Hè 2021, Yên Lâm về tình nguyện tại buôn làng ở tỉnh Đắk Lắk, tập hợp được nhiều tình nguyện viên tham gia sôi nổi các phong trào Đoàn tại địa phương.
Những ngày này, trên con đường đất đỏ lầy lội ở buôn làng, tình nguyện viên lái xe cày chở những phần quà mang tết Trung thu đến cho các em nhỏ người đồng bào dân tộc thiểu số ở các buôn phong tỏa, cách ly tỉnh Đắk Lắk.
Với 12 năm tận tâm với nghề, luôn có mặt khi người dân cần, anh thợ điện Siu Sek (công nhân Điện lực Phú Thiện, PC Gia Lai) được cả đồng nghiệp lẫn người dân nơi đây quý mến gọi là 'người thợ điện của buôn làng'.
Cả nhà mắc COVID-19, con bị bệnh hiểm nghèo, nhưng với tinh thần cống hiến vì buôn làng, vì nhân dân, các thầy giáo, sĩ quan quân đội đã nén niềm riêng tiếp tục xông pha nơi tuyến đầu chống dịch.
Sau gần 2 năm cả nước vất vả với dịch Covid-19, việc dạy và học online đã trở thành câu chuyện bình thường. Đó không còn là giải pháp tạm thời nữa mà là câu chuyện thích ứng trong điều kiện dịch bệnh, để đảm bảo hạn chế đến mức thấp nhất những tác động tiêu cực đối với nhu cầu học tập và phát triển bình thường của học sinh, sinh viên. Ngoài gia đình và nhà trường, các em rất cần sự chung tay của toàn xã hội, nhất là khi cả nước có hàng triệu học sinh, sinh viên khó khăn. Giãn cách xã hội để chống dịch thì phải học online. Đó là chuyện bình thường trong điều kiện dịch bệnh. Nhưng chuyện học online sẽ không bình thường chút nào với những gia đình nghèo, đông con, không sắm được máy tính, điện thoại thông minh. Lại càng không thể thực hiện được khi nhiều vùng vẫn chưa có internet, không có wifi, không có sóng 3-4G khiến hệ thống học trực tuyến chập chờn, bị 'treo' liên tục. Việc dạy và học trong những ngày đầu thực sự gặp nhiều khó khăn, ít hiệu quả. Nhiều tỉnh nghèo, vùng khó khăn có 50-70% học sinh thiếu thiết bị học trực tuyến; nhiều buôn làng không có mạng internet; học sinh thuộc diện F0, F1 còn nhiều, chưa kể số giáo viên, học sinh đang ở các khu cách ly, ảnh hưởng không nhỏ đến việc tổ chức dạy học ở một số địa phương.
Năm học mới nữa lại đến. Đây là năm học lần thứ 21 trong cuộc đời giáo viên của tôi và là năm thứ 11 với vai trò của một hiệu trưởng. Dù đã gắn bó nhiều năm với nghề giáo, nhưng với tôi, những ngày đầu thu này có cảm xúc khó tả. Vui, vì sắp sửa được gặp lại những cô cậu học trò chân chất, thân thương; nhưng cũng lo lắng, trăn trở với hàng tá công việc cần triển khai, bảo đảm thích ứng với môi trường dạy và học mới.
Trong cuộc chiến chống dịch, không chỉ có sự vào cuộc của các cấp ủy Đảng, chính quyền địa phương mà còn mang đậm dấu ấn của 'chiến sỹ cơ sở' là những già làng, trưởng buôn, người có uy tín trong dân.
Đắk Lắk đang nỗ lực để sớm ngăn chặn đà lây lan của dịch bệnh, trả lại sự bình yên cho buôn làng; nhân dân các dân tộc anh em tỉnh đoàn kết, quyết tâm chống dịch, bảo vệ và mở rộng 'vùng xanh.'
'Ban đầu chúng tôi gặp chút khó khăn vì người dân chủ yếu là đồng bào dân tộc thiểu số, nhiều người chưa biết chữ. Cũng may, bà con thực hiện tốt phòng chống dịch, đặc biệt là các em nhỏ không sợ hay quấy khóc mà rất hợp tác với nhân viên y tế', Hoàng Thị Diệu Thúy, nhóm trưởng nhóm tình nguyện - Y6 trường Đại học Buôn Ma Thuột chia sẻ.
Những con đường và cây cầu hình thành đã tạo nên sự đổi thay kỳ diệu cho nhiều buôn làng vùng khó.
Giữ dòng điện sáng cho bà con vùng sâu, vùng xa, vùng đồng bào là chất chứa bao nỗi vất vả của những công nhân ngành điện. Tại PC Phú Yên, những người thợ điện không quản ngại khó khăn do giao thông cách trở để đưa ánh sáng điện về nơi vùng cao Phú Mỡ.
Qua những tháng gió, mùa đi, những bước chân phiêu lãng, phóng khoáng như tiếng trống già làng Tây Nguyên tạm nương náu không gian buôn làng. Bên sườn đồi cha cất lời của núi, bên hiên nhà mẹ hát điệu yal yau, gái trai buông lời lah long tình tự. Cung thanh, cung trầm đong đưa trao gửi, cầu mong và mời gọi.
Lạc Dương là huyện có trên 70% dân số đồng bào dân tộc thiểu số, đây cũng là một 'vùng xanh' - vùng an toàn không có dịch của tỉnh. Để giữ vững thành quả này, những buôn làng đồng bào dân tộc thiểu số (DTTS) của huyện đã chung tay thành lập các tổ tự quản, quyết tâm bảo vệ 'vùng xanh' trên địa bàn…
Trước tình hình dịch Covid-19 diễn biến phức tạp và các ca bệnh tiếp tục gia tăng, tỉnh Đắk Lắk quyết định thành lập thêm các bệnh viện dã chiến để đáp ứng nhu cầu điều trị bệnh nhân Covid-19 của tỉnh và các tỉnh trong khu vực.
Cuộc đời thật lắm duyên may, cứ đẩy ta rời xa vùng đất này lại đưa ta đến một vùng đất khác. Chợt nhớ lại cái lần tìm về bên thác Nhà Thương, một 'báu vật' của buôn làng Tây Nguyên tưởng chừng đã bị lãng quên theo ngày tháng.
30 năm gắn bó với Tây Nguyên, nhà báo quê xứ Nghệ Uông Thái Biểu (Báo Nhân Dân) đã đến với nhiều buôn làng, gặp nhiều đồng bào các dân tộc thiểu số bản địa và đã viết không biết bao nhiêu bài báo nhưng anh tỏ ra chưa thỏa mãn. Anh nói với tôi rằng, mình còn 'nợ' mảnh đất này nhiều lắm.
Nghệ thuật điêu khắc gỗ dân gian là một trong những di sản vô giá của các tộc người vùng Trường Sơn-Tây Nguyên. Những năm gần đây, rừng bị tàn phá, lễ bỏ mả ít được tiến hành, nghệ nhân điêu khắc lớn tuổi lần lượt qua đời nên nghề tạc tượng dần mai một. Để khôi phục và tôn vinh nghệ thuật điêu khắc độc đáo của các dân tộc, nhiều địa phương ở Tây Nguyên và một số cơ quan thuộc Bộ Văn hóa-Thể thao và Du lịch đã tổ chức trại sáng tác điêu khắc gỗ dành cho nghệ nhân dân gian.
Trước tình hình gia tăng các ổ dịch Covid-19 trong cộng đồng tại các thôn, buôn đồng bào dân tộc thiểu số (DTTS) với nhiều người mắc Covid-19 nhưng chưa rõ nguồn lây và thiết lập bảo vệ 'vùng xanh', ngành y tế tỉnh Đắk Lắk tiến hành lấy mẫu làm xét nghiệm nhanh kháng nguyên SARS-CoV-2 cho người dân tất cả các thôn, buôn đồng bào DTTS trên địa bàn tỉnh.
Trước sức ép của quá trình đô thị hóa, nhiều làng Jrai ở Pleiku đã có những đổi thay cả về cấu trúc, sinh hoạt và văn hóa truyền thống. Đó là sự thật và cũng là quy luật khách quan. Nhưng để xây dựng một TP. Pleiku văn minh với đặc thù vùng Tây Nguyên có nhiều dân tộc bản địa, chúng ta không thể không chú trọng đến quy hoạch xây dựng các làng Jrai truyền thống và bảo tồn các giá trị văn hóa đặc sắc của dân tộc này.