Cá chép đỏ làng Thủy Trầm từ lâu là địa chỉ quen thuộc mỗi độ Tết ông Công, ông Táo. Cá ở đây có kích cỡ vừa phải, khỏe, đỏ tươi hoặc vàng, vẩy ánh đẹp, có râu hai bên nên được thị trường khắp nơi ưa chuộng.
Vào mỗi dịp Tết ông Công, ông Táo ( 23 tháng Chạp), chợ cá Yên Sở tại làng Sở Thượng, quận Hoàng Mai, Hà Nội lại rực rỡ sắc đỏ, vàng. Càng gần đến ngày, không khí tại khu chợ lại nhộn nhịp người mua người bán, các chuyến xe tấp nập ra vào phục vụ nhu cầu người dân.
Cá chép đỏ được coi là một trong những đồ cúng vô cùng quan trọng và không thể thiếu bên mâm cỗ cúng tiễn ông Công ông Táo chầu trời. Ngày 23 tháng Chạp, chợ cá lớn nhất miền Bắc tại làng Sở Thượng (phường Yên Sở, quận Hoàng Mai, Hà Nội) tấp nập bởi các tiểu thương và người dân tìm tới mua cá chép đỏ.
Chỉ còn vài ngày nữa là đến Tết ông Công ông Táo, những ngày này tại làng Tân Cổ và Tân Trúc, thị trấn Tân Phong, huyện Quảng Xương (Thanh Hóa) lại nhộn nhịp người mua kẻ bán. Nghề nuôi cá chép đỏ bán dịp Tết ông Công ông Táo nhiều năm qua giúp người dân có cái Tết ấm no, đủ đầy.
Bài cúng Ông Công Ông Táo: Theo truyền thống của người Việt, ngày 23 tháng Chạp âm lịch là ngày ông Công ông Táo lên Thiên đình để báo cáo về công, tội của từng người, từng nhà ở nhân gian trong một năm qua. Vì vậy lễ cúng ông Công ông Táo được người Việt rất coi trọng.
Làng cá chép đỏ Thủy Trầm, xã Tuy Lộc, huyện Cẩm Khê, tỉnh Phú Thọ, được hình thành từ rất lâu. Cứ vào dịp này, cả làng tất bật thu hoạch hàng chục tấn cá chép đỏ cung cấp ra thị trường cả nước để các gia đình chuẩn bị cúng ông Công, ông Táo vào ngày 23 tháng Chạp hằng năm.
Để tiễn các vị thần bếp chầu trời trong ngày 23 tháng Chạp, các gia đình có thể tham khảo bài cúng ông Công ông Táo theo cuốn 'Văn khấn cổ truyền Việt Nam'.
Những ngày này, người dân làng nghề nuôi cá chép đỏ Thủy Trầm, huyện Cẩm Khê (Phú Thọ) tất bật xuống ao quăng chài, thả lưới, bắt cá, kịp cung cấp cá ra thị trường.
Cúng ông Công ông Táo là một tập tục truyền thống của người Việt. Thế nhưng không ít người thắc mắc nên cúng ông Công ông Táo ở đâu, trong nhà hay dưới bếp là đúng nhất.
Vào ngày 23 tháng chạp hàng năm, ông Công ông Táo sẽ về trời để báo cáo những việc đã làm được của gia chủ. Những ngày này, các gia đình người Việt lại chuẩn bị mâm cỗ để tiễn đưa ông Táo về trời.
PTĐT - Ngày 2/2, trao đổi với phóng viên Báo Phú Thọ điện tử, ông Tạ Đức Thắng, chủ tịch UBND xã Tuy Lộc, Cẩm Khê- nơi có làng nghề nuôi cá chép đỏ Thủy Trầm, cho biết, hiện toàn xã đang có 60ha mặt nước nuôi trồng thủy sản xen ghép. Riêng nuôi cá chép đỏ thì đang có khoảng 10ha ươm nuôi.
Cúng ông Công, ông Táo là một phong tục có từ rất lâu đời ở Việt Nam, theo truyền thuyết kể lại, ông Công là vị thần cai quản đất đai trong nhà, còn ông Táo là ba vị đầu rau trông coi việc bếp núc.
Thả cá chép phóng sinh là việc mang nhiều ý nghĩa trong ngày ông Công ông Táo. Tuy nhiên việc thả cá như thế nào cho đúng là điều không phải ai cũng biết.
Theo thường lệ, cứ vào cuối năm, nhà nhà lại tất bật chuẩn bị cho Tết Ông Công Ông Táo hay còn gọi là Tết Táo Quân trước khi chính thức đón Tết Nguyên đán. Năm 2021 có một điều đặc biệt hiếm gặp là ngày 23 tháng Chạp (tức ngày ông Công ông Táo) lại trùng với ngày Lập Xuân 4/2/2021.
Tuyệt đối tránh hành vi thả cá ồ ạt, không chú ý xem cá có cơ hội sống hay không, hay thả cá mà ném luôn cả túi nylon chứa cá xuống ao, hồ làm ô nhiễm môi trường.
Ngoài cúng Tết ông Công ông Táo bằng cá thật hay cá giấy, năm nay nhiều bà nội trợ tìm mua xôi, thạch rau câu... bánh trôi hình cá chép để mâm cúng thêm phong phú.
Trong dịp 23 tháng Chạp hàng năm, bên cạnh phong tục thả cá để tiễn ông Táo lên chầu trời thì mâm cỗ cúng trong ngày này cũng được bà nội trợ còn sáng tạo thêm bánh, xôi cá chép độc đáo, bắt mắt.
Nhiều bà nội trợ trẻ băn khoăn về việc đồ cúng ông Công ông Táo trong ngày 23 tháng Chạp cần những gì, món ăn và lễ vật nào bắt buộc phải có.
Thời điểm thích hợp nhất để làm lễ cúng ông Táo là vào tối 22 hoặc sáng mùng 23 tháng Chạp, dù bận công việc gì, bạn cũng nên cố gắng hoàn thành trước 12 giờ ngày 23 để các Táo còn kịp lên đường.
Lễ cúng ông Công, ông Táo quan trọng nhất là lòng thành, không nên đặt nặng lễ bái, phẩm vật, lạm dụng vàng mã, vừa làm ảnh hưởng mỹ tục, vừa tác động tiêu cực tới môi trường.
Còn 3 ngày nữa sẽ đến Tết ông Công, ông Táo. Nhiều tấm biển có nội dung 'Ông Táo chỉ thích cá, không thích túi nilon' , cùng các vỏ bao tải được treo dọc thành cầu Vĩnh Tuy (Hà Nội) giúp người dân đến thả cá có chỗ đựng, không ném túi nilon xuống sông Hồng.
Hình xăm được ưa chuộng hiện nay như con hổ, cá chép, bướm... rất thích hợp để mọi người thử trong dịp năm mới.
Ngày 23 tháng Chạp là thời điểm các gia đình chuẩn bị mâm cơm tươm tất tiễn Táo quân về trời. Tùy theo từng địa phương, lễ vật cúng ông Táo có phần khác nhau.
Ở Việt Nam, phong tục cúng ông Công, ông Táo đã diễn ra hàng năm từ ngàn xưa, nhưng cho đến nay nhiều người vẫn băn khoăn việc nên cúng ông Công, ông Táo trong bếp hay trên bàn thờ gia tiên?
Hàng năm cứ đến ngày 23 tháng Chạp, dù bận rộn đến đâu, mọi gia đình Việt đều dành thời gian để làm mâm cỗ cúng ông Công ông Táo thật tươm tất.