Tại Hội nghị Cấp cao ASEAN - Hoa Kỳ lần thứ 9, Tổng thống Hoa Kỳ Joe Biden cho biết, Hoa Kỳ dự kiến sẽ công bố chương trình trị giá 102 triệu USD với các sáng kiến mới tăng cường hợp tác với ASEAN.
Đề nghị được đưa ra trong tối ngày 26/10, khi Thủ tướng tham dự Hội nghị cấp cao ASEAN - Mỹ lần thứ 9.
Truyền thông quốc tế đánh giá, Hội nghị Cấp cao ASEAN lần thứ 38 và 39 sẽ kêu gọi sự hợp tác chặt chẽ hơn của các nước thành viên trong các vấn đề quan trọng như: phục hồi sau đại dịch, thúc đẩy hòa bình và an ninh khu vực.
Tổng thống Biden ủng hộ vai trò trung tâm của ASEAN trong nỗ lực xây dựng cấu trúc khu vực khi nhóm họp cùng lãnh đạo ASEAN hôm 26/10.
Chiều 26/10, trong khuôn khổ Hội nghị cấp cao ASEAN và các hội nghị giữa ASEAN với các đối tác, Thủ tướng Chính phủ Phạm Minh Chính dự Hội nghị cấp cao ASEAN-Hàn Quốc lần thứ 22 theo hình thức trực tuyến và phát biểu thay mặt ASEAN, với tư cách Việt Nam là nước điều phối quan hệ ASEAN-Hàn Quốc.
Trong ngày làm việc đầu tiên của chuỗi các Hội nghị cấp cao ASEAN 38 & 39 và các Hội nghị cấp cao liên quan (26 - 28/10/2021), Thủ tướng Chính phủ Phạm Minh Chính dẫn đầu Đoàn Việt Nam đã tham dự 5 hội nghị.
Theo hãng tin Kyodo (Nhật Bản), ngày 26/10, Thủ tướng Trung Quốc Lý Khắc Cường đã bày tỏ mong muốn tăng cường hợp tác với các nước thành viên Hiệp hội Các quốc gia Đông Nam Á (ASEAN).
Tối ngày 26/10/2021, Thủ tướng Chính phủ Phạm Minh Chính đã dẫn đầu đoàn đại biểu Việt Nam tham dự Hội nghị Cấp cao ASEAN-Hoa Kỳ lần thứ 9 theo hình thức trực tuyến. Lãnh đạo các nước ASEAN, Tổng thống Hoa Kỳ Joe Biden và Tổng Thư ký ASEAN cùng dự Hội nghị.
Hội nghị Cấp cao ASEAN-Trung Quốc lần thứ 24 khẳng định môi trường hòa bình, an ninh, ổn định ở khu vực, trong đó có ở Biển Đông, là quan tâm và lợi ích chung của các nước.
Tiếp theo Hội nghị cấp cao ASEAN lần thứ 38, sáng 26/10, Thủ tướng Chính phủ Phạm Minh Chính đã cùng các nhà lãnh đạo dự Hội nghị cấp cao trực tuyến ASEAN lần thứ 39. Các nhà lãnh đạo trao đổi ý kiến về quan hệ giữa ASEAN với các đối tác và các vấn đề quốc tế, khu vực cùng quan tâm.
Phát biểu tại Hội nghị Cấp cao trực tuyến ASEAN lần thứ 39, Thủ tướng Phạm Minh Chính nhấn mạnh: ASEAN cần kiên định lập trường nguyên tắc về Biển Đông; thúc đẩy mạnh mẽ cam kết của các nước tuân thủ luật pháp quốc tế, hành xử trách nhiệm, kiềm chế, không có hành động gây căng thẳng, làm phức tạp tình hình.
Thứ trưởng Bộ Ngoại giao Đặng Hoàng Giang đã tham dự Hội nghị trực tuyến Bộ trưởng Ngoại giao lần thứ 6 của Hội nghị phối hợp hành động và các biện pháp xây dựng lòng tin ở châu Á (CICA).
Ngày 12-10, Thứ trưởng Ngoại giao Đặng Hoàng Giang đã tham dự và phát biểu trực tuyến tại Hội nghị Bộ trưởng Ngoại giao lần thứ 6 của Hội nghị phối hợp hành động và các biện pháp xây dựng lòng tin ở châu Á (CICA) với chủ đề 'An ninh và phát triển bền vững tại châu Á trong thực tế mới của thế giới hậu đại dịch' do Bộ trưởng Ngoại giao Kazakhstan Mukhtar Tileuberdi chủ trì tổ chức. Tham dự hội nghị có 15 Bộ trưởng, 5 Thứ trưởng và đại diện của 27 nước thành viên CICA, 9 nước quan sát viên CICA và các tổ chức quốc tế.
Việc thúc đẩy Bộ Quy tắc ứng xử trên Biển Đông (COC) giữa ASEAN và Trung Quốc có ý nghĩa quan trọng với mục tiêu gìn giữ hòa bình trên biển, thúc đẩy hợp tác cùng có lợi.
Thủ tướng Malaysia Datuk Seri Ismail Sabri Yaakob một lần nữa nhấn mạnh lập trường 'không bao giờ nhượng bộ về chủ quyền'.
Ngày 1/10, Phó Thủ tướng Campuchia Hor Namhong nói rằng Biển Đông nên là 'vùng biển của hòa bình và an ninh', nơi tự do hàng hải và tự do bay được bảo đảm, báo Phnom Penh Post đưa tin.
Phát biểu trong cuộc gặp Đại sứ Australia ngày 1/10, Phó Thủ tướng Campuchia Hor Namhong cho biết Biển Đông cần là 'vùng biển hòa bình và an ninh,' được đảm bảo tự do đi lại trên biển và trên không.
Phó Thủ tướng Campuchia Hor Namhong mới đây kêu gọi các bên tuyên bố chủ quyền ở Biển Đông giải quyết tranh chấp một cách hòa bình thông qua việc tuân thủ luật pháp quốc tế, đồng thời hy vọng Hiệp hội các quốc gia Đông Nam Á (ASEAN) và Trung Quốc sẽ sớm đạt được Bộ Quy tắc ứng xử ở Biển Đông (COC) nhằm ngăn chặn gia tăng tranh chấp.
Theo Phnom Penh Post, Phó Thủ tướng Campuchia Hor Namhong ngày 1/10 đã kêu gọi các bên tuyên bố chủ quyền ở Biển Đông giải quyết tranh chấp một cách hòa bình bằng cách tuân thủ luật pháp quốc tế.
Ngày 23-9, tại họp báo thường kỳ của Bộ Ngoại giao, trả lời câu hỏi về việc ngày 18-9, Hạm đội Nam Hải của Trung Quốc đã điều vận tải cơ Y-20 cất, hạ cánh trái phép các bãi đá Vành Khăn, Subi và Chữ Thập thuộc quần đảo Trường Sa của Việt Nam, Người phát ngôn Bộ Ngoại giao Lê Thị Thu Hằng cho biết:
Việt Nam yêu cầu Trung Quốc tôn trọng chủ quyền của Việt Nam đối với hai quần đảo Hoàng Sa và Trường Sa, chấm dứt ngay và không tái diễn các hoạt động vi phạm tương tự.
Người Phát ngôn Bộ Ngoại giao Việt Nam nêu quan điểm về thông tin Hạm đội Nam Hải của Trung Quốc điều máy bay vận tải Y-20 tới các đá Vành Khăn, Xu Bi, và Chữ Thập thuộc quần đảo Trường Sa của Việt Nam.
Việt Nam yêu cầu Trung Quốc tôn trọng chủ quyền của Việt Nam đối với hai quần đảo Hoàng Sa và Trường Sa, chấm dứt ngay và không tái diễn các hoạt động vi phạm tương tự.