Sáng nay (5/2), cũng là ngày Rằm tháng Giêng - Tết Nguyên tiêu, nhiều gia đình đã sắm sửa lễ vật dâng cúng tổ tiên. Giá cả nhiều mặt hàng thiết yếu trên các chợ truyền thống không tăng, đặc biệt mặt hàng hoa tươi, hoa quả cúng Rằm tháng Giêng giảm mạnh.
Thị trường hàng hóa, dịch vụ phục vụ lễ cúng Rằm tháng Giêng tại Hà Nội đa dạng, giá giảm nhẹ so với những ngày cận Tết Nguyên đán 2023.
Sáng 5/2 (15 tháng Giêng âm lịch), người dân đổ về các chùa dâng hương, dâng lễ cúng Rằm tháng Giêng. Đây là ngày Rằm đầu tiên của năm Quý Mão, là ngày Rằm lớn theo quan niệm cha ông ta bao đời nay, thu hút lượng lớn người dân đến dâng hương, lễ Phật.
Những mâm cỗ với thế 'gà bay', 'gà quỳ', 'gà cưỡi mình rùa' được bày biện hết sức cầu kỳ, đẹp mắt dâng cúng tổ tiên thể hiện sự tôn kính, uống nước nhớ nguồn, dần tạo nên một nét văn hóa đặc sắc của nhiều dòng họ ở Hà Tĩnh.
Tại huyện Lộc Hà (Hà Tĩnh), mâm cỗ ngày rằm tháng Giêng trở nên độc đáo khi người dân địa phương làm đủ thế gà bay, gà quỳ, gà ngồi để dâng lên bàn thờ tổ tiên.
Nhiều dòng họ ở Hà Tĩnh cúng Rằm tháng giêng với mâm cỗ thế 'gà bay' hết sức cầu kỳ, đẹp mắt.
Hòa chung không khí lễ hội đầu xuân mới, ngày 2/2 (tức 12 tháng Giêng năm Quý Mão 2023), người dân làng Chiềng, xã Cam Đường, thị xã Cam Đường (xưa), nay là tổ dân phố số 17, phường Bình Minh (thành phố Lào Cai) tưng bừng tổ chức ngày hội đầu xuân - gặp mặt người Tày làng Chiềng.
Xếp mâm cỗ cao với điểm nhấn là cỗ 'gà bay' để dâng cúng tổ tiên đã trở thành 'đặc sản' của nhiều dòng họ ở xã Thạch Châu - huyện Lộc Hà (Hà Tĩnh) mỗi dịp cúng rằm tháng Giêng.
Những ngày đầu xuân, khi mưa bụi vẫn còn lấm tấm trên mầm non vừa nhú, người dân xã Liên Minh, huyện Võ Nhai (Thái Nguyên) lại tưng bừng mổ lợn, gói bánh chưng để tổ chức ăn 'Tết lại'.
Trải qua những ngày đầu năm mới với vô vàn các loại đồ ăn, thức uống, dường như cơ thể của chúng ta đang trở nên quá tải.
Mới đây, cư dân mạng đang chia sẻ đoạn clip ghi lại một khoảnh khắc cực kỳ đáng yêu của một bé trai khi thấy mẹ luộc gà cúng tổ tiên dịp Tết.
Không chỉ các phong tục như đám cưới, đám tang, Tết cổ truyền của người Dao đỏ ở huyện Na Hang (Tuyên Quang) cũng có những nét đặc trưng riêng biệt, độc đáo thể hiện đời sống văn hóa tinh thần phong phú không kém so với các dân tộc khác.
Vào dịp tết Nguyên đán, tết tháng Bảy, người Tày Nghĩa Đô gói các loại bánh đặc sản dâng cúng tổ tiên, thần linh, tổ Then, cầu cho người yên, vật thịnh, vật nuôi, cây trồng phát triển, thể hiện ước muốn về cuộc sống hưng thịnh, đạo hiếu uống nước nhớ nguồn, ăn quả nhớ người trồng cây.
Trong những ngày đầu năm Quý Mão 2023 Bảo tàng tỉnh Lai Châu tổ chức Chương trình Trưng bày - Trình diễn - Trải nghiệm di sản văn hóa phi vật thể dân tộc Thái với chủ đề 'Xuân về bản Thái'.
Câu chuyện về vùng đất mường Ca Da với truyền thuyết về nàng Húng và nàng Hường từ xa xưa ấy rồi những đêm rượu cần cứ vấn vít cùng những điệu xòe, tiếng khèn bè của đồng bào dân tộc Thái trong những đêm lễ hội, khiến ai một lần kề bên cũng nhớ mãi.
Thời gian gần đây, bên cạnh 'dòng chảy' ẩm thực hiện đại, chúng ta hay nhắc đến Nghệ nhân ẩm thực dân gian - danh hiệu mà bà Nguyễn Thị Ánh Tuyết - một người con gốc Hà Nội được Hội Văn nghệ dân gian Việt Nam phong tặng. Bởi người phụ nữ này đã có những đóng góp trong việc gìn giữ và quảng bá ẩm thực truyền thống Hà Nội - nền ẩm thực phong phú và tinh tế bậc nhất của người Việt.
Ngày Tết cũng là lúc 'thảm họa' xuất hiện, khi chị em tranh thủ vào bếp trổ tài nấu nướng cho gia đình, người thân.
Về làng cổ Đường Lâm (thị xã Sơn Tây, Hà Nội) những ngày giáp Tết, bạn sẽ cảm nhận được sâu sắc không khí đón xuân thật nhẹ nhàng mà hân hoan trên mỗi con đường làng, trong từng ngôi nhà cổ kính, bên giếng nước, trong sân đình và cả trên mâm cỗ đầy sắc màu ngày xuân.
Người Tày sinh sống ở huyện Bình Liêu (Quảng Ninh) thường tập trung thành các làng bản với nhiều phong tục độc đáo còn được lưu giữ trong đó có phong tục đón Tết.
Tết Nguyên đán là lễ truyền thống quan trọng nhất trong năm. Đó là thời khắc giao thoa giữa năm cũ và năm mới, thể hiện sự gắn kết trong cộng đồng, gia tộc và gia đình. Đó là giá trị tâm linh, cũng là giá trị truyền thống tốt đẹp của dân tộc Việt Nam.
Những ngày Tết Nguyên đán, người Thái ở miền Tây xứ Nghệ lại quây quần để chuẩn bị nhiều món ăn hấp dẫn cúng tổ tiên và thết đãi khách, họ hàng, con cháu. Trong đó, phải kể đến là những món ăn từ cá rất bổ dưỡng và cũng rất dân dã.
Như thường lệ mọi năm, vào ngày mồng một Tết, sau khi cả nhà đi xuất hành lên chùa về, ai nấy đều cảm thấy đói và mệt. Tết là dịp duy nhất để anh chị em tôi được phép mặc đồ đẹp suốt ngày, mẹ tôi cũng thế...
Trong cộng đồng các dân tộc Việt Nam, nhiều dân tộc đón Tết sớm hơn so với Tết Nguyên đán. Trong đó, người Hà Nhì (Mường Tè, Lai Châu) thường tổ chức từ đầu tháng 10 âm lịch và ngày đầu tiên trong một năm mới phải là ngày con rồng. Đây là dịp để mọi người nghỉ ngơi, vui chơi và các gia đình đi chúc Tết nhau sau một năm lao động, thu hoạch mùa vụ.
Người Tày Nghĩa Đô (Bảo Yên) coi việc xin Thần lửa, Thần nước vào đêm giao thừa là rất quan trọng. Với quan niệm một năm đã qua dù chưa đạt được những điều như mong muốn, bước sang năm mới phải là năm thật sự tốt đẹp, hoàn hảo hơn. Để có được những điều đó, người Tày tin rằng Thần lửa, Thần nước là hai vị thần trực tiếp ảnh hưởng đến cuộc sống hằng ngày của mỗi gia đình người Tày ở Nghĩa Đô.
Năm đầu tiên đón Tết với danh hiệu Hoa hậu Việt Nam, Thanh Thủy giữ thói quen vào bếp phụ mẹ nấu những món ăn truyền thống. Cô thường xuyên chia sẻ khoảnh khắc đời thường ở nhà.
Lai Châu là tỉnh vùng cao biên giới với 20 dân tộc sinh sống, trong đó có dân tộc Si La. Dân tộc Si La ở Lai Châu có lịch sử cư trú lâu đời ven sông Đà thuộc xã Can Hồ, huyện Mường Tè. Mặc dù Si La là một tộc người có ít nhân khẩu nhất trong cộng đồng 54 dân tộc Việt Nam, nhưng đồng bào Si La lại có nền văn hóa khá phong phú, mang tính đặc trưng riêng, nổi bật là Tết cổ truyền.
Tết bắt đầu từ ngày mùng một, tháng Giêng, theo lịch cổ truyền mà ta quen gọi là âm lịch - thật ra phải gọi là âm - dương hợp lịch, vì 'tháng' được tính theo trăng (từ 'mùng một lá trai, mùng hai lá lúa - đến ba mươi không trăng); còn '24 tiết' trong năm được định theo mặt trời. Ấy là không kể lịch còn được điều chỉnh theo các vì sao, 'nhật - nguyệt - tinh' đều được tham chiếu để làm lịch. Do đó, âm lịch không phải là lịch thuần âm hay thuần dương.
Đêm giao thừa, thời tiết se se lạnh như 'thêm gia vị' cho khoảnh khắc thiêng liêng chuyển giao giữa năm cũ sang năm mới. Đây cũng là thời khắc để các thành viên trong gia đình cùng nhau sum họp, mừng tuổi cho nhau và chúc nhau những điều tốt đẹp nhất.
Sáng mùng 1 Tết, mọi gia đình Việt đều cúng tổ tiên, thần linh nên việc lựa chọn đúng văn khấn cúng mồng 1 Tết Quý Mão chuẩn là điều không kém phần quan trọng.
Tục lệ gói bánh chưng ngày Tết đã trở thành nét đẹp truyền thống được nhiều gia đình Việt coi trọng và gìn giữ. Chiếc bánh được tạo bởi công sức, tình cảm và niềm hy vọng, là lễ vật dâng cúng tổ tiên, cầu mong một năm mưa thuận gió hòa, công việc suôn sẻ thuận lợi.
Tục gọi vía trâu của người Mường ở Hòa Bình, tục 'giỗ sống' của người Nguồn ở Quảng Bình... là những tập tục cuối năm đặc sắc thể hiện sự đa dạng văn hóa ở ba miền Việt Nam ngày Tết.
Khi mùa xuân lấp ló bên đầu núi, đậu trên cành đào, cành mận và phủ màu non xanh mơn mởn trên những cánh rừng già cũng là lúc trên mỗi nếp nhà của người dân xứ Tuyên thơm ngào ngạt hương vị của các món ẩm thực ngày Tết. Món ngon ngày Tết ở xứ Tuyên do chính bàn tay của người dân làm ra, trước là để dâng cúng tổ tiên, sau là cả gia đình sum vầy thưởng thức và còn làm quà biếu cho những người thân, bạn bè ở nơi xa.