Nét đẹp trong tập quán dựng nhà sàn của đồng bào Tày ở Nghĩa Đô

Dựng nhà sàn là sự kiện quan trọng mang ý nghĩa triết lý trong đời sống của đồng bào dân tộc Tày ở vùng Nghĩa Đô, đây là việc lớn trong cuộc đời mỗi người, đặc biệt là người đàn ông. Từ đó, tập quán dựng nhà sàn đã trở thành nét đẹp mang đậm bản sắc văn hóa của cộng đồng dân tộc Tày ở xã Nghĩa Đô, huyện Bảo Yên, tỉnh Lào Cai.

Bước chuyển mình của nghệ thuật Việt Nam

Trong khuôn khổ Lễ hội Thiết kế sáng tạo Hà Nội 2024, chiều 11.11 diễn ra tọa đàm giới thiệu cuốn sách 'Mỹ thuật và nghệ thuật ứng dụng ở Việt Nam nửa đầu thế kỉ XX - Từ góc nhìn giáo dục nghệ thuật'.

Từ trang sách: Tiếng Việt muôn màu

Bởi sự thông dụng mà đôi khi khiến ta lại quên mất mình không phải lúc nào cũng sử dụng tiếng Việt đúng cách, hợp lí và hay.

NSƯT Phùng Đệ - ký ức trở về tiếp quản Thủ đô năm ấy

Gặp đạo diễn, nhà quay phim, NSƯT Phùng Đệ tại nhà riêng của ông ở ngõ 45 Phan Đình Phùng, tôi đã hỏi luôn: 'Chắc những ngày này chú bận lắm?' (Tôi quen gọi ông là chú và xưng cháu như hồi mấy chục năm về trước được biết ông). Nghe tôi hỏi vậy, cụ ông 91 tuổi gật đầu: 'Từ ngày anh Hàm mất (Đại tá Nguyễn Trọng Hàm) mình thay anh ấy làm Trưởng ban liên lạc Chiến sĩ quyết tử Hà Nội'. Nói xong thì NSƯT Phùng Đệ cười: 'Mình trẻ nhất mà'.

Người thợ cả ở Làng Hun

Bằng kiến thức, kinh nghiệm được tích lũy từ thực tiễn, người thợ cả ấy đã thiết kế, xây rất nhiều ngôi nhà cao tầng trong xóm. Điều đặc biệt, những việc ấy đều làm không công, chỉ với suy nghĩ giản đơn giúp các hộ nghèo quê có ngôi nhà vững chãi. Anh là Bàn Dào Quyên - Người đặt viên gạch đầu tiên cho những ngôi nhà đoàn kết ở khu tái định cư làng Hun, thôn Hùng Dũng, xã Hùng Mỹ (Chiêm Hóa).

'Tạo sáng' Đông Sơn (kỳ 7): Cây đèn tâm linh Âu Lạc

Bảo tàng Lịch sử quốc gia hiện đang trưng bày một cây đèn Đông Sơn mà chân đèn là một tượng voi rỗng với thần thế rất 'Đông Sơn', gồm cả quản tượng và người ôm cột chân đèn ngồi phía sau…

Lạc vào 'thủ phủ' làm đầu lân xứ Huế trước Tết Trung thu

Nét khác biệt của đầu lân xứ Huế theo lời kể các nghệ nhân làm đầu lân chính là họa tiết trang trí ở đôi mắt con lân. Công việc này khá vất vả, qua nhiều công đoạn, đòi hỏi sự khéo léo, cẩn thận, tỉ mỉ đến từng chi tiết. Đảm nhận công đoạn này thường là thợ cả lành nghề mới có thể tạo ra đôi mắt lân 'thần thái' uy nghi và dũng mãnh.

Những lao động mê sáng chế, làm lợi hàng tỷ đồng - Bài 2: Đảm bảo dòng điện an toàn cho dân

Anh Phan Văn Điền, Công ty Điện lực Củ Chi và anh Võ Sỹ Danh, Công ty Truyền tải Điện 4, Tổng công ty Điện lực TP Hồ Chí Minh, là những tấm gương sáng lan tỏa tinh thần trách nhiệm trong mỗi cán bộ, công nhân viên, lao động ngành điện.

'Tạo sáng' Đông Sơn (kỳ 5): Cận cảnh một cây đèn Đông Sơn quý tộc và thần linh

Tôi muốn dành một số kỳ 'rì rầm' tập trung đặc tả một số cây đèn Đông Sơn độc đáo nhất. Như đã đề cập ở những bài trước, tôi không tin rằng những cây đèn đồng rất đa dạng thời Đông Sơn là sản phẩm 'hàng chợ', sản xuất ra hàng loạt để bán. Mỗi chiếc đèn Đông Sơn đều mang dấu ấn cá nhân, của thợ cả tạo riêng cho chủ nhân cây đèn.

Cái ăn của người Đông Sơn (kỳ 7): Cơm cúng và cơm khách Đông Sơn

Ngoài những bữa ăn bình thường thì trong đời sống cư dân Đông Sơn nổi lên hai loại 'cơm' quan trọng, đó là cơm cúng và cơm khách.

Bí quyết của những phụ nữ khởi nghiệp thành công

Trong những năm qua, hưởng ứng phong trào 'Phụ nữ khởi nghiệp', trên địa bàn Nghệ An đã xuất hiện hàng trăm mô hình phụ nữ làm kinh tế giỏi. Họ không chỉ tạo ra những giá trị kinh tế, lợi ích cộng đồng mà còn là tấm gương phụ nữ tiêu biểu giỏi việc nước, đảm việc nhà.

Bí thư Tỉnh ủy Thái Thanh Quý khảo sát cơ sở đào tạo nghề tại thành phố Erfurt, CHLB Đức

Sáng 17/6 (giờ địa phương), tiếp tục chương trình làm việc tại CHLB Đức, đoàn công tác của tỉnh đã đến khảo sát tại Trường đào tạo nghề thuộc thành phố Erfurt, bang Thüringen, CHLB Đức.

Tư duy và lối tư duy: Cách nhận biết người có tư duy sáng tạo

Không một sự sáng tạo nào chỉ sử dụng một loại tri thức, mà bao giờ cũng cần đến tri thức tổng hợp của cộng đồng trí tuệ.

Ngôi chùa sở hữu tượng Phật bằng đồng 'khủng' nhất Thủ đô

Chính điện của ngôi chùa cổ này là nơi đặt một bức tượng Phật A Di Đà bằng đồng khổng lồ rất nổi tiếng của Thủ đô Hà Nội. Việc đúc tượng được tiến hành năm 1952.

Ngôi làng nghìn năm tuổi lưu giữ vẻ đẹp áo dài Việt Nam ở Hà Nội

Trải qua hơn 1.000 năm, làng Trạch Xá (Hà Nội) đã nuôi dưỡng những người thợ may tài hoa với đôi bàn tay khéo léo tạo ra những chiếc áo dài truyền thống tôn lên vẻ đẹp của người phụ nữ Việt.

Những chiếc vòng Đông Sơn mang hình tượng rắn

Có hai loại vật dụng Đông Sơn hay được thợ cả Đông Sơn hay tạo hình tượng thú gắn vào. Đó là ốp thắt lưng và vòng đeo tay quý tộc. Tôi cũng đã đề cập đến chủ đề này trước khi mở đầu chuỗi bài nói về tượng người trên cán dao găm trong các số trước.

Sáng tạo là lẽ sống

Người có đầu óc tư duy sáng tạo thường có tác phong và phương thức hoạt động như thế nào? Làm thế nào để nhận ra họ?

Ngôi làng gìn giữ nét đẹp áo dài

Về Trạch Xá (Ứng Hòa, Hà Nội) những ngày này, diện mạo nông thôn mới khang trang, sạch đẹp, những ngôi đình, đền lưu giữ dấu tích nghề xưa vẫn được người dân bảo tồn, tôn tạo.

Làng rèn Trung Lương rộn vang tiếng búa

Những ngày cuối năm, thợ làng rèn Trung Lương ở TX Hồng Lĩnh (Hà Tĩnh) tất bật chạy đua với thời gian để cho ra lò các sản phẩm phục vụ tết Nguyên đán.

Làng rèn lớn nhất xứ Thanh đỏ lửa ngày đêm phục vụ mùa tết

Tết Nguyên đán Giáp Thìn 2024 đang cận kề, những lò rèn ở xã Tiến Lộc (Hậu Lộc) đang đỏ lửa ngày đêm để kịp cho ra lò các sản phẩm phục vụ khách hàng.

Người Đông Sơn (kỳ 15): Tượng dãy người trên cán dao găm Đông Sơn

Đời sống xã hội cổ truyền Đông Sơn khá phong phú và đa dạng nên luôn đặt ra những đòi hỏi mới với tay nghề và cách xử lý của các thợ đúc đồng xưa. Hôm nay, tôi sẽ nói về những xử lý đối với tượng đông người trên cán dao găm Đông Sơn.

Người Đông Sơn vẽ, nặn về người Đông Sơn (kỳ 14): 'Voi chở người' - hình tượng ưa thích trên cán dao Đông Sơn

Khi thử thống kê để tìm ra đề tài được thợ cả và cư dân Đông Sơn ưa chuộng nhất khi đặt làm tượng cho cán dao găm, tôi bỗng nhận ra chủ đề đôi cá sấu nâng voi và trên lưng voi chở thủ lĩnh, thầy cúng hay chở đồ vật quý như trống đồng... chiếm số lượng nhiều nhất.

Làng rèn thủ công lớn nhất miền Bắc đỏ lửa ngày đêm đón Tết

Hàng trăm lò rèn ở xã Phúc Sen (huyện Quảng Uyên, Cao Bằng) đang đỏ lửa ngày đêm, hối hả sản xuất để đón Tết Giáp Thìn 2024.

Người Đông Sơn vẽ, nặn về người Đông Sơn (kỳ 13): Tấm lòng người thợ cả Đông Sơn dành cho những nữ thủ lĩnh

Đến thăm xưởng của vị thợ cả lò đúc Đông Sơn hôm nay là một nữ vệ sĩ. Thủ lĩnh của bà cũng là một nữ tướng vừa được Hội đồng bô lão chọn làm thủ lĩnh một bộ lạc Đông Sơn ở vùng núi Thanh Nghệ. Bà muốn tặng cho vị nữ thủ lĩnh của mình một món quà, đó là một con dao găm đồng đúc cán tượng chính bà đang... đội thủ lĩnh trên vai trong ngày ra mắt chúng dân toàn bộ lạc.

Người Đông Sơn vẽ, nặn về người Đông Sơn (kỳ 12): Một kiểu cán dao găm đàn ông Đông Sơn xuất hiện nhiều nhất

Hơn 10 năm trước, khi thống kê các dạng người được nghệ nhân Đông Sơn chọn thể hiện trên cán dao găm, tôi mới nhận ra 3 kiểu tượng nam phổ biến nhất, đặt tên theo địa danh phát hiện khảo cổ học là: Sơn Tây, Quả Cảm, Tràng Kênh. Chuyên mục 'Đêm đem rì rầm trong tiếng đất' hôm nay tôi sẽ dành nói về những cán dao găm thuộc phong cách Quả Cảm, được coi như phong cách tượng nam trên cán dao găm chiếm số lượng nhiều nhất hiện biết.

Hoằng Hóa phát huy giá trị làng nghề truyền thống

Vùng đất ven biển Hoằng Hóa không chỉ thơ mộng với núi, sông, lạch, biển hội tụ mà còn có những làng nghề truyền thống đi vào sử sách, thơ ca. Trải qua những thăng trầm của thời gian, các làng nghề tiếp tục được gìn giữ, phát huy giá trị truyền thống.

Người Đông Sơn vẽ, nặn về người Đông Sơn (kỳ 10): Giải phẫu một cán dao Đông Sơn có hình 'lạ'

Năm 2008, nhân tham dự Hội nghị Khảo cổ học Thế giới (World Archaeology Congress - WAC) lần thứ 6 họp tại Dublin (Ireland), tôi được Gallery Hioco mời dừng chân một tuần ở Paris giúp giám định một sưu tập Đông Sơn rất lớn vừa nhận chuyển giao từ Gallery Phạm ở Paris và Geneva.

Người Đông Sơn vẽ, nặn về người Đông Sơn (kỳ 9): Cùng thợ cả đúc đồng phân loại tượng khối Đông Sơn

Trên diễn đàn khoa học, tượng khối Đông Sơn được phân loại theo nhiều tiêu chí khác nhau. Và tôi bám theo tư duy gắn với kỹ thuật của những thợ Đông Sơn để phân thành 2 loại chính, đó là loại A: Tượng khối được đúc gắn liền với hiện vật và loại B: khối tượng là một phần rời của một hiện vật đồng khác.

Kỳ 4: Trở về làm 'Phật sống'

Sau khi nhận được các bảo vật và những lời dặn dò của sư phụ Sô Chim, Hát-ha-cốp (Lưu Công Danh) giã biệt thung lũng đỏ, bắt đầu đi bộ về hướng Bắc. Đôi chân trần của ông đạp lên gai góc, lần trên vạn dặm đường. Ông chẳng vui hay buồn với tước tu cao nhất vừa nhận được, ông chỉ ngạc nhiên không hiểu sao người ta chọn mình làm Phật?

Người Đông Sơn vẽ, nặn về người Đông Sơn (kỳ 8): Thợ cả Đông Sơn trước yêu cầu tượng khối

Tôi nghĩ rằng, đây là một nội dung rất hứng thú với mọi bạn đọc quan tâm đến nghệ thuật đúc đồng Đông Sơn. Bởi, trong chủ đề Người Đông Sơn vẽ, nặn về người Đông Sơn, những bài trước dành cho các kỹ năng thể hiện của thợ đúc đồng Đông Sơn trên các mặt phẳng bên trong của khuôn đúc....

Không gian văn hóa Hồ Chí Minh - Khơi mạch nguồn phấn đấu

Thời gian qua, nhiều Không gian văn hóa Hồ Chí Minh đã được hình thành tại các doanh nghiệp với mong muốn tạo điều kiện để người lao động dễ tiếp cận, tìm hiểu về cuộc đời, giá trị tư tưởng, đạo đức, phong cách của Chủ tịch Hồ chí Minh.

Vũ Văn Toán - Người thợ lò vinh dự nhận bằng khen của Thủ tướng Chính phủ

Vũ Văn Toán thợ lò bậc 5/5, Phân xưởng Khai thác 6, Công ty Than Thống Nhất - TKV là một thợ lò có tay nghề cao, dầy dặn kinh nghiệm, tận tâm và sáng tạo. Anh sinh ra và lớn lên tại vùng quê quan họ Bắc Ninh.

Người Đông Sơn vẽ, nặn về người Đông Sơn (kỳ 7): Thợ cả Đông Sơn và những phế thải sau mỗi mẻ đúc trống

Rải rác ở các bài trước tôi đã đề cập đến một vài đặc điểm của nghệ thuật tạo hình trên đồ đồng Đông Sơn. Kỳ này, tôi muốn đi sâu vào một số đặc trưng nghệ thuật hội họa Đông Sơn qua các hình trang trí trên đồ đồng tiêu biểu nhất: 1- Xử lý băng vành tròn đồng tâm, 2- Kiểu vẽ nhìn nghiêng và thấu quang, 3- Thiếu vắng nội dung, đồ án hoa lá.

Người Đông Sơn vẽ, nặn người Đông Sơn (kỳ 6): Thợ cả Đông Sơn và những cách tạo hình mang tính thời đại

Rải rác ở các bài trước, tôi đã đề cập đến một vài đặc điểm của nghệ thuật tạo hình trên đồ đồng Đông Sơn. Kỳ này, tôi muốn đi sâu vào một số đặc trưng nghệ thuật hội họa Đông Sơn qua các hình trang trí trên đồ đồng tiêu biểu nhất.

Người Đông Sơn vẽ, nặn người Đông Sơn (kỳ 5): Theo chân thợ cả lên một chiếc thuyền Đông Sơn lộng lẫy

Kỳ này, tôi sẽ dẫn các bạn lên thăm một chiếc thuyền lộng lẫy nhất đương thời. Hãy cùng tưởng tượng đây chính là chiến thuyền đã ngang dọc sông Hồng từng chiến thắng những cuộc xâm chiếm của các bộ tộc du mục thượng nguồn.

Người Đông Sơn vẽ, nặn người Đông Sơn (kỳ 4): Thuyền Đông Sơn - từ thực tiễn tới sáng tạo lộng lẫy

Tiếp tục chủ đề về các hình vẽ về con người và cuộc sống sinh hoạt thời Đông Sơn tuần này sẽ là đề tài về thuyền bè. Như trẻ con bây giờ thích vẽ ô tô, chủ đề thuyền bè - phương tiện đi lại chủ yếu của cư dân Đông Sơn - cũng chiếm nội hàm chính trong các biểu tượng trang trí tâm linh đương thời.

Thợ Đông Sơn vẽ, nặn người Đông Sơn (kỳ 3): Thợ cả tạo khuôn, những người được 'đời' chọn

Hôm nay chúng ta sẽ dõi theo những tác phẩm 'hội họa, điêu khắc' kinh điển nhất trong nghệ thuật tâm linh trang trí trên đồ đồng Đông Sơn.

Người Đông Sơn vẽ, nặn về người Đông Sơn (kỳ 2): Chuyện kể tiếp về những 'họa sĩ' thời tiền sử

Hôm nay chúng ta sẽ cùng nhau trở lại với những thợ vẽ, làm tượng Đông Sơn. Xin đừng nghĩ kiểu hiện đại cho rằng họ là những 'họa sĩ' hay 'nhà tạc tượng' theo quan niệm hiện nay, mặc dầu họ cũng thực hiện những công việc tạo hình như vậy.

Những mảnh sành sứ dệt nên tấm 'áo choàng' cung điện rực rỡ

Du khách khi vào tham quan khu vực Tử Cấm Thành Huế đều ngỡ ngàng với vẻ đẹp bên ngoài nổi bật, lộng lẫy, nguy nga của điện Kiến Trung đang được bàn tay tài hoa của những người thợ khảm sành sứ giỏi nhất đất Cố đô phục dựng.

Nghề khó 'nhằn'

Nhìn đôi bàn tay chai sần, lồi lõm sẹo của anh Hải (quê ở phường Đông Lĩnh, thành phố Thanh Hóa) – người đã có hơn 10 năm gắn bó với nghề thợ sắt, tôi đã phần nào hiểu được, tại sao có những người mới bước chân vào nghề này đã vội vàng... tháo chạy. Nhưng cũng chính điều đó giúp tôi nhận ra rằng, chỉ có những người không ngại khó, ngại khổ, yêu lao động như anh Hải mới có thể 'trụ' được với công việc nguy hiểm, gai góc ấy được nhiều năm như vậy.

Đón năm học mới, giáo viên vùng cao vừa làm thầy, vừa làm... thợ

Giáo viên vốn chỉ quen với nét bút thì nay trở thành thợ xây 'lành nghề'. Họ chung tay xây dựng ngôi trường khang trang, đón trò đến lớp!

Trao Giải thưởng Tôn Đức Thắng tặng các công nhân, kỹ sư tiêu biểu

11 kỹ sư, công nhân tiêu biểu, có nhiều sáng kiến cải tiến kỹ thuật, nhiều đề tài nghiên cứu khoa học thiết thực, được áp dụng vào quá trình sản xuất kinh doanh... được trao Giải thưởng Tôn Đức Thắng.