc qua mạng xã hội, các trang cá nhân không rõ danh tính hoặc qua hình thức livestream – đây là những kênh có nguy cơ rất cao phát tán thuốc giả”.

TS Tạ Mạnh Hùng hướng dẫn cách tra cứu thuốc trên mạng

TS Tạ Mạnh Hùng hướng dẫn cách tra cứu thuốc trên mạng

Từ 1/7: Chỉ thuốc không kê đơn mới được bán online

Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Dược (Luật số 44/2024) sẽ chính thức có hiệu lực từ ngày 1/7/2025. Theo đó, chỉ các loại thuốc không kê đơn mới được phép kinh doanh qua thương mại điện tử.

Người dân chỉ nên đặt mua thuốc qua các sàn thương mại điện tử, website, ứng dụng đã được Bộ Y tế cấp phép, có chức năng đặt hàng trực tuyến và chịu sự quản lý chặt chẽ.

Khi mua thuốc trực tiếp tại các nhà thuốc, ông Hùng khuyến cáo người dân cần chọn cơ sở có giấy phép kinh doanh, địa chỉ rõ ràng, uy tín. Tuyệt đối tránh mua thuốc tại chợ, từ người bán dạo hoặc các kênh không chính thống.

Làm sao để phân biệt thuốc thật – giả?

Theo hướng dẫn từ Bộ Y tế, bao bì thuốc cần nguyên vẹn, không rách, không mờ, và không có dấu hiệu sửa đổi. Người tiêu dùng nên kiểm tra các thông tin quan trọng như:

Tên thuốc, số lô, ngày sản xuất, hạn dùng

Số đăng ký lưu hành, tên nhà sản xuất

So sánh bao bì với hình ảnh mẫu chính hãng (nếu có)

Ngoài ra, quét mã vạch hoặc mã QR là một bước quan trọng. Nếu mã không quét được, hoặc thông tin không trùng khớp với nhãn, cần nghi ngờ ngay về độ xác thực.

Lưu ý: Thuốc giả thường đi kèm giá "mềm" bất thường, chênh lệch lớn so với thị trường. Các chiêu quảng cáo như "thần dược", "chữa bách bệnh", "thuốc xách tay giá rẻ"... đều tiềm ẩn rủi ro rất cao.

Thuốc giả núp bóng “hàng thầu” và “hàng ngoại nhập”

Ghi nhận từ Cục Quản lý Dược cho thấy, tỉ lệ thuốc giả vẫn được kiểm soát ở mức dưới 0,1% những năm gần đây. Tuy nhiên, các chiêu trò ngày càng tinh vi.

Trong năm 2023–2024, một số lô thuốc giả bị phát hiện tại Thanh Hóa, Hà Nam, Hà Nội như: Tetracyclin, Clorocid, Pharcoter, Neo-Codion. Những sản phẩm này thường được giới thiệu là hàng "dư thầu bệnh viện", không có hóa đơn để “giá mềm”, hoặc mạo danh thuốc nhập khẩu nhằm đánh vào lòng tin người tiêu dùng.

Các đối tượng thường bán thuốc thật thời gian đầu để tạo uy tín, sau đó dần thay thế bằng thuốc giả tự sản xuất để kiếm lời.

Thuốc giả được bán tràn lan trên mạng

Thuốc giả được bán tràn lan trên mạng

Người dân cần làm gì?

TS Hùng khuyến cáo người dân khi mua thuốc cần: yêu cầu hóa đơn, giữ lại để truy xuất nguồn gốc nếu có vấn đề. Nếu nghi ngờ thuốc giả hoặc phát hiện hành vi buôn bán thuốc giả: báo ngay cho cơ quan chức năng (Sở Y tế, Cục Quản lý Dược, công an địa phương).

Nếu đã sử dụng thuốc nghi ngờ giả: ngưng dùng ngay, đến cơ sở y tế gần nhất để kiểm tra, theo dõi sức khỏe.

Ngoài ra người dân có thể tra cứu thông tin giấy đăng kí lưu hành thuốc trên hệ thống của Cục Quản lý Dược:

Bước 1: Truy cập: https://dichvucong.dav.gov.vn/congbothuoc/index

Bước 2: Nhập tên thuốc hoặc số đăng ký (VD-…, VN-…).

Bước 3: Đối chiếu thông tin với bao bì, mẫu nhãn được phê duyệt.

Hà Minh

Nguồn Tiền Phong: https://tienphong.vn/bo-y-te-chi-cach-phan-biet-thuoc-gia-canh-bao-khong-mua-thuoc-qua-mang-post1734855.tpo