Nỗi lo trước vụ mùa

Người dân xã Nga Sơn cấy lúa vụ mùa. Ảnh: Lê ngọc

Những ngày này, trên các cánh đồng của xã Thọ Xuân, không khí lao động sản xuất diễn ra khẩn trương. Ngay sau khi thu hoạch lúa xuân, người dân đã huy động máy cày, máy làm đất xuống đồng cày ải, phơi đất... để gieo cấy. Vụ mùa năm nay, xã dự kiến gieo trồng khoảng 1.130ha lúa. Tuy nhiên, bên cạnh sự hứng khởi để bước vào vụ sản xuất mới, người dân địa phương khá lo lắng khi năm nay được dự đoán phải đối mặt với nhiều thách thức từ hiện tượng thời tiết cực đoan, giá các loại phân bón tăng cao.

Ông Hoàng Đình Tuân, người dân xã Thọ Xuân cho biết: “Tại các cửa hàng vật tư nông nghiệp, giá các loại phân bón chủ lực tăng, trong khi đó, giá đầu ra sản phẩm nhiều biến động. Bên cạnh đó, năm nay, nhiệt độ phổ biến sẽ cao hơn từ 0,5 - 1,5OC so với trung bình nhiều năm, nắng nóng gay gắt xuất hiện nhiều hơn; các đợt mưa lớn sẽ tập trung dồn dập vào thời điểm lúa còn non, thấp cây nên có nguy cơ ngập úng. Cùng với đó là sâu bệnh phát sinh, phát triển phức tạp và tiềm ẩn nguy cơ gây hại nặng như: sâu cuốn lá, rầy nâu, bệnh bạc lá trên cây lúa...”.

Trước những khó khăn đã được dự báo, để người dân yên tâm sản xuất, xã Thọ Xuân đã làm việc với các đơn vị sản xuất, kinh doanh vật tư nông nghiệp để có kế hoạch cung ứng đủ giống, vật tư, phân bón cho người dân đảm bảo chất lượng, đủ số lượng, đủ chủng loại, kịp thời vụ, giá cả hợp lý. Bên cạnh đó, lựa chọn bộ giống đảm bảo tiêu chuẩn, có thời gian sinh trưởng phù hợp, chống chịu với điều kiện ngoại cảnh tốt để đưa vào gieo trồng. Khuyến cáo người dân tuân thủ chặt chẽ khung lịch thời vụ của từng vùng; mở rộng tối đa trà mùa sớm để tránh mưa bão, sâu bệnh cuối vụ và tạo điều kiện mở rộng diện tích vụ đông...

Cũng theo ông Nguyễn Văn Nhân, Giám đốc HTX dịch vụ nông nghiệp Xuân Tân, xã Xuân Lập: “Hiện nay, giá phân bón tăng cao do giá nguyên liệu, chi phí vận chuyển tăng...; giá thuốc bảo vệ thực vật cũng tăng nhẹ... Vì vậy, để giảm áp lực sản xuất, HTX khuyến cáo người dân bón phân đúng loại, đúng lúc, đúng lượng, đúng cách, kết hợp với kỹ thuật canh tác thông minh và tận dụng nguồn phân hữu cơ sẵn có. Bên cạnh đó, có thể sử dụng chế phẩm vi sinh để phân hủy rơm rạ ngay tại ruộng sau khi thu hoạch giúp trả lại lượng dinh dưỡng lớn cho đất, vừa giảm mầm bệnh; kết hợp dùng phân hữu cơ, phân vi sinh... Cùng với đó, áp dụng kỹ thuật tưới “nước ướt khô xen kẽ” để tạo môi trường thông thoáng cho rễ phát triển sâu, hấp thụ dinh dưỡng tốt hơn, đồng thời hạn chế cỏ dại; thăm đồng thường xuyên để phát hiện và xử lý sớm sâu bệnh, tránh để dịch bùng phát lan rộng phải tốn thêm chi phí mua thuốc bảo vệ thực vật. Song song với đó, các HTX cần chú trọng tìm kiếm hợp đồng liên kết sản xuất, hỗ trợ đầu vào, bao tiêu sản phẩm để giúp người dân giảm bớt rủi ro biến động giá, bảo đảm nguồn nguyên liệu ổn định”.

Bên cạnh nỗi lo về chi phí sản xuất, thời tiết diễn biến bất thường cũng khiến người dân e ngại. Bởi, nắng nóng kéo dài xen kẽ mưa lớn sẽ làm ảnh hưởng tới tiến độ gieo cấy và sinh trưởng của cây trồng, tăng nguy cơ thiếu nước tưới cũng như ngập úng diện rộng. Ông Mai Khắc Nhuận, Giám đốc HTX dịch vụ nông nghiệp Thiệu Thành, xã Thiệu Tiến, cho biết: “Công tác rà soát nguồn nước, kiểm tra hệ thống thủy lợi, xây dựng phương án điều tiết nước phục vụ sản xuất được xã triển khai sớm; đồng thời, khuyến cáo người dân chủ động áp dụng chế độ tưới tiết kiệm. Những ngày nắng nóng, người dân cần chủ động dẫn nước vào ruộng, đảm bảo đủ độ ẩm cho lúa; sử dụng rơm rạ phủ gốc; nếu diện tích trồng ở chân ruộng cao cần phải đắp bờ quai, ngăn nước chảy xuống vùng trũng thấp...”.

Sau những đợt thời tiết nóng ẩm xen kẽ mưa, nguy cơ phát sinh các đối tượng sâu bệnh như sâu cuốn lá nhỏ, sâu đục thân 2 chấm, rầy nâu, rầy lưng trắng... được dự báo sẽ gia tăng. Vì vậy, các địa phương cần thường xuyên kiểm tra để dự tính, dự báo, phát hiện sớm các đối tượng sâu bệnh gây hại, kịp thời hướng dẫn người dân các biện pháp phòng trừ ở diện hẹp, không để sâu bệnh lây lan thành dịch; khuyến cáo ưu tiên sử dụng những loại thuốc bảo vệ thực vật có hiệu lực cao đối với sâu bệnh và an toàn với con người, môi trường.

Tuy còn nhiều nỗi lo trước vụ sản xuất mới, nhưng với sự chỉ đạo kịp thời, sâu sát từ các cấp, ngành, sự đồng hành của các địa phương, HTX cùng kinh nghiệm sản xuất của người dân, sẽ hứa hẹn một vụ mùa thuận lợi, được mùa, được giá.