Có ngoại hình như một tráng sĩ vừa bước ra từ sử thi, lại vừa mang dáng dấp một già làng, nghệ nhân Gưn (xã Đak Đoa, tỉnh Gia Lai) luôn trở thành nhân vật 'đắt giá' mỗi khi cần khắc họa hình tượng con người Tây Nguyên.
Voi - biểu tượng thiêng liêng, gắn bó máu thịt với những buôn làng Tây Nguyên đang dần trở thành hình ảnh của quá khứ. Hơn bốn thập niên qua, số lượng voi trên đại ngàn đã sụt giảm nghiêm trọng, đàn voi ngày càng già nua, đứng trước nguy cơ biến mất ở nước ta.
Trong đời sống của đồng bào các dân tộc thiểu số trên địa bàn tỉnh Lâm Đồng, già làng và những người có uy tín luôn là chỗ dựa tinh thần vững chắc, góp phần gắn kết cộng đồng, giữ gìn bản sắc văn hóa và thúc đẩy sự phát triển bền vững ở mỗi buôn làng.
Mỗi hiện vật, mỗi trang tri thức là nhịp cầu nối quá khứ với hiện tại, trao cho thế hệ trẻ cơ hội không chỉ tìm về cội nguồn mà còn sáng tạo và lan tỏa văn hóa dân tộc trong bối cảnh hội nhập. Khi tri thức cộng đồng được khơi dậy, di sản văn hóa không chỉ được bảo tồn mà còn trở thành động lực phát triển cùng thời đại.
Một trong những hoạt động điểm nhấn trong các hoạt động chuỗi văn hóa-du lịch tháng 10 là tái hiện Lễ cúng giọt nước của đồng bào Ba Na (Gia Lai) và Lễ dâng y Kathina tại chùa Khmer.
Từ gian bếp nhỏ nơi gia đình quây quần đến những lễ hội rộn ràng của buôn làng, anh Rcom Dam Mơ Ai đã dành nhiều năm bền bỉ gìn giữ và lan tỏa ẩm thực Jrai như một phần ký ức chung của cộng đồng. Mỗi món ăn truyền thống không chỉ nuôi dưỡng thể chất, mà còn gắn kết tình thân, kết nối thế hệ trẻ với cội nguồn và mở ra nhịp cầu để bạn bè, du khách hiểu thêm về văn hóa Tây Nguyên giàu bản sắc.
Bến nước Bay Rong là nơi để người M'nông ở xã Buôn Đôn (Đắk Lắk) sinh hoạt tín ngưỡng, cầu an cho dân làng, cúng sức khỏe cho voi, cầu mưa thuận gió hòa... Tuy nhiên, nhiều người vẫn không biết bến nước này bắt nguồn từ đâu.
Sáng 25-9, tại chùa Phước Quang (xã Sơn Giang), Phân ban Phật tử dân tộc Phật giáo tỉnh khai mạc khóa tu Phật về buôn làng cho gần 300 Phật tử đồng bào dân tộc thiểu số thuộc liên xã: Ea ly, Ea Bá, Đức Bình và Sông Hinh.
Tại một số nhà hàng của phố núi Pleiku, những 'mẹt cơm đồng bào' không chỉ mang hương vị buôn làng mà còn mở ra xu hướng thưởng thức mới, đậm đà bản sắc. Đó cũng chính là hành trình đưa 'bếp rẫy' về phố thị.
Sáng 29-9, không khí rộn ràng, rực rỡ cờ hoa từ trung tâm tỉnh đến các buôn làng vùng sâu, vùng xa của tỉnh Đắk Lắk hướng về Đại hội đại biểu Đảng bộ tỉnh lần thứ I, nhiệm kỳ 2025-2030.
Giữa rừng già của Vườn quốc gia Cát Tiên, hằng ngày vẫn có những thầy, cô giáo bám buôn làng dạy học. Họ như những cánh chim không mỏi, mãi miết 'bay đi, bay về' để mang kiến thức đến bản làng.
Dù chưa một lần trải qua sinh đẻ, nhưng K'Hiếu vẫn có một tấm lòng yêu thương vô bờ bến, đức hi sinh cao cả cùng sự bao dung hiếm có của một người mẹ. Lần lượt những mảnh đời cơ nhỡ được bà nhận về nuôi dưỡng rồi một tay làm lụng vất vả để lo cho các con yên bề gia thất về sau.
Tôi sinh ra ở một huyện ngoại thành của Hà Nội, nhưng có những năm tháng tuổi thơ với rất nhiều kỷ niệm tại vùng đất Tây Nguyên đầy nắng và gió. Chính vùng đất này đã bao bọc, chở che và nuôi tôi lớn khôn bằng những hạt cà phê, củ sắn, bắp ngô…
Trong những nếp nhà sàn ở cao nguyên Gia Lai, có nhiều nghệ nhân dân tộc thiểu số ngày ngày gắn bó với nghề thủ công truyền thống. Họ làm ra sản phẩm không chỉ để trang trải cuộc sống, mà còn góp phần gìn giữ những nét đẹp văn hóa của dân tộc mình.
Vào cuối tháng 9, đầu tháng 10 hàng năm, khi những cây lúa vụ bắt đầu trổ đòng, là lúc đồng bào K'ho dưới chân núi Brah Yang náo nức sửa soạn lễ vật chuẩn bị cho nghi thức cầu mùa hay còn gọi là nghi lễ Nhô Wèr.
Ngày 26-9, nhân chuyến công tác khóa tu 'Phật về buôn làng' lần thứ 6 cho đồng bào dân tộc tại địa phương, Phân ban Phật tử dân tộc T.Ư phối hợp Phân ban Phật tử dân tộc Phú Yên (tỉnh Đắk Lắk) và chính quyền địa phương tổ chức bàn giao nhà đại đoàn kết.
Để bảo tồn văn hóa truyền thống của dân tộc, gìn giữ nét đẹp riêng biệt của vùng đất cao nguyên đại ngàn, nghệ nhân chỉnh chiêng Đinh Hdot vẫn miệt mài với công việc 'giữ hồn' cho những âm thanh đặc trưng của núi rừng...
Từ buổi bình minh của đại ngàn, ché đã theo người Ê Đê, M'nông, Gia Rai... đi qua mùa rẫy, mùa hội, chứng kiến những lời thề nguyện bên bến nước, những tiếng khấn vọng về tổ tiên. Được truyền lại từ thế hệ này sang thế hệ khác, ché trở thành ký ức sống động của cộng đồng các dân tộc thiểu số ở Tây Nguyên.
Giữa nhịp cồng chiêng vang vọng nơi nhà rông - mái nhà chung của buôn làng, Lễ mừng chiến thắng 'Koh xa Tơdrăng' của đồng bào Ba Na vừa là lời nhắc nhớ về những chiến công anh hùng, vừa là ngày sum họp của gia đình, dòng tộc và cả cộng đồng...
Trong hành trình xây dựng nông thôn mới và phát triển bền vững vùng đồng bào dân tộc thiểu số (DTTS), sự ra đời của Trung tâm Dịch vụ miền núi không chỉ đơn thuần là một đơn vị sự nghiệp công lập, mà đã trở thành 'cánh tay nối dài' đưa chính sách đến gần hơn với đời sống đồng bào.
Chính sách tăng mức hỗ trợ đóng BHYT từ ngân sách Nhà nước đã giúp giảm bớt gánh nặng tài chính cho nhiều gia đình khó khăn. Với học sinh vùng sâu, vùng xa, việc được chia sẻ chi phí không chỉ mở rộng cơ hội tiếp cận dịch vụ y tế, mà còn tiếp thêm động lực để các em yên tâm học tập và phát triển.
Nằm hiền hòa bên cạnh sông Sêrêpốk, buôn Buôr, xã Cư Jút là một trong những buôn làng cổ của đồng bào Ê đê ở phía Tây tỉnh Lâm Đồng. Buôn được hình thành từ những năm 1893 - 1894, khi người Pháp xây dựng cầu Sêrêpốk bắc ngang dòng sông cùng tên. Hiện nay, buôn có 207 hộ với hơn 1.100 nhân khẩu, trong đó đồng bào Ê đê chiếm tới 99%.
Có lẽ, vận câu 'không ai tắm hai lần trên một dòng sông' trong hoàn cảnh đang dần mai một, thất truyền, biến dạng văn hóa cổ của các tộc người thiểu số trên miền cao nguyên phía tây Tổ quốc cũng đúng. Đã có nhiều chương trình và tâm huyết nhằm níu giữ những gì còn lại của hệ thống di sản văn hóa truyền đời trên vùng đất Tây Nguyên, nhưng hiệu quả mang lại chưa đạt như mong đợi.
Từ cơ quan hành chính đến buôn làng vùng sâu, vùng xa, nhiều đảng viên trẻ nỗ lực rèn luyện, hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ được giao và lan tỏa tinh thần cống hiến vì cộng đồng, góp phần lan tỏa lý tưởng sống và khát vọng xây dựng quê hương.
Nghệ sĩ Ưu tú, nhạc sĩ Krajăn Dick (Phường Lang Biang - Đà Lạt) từng chia sẻ cùng tôi: 'Mỗi tộc người Tây Nguyên đều có bản sắc văn hóa riêng, chúng tôi luôn tự hào. Thế nhưng những nét đẹp ấy đang ngày càng mai một do ảnh hưởng của xã hội hiện đại. Công việc của chúng ta là cố làm chút gì đó để gìn giữ, trao truyền cho thế hệ mai sau những di sản văn hóa quý giá mà tổ tiên nhiều đời hình thành, sáng tạo.'
Lực lượng vũ trang (LLVT) tỉnh đã thực hiện có hiệu quả các phong trào 'Dân vận khéo', 'Đơn vị dân vận tốt', góp phần ổn định địa bàn và xây dựng thế trận lòng dân ngày càng vững chắc.
Gia Đình Haha đã đi đến tập cuối, với gần 5 tiếng lên sóng, dàn nghệ sĩ cùng tận hưởng trọn vẹn từng phút bên 'gia đình' và nhìn lại hành trình đã qua: Bản Liền, Quảng Ngãi, Bến Tre, Đắk Lắk.
Trên thế giới đã có hàng trăm định nghĩa về khái niệm văn hóa, nhưng chúng tôi đồng tình với cách cắt nghĩa của nhà nghiên cứu Phan Ngọc: Văn hóa không phải là một 'cái' mà là một 'cách'.
Podcast, video review ẩm thực hay những hình ảnh ghi lại hành trình thiện nguyện… đang trở thành 'cánh cửa' để các bạn trẻ nơi cao nguyên Gia Lai bước vào thế giới số. Mỗi sản phẩm đều thể hiện tinh thần 'dám thử, dám kể' và mong muốn lan tỏa giá trị tích cực trong cộng đồng.
Ở các buôn làng Jrai, Bahnar vùng cao nguyên Gia Lai, có những người không qua trường lớp chính quy nhưng am hiểu ẩm thực truyền thống, chế biến nhiều món ngon. Họ được tin tưởng giao đứng bếp trong buổi tiệc của làng, ngoài ra còn góp mặt tại sự kiện, nhà hàng, quán ăn ở nhiều nơi.
Không để người dân vùng sâu, vùng xa bị thiệt thòi trong chăm sóc sức khỏe, Đắk Lắk đang nỗ lực đưa bảo hiểm y tế đến tận buôn làng. Đây không chỉ là chính sách an sinh mà còn là 'tấm lá chắn' giúp bà con tiếp cận dịch vụ y tế kịp thời, giảm gánh nặng chi phí.
Ngay sau khi ổn định hoạt động của bộ máy mới, cán bộ, chiến sĩ LLVT tỉnh Đắk Lắk đã lên đường về các buôn làng làm công tác dân vận. Những bước chân dã ngoại không quản ngại khó khăn của người chiến sĩ đã mang niềm vui, hạnh phúc, thắt chặt tình quân dân cá nước.
Âm thanh ngân vang của cồng chiêng từ lâu đã trở thành nhịp đập linh hồn của đồng bào các dân tộc dọc theo dãy Trường Sơn – Tây Nguyên. Không chỉ là di sản văn hóa phi vật thể đại diện của nhân loại được UNESCO công nhận, cồng chiêng ngày nay còn góp phần định hình bản sắc, nuôi dưỡng đời sống tinh thần và mở ra hướng đi mới trong phát triển du lịch bền vững.
Gian trưng bày của tỉnh Quảng Ngãi trở thành điểm hẹn của những thanh âm núi rừng giữa không gian sôi động của Triển lãm thành tựu đất nước với chủ đề '80 năm hành trình Độc lập - Tự do - Hạnh phúc'. Tiếng đàn đá trầm hùng của Nghệ nhân Ưu tú A Huynh hòa cùng âm sắc trong trẻo từ đàn T'rưng của cô gái trẻ Y Liên. Sự cộng hưởng ấy trở thành nhịp cầu nối các thế hệ, gieo vào lòng người nghe tình yêu và niềm trân trọng văn hóa dân tộc.
Nhờ giá cả và sản lượng ổn định, cây sầu riêng đã biến buôn Jung 2 trở thành một trong những buôn làng giàu có bậc nhất tỉnh Đắk Lắk khi có hơn 50 biệt thự tiền tỉ, hàng chục xế hộp đắt tiền...
Việc nâng cao chất lượng đội ngũ cán bộ, đảng viên sẽ góp phần xây dựng hệ thống chính trị cơ sở vững chắc, tạo tiền đề để các địa phương cùng cả nước phát triển nhanh, bền vững trong giai đoạn mới.