Ngành Thuế đẩy mạnh ứng dụng công nghệ, thực hiện phương thức quản lý rủi ro tuân thủ nhằm sử dụng hiệu quả nguồn lực có hạn trong bối cảnh số lượng người nộp thuế ngày càng tăng, tính chất hoạt động ngày càng phức tạp, tiềm ẩn nhiều rủi ro về thuế.
Tổng cục Thuế đã thu thập dữ liệu từ các nguồn thông tin trong ngành như dữ liệu tờ khai thuế, báo cáo tài chính… để xây dựng các bộ chỉ số tiêu chí lập kế hoạch thanh tra, kiểm tra; phân loại hoàn thuế; hóa đơn.
Nền kinh tế số đã mang đến những cơ hội to lớn cho phát triển kinh tế - xã hội. Tuy nhiên, việc quản lý tuân thủ thuế trong nền kinh tế số gặp nhiều khó khăn do tính phức tạp, tính đa dạng và toàn cầu của các hoạt động kinh tế đòi hỏi có những giải pháp quản lý phù hợp, hiệu quả. Theo đó, cần sớm xây dựng và kiện toàn bộ phận quản lý rủi ro tuân thủ về thuế thuộc Tổng cục Thuế.
Lãnh đạo Cục Thuế Quảng Nam cho biết, tỉnh Quảng Nam có đến 163.763 mã số thuế cá nhân phải thực hiện rà soát. Tính đến ngày 6/5/2024, cục thuế đã khớp đúng với cơ sơ dữ liệu quốc gia về dân cư 101.767 mã số thuế, đạt tỉ lệ 62,1%. Trong thời gian tới, đơn vị sẽ nỗ lực chuẩn hóa mã số thuế đồng bộ với cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư theo đúng lộ trình của Tổng cục Thuế.
Trao đổi với phóng viên TBTCVN bên lề hội thảo 'Quản lý tuân thủ thuế trong nền kinh tế số', do Tổng cục Thuế tổ chức mới đây, bà Nguyễn Thị Cúc - Chủ tịch Hội Tư vấn Thuế Việt Nam, cho rằng việc xây dựng và kiện toàn bộ phận quản lý rủi ro tuân thủ về thuế thuộc Tổng cục Thuế đang là yêu cầu bức thiết trong bối cảnh chuyển đổi số hiện nay.
Với tốc độ tăng trưởng của nền kinh tế, cùng với chủ trương đẩy mạnh hội nhập, tăng cường thu hút vốn đầu tư nước ngoài, trong thời gian tới sẽ ngày càng có nhiều doanh nghiệp, tổ chức cá nhân kinh doanh tại Việt Nam. Do đó, việc tổ chức một bộ phận quản lý tuân thủ người nộp thuế tập trung, thống nhất, chuyên sâu sẽ tạo động lực cho cải cách, hiện đại hóa công tác quản lý thuế và nâng cao ý thức tuân thủ của người nộp thuế.
Việc triển khai áp dụng quản lý rủi ro tuân thủ trong quản lý thuế của cơ quan thuế đang ở giai đoạn phát triển. Bởi vậy, quá trình áp dụng này còn gặp nhiều khó khăn, bất cập.
Nền kinh tế số hiện nay đang đặt ra nhiều vấn đề mới cho công tác quản lý thuế, trong đó vấn đề quản lý tuân thủ thuế đóng vai trò vô cùng quan trọng. Do vậy, đòi hỏi những giải pháp quản lý phù hợp, hiệu quả để đảm bảo nguồn thu cho ngân sách nhà nước.
Tại Hội thảo 'Quản lý tuân thủ thuế trong nền kinh tế số' do Tổng cục Thuế (Bộ Tài chính) tổ chức ngày 13/5, ông Đặng Ngọc Minh - Phó Tổng cục trưởng Tổng cục Thuế cho biết: Ngành Thuế đang có những nghiên cứu, áp dụng trí tuệ nhân tạo (AI) vào phân tích dữ liệu để phát hiện rủi ro giá bất thường, đặc biệt triển khai hiệu quả quản lý rủi ro tuân thủ pháp luật thuế.
Quản lý tuân thủ thuế là phương thức quản lý thuế hiện đại giúp cơ quan thuế phân bổ, sử dụng hiệu quả nguồn lực có hạn trước bối cảnh số lượng người nộp thuế ngày càng tăng, quy mô hoạt động ngày càng lớn, tính chất hoạt động ngày càng phức tạp, tiềm ẩn nhiều rủi ro về thuế; đồng thời tạo điều kiện thuận lợi để người nộp thuế tuân thủ tốt các quy định của pháp luật. Đây là nhấn mạnh của Phó tổng cục trưởng Tổng cục Thuế Đặng Ngọc Minh tại Hội thảo 'Quản lý tuân thủ thuế trong nền kinh tế số' do Tổng cục Thuế tổ chức sáng nay, 13.5, tại Hà Nội.
Báo cáo của Ban Quản lý rủi ro, Tổng cục Thuế tại hội thảo 'Quản lý tuân thủ thuế trong nền kinh tế số', sáng ngày 13/5 cho biết, việc triển khai áp dụng quản lý rủi ro tuân thủ trong quản lý thuế của cơ quan thuế đang ở giai đoạn phát triển. Bởi vậy, quá trình áp dụng này còn gặp nhiều khó khăn, bất cập.
Ông Nguyễn Văn Tiếp - Cục trưởng Cục Thuế Quảng Nam cho biết, tổng số thu ngân sách trên địa bàn toàn tỉnh 4 tháng đầu năm 2024 được 7.051 tỷ đồng, đạt 35,1% dự toán, tăng 10,7% so với cùng kỳ năm 2023.
Ông Hà Văn Trường - Cục trưởng Cục Thuế TP. Hải Phòng cho biết, thu nội địa trong tháng 4/2024 trên địa bàn thành phố được 3.501,6 tỷ đồng; lũy kế 4 tháng đầu năm thu được 22.758 tỷ đồng, đạt 60,6% dự toán trung ương, 50,6% dự toán HĐND, tăng 114,6% so cùng kỳ. Trong đó, có 13 chỉ tiêu thu tăng khá so với cùng kỳ.
Thời gian qua, ngành Thuế luôn đẩy mạnh ứng dụng công nghệ thông tin, chuyển đổi số trong công tác quản lý thuế nhằm phục vụ người dân và doanh nghiệp. Tuy nhiên, theo Tổng cục Thuế, công tác quản lý tuân thủ pháp luật thuế vẫn còn gặp nhiều khó khăn. Theo đó, ngành Thuế đã áp dụng cơ sở phân tích dữ liệu lớn và trí tuệ nhân tạo để tăng cường quản lý thuế, quản lý hóa đơn, kiểm soát chặt chẽ, phòng, chống gian lận trong hoàn thuế, phát hiện nhanh các trường hợp gian lận.
Lãnh đạo Tổng cục Thuế vừa yêu cầu lãnh đạo cơ quan thuế các cấp chỉ đạo, tập trung đôn đốc đến từng công chức phụ trách phòng/đội thuế đẩy mạnh việc triển khai thực hiện chức năng cảnh báo sử dụng hóa đơn điện tử.
Việc áp dụng quản lý rủi ro trong tuân thủ thuế hiện đang đối mặt với nhiều thách thức, khó khăn, hạn chế khi số lượng người nộp thuế lớn, trong khi tình trạng trốn thuế, gian lận thuế ngày càng tinh vi, phức tạp.
Áp dụng quản lý rủi ro trong quản lý thuế là một yêu cầu tất yếu của quản lý thuế hiện đại. Tổng cục Thuế cho biết, những văn bản pháp lý được xây dựng đã tạo hành lang pháp lý quan trọng cho việc áp dụng quản lý rủi ro trong quản lý thuế một cách đầy đủ, toàn diện trong các khâu của nghiệp vụ quản lý thuế, góp phần cải cách, hiện đại hóa công tác quản lý thuế, nâng cao hiệu lực, hiệu quả quản lý thuế trong tình hình mới và phù hợp với thông lệ quốc tế. Tuy nhiên, quản lý rủi ro trong quản lý thuế ở Việt Nam hiện nay còn tồn tại những hạn chế cần tiếp tục được khắc phục trong thời gian tới.
Khi số lượng người nộp thuế tăng ngày càng nhanh, mô hình hoạt động của người nộp thuế lớn, tính chất hoạt động ngày càng phức tạp, tiềm ẩn nhiều rủi ro về thuế… nhưng cơ quan thuế không có đủ nguồn lực để quản lý tất cả thì cần phải áp dụng quản lý rủi ro tuân thủ thuế.
Tổng cục Thuế cho biết cơ quan này đã nâng cấp ứng dụng eTax Mobile phiên bản 3.1.3 cho phép tra cứu chi tiết các nguồn thu nhập; dự kiến số thuế nộp thừa, phải nộp sau quyết toán; tra cứu người phụ thuộc.
Việc áp dụng quản lý thuế theo rủi ro sẽ giúp cơ quan thuế phân bổ và sử dụng có hiệu quả các nguồn lực khan hiếm của mình để tập trung quản lý nhóm người nộp thuế có mức độ tuân thủ thấp nhất, khả năng gian lận về thuế cao nhất; tiết kiệm thời gian, nâng cao tính tuân thủ tự nguyện của người nộp thuế.
Ông Lưu Đức Sáu - Phó Cục trưởng Cục Thuế TP. Đà Nẵng cho biết, tổng thu nội địa tháng 4/2024 trên địa bàn thành phố được 2.238,2 tỷ đồng, đạt 14,2% dự toán; lũy kế thu nội địa 4 tháng đầu năm được 8.233,2 tỷ đồng, đạt 52,1% dự toán, tăng 34,7% so với cùng kỳ năm trước.
Theo lãnh đạo Cục Thuế Hải Dương, kết quả thu ngân sách tháng 4/2024 trên địa bàn quản lý được 2.192,7 tỷ đồng, bằng 54,1% kế hoạch quý II, lũy kế 4 tháng đầu năm thu được 8.527,4 tỷ đồng, đạt 50% dự toán, tăng 37% so với cùng kỳ năm trước.
Lũy kế 4 tháng đầu năm 2024, thu ngân sách nhà nước toàn ngành Thuế thực hiện ước đạt 640.298 tỷ đồng, bằng 43% so với dự toán, tăng 10,7% (so với cùng kỳ năm trước). Trong đó, thu từ dầu thô ước đạt 21.236 tỷ đồng, bằng 46,2% dự toán; thu nội địa ước đạt 619.063 tỷ đồng, bằng 43% dự toán; thu thuế, phí nội địa ước đạt 478.433 tỷ đồng, bằng khoảng 44% dự toán.
Tổng cục Thuế cho biết, đến cuối tháng 4/2024, cơ quan thuế đã ban hành 5.580 quyết định hoàn thuế GTGT với tổng số tiền thuế hoàn là 39.440 tỷ đồng.
Trao đổi với phóng viên TBTCVN về tình trạng doanh nghiệp sử dụng thông tin của cá nhân để kê khai khống chi phí tiền lương, trong khi không phát sinh trả thu nhập trên thực tế cho cá nhân đó, ông Võ Hùng - Phó Cục trưởng Cục Thuế Quảng Ngãi, đề nghị người nộp thuế chủ động cài đặt ứng dụng eTax Mobile để kiểm soát nguồn thu nhập của mình. Khi phát hiện doanh nghiệp kê khống thu nhập cho bản thân, người nộp thuế cần kịp thời phản ánh đến cơ quan thuế, để có biện pháp xử lý kịp thời.
Bà Nguyễn Hằng Nga - Phó Cục trưởng Cục Thuế Lạng Sơn cho biết, thu nội địa 4 tháng đầu năm 2024 trên địa bàn tỉnh được 896,26 tỷ đồng, đạt 37,6% dự toán, tăng 7,7% so cùng kỳ.
Xác định nhiệm vụ thu ngân sách Nhà nước (NSNN) năm 2024 trên địa bàn tỉnh tiếp tục đối diện với nhiều khó khăn, ngay từ đầu năm, Cục Thuế tỉnh phối hợp với các sở, ngành, địa phương triển khai đồng bộ các giải pháp thu ngân sách, phấn đấu hoàn thành và hoàn thành vượt mức dự toán giao.
Ông Hà Văn Trường - Cục trưởng Cục Thuế TP. Hải Phòng cho biết, tính đến thời điểm hiện nay, có thể khẳng định công tác triển khai, tuyên truyền hỗ trợ người nộp thuế (NNT) quyết toán thuế thu nhập cá nhân (TNCN) năm 2023 đã được thực hiện một cách hiệu quả, đầy đủ và kịp thời, với đa dạng phương thức, cách thức để tiếp cận đến toàn bộ NNT và người dân trên địa bàn thành phố.
Ủy Ban nhân dân tỉnh Kiên Giang vừa ban hành chỉ thị số 05 về triển khai hóa đơn điện tử khởi tạo từ máy tính tiền trên địa bàn tỉnh.
Tổng cục Thuế cho biết, đã nghiên cứu, xây dựng và triển khai nâng cấp chức năng cảnh báo sử dụng hóa đơn điện tử trên ứng dụng quản lý hóa đơn điện tử phiên bản 3.1.0, nhằm đáp ứng yêu cầu quản lý thuế, ngăn chặn các hành vi vi phạm trong sử dụng hóa đơn điện tử.
Cục Thuế Quảng Ngãi cho biết, đến nay trên địa bàn có gần 19 nghìn cá nhân đăng ký nộp thuế qua ứng dụng eTax Mobile.
Những năm gần đây, công tác thu nội địa trên địa bàn tỉnh gặp rất nhiều khó khăn, thách thức. Tuy nhiên với sự chủ động của cơ quan thuế và sự quan tâm chỉ đạo sát sao của các cấp, ngành, sự nỗ lực của người nộp thuế (NNT), công tác thu nội địa trên địa bàn tỉnh vẫn đạt được những kết quả ấn tượng.
Tổng cục Thuế cho biết, trong thời gian qua, cơ quan thuế nhận được một số phản ánh về trường hợp có doanh nghiệp sử dụng thông tin của cá nhân (tên, mã số thuế, số căn cước công dân) để kê khai, tính chi phí tiền lương, tiền công khi xác định nghĩa vụ thuế thu nhập doanh nghiệp, trong khi không phát sinh trả thu nhập trên thực tế cho cá nhân đó. Đây là hành vi vi phạm pháp luật về thuế, nhằm mục đích gian lận, giảm số tiền thuế phải nộp của doanh nghiệp.
Cục Thuế Yên Bái cho biết, sau thời gian triển khai, áp dụng hình thức hóa đơn điện tử khởi tạo từ máy tính tiền, tính đến hết năm 2023, trên địa bàn toàn tỉnh đã có 173 cơ sở kinh doanh đã đăng ký sử dụng, đạt tỷ lệ 87,3% trên số đối tượng, theo kế hoạch. Cục Thuế Yên Bái đang phối hợp với các tổ chức giải pháp phần mềm triển khai tập huấn và cài đặt cho người nộp thuế thuộc đối tượng áp dụng khai hóa đơn điện tử có mã của cơ quan thuế khởi tạo từ máy tính tiền.
Thông tin tại buổi đối thoại với Diễn đàn doanh nghiệp Việt Nam, đại diện Tổng cục Thuế cho biết, thời gian tới, ngành Thuế sẽ tiếp tục cải cách, hoàn thiện thể chế, nâng cao hiệu lực, hiệu quả của bộ máy…, nhằm tạo thuận lợi, tiết giảm chi phí cho người dân và doanh nghiệp, qua đó cải thiện môi trường kinh doanh, góp phần nâng cao năng lực cạnh tranh quốc gia.