Nghị quyết sáng vùng quê

Sau khi phá bỏ diện tích cây bạch đàn chồi, người dân xã Gia Thanh làm đất để chuẩn bị trồng cây đặc sản Hồng Gia Thanh thay thế.

Tháo gỡ khó khăn

Gắn bó với cây bạch đàn chồi gần 20 năm nhưng giờ đây ông Nguyễn Dũng- khu 1, xã Gia Thanh đã mất hết niềm tin với loại cây trồng này bởi giá trị kinh tế mang lại quá thấp. Ông Dũng cho biết: “Thực tế cho thấy 1ha bạch đàn trồng mới nếu chăm sóc tốt chu kỳ đầu từ 7 - 8 năm có thể cho năng suất 40-50m3 gỗ, sau khai thác bước sang chu kỳ tái sinh thì năng suất chỉ còn tương đương 40-50% so với chu kỳ đầu. Trong khi đó cùng một chu kỳ sản xuất nếu trồng keo lai hoặc các cây ăn quả phù hợp với thổ nhưỡng của địa phương có thể cho năng suất, hiệu quả kinh tế cao gấp nhiều lần”.

Cũng như gia đình nhà ông Dũng, trên địa bàn huyện Phù Ninh có rất nhiều hộ trồng bạch đàn chồi nhưng hiệu quả kinh tế thấp. Toàn huyện hiện có 2.920,1ha diện tích đất rừng, trong đó, diện tích rừng phòng hộ 67,9ha và rừng đặc dụng 87,1ha, rừng sản xuất 1.881ha... Chiếm tỷ lệ lớn trên đất lâm nghiệp, bạch đàn là loại cây phát triển nhanh, chịu được các điều kiện đất bất lợi, không cần chăm sóc nhiều và tạo ra sinh khối lớn, là cây tái sinh chồi khá mạnh, trồng một lần có thể khai thác nhiều chu kỳ, cung cấp lượng nguyên liệu chủ yếu trong một thời gian dài cho ngành công nghiệp giấy trên địa bàn, đem lại thu nhập đáng kể cho người dân. Tuy nhiên, việc trồng độc canh cây bạch đàn nhiều năm đã làm hệ sinh thái xuống cấp và suy thoái dần, đất đai xói mòn, thoái hóa, bạc màu. Bên cạnh đó, ngành công nghiệp giấy trong nước đang chịu sức ép cạnh tranh ngày càng khốc liệt từ giấy nhập khẩu, khiến cho giá thu mua nguyên liệu giảm đáng kể tác động đến việc đầu tư chăm sóc rừng nói chung và rừng bạch đàn nói riêng. Nhiều hộ dân nhất là hộ nghèo thiếu vốn, thiếu lao động, hộ quy mô rừng ít xem bạch đàn chồi như giải pháp duy trì độ che phủ trên đất, không quan tâm đầu tư chăm sóc dù năng suất ngày càng kém.

Để tăng hiệu suất sử dụng đất, chống sự thoái hóa đất và bảo vệ môi trường sinh thái, góp phần nâng cao năng suất, chất lượng và giá trị rừng trồng, tăng thu nhập, ổn định đời sống cho người dân, phát triển kinh tế bền vững, huyện Phù Ninh xác định đây là loại rừng cần tập trung cải tạo và đã có những chỉ đạo quyết liệt về nội dung này, với chủ trương chuyển đổi toàn bộ diện tích rừng bạch đàn tái sinh kém hiệu quả sang trồng rừng gỗ lớn, cây ăn quả thế mạnh của địa phương.

Các xã trên địa bàn huyện Phù Ninh tập trung xóa bỏ cây bạch đàn chồi.

Ý Đảng thuận lòng dân

Sau khi khảo sát nghiên cứu tình hình thực tế, với quyết tâm đưa Nghị quyết Đại hội Đảng bộ huyện Phù Ninh lần thứ XXIX, nhiệm kỳ 2020-2025 vào cuộc sống, BTV Huyện ủy Phù Ninh đã ban hành Nghị quyết số 94- NQ/HU, ngày 30/12/2021 về chuyển đổi diện tích rừng bạch đàn chồi trên địa bàn huyện Phù Ninh đến hết năm 2023. Mục tiêu cụ thể của nghị quyết là, đến hết năm 2023 hoàn thành xong việc xóa bỏ, trồng lại toàn bộ diện tích 166ha cây bạch đàn chồi tại 13 xã, thị trấn. Nhằm cụ thể hóa và triển khai có hiệu quả Nghị quyết 94, UBND huyện đã ban hành Kế hoạch số 03, ngày 7/1/2022 về chuyển đổi diện tích rừng bạch đàn chồi trên địa bàn huyện đến hết năm 2023. Theo đó, thời gian, tiến độ thực hiện sẽ xóa bỏ, trồng lại toàn bộ diện tích 166ha cây bạch đàn chồi tại 13 xã, thị trấn theo tiến độ từ tháng 1/2022 đến hết tháng 12/2023, phân kỳ theo năm: Năm 2022 chuyển đổi hơn 100ha, năm 2023 chuyển đổi hết diện tích bạch đàn chồi còn lại... Cùng với đó huyện có chính sách hỗ trợ cho người dân chuyển từ bạch đàn chồi sang trồng cây gỗ lớn 5 triệu đồng/ha giải phóng thực bì; thêm vào đó, sau khi phá bỏ bạch đàn chồi nếu chuyển sang trồng cây keo sẽ được hỗ trợ thêm cây giống và phân bón; còn nếu chuyển sang trồng hồng đặc sản Gia Thanh sẽ được hỗ trợ 20 triệu đồng/ha kinh phí mua cây giống.

Cây bạch đàn được trồng ở đất Gia Thanh từ những năm 1990. Lúc đó cây Hồng Gia Thanh chưa được phát triển mạnh, bạch đàn là lựa chọn ưu tiên vì có hiệu quả kinh tế cao do được Tổng Công ty Giấy Việt Nam đầu tư, thu mua. Tuy nhiên, trong quá trình phát triển, cây bạch đàn trở nên kém hiệu quả về sinh trưởng, hiệu quả kinh tế cũng như gây xói mòn đất. Vì thế, những năm gần đây, cấp ủy, chính quyền địa phương từ huyện đến cơ sở đã tăng cường vận động người dân mở rộng diện tích trồng hồng. Đồng chí Hán Xuân Đang- Bí thư Đảng ủy, Chủ tịch HĐND xã cho biết: Năm 2020, xã đã ban hành kế hoạch để triển khai thực hiện Nghị quyết số 13- NQ/HU ngày 08/01/2020 của BTV Huyện ủy Phù Ninh về phát triển sản xuất nông, lâm, nghiệp, thủy sản huyện giai đoạn 2020-2025. Do đó, đến hết năm 2021, xã đã chuyển đổi được gần 30ha diện tích cây bạch đàn chồi sang trồng hồng. Năm 2022, xã tiếp tục ban hành kế hoạch để thực hiện Nghị quyết 94 ngày 30/12/2021 về chuyển đổi diện tích rừng bạch đàn chồi trên địa bàn huyện Phù Ninh đến hết năm 2023. Đây là tiền đề thuận lợi để khi có chủ chương chuyển đổi của huyện, người dân đều đồng tình ủng hộ, đến nay đã có gần 140 hộ tham gia đăng ký xóa bỏ cây bạch đàn chồi để trồng cây ăn quả với diện tích hơn 28ha.

Diện tích đất lâm nghiệp chiếm tỷ lệ tương đối cao khoảng gần 400ha, trong đó diện tích cây bạch đàn chồi có gần 29ha, trước đây, 80% người dân xã Phú Mỹ có tập quán trồng rừng độc canh cây bạch đàn. Thực hiện Nghị quyết số 94-NQ/HU của BTV Huyện ủy và Kế hoạch số 03/KH-UBND của UBND huyện Phù Ninh, xã đã xây dựng kế hoạch: Năm 2022, chuyển đổi hơn 16ha; năm 2023 chuyển đổi hết diện tích bạch đàn chồi còn lại. Đến nay, xã đã xóa bỏ được trên 24ha, diện tích còn lại chủ hộ đang tiếp tục xóa bỏ, hiện người dân đang tiến hành trồng cây keo được hỗ trợ. Ông Lê Văn Soạn ở khu 10, xã Phú Mỹ chia sẻ: Được trưởng khu, tổ khuyến nông tuyên truyền, vận động, tôi rất đồng tình ủng hộ chủ trương chuyển đổi. Tôi đã thuê máy múc về nhổ bỏ toàn bộ gốc bạch đàn tái sinh trên diện tích 1,4ha của gia đình, đào hố, làm đất chuẩn bị trồng keo thay thế. Dự kiến sẽ trồng khoảng 1,5 nghìn cây keo để phát triển kinh tế gia đình.
Đồng chí Nguyễn Phúc Suyên-Trưởng phòng NN&PTNT huyện Phù Ninh cho biết: Qua tuyên truyền, tập huấn và thực tế thấy được ích lợi và hiệu quả của việc xóa bỏ cây bạch đàn chồi để trồng các loại cây khác, cộng thêm sự khuyến khích hỗ trợ của Nhà nước về cây giống và phân bón, đông đảo người trồng rừng ở Phù Ninh rất đồng tình ủng hộ chủ trương của huyện. Cho đến thời điểm này, toàn huyện đã xóa bỏ được 100ha rừng bạch đàn, trong đó có gần 50ha là bạch đàn chồi. Theo đánh giá ban đầu, người dân đều nhận thức được lợi ích của việc trồng cây keo, cây ăn quả phù hợp với thổ nhưỡng, thế mạnh của từng địa phương và sẵn sàng thực hiện chuyển đổi thay thế cây bạch đàn chồi, từ đó người trồng rừng có thể làm giàu ngay trên chính diện tích đất rừng của mình.

Nghị quyết đi vào cuộc sống, người dân Phù Ninh thêm an tâm trong chuyển đổi cây trồng, nâng cao giá trị kinh tế. Từ đó góp phần thực hiện thắng lợi mục tiêu mà Nghị quyết Đại hội Đảng bộ huyện Phù Ninh lần thứ XXIX, nhiệm kỳ 2020-2025 đã đề ra.