Bản Na Ngân, xã Nga My, tỉnh Nghệ An, với hơn 150 hộ, gần 740 nhân khẩu, 100% là đồng bào dân tộc Thái đã thoát thế cô lập sau hơn 10 giờ bị chia cắt.
Mỗi khi mùa mưa đến, nhiều điểm trên tuyến đường bị đất đá từ taluy dương đổ xuống chắn ngang, trong khi taluy âm bị sạt lở, khoét sâu vào nền đường.
Bản Na Ngân là 1 trong 3 bản vùng đệm, nằm hoàn toàn trong đại ngàn Pù Huống, cách trung tâm xã hơn 20km bằng con đường đất độc đạo vắt lưng chừng núi, thường bị cô lập mỗi khi có sự cố sạt lở.
Hôm nay, đồng bào Khơ Mú tại 04 bản: Na Kho, Kẹo Nam, Xám Thang và Cha Nga (xã Bắc Lý, tỉnh Nghệ An) có mặt đông đủ tại khu vực bỏ phiếu để thực hiện quyền và nghĩa vụ công dân.
Thời điểm này, tại các xã miền núi, vùng biên giới Nghệ An, không khí chuẩn bị Bầu cử đại biểu Quốc hội khóa XVI và đại biểu HĐND các cấp nhiệm kỳ 2026 - 2031 đang diễn ra khẩn trương, nghiêm túc.
Sau một thời gian vắng bóng, chợ phiên Mường Chon ở xã Bình Chuẩn (Nghệ An) được khôi phục, mang theo nhịp sống rộn ràng của vùng cao. Giữa sắc màu thổ cẩm, tiếng khèn bè và sản vật bản địa, phiên chợ không chỉ là nơi mua bán mà còn đánh thức ký ức văn hóa và khát vọng hồi sinh bản mường.
Ngày 20/12, Ban Chỉ huy Bộ đội Biên phòng tỉnh Điện Biên cho biết, từ ngày 17 đến 19/12, lực lượng nghiệp vụ thuộc Bộ đội Biên phòng tỉnh đã liên tiếp phát hiện, bắt giữ 3 vụ, 5 đối tượng có hành vi vi phạm pháp luật trên biên giới.
Những thiệt hại do thiên tai ở vùng cao Nghệ An đến nay vẫn chưa thể khắc phục xong, việc khôi phục sản xuất càng trở nên cấp thiết. Mô hình kinh tế được các địa phương định hướng hiện nay tùy thuộc vào địa bàn để lựa chọn hướng đầu tư phù hợp trên cơ sở thích ứng với biến đổi khí hậu, tăng liên kết giữa sản xuất, chế biến và dịch vụ, nâng giá trị sản phẩm.
Giữa đại ngàn rừng đặc dụng Pù Huống, bản Na Ngân (xã Nga My, tỉnh Nghệ An) là một trong những bản xa xôi và khó khăn nhất của tỉnh Nghệ An. Vượt qua muôn vàn gian khó, những giáo viên nơi đây vẫn bám bản, bám lớp, lặng lẽ mang tri thức đến với học trò nghèo.
Giữa đại ngàn Pù Huống, thầy cô vẫn ngày đêm băng rừng, lội suối, kiên cường 'gieo chữ' cho học trò nghèo bản Na Ngân, xã Nga My, Nghệ An.
Cuộc sống giữa đại ngàn nhiều khó khăn, thiếu thốn nhưng bằng tình thương, trách nhiệm với học trò, tâm huyết với nghề, các thầy cô giáo nơi đây vẫn miệt mài 'gieo' chữ, hoàn thành tốt nhiệm vụ.
Sau nhiều ngày bị mưa lũ chia cắt, chính quyền và lực lượng chức năng xã Nga My (Nghệ An) đang nỗ lực vận chuyển lương thực, nhu yếu phẩm đến các bản bị cô lập để đảm bảo đời sống cho người dân.
Chiều 19-10, ông Lô Khăm Kha, Chủ tịch UBND xã Nga My (tỉnh Nghệ An) cho biết, sau nhiều nỗ lực, các lực lượng của xã đã cơ bản thông đường vào các bản bị cô lập.
Liên tiếp những ngày qua, địa bàn xã Nga My, tỉnh Nghệ An liên tiếp hứng chịu những trận mưa lớn, lũ quét gây sạt lở đất nghiêm trọng, khiến nhiều tuyến đường giao thông liên bản bị chia cắt hoàn toàn.
Chính quyền xã Nga My (Nghệ An) đang phải cắt cử nhiều tổ công tác vận chuyển hàng cứu trợ vào cho người dân ở hai bản Na Kho và Na Ngân với hơn 1000 nhân khẩu bị cô lập từ nhiều ngày nay do lũ dữ làm cuốn trôi cả cầu và đường vào nơi này.
Mưa lớn, nước lũ dâng nhanh đã cuốn đi nhiều cầu dân sinh trên địa bàn xã Nga My, tỉnh Nghệ An. Với nhu cầu đi lại cao, người dân nơi đây kết kè bằng tre để qua suối, tiềm ẩn nhiều nguy hiểm.
Để phá thế cô lập, dân bản Na Kho (xã Nga My, Nghệ An) đã đoàn kết, đồng lòng, huy động sức dân khai mở tuyến đường độc đạo nối bản làng với các bản vùng ngoài.
Từ ngày 29/9, ảnh hưởng của mưa cường suất lớn, kéo dài khiến địa bàn xã Nga My (tỉnh Nghệ An) xảy ra lũ ống, lũ quét trên diện rộng, gây chia cắt, cô lập nhiều bản làng.
Sau 6 ngày, bản Na Ngân nằm giữa đại ngàn Pù Huống, cách trung tâm xã Nga My 24km vẫn còn bị cô lập do đường đất độc đạo vào bản bị sạt lở núi, sụt trượt vách taluy âm, taluy dương nghiêm trọng.
Từ ngày 29/9/2025, do ảnh hưởng của mưa lớn, kéo dài nhiều giờ đồng hồ khiến địa bàn xã Nga My (tỉnh Nghệ An) xảy ra lũ ống, lũ quét cực đoan trên diện rộng, gây chia cắt, cô lập nhiều bản làng.
Do ảnh hưởng của bão số 10 (Bualoi), tại xã Nga My (tỉnh Nghệ An) xảy ra mưa lớn gây lũ ống, lũ quét trên diện rộng khiến hàng trăm ngôi nhà bị ngập, trong đó 3 nhà bị lũ cuốn trôi; toàn xã mất điện.
Do ảnh hưởng của bão, nhiều xã miền Tây Nghệ An mưa lớn kéo dài, gây ngập lụt, sạt lở và chia cắt giao thông, ảnh hưởng nghiêm trọng đến đời sống người dân. Nước lũ cuồn cuộn, sạt lở đất và cầu tràn bị cuốn trôi khiến chính quyền phải khẩn trương triển khai di dời, đảm bảo an toàn cho bà con.
Những ngày này, khắp bản làng miền Tây Nghệ An rộn rã tiếng cười nói xen lẫn tiếng dao lách cách thu hái bo bo. Năm nay, bo bo vừa được mùa, vừa được giá, lại có xưởng thu mua, chế biến hoạt động liên tục, không chỉ nâng giá trị sản phẩm mà còn tạo thêm hàng trăm việc làm thời vụ với thu nhập cao cho bà con.
Đại hội Đảng bộ cấp xã nhiệm kỳ 2025-2030 không chỉ là sự kiện chính trị quan trọng mà còn mở đầu cho một hành trình phát triển mới, gần dân hơn và hiệu quả hơn khi vận hành mô hình chính quyền địa phương 2 cấp ở Nghệ An. Hiện, các xã, phường ở Nghệ An đã xác định rõ 'khâu đột phá chiến lược' để tập trung mọi nguồn lực thực hiện hiệu quả, hoàn thành các chỉ tiêu, mục tiêu mà chính quyền địa phương đặt ra trong nhiệm kỳ mới.
Sau 19 năm chuyển về vùng đất mới xã Nga My, huyện Tương Dương (Nghệ An), được Nhà nước hỗ trợ về nhà ở, đất ở, hỗ trợ các mô hình sinh kế, hỗ trợ về kiến thức…, cuộc sống của đồng bào Ơ Đu - dân tộc ít người nhất ở Việt Nam đã bước sang một trang mới.
Các dự án thuộc Chương trình mục tiêu quốc gia (MTQG) phát triển kinh tế - xã hội vùng dân tộc thiểu số (DTTS) và miền núi giai đoạn I ở Nghệ An không chỉ cung cấp nguồn vốn mà còn giúp nông dân vùng cao phát huy phát triển sản xuất nông, lâm nghiệp theo chuỗi giá trị bền vững.
Dự án Hỗ trợ cộng đồng các xã vùng đệm phát triển cây dược liệu dưới tán rừng nhằm tăng thu nhập và bảo tồn đa dạng sinh học ở Khu dự trữ sinh quyển miền Tây Nghệ An giúp người dân địa phương phát triển kinh tế.
Người dân các bản xa của xã Nga My, huyện biên giới Tương Dương phản ánh đường giao thông hiện rất khó khăn cho con em đến trường, việc tiêu thụ nông sản cũng bị hạn chế. Mùa mưa, nhiều em phải ở lại trường do đường trơn, phụ huynh không thể đến đón.
Tỉnh Nghệ An có nguồn tài nguyên thực vật đa dạng, trong đó có nhiều loài dược liệu quý, đặc hữu, giá trị cao. Dược liệu đang trở thành cây xóa đói, giảm nghèo, góp phần phát triển kinh tế-xã hội ở các huyện miền núi, vùng đồng bào dân tộc thiểu số.
Hơn 2 năm nay, bản Na Kho, xã Nga My của huyện biên giới Tương Dương có nhiều đổi thay trong phát triển kinh tế. Sự đổi thay rõ nhất là về phát triển kinh tế với những mô hình 'lạ mà quen' từ trồng dược liệu.
Nhận thấy loài cá mát gắn liền với truyền thống và văn hóa của đồng bào trước nguy cơ bị tận diệt, người dân giữa đại ngàn Pù Huống đồng lòng lên các phương án bảo vệ loài cá quý hiếm này.
Chợ phiên Nga My - chợ phiên duy nhất ở miền Tây Nghệ An, là không gian bày bán các sản phẩm đặc trưng của các dân tộc Thái, Khơ Mú, Ơ Đu, góp phần phát huy những giá trị văn hóa độc đáo.
Giữa tháng 4, trong cái nắng gắt gao của miền núi phía Tây Nghệ An, chúng tôi theo chân các cán bộ, kiểm lâm Trạm quản lý, bảo vệ rừng Nga My thực hiện chuyến tuần tra, kiểm soát rừng ở 4 bản Canh, Xốp Kho, Na Ngân, Na Kho (huyện Tương Dương, Nghệ An) nằm biệt lập giữa vùng lõi của Khu bảo tồn thiên nhiên Pù Huống.
Trong tâm thức người Thái ở miền Tây xứ Nghệ, cồng chiêng là báu vật, gia bảo, biểu tượng cho quyền lực linh thiêng. Cồng chiêng hiện diện, gắn bó mật thiết với đồng bào Thái tại những sự kiện trọng đại như Tết Nguyên đán của dân tộc, lễ đặt tên, lễ mừng lúa mới, lễ cầu mưa, lễ cưới, lễ mừng nhà mới, làm vía...
Là một trong chín bản của xã miền núi Nga My (huyện Tương Dương, Nghệ An), Na Ngân cách trung tâm xã hơn 20km và là bản 'vùng trong', biệt lập giữa đại ngàn Pù Huống. Hơn 70 năm qua, người Thái đã đến đây định cư, lập bản, tạo nên một tiểu vùng văn hóa mang đậm sắc thái riêng có của cộng đồng dân tộc Thái. Điều đặc biệt và hấp dẫn khách phương xa khi đặt chân đến Na Ngân là được chiêm ngưỡng những nếp nhà sàn với nhiều nét văn hóa Thái cổ.
Na Kho là một trong 9 bản của xã miền núi Nga My (huyện Tương Dương, Nghệ An), nằm biệt lập trong Khu bảo tồn thiên nhiên Pù Huống, cách trung tâm xã khoảng 15km. Năm 1946, đồng bào dân tộc Thái đã xuyên rừng Pù Huống, men theo chân núi Pù Hiêng, ngược dòng Nậm Kho đến đây định cư, lập bản. Tuy đời sống còn gặp nhiều khó khăn nhưng những năm qua, bằng sự nỗ lực vươn lên, đồng bào Thái ở Na Kho đã khẳng định vai trò chủ thể của vùng đất, luôn đoàn kết, tích cực trong lao động, sản xuất để dần thoát nghèo, xây dựng bản làng ngày càng ấm no.
Là một trong chín bản của xã miền núi Nga My (huyện Tương Dương, Nghệ An), Na Ngân cách trung tâm xã hơn 20km và là bản 'vùng trong', biệt lập giữa đại ngàn Pù Huống.
Số phòng ở bán trú không đủ, Trường Tiểu học Nga My (Tương Dương, Nghệ An) thuê nhà sàn của dân cho học sinh và cử giáo viên chăm sóc, quản lý.
Từ xã đảo đến bản làng heo hút miền núi rẻo cao, tiếng trống lân rộn ràng đã đem niềm vui đến cho trẻ nhỏ.
Nằm trong khu vực thường xuyên bị sạt lở đất, vì vậy, trước mùa mưa bão, huyện Tương Dương đã ban hành các kế hoạch, đề ra các giải pháp để chủ động ứng phó, nhằm hạn chế thấp nhất những thiệt hại có thể gây ra do sạt lở.
Bản Na Kho, xã Bắc Lý (Kỳ Sơn, Nghệ An) cách TP Vinh hơn 260km. Đây là bản khó khăn nhất của xã biên giới Bắc Lý, với hơn 60 hộ dân, 320 nhân khẩu, chủ yếu là dân tộc Khơ Mú, Thái, Mông. Trước đây, để giao lưu với các bản khác hoặc vào trung tâm xã, người dân địa phương vẫn phải đi qua cầu tạm được làm bằng những cây gỗ. Nhưng năm nào cũng vậy, cứ đến mùa mưa lũ, cầu lại bị cuốn trôi. Khi đó bản Na Kho 'nội bất xuất, ngoại bất nhập', cả tuần học sinh phải nghỉ học.
Những ngày cuối tháng 8, chúng tôi có dịp về Na Kho – một bản làng nằm giữa thung lũng được bao bọc bởi núi rừng của xã biên giới Bắc Lý, huyện Kỳ Sơn (Nghệ An). Na Kho cách TP Vinh 260km, cái đói, nghèo gần như bậc nhất của xã biên giới Bắc Lý.
Là tỉnh rộng nhất nước, đường sá đi lại khó khăn, trên địa bàn các huyện miền núi Nghệ An vẫn còn có những ngôi trường hết sức khó khăn.