Cúng ông Công ông Táo là một trong những nghi lễ quan trọng của người Việt, đòi hỏi cần tiến hành đúng quy trình và đảm bảo trang trọng.
Trong tín ngưỡng đa thần của người Việt, thần còn gắn liền với nơi ăn, nơi ở của con người, có ông Công, ông Táo trông coi mọi việc trong nhà, nơi gian bếp. Hàng năm, đến ngày 23 tháng Chạp, 2 vị thần này cưỡi cá chép về trời, trình báo Ngọc Hoàng mọi sinh hoạt của gia đình gia chủ. Qua đó, Ngọc Hoàng ban thưởng, xử phạt tùy theo mức độ hành vi đến con người nơi trần gian.
Một ngày trước lễ cúng ông Táo về trời, không khí mua sắm tại các chợ trên địa bàn thành phố Hà Nội đã rất nhộn nhịp. Do năm nay ngày 23 tháng Chạp rơi vào đúng ngày nghỉ thứ bảy (ngày 14-1) nên nhiều gia đình chọn làm lễ cúng tiễn Táo quân về trời đúng ngày.
Hằng năm cứ đến Tết ông Công ông Táo là chợ cá Yên Sở (Hà Nội) lại tấp nập, nhộn nhịp các tiểu thương và người dân tìm tới mua cá chép đỏ. Những ngày này chợ cá đang rực sắc đỏ của hàng trăm ngàn con cá chép sẵn sàng phục vụ nhu cầu người dân Thủ đô trước ngày 23 tháng Chạp.
Bên cạnh cá chép sống, cá chép giấy, dịp Tết ông Công ông Táo năm nay, mặt hàng xôi, thạch, chả, bánh hình cá chép cũng hút khách mua về đặt trên mâm cúng.
Để thủ tục cúng ông Công ông Táo được trọn vẹn và suôn sẻ, mỗi gia đình cần lưu ý những điều kiêng kỵ sau đây.
Những ngày này, người dân làng Thủy Trầm, xã Tuy Lộc, huyện Cẩm Khê (Phú Thọ) luôn tay thu hoạch cá phục vụ ngày Tết ông Công, ông Táo (23 tháng Chạp).
TS Lý Tùng Hiếu, giảng viên chính khoa Văn hóa học, ĐH Khoa học Xã hội và Nhân văn (ĐH Quốc gia TP.HCM), cho biết việc cúng cá chép trong ngày ông Công, ông Táo là không bắt buộc.
Lễ cúng ông Công, ông Táo là một trong những nét đẹp văn hóa ngày Tết của người Việt. Cứ đến ngày 23 tháng Chạp âm lịch hàng năm, người Việt lại chuẩn bị mua sắm lễ vật, chuẩn bị cúng ông Công, ông Táo và phóng sinh cá chép để tiễn ông Công, ông Táo về trời.
Mâm cơm cúng ông Công ông Táo đẹp mắt của người phụ nữ Hà thành được chuẩn bị bởi sự tâm huyết, tỉ mỉ, đầu tư thời gian... đã giúp gợi ý, chia sẻ cách làm cho nhiều bà mẹ nội trợ khác sau khi được lan tỏa trên mạng xã hội.
Tập tục tiễn ông Công, ông Táo về trời (ngày 23 tháng Chạp) năm nay diễn ra vào thứ 7 nhưng thời điểm này nhiều người dân Hà Tĩnh đã chuẩn bị đồ lễ cho mâm cúng truyền thống.
Chợ cá Yên Sở (quận Hoàng Mai, Hà Nội) đang rực sắc đỏ của hàng trăm ngàn con cá chép, hoạt động nhộn nhịp ngày đêm, phục vụ nhu cầu người dân Thủ đô trước ngày cúng ông Công - ông Táo.
Còn ít ngày nữa sẽ đến ngày ông Công, ông Táo (23 tháng Chạp). Thị trường đồ lễ cúng ông Công, ông Táo với các mặt hàng vàng mã, trái cây, hoa tươi, cá chép,... đã khá sôi động với giá cả ít biến động so với mọi năm.
Đã thành tập tục trong đời sống tinh thần của người Việt, cứ sau nghi thức cúng ông Công ông Táo ngày 23 tháng Chạp, nhiều gia đình lại đi thả cá chép bởi theo quan niệm dân gian, cá chép là phương tiện để ông Công ông Táo cưỡi về trời. Vậy để chọn và thả cá chép trong ngày này cần lưu ý những điều gì?
Không nên cúng muộn hơn 12h trưa vì theo quan niệm giờ Ngọ là giờ ông Công ông Táo sẽ bay về trời. Tuyệt đối không được cúng sau ngày 23 tháng Chạp.
Hằng năm đến ngày 23 tháng Chạp, các gia đình Việt lại chuẩn bị mâm cúng chu đáo, thành tâm tiễn ông Công ông Táo về trời.
Chỉ còn 2 ngày nữa là đến Tết ông Công ông Táo, (tức ngày 23/12 âm lịch), vì vậy, thời điểm này, ở thủ phủ nuôi cá chép đỏ xứ Thanh, người dân đang tất bật xuống áo kéo cá để cung cấp cho thương lái.
Hằng năm, cứ đến Tết ông Công ông Táo, chợ cá Yên Sở (Hà Nội) lại tấp nập bởi các tiểu thương và người dân tìm tới mua cá chép đỏ.
Cuối năm công việc bận rộn, dịch vụ đặt mâm cúng cỗ ông Công, ông Táo ngày càng được nhiều gia đình lựa chọn. Bên cạnh mâm cúng mặn, mâm cúng chay, ngọt cũng rất được ưa chuộng.
Ngày ông Công ông Táo năm nay, chị Thanh Hoan xin nghỉ phép để ở nhà chuẩn bị mâm cỗ cúng sao cho thật chu đáo, đầy đủ.
Theo quan niệm dân gian, ngày 23 tháng Chạp hàng năm được coi là ngày ông Công, ông Táo về trời để báo cáo Ngọc Hoàng những điều diễn ra ở nhân gian trong một năm qua...
Lễ đưa Táo Quân lên chầu trời (23 tháng Chạp) năm nay vào thứ bảy, ngoài phóng sinh cá chép, lễ cúng ông Công, ông Táo còn có tục đốt vàng mã. Một tuần nay, thị trường hàng mã tại Hà Nội đã sôi động. Để phục vụ nhiều gia đình làm lễ tiễn ông Công, ông Táo, nhiều chợ dân sinh đã bán cá chép. Năm nay, hàng mã tăng nhẹ so với năm ngoái, cá chép do bán sớm nên giá cũng cao hơn.
Còn 2 ngày nữa là đến Tết 'ông Công, ông Táo', những ngày này người dân nuôi cá chép đỏ ở huyện Quảng Xương (Thanh Hóa) đang tất bật kéo cá để chuyển đi bán khắp cả nước.