TKV và bài toán nâng cao hiệu quả lao động

Các nhóm giải pháp đòn bẩy

6 năm qua, TKV đã và đang thực hiện khá thành công nhóm giải pháp tăng năng suất lao động gồm cơ giới hóa, tự động hóa, tinh gọn bộ máy, thường xuyên điều chỉnh hệ thống định mức, định biên lao động, xã hội hóa nhân lực không chuyên môn và đầu tư cho nguồn nhân lực chất lượng cao.

Chương trình “3 hóa” của TKV năm 2016 gồm cơ giới hóa, tự động hóa và tin học hóa được nghiên cứu áp dụng vào tất cả các công đoạn của quá trình sản xuất, kinh doanh để giảm tối đa lao động đã không chỉ tiết giảm lao động quản lý, phục vụ mà giảm cả lao động công nghệ và phụ trợ công nghiệp, trong đó mục tiêu là giảm tối đa lao động trực tiếp trong hầm lò vì việc tuyển dụng, thu hút lực lượng lao động thợ lò ngày càng khó khăn, chi phí tiền lương và phúc lợi cao.

Phó Thủ tướng Chính phủ Lê Văn Thành kiểm tra công tác bảo đảm an toàn
khai thác mỏ tại đường hầm độ sâu -240m mỏ than Núi Béo

Theo Chủ tịch Hội đồng thành viên Lê Minh Chuẩn, việc sắp xếp, điều chỉnh ranh giới tài nguyên chồng lấn giữa các công ty, đồng thời sắp xếp tinh gọn bộ máy tổ chức bằng cách thực hiện hợp nhất, sáp nhập một số công ty, xóa bỏ mô hình công ty 2 cấp (công ty - xí nghiệp) đối với các công ty sản xuất than, hợp nhất để giảm đầu mối các phòng chuyên môn và phân xưởng là rất phù hợp. Nhờ đó, tỷ lệ lao động quản lý chung toàn TKV đến nay đã giảm xuống còn trên 10% tổng số lao động.

“Tập đoàn chúng tôi thường xuyên rà soát, hiệu chỉnh hệ thống định mức, định biên lao động để làm cơ sở giao khoán chi phí nhân công, siết chặt khâu tuyển dụng lao động cũng đem lại hiệu quả rõ rệt khi hỗ trợ các đơn vị giải quyết lao động dôi dư, tạo điều kiện tinh giản biên chế, hợp lý hóa lao động từng tổ, đội đến quy mô đơn vị. Bên cạnh đó, việc “xã hội hóa” nhân lực không chuyên môn như thuê bảo vệ, nấu ăn, lái xe, phục vụ để thực hiện mục tiêu tiến tới đưa tỷ lệ lao động phục vụ về mức tối thiểu trong ngành than,” ông Chuẩn chia sẻ.

Song song với việc giảm số lượng lao động, TKV còn chỉ đạo tuyển dụng nhân lực chất lượng cao để thực hiện chương trình “3 hóa”, điều hành tăng tiền lương theo phương châm “doanh nghiệp ít người trả lương cao”, đồng thời áp dụng các phương pháp quản trị tiên tiến, hiện đại trong quá trình quản lý để bù đắp, cân bằng cho việc giảm lao động với lượng lớn trong thời gian ngắn.

Theo báo cáo của Ban Tổ chức Nhân sự TKV, hiện lao động toàn Tập đoàn là 94.900 người, giảm 909 người so với đầu năm, thực hiện được mục tiêu đề ra là lao động cuối năm không vượt quá 95 nghìn người. Tiền lương bình quân gần 13 triệu đồng/người/tháng, bằng 100% kế hoạch đặt ra. Dự kiến năm 2021, TKV tuyển được 3.300 học sinh các nghề mỏ hầm lò (đạt 78% kế hoạch), trong đó học sinh theo học trình độ trung cấp đạt 1.300 học sinh.

Tiếp tục tinh giản nguồn nhân lực

Theo báo cáo trên, dù không đạt kế hoạch tuyển sinh đặt ra nhưng chất lượng đầu vào năm 2021 lại tăng 50% so với 2020. Nguyên nhân cũng được xác định do ảnh hưởng của dịch Covid-19 nên công tác xúc tiến tuyển sinh và thủ tục nhập học gặp nhiều khó khăn. Bên cạnh đó, một phần do yêu cầu nâng cao chất lượng đầu vào đang được đẩy mạnh theo chỉ đạo của TKV.

Để thu hút được nhiều lao động, năm 2022, Tổng giám đốc TKV Đặng Thanh Hải khẳng định sẽ thực hiện nhiều giải pháp về tuyển sinh, đào tạo như tăng chế độ ưu đãi đối với học sinh theo học trình độ trung cấp mỏ hầm lò để thu hút nhân lực ở khu vực đồng bằng sông Hồng và Bắc Trung Bộ. Bổ sung chi phí đào tạo liên thông và tiền lương trong thời gian đào tạo liên thông ngoài đơn giá khoán các công đoạn tổng hợp sản xuất than.

Công nhân Công ty Than Nam Mẫu vận hành thử máy khoan xúc đa năng

Cùng với đó, Tập đoàn sẽ điều chỉnh lại mức tiền lương của cơ điện hầm lò theo hướng, đối với thợ lành nghề (thợ cả) tiền lương tháng tương đương mức tiền lương bình quân của công nhân khai thác, đào lò bằng công nghệ cơ giới hóa, được áp dụng mức lương mới là 21,2 triệu, tăng hơn 4,3 triệu đồng/tháng so với mức trước đây. Thợ cơ điện thường trực sửa chữa là hơn 19 triệu đồng/tháng, tăng 2,4 triệu đồng/tháng.

Để khuyến khích lao động có trình độ trung cấp nghề trở lên, thợ khai thác hầm lò sẽ được tăng lương từ 1-5 triệu đồng/người/tháng. Riêng thợ lành nghề, thợ cơ điện thường trực sửa chữa trong hầm lò có trình độ cao đẳng trở lên sẽ được khuyến khích tiền lương tăng từ 1-5 triệu đồng/tháng. Thợ cơ điện vận hành thiết bị hầm lò có trình độ trung cấp trở lên được khuyến khích tiền lương 2 triệu đồng/người/tháng.

Ngoài ra, đẩy mạnh thực hiện nhóm giải pháp về truyền thông, tuyên truyền, quảng báo hình ảnh qua các kênh thông tin, kênh truyền thông chính thống của Tập đoàn, các trang mạng xã hội với chủ đề tuyển sinh thợ lò, tuyên truyền “người thực, việc thực” về những lao động xuất sắc có thu nhập cao gắn với địa bàn tuyển sinh; tuyên truyền, quảng báo các hoạt động hỗ trợ an sinh xã hội của TKV và các đơn vị tại các địa phương…

Tổng giám đốc Đặng Thăng Hải chia sẻ, mức lương nêu trên mới chỉ là theo hướng dẫn của TKV. Để có nguồn chi trả tiền lương, TKV còn khuyến khích các đơn vị có thể trả lương cao hơn, phù hợp với hiệu quả sản xuất kinh doanh của đơn vị, khả năng sử dụng lao động hiệu quả, tiết kiệm hơn so với tỷ lệ lao động quản lý theo mô hình mẫu mà TKV giao khoán.

“An toàn - Hiệu quả - Thu nhập xứng đáng” đang trở thành kim chỉ nam thực sự đi vào đời sống của từng đơn vị trong TKV. Đây không chỉ là những giải pháp về nguồn nhân lực mà còn là nền tảng của sự phát triển bền vững của TKV trong những năm tới.