Nằm bên dòng rạch Ong – Ba Cải, thuộc xã Lai Vung, tỉnh Đồng Tháp, làng nghề dệt chiếu Định Yên từ lâu đã trở thành niềm tự hào của người dân vùng sông nước Nam Bộ. Với lịch sử hơn 200 năm hình thành và phát triển, nơi đây không chỉ nổi tiếng với những chiếc chiếu bền đẹp mà còn gắn liền với câu chuyện độc đáo về 'chợ ma Định Yên' – phiên chợ đêm từng làm nên nét văn hóa đặc sắc của miền Tây.
Mùa này, trên những cánh đồng cói ở phường Hoài Nhơn Bắc, tỉnh Gia Lai lại rộn ràng bước vào vụ thu hoạch. Từ tờ mờ sáng, tranh thủ lúc trời còn dịu mát, người dân nhanh tay cắt cói, bó thành từng lọn để kịp nguyên liệu dệt chiếu.
Sinh ra và lớn lên giữa vùng trồng cói, dệt chiếu Kim Bồng (phường Hội An), chứng kiến nghề truyền thống của quê hương đứng trước nguy cơ mai một, chị Phạm Thị Công (1989) quyết định trở về quê hương và bắt tay vào hành trình hồi sinh nghề dệt chiếu, giữ lấy sợi cói quê hương.
Việc sản xuất và buôn bán vải vóc đã mang lại cho người Italy món hời lớn vào thời Phục hưng. Người Anh cũng tập trung mở rộng việc sản xuất len sợi và coi đây là ngành mũi nhọn.
Thanh Hóa là vùng đất với những làng nghề truyền thống mang giá trị văn hóa và lịch sử sâu sắc. Trước sự cạnh tranh khốc liệt của cơ chế thị trường, việc 'giữ lửa' nghề đang trở thành bài toán khó. Do đó, các sở, ngành, địa phương đã và đang tìm giải pháp bảo tồn, lưu giữ và phát triển, góp phần phát huy giá trị văn hóa, kinh tế của các làng nghề truyền thống trên địa bàn tỉnh.
Không chỉ xuất hiện trong lễ hội hay những dịp đặc biệt, thổ cẩm của người Jrai, Bahnar, H're ở Gia Lai đang từng bước hòa nhập vào đời sống hiện đại bằng diện mạo mới.
Giữa những triền núi xanh của Tuyên Quang, nơi tiếng đàn tính vẫn ngân vang bên bếp lửa và những nếp nhà sàn còn giữ mùi gỗ mới sau cơn mưa rừng, một cách làm du lịch mới đang dần hình thành.
Vùng đất ven biển Nga Sơn từ lâu đã nổi tiếng với nghề dệt chiếu cói. Vẻ đẹp của những tấm chiếu được dệt từ sợi cói dẻo dai thấm đẫm vị mặn mòi của biển, đã đi vào ca dao 'Chiếu Nga Sơn, gạch Bát Tràng, vải tơ Nam Định, lụa hàng Hà Đông' . Để rồi, dù trải qua nhiều thăng trầm của thời gian, nghề dệt chiếu cói vẫn được người dân nơi đây lưu giữ và phát triển, trở thành niềm tự hào của người dân xứ Thanh.
Trải qua nhiều biến đổi của đời sống đô thị, làng lụa Vạn Phúc vẫn là một trong số ít làng nghề ở Hà Nội còn giữ được nhịp dệt truyền thống. Tuy nhiên, phía sau sự nhộn nhịp của phố lụa hôm nay là những trăn trở khi nhiều hộ dân dần rời khung cửi, còn những người ở lại vẫn âm thầm giữ nghề giữa sự thay đổi của thời cuộc.
Chương trình 'Hành trình về làng Chuet' ở phường An Phú triển khai từ tháng 1-2026 đến nay không chỉ thu hút du khách, mà còn hấp dẫn đông đảo học sinh. Đây là hướng đi năng động, hiệu quả trong việc xây dựng và phát huy không gian trải nghiệm đậm bản sắc văn hóa truyền thống.
Giữa miền quê yên ả của xã Hàm Giang, tỉnh Vĩnh Long, làng nghề dệt chiếu Cà Hom – Bến Bạ vẫn âm thầm giữ nhịp. Nơi đây, từng sợi lát đan xen, từng nhịp khung dệt vẫn đều đặn vang lên như tiếng thở của vùng đất này. Từ bàn tay của những người thợ đồng bào Khmer, những đôi chiếu từ mộc mạc đến cao cấp đã đi khắp Nam bộ, góp phần lưu giữ tinh hoa văn hóa bản địa.
Giữa nhịp sống hiện đại, những khung dệt ở xã Tơ Tung (Gia Lai) vẫn âm thầm chuyển động.
Dưới bàn tay khéo léo, phụ nữ người dân tộc thiểu số Giẻ Triêng đã tạo nên những tấm vải thổ cẩm, trang phục truyền thống với hoa văn, màu sắc đặc trưng và kiểu dáng độc đáo.
Ở làng Cam (xã Tây Sơn, Gia Lai), chị Đinh Thị Rên luôn tâm huyết giữ gìn và phát huy nghề dệt thổ cẩm của đồng bào Bahnar.
Ngày 25 và 26-4, 'Không gian trình diễn văn hóa nghệ thuật dân gian các dân tộc' được tổ chức tại Quảng trường Đại Đoàn Kết (phường Pleiku) đã thu hút đông đảo người dân, du khách trong và ngoài nước đến tham quan và trải nghiệm.
Giữa nhịp sống đang đổi thay, ở xã Đam Rông 4, nhiều phụ nữ Cil, M'nông vẫn lặng lẽ gìn giữ những nét văn hóa truyền thống của dân tộc mình. Từ dệt thổ cẩm, ẩm thực truyền thống hay những điệu xoang mềm mại, tất cả được trao truyền qua các thế hệ như sợi dây nối liền bản sắc và niềm tự hào của buôn làng.
Đệ nhất phu nhân Hàn Quốc Kim Hae Kyung cho biết bà 'cảm nhận rõ nét vẻ đẹp đặc trưng của Việt Nam' khi khoác lên mình tà áo dài hồng dịu dàng - món quà mang đậm ý nghĩa văn hóa.
Một làng dệt thổ cẩm, với hàng trăm khung dệt đang mải miết gieo từng hoa văn mang dáng núi, dáng sông. Những người phụ nữ K'ho dưới chân núi Đại Bình đang truyền lại cho thế hệ trẻ nghề dệt thổ cẩm của cha ông.
Antikythera – cỗ máy 2.000 năm tuổi được xem là máy tính đầu tiên của nhân loại – sở hữu độ chính xác và công nghệ vượt xa thời đại cổ đại.
Giữa không gian đại ngàn hùng vĩ, người Gia Rai vẫn bền bỉ gìn giữ những nghi lễ truyền thống như một cách neo giữ mạch nguồn dân tộc. Trong số đó, lễ cúng sức khỏe không chỉ là một nghi lễ vòng đời mang ý nghĩa tâm linh sâu sắc, mà còn là nơi hội tụ những giá trị văn hóa đặc sắc, phản ánh đậm nét đời sống tinh thần của cộng đồng người Gia Rai tại Đắk Lắk.
Có những ngày tôi lang bạt cùng cơn gió cuối mùa thu thổi miên trường qua núi rừng miền biên ải. Bên cung đường như chảy về trong nắng tháng tư, loài hoa trẩu trắng bắt đầu nở rộ khắp các triền đồi, nương rẫy hay e ấp bên mái hiên nhà sàn người Bru-Vân Kiều, Pa Kô. Hoa trẩu trắng tinh khôi tỏa làn hương mê đắm gọi mời trai, gái Bru-Vân Kiều, Pa Kô xúng xính trong sắc màu thổ cẩm hẹn hò bên suối, trên nương. Hoa gợi mở để ánh hồi quang trong ký ức chưa xa chảy tràn tâm trí của nhiều nghệ nhân về câu chuyện thăng trầm nghề dệt thổ cẩm cứ bát ngát tựa núi rừng Trường Sơn, chở che cho đồng bào dân tộc Bru-Vân Kiều, Pa Kô.
Khi những chiếc chiếu nhựa, chiếu trúc tràn ngập thị trường thì tại xã Tân Tiến vẫn vang lên tiếng lạch cạch đều đặn của những khung dệt chiếu truyền thống. Đó không chỉ là âm thanh của lao động mà chính là nhịp đập bền bỉ của một làng nghề đã đi qua bao thăng trầm của thời gian.
Việc ra mắt và duy trì hoạt động của Tổ dệt Piềng Pheo không chỉ góp phần bảo tồn, phát huy giá trị văn hóa truyền thống, mà còn tạo ra sản phẩm độc đáo, phục vụ phát triển du lịch cộng đồng tại các thôn Khó, Nghèo, xã Hồi Xuân.
Chiều ngày 27.3, tại sân khấu số 5 Nam Quốc Cang (TP.HCM), chương trình nghệ thuật với chủ đề 'Sợi chiếu – Dệt mạch phù sa' đã chính thức ra mắt khán giả. Đây là không gian nghệ thuật nhằm tôn vinh giá trị làng nghề dệt chiếu Định Yên truyền thống, đồng thời khẳng định nỗ lực của người trẻ trong việc bảo tồn bản sắc văn hóa Nam Bộ.
Từ những điều bình dị nhất, cao nguyên Gia Lai đang níu chân những vị khách quốc tế đến từ nửa vòng trái đất.
Việc ứng dụng khoa học và công nghệ vào sản xuất đã giúp làng nghề chiếu cói xã Quảng Ngọc, Thanh Hóa nâng cao năng suất, cải thiện chất lượng sản phẩm, mở rộng thị trường, mang lại thu nhập ổn định cho hàng nghìn lao động.
Những ngày giữa tháng 3, chúng tôi ngược lên vùng đất Pù Luông, ghé thăm nhà chị Hà Thị Dung tại phố Đòn. Thấy có khách đến chơi, chị tạm gác khung cửi dệt thổ cẩm để đon đả đón tiếp. Qua lời tâm sự của chị chúng tôi được biết, năm 1989, sau khi tốt nghiệp THPT, chị trúng tuyển vào Trường Trung học Y tế Thanh Hóa - nay là Trường Cao đẳng Y tế Thanh Hóa. Sau khi ra trường, chị về quê công tác tại Trạm Y tế Lũng Niêm cho đến nay.
Ngày 20/3 được coi là ngày xuân phân, tiết trời đặc trưng nhất của mùa xuân, tuy nhiên, sau ngày này, liệu có còn đợt 'rét nàng Bân'?
Vốn nặng lòng với nghề dệt truyền thống của đồng bào Chăm, từ năm 2000, ông Mohamad ở làng Chăm Châu Phong cùng vợ là bà Zaymah quyết tâm gầy dựng lại nghề dệt thổ cẩm trăm tuổi này.
Hành trình khởi nghiệp của bà Thảo góp phần hồi sinh nghề thủ công truyền thống của gia đình trước nguy cơ mai một. Mở ra hướng đi mới cho phát triển kinh tế nông thôn vùng biên giới An Giang.
Từ bàn tay khéo léo của các nghệ nhân Khmer ở ấp Srây Skôth, xã An Cư, những sản phầm thổ cẩm truyền thống từng bước vươn ra thị trường trong và ngoài nước với thương hiệu 'Silk Khmer'.
Giữa nhịp sống hiện đại ngày càng hối hả, ở làng Dôr 2 (xã Đak Đoa) và làng Phung (xã Biển Hồ), tiếng thoi đưa vẫn vang lên đều đặn như nhịp thở của đại ngàn.
Phụ nữ ngày nay tích cực học hỏi và tham gia mạnh mẽ vào các nền tảng số. Nhờ công nghệ, các chị có thể chủ động tiếp cận thị trường, giảm phụ thuộc trung gian, tăng giá trị sản phẩm du lịch địa phương.
Nghề thủ công truyền thống dệt thổ cẩm của người M'nông và S'tiêng ở xã Bù Gia Mập được Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch công nhận là Di sản Văn hóa phi vật thể quốc gia vào năm 2022 và năm 2024, nhưng vì nhiều lý do khác nhau, cho đến nay, các hoạt động nhằm giữ gìn, bảo tồn di sản này vẫn gặp khá nhiều khó khăn.
Vào mùa lễ hội xuân, những chàng trai, cô gái ở các bản làng vùng cao xứ Thanh lại xúng xính trong bộ trang phục thổ cẩm truyền thống được dệt nên từ chiếc khung cửi do chính những người bà, người mẹ đang ngày ngày dệt gấm thêu hoa.
Giữa nhịp sống hối hả của Buôn Ma Thuột (Đắk Lắk), có một góc nhỏ rực rỡ sắc chàm, chỉ đỏ – nơi H'Loang Mlô đang lặng lẽ dệt nên giấc mơ hồi sinh di sản. Cô gái 9X ấy đang 'thổi' vào những hoa văn nghìn năm một hơi thở mới: hơi thở của phố thị và thời đại.
Giữa nhịp sống hối hả của phường Buôn Ma Thuột (tỉnh Đắk Lắk) có một không gian nhỏ nhưng rực rỡ sắc màu, nơi những sợi chỉ chàm, chỉ đỏ đan dệt nên câu chuyện về tình yêu văn hóa của người trẻ. Đó là hành trình của H'Loang Mlô - cô gái 9X với khát vọng đưa thổ cẩm truyền thống của người Ê Đê vào đời sống đương đại.
Những ngày đầu Xuân, không khí tại làng nghề Kim Bồng (phường Hội An, TP. Đà Nẵng) trở nên rộn ràng khi đông đảo du khách trong và ngoài nước đổ về tham dự Ngày hội Làng nghề truyền thống. Không chỉ tham quan, nhiều vị khách quốc tế còn hào hứng cầm đục, cầm thoi, trực tiếp trải nghiệm nghề mộc, dệt chiếu cói và khám phá giá trị văn hóa hơn 500 năm tuổi của làng nghề.
Khi những cơn mưa rừng rả rích cuối cùng trút xuống thung lũng Pơr-ning, cũng là lúc cái lạnh của vùng biên phía tây Đà Nẵng bắt đầu nhường chỗ cho những tia nắng ấm.
Làng dệt chiếu Cẩm Nê, thuộc xã Hòa Tiến, TP. Đà Nẵng là làng nghề truyền thống có lịch sử hàng trăm năm. Thế nhưng, trước những biến động của thị trường và sự thay đổi trong nhu cầu tiêu dùng, làng nghề từng vang danh ấy nay chỉ còn lại một người đang âm thầm giữ nghề.
Nicolò Naturani tìm thấy quả cân cổ xưa, giúp các nhà khảo cổ hiểu rõ hơn về hoạt động dệt của người tiền sử.
Các nhà khảo cổ khám phá khu định cư thời kỳ cuối Thời Đại Đồ Đồng, gồm nhà ở, lò nướng, và nhiều hiện vật cổ xưa tại Saxony-Anhalt.
Bản Cát Cát (xã Tả Van, tỉnh Lào Cai) đang là điểm hẹn du xuân hấp dẫn đối với du khách yêu thích văn hóa bản địa, tìm về nhịp sống bình dị của đồng bào vùng cao Tây Bắc.
Bản Nà Khương (xã Nghĩa Đô, Lào Cai) là nơi người Tày lặng lẽ gìn giữ bản sắc văn hóa giữa đại ngàn Tây Bắc, với những mái nhà sàn và nghề dệt thổ cẩm truyền thống.
Trong những mái nhà sàn nơi buôn làng, tiếng khung cửi vẫn lặng lẽ vang lên như nhịp thở của ký ức. Nghề dệt thổ cẩm không chỉ làm ra những sản phẩm thủ công mà còn gìn giữ giá trị văn hóa của đồng bào qua bao thế hệ.