Cấm hay hợp pháp hóa thuốc lá thế hệ mới vẫn đang là vấn đề đang được tranh luận trên diễn đàn Quốc hội và các phương tiện truyền thông tại Việt Nam. Trong khi đó, các quốc gia trong khu vực Đông Nam Á đã có những đối xử rõ ràng, phù hợp với thuốc lá điện tử.
Từ năm 2020 - tháng 3/2024, Tổng cục Quản lý Thị trường thống kê 707 trường hợp vi phạm buôn lậu thuốc lá điện tử, thuốc lá làm nóng với giá trị lên đến 92 tỷ đồng.
Để tiếp cận và bán được hàng, người sản xuất thuốc lá điện tử đã 'đội lốt' thành hình hộp sữa, đồ chơi trẻ em để tránh sự kiểm soát của người lớn. Thực tế, những sản phẩm thuốc lá thế hệ mới đang là 'mối họa' với sức khỏe thế hệ tương lai đất nước.
Theo nghiên cứu do Cục Quản lý khám chữa bệnh, Bộ Y tế công bố tại 11 tỉnh, thành phố, tỷ lệ sử dụng thuốc lá điện tử trong học sinh 13 - 15 tuổi đã tăng hơn gấp đôi, từ 3,5% năm 2022 lên 8% năm 2023.
Theo nghiên cứu do Cục Quản lý khám chữa bệnh, Bộ Y tế công bố, tại 11 tỉnh, thành phố, tỉ lệ sử dụng thuốc lá điện tử trong học sinh 13 - 15 tuổi đã tăng hơn gấp đôi, từ 3,5% năm 2022 lên 8% năm 2023.
Bộ Y tế kiến nghị Quốc hội, Chính phủ kịp thời ban hành quy định để cấm toàn diện với các sản phẩm thuốc lá mới trước khi việc sử dụng trở nên phổ biến hơn.
Bộ Y tế đề xuất Chính phủ trình Quốc hội ban hành Nghị quyết cấm sản xuất, kinh doanh, nhập khẩu, quảng cáo thuốc lá điện tử, thuốc lá nung nóng.
Ước tính mỗi năm, cả nước có khoảng 40.000 người tử vong vì các bệnh có liên quan đến thuốc lá. Dự báo đến năm 2030, số người tử vong sẽ tăng hơn 70.000 người/năm nếu các biện pháp phòng chống tác hại thuốc lá không được thực hiện.
Ngày 5/7, tại hội thảo về công tác phòng chống tác hại thuốc lá do Bộ Y tế tổ chức ở Hà Nội, nhiều ý kiến đề xuất cấm hoàn toàn việc sản xuất, kinh doanh, nhập khẩu, quảng cáo các loại thuốc lá mới.
Ngày 5-7, Vụ Pháp chế phối hợp cùng Cục Quản lý Khám, chữa bệnh, Bộ Y tế tổ chức hội thảo cung cấp thông tin cho báo chí về tác hại của thuốc lá mới và đề xuất biện pháp cấm sản xuất, kinh doanh, nhập khẩu, tàng trữ, quảng cáo các sản phẩm này.
Trong số nhiều chất độc mới được tìm thấy trong thuốc lá nung nóng, có 4 chất có thể gây ung thư và 15 chất có thể gây tổn thương gen ở người.
Ngày 5/7, tại Hà Nội, Vụ Pháp chế (Bộ Y tế) tổ chức Hội thảo Cung cấp thông tin cho báo chí về tác hại của thuốc lá mới và đề xuất các biện pháp cấm sản xuất, kinh doanh, nhập khẩu, tàng trữ, quảng cáo các sản phẩm này.
Việc sử dụng các sản phẩm thuốc lá điện tử, thuốc lá nung nóng có nhiều diễn biến phức tạp và gia tăng trong cộng đồng, đặc biệt là giới trẻ. Bộ Y tế kiến nghị Quốc hội, Chính phủ kịp thời ban hành quy định để cấm toàn diện các sản phẩm thuốc lá mới trước khi việc sử dụng trở nên phổ biến hơn.
Ông Nguyễn Trọng Khoa kiến nghị Quốc hội, Chính phủ kịp thời ban hành quy định để cấm toàn diện với các sản phẩm thuốc lá mới trước khi việc dùng trở nên phổ biến.
Cho đến thời điểm hiện nay, Bộ Công Thương và Bộ Y tế hiện vẫn chưa đạt được thống nhất trong quan điểm về thiết kế chính sách quản lý thuốc lá thế hệ mới.
Dựa trên kết quả của các nghiên cứu trên thế giới, thuốc lá thế hệ mới được công nhận là không vô hại nhưng thực tế vẫn có nhiều quốc gia phát triển cho phép lưu hành dòng thuốc lá thế hệ mới.
Theo luật mới có hiệu lực tại Úc từ ngày 1/7, chỉ những hiệu thuốc mới được phép bán thuốc lá điện tử, đi kèm với những yêu cầu đối với người mua.
Theo ý kiến cơ quan ban ngành liên quan, cần có đánh giá toàn diện về thuốc lá làm nóng, đối chứng với những dữ liệu khoa học để từ đó đưa ra hướng kiểm soát hợp lý.
Tại Australia, những mặt hàng thuốc lá điện tử sẽ chỉ được bán ở các nhà thuốc nhằm hạn chế việc lạm dụng loại thuốc lá này ở giới trẻ. Luật mới sẽ có hiệu lực từ ngày 1.7.
Việc ban hành chính sách quản lý đối với thuốc lá thế hệ mới, bao gồm thuốc lá điện tử và thuốc lá làm nóng cần phải dựa trên cơ sở nghiên cứu kinh nghiệm quốc tế và bằng chứng thực tiễn để chính sách có thể đi vào cuộc sống và phát huy hiệu quả.
Theo Công điện 47/CĐ-TTg, Thủ tướng Chính phủ giao cho Bộ Y tế nghiên cứu và đề xuất giải pháp quản lý thuốc lá điện tử, thuốc lá làm nóng. Trả lời chất vấn tại Kỳ họp thứ 7 Quốc hội khóa XV, Bộ trưởng Bộ Công Thương Nguyễn Hồng Diên nêu rõ, cần Bộ Y tế đánh giá chính thức về tác hại của các sản phẩm thuốc lá thế hệ mới, sau đó sửa đổi các quy định pháp luật liên quan nếu khẳng định sản phẩm có hại tới mức phải cấm.
Ngày 14/6, Cục Quản lý thị trường (QLTT) tỉnh Bình Thuận cho biết, cơ quan đã tiến hành kiểm tra các cơ sở kinh doanh, xử lý vi phạm đối với mặt hàng thuốc lá điện tử trên địa bàn.
Cục Điều tra chống buôn lậu, Tổng cục Hải quan cho biết, tình trạng buôn lậu, tàng trữ buôn bán thuốc lá điện tử, thuốc lá nung nóng có chiều hướng gia tăng. Điều này đang gây nguy hại, ảnh hưởng đến sức khỏe cộng đồng, an ninh xã hội.
Đội Quản lý thị trường số 2 (Cục QLTT tỉnh Bình Thuận) đã xử phạt một cơ sở ăn uống và xử lý, tịch thu toàn bộ số sản phẩm thuốc lá điện tử trên địa bàn tỉnh.
Quản lý thị trường tỉnh Quảng Ninh phối hợp với lực lượng Công an và Hải quan phát hiện, tạm giữ 5.390 lọ tinh dầu dùng cho máy Pod (thuốc lá điện tử) không rõ nguồn gốc, xuất xứ.
Tiến độ trình Chính phủ phương án kiểm soát thuốc lá điện tử, thuốc lá làm nóng sẽ phụ thuộc vào báo cáo khoa học toàn diện do Bộ Y tế thực hiện.
'Bảo vệ trẻ em trước những tác động của ngành công nghiệp thuốc lá' - chủ đề Ngày Thế giới không thuốc lá (31/5) năm 2024 là diễn đàn để giới trẻ trên toàn thế giới yêu cầu ngành công nghiệp thuốc lá ngừng việc nhắm tới trẻ em, thanh thiếu niên bằng những sản phẩm có hại cho sức khỏe.
Lực lượng chức năng đã kiểm tra, phát hiện và thu giữ gần 164.000 sản phẩm thuốc lá điện tử cùng gần 10.000kg phụ kiện thuốc lá điện tử khi tiến hành khám nơi cất giấu tang vật.
Đây là ý kiến chung của nhiều bạn đọc (BĐ) khi đọc bài viết Cần cấm hoàn toàn thuốc lá điện tử (TLĐT) được trích dẫn trên Facebook Báo Đồng Nai ngày 31-5.
Theo khuyến cáo của Bộ Y tế, việc hút thuốc lá điện tử, thuốc lá nung nóng, shisha, v.v... (gọi tắt là thuốc lá điện tử) có hại đến sức khỏe. Trên thực tế đã có nhiều trường hợp hút thuốc lá điện tử bị loạn thần, ảo giác hoặc suy hô hấp, thậm chí suýt tử vong. Thuốc lá điện tử đang cho thấy còn nguy hiểm hơn thuốc lá thông thường do có thể tự phối trộn các nguyên liệu ảnh hưởng đến sức khỏe, thậm chí cả ma túy.
Ngày 6/6, chính quyền khu hành chính đặc biệt Hong Kong (Trung Quốc) đã công bố kế hoạch cấm hoàn toàn thuốc lá điện tử sau khi nhận thấy có 'sự đồng thuận' trong xã hội về việc phải hành động ngăn chặn và những lo ngại về những tác động của thuốc lá điện tử với sức khỏe của giới trẻ.
Cho đến nay, mặt hàng thuốc lá điện tử vẫn còn khoảng trống pháp lý; Bộ Công thương cũng chưa cấp phép kinh doanh sản phẩm này. Tuy nhiên, thị trường vẫn đầy rẫy thuốc lá điện tử do buôn lậu, xách tay. Điều đáng lo là tại Việt Nam, khảo sát học sinh ở 11 tỉnh thành, tỷ lệ sử dụng thuốc lá điện tử trong học sinh 13-17 tuổi tăng từ 2,6% năm 2019 lên 8,1% năm 2023.
Việc có nên cấm TLLN, TLĐT hay không cần được cân nhắc hết sức thận trọng, bởi quyết định này sẽ kéo theo những thay đổi lớn trong hệ thống pháp luật liên quan.
Sáng 5/6, tiếp tục Chương trình Kỳ họp, dưới sự chủ trì và điều hành của Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn, Quốc hội tiến hành phiên chất vấn và trả lời chất vấn nhóm vấn đề thuộc lĩnh vực ngành Công Thương.
Tiếp tục chương trình làm việc Kỳ họp thứ bảy, sáng nay (5-6), Quốc hội tiếp tục chất vấn nhóm lĩnh vực công thương. Trách nhiệm quản lý nhà nước của Bộ Công Thương trong quản lý thị trường đối với sản phẩm thuốc lá thế hệ mới nhận được nhiều sự quan tâm của các đại biểu.
'Nếu Bộ Y tế khẳng định thuốc lá mới có hại cho sức khỏe đến mức cần phải cấm, Bộ Công thương sẽ ủng hộ cần sớm sửa đổi quy định pháp luật liên quan để sản phẩm này không được lưu hành', Bộ trưởng Bộ Công Thương Nguyễn Hồng Diên nói.
Sáng 5-6, trả lời chất vấn về vấn đề thuốc lá điện tử, Bộ trưởng Bộ Công thương nhấn mạnh Bộ Công thương ủng hộ sửa luật để quản lý thuốc lá điện tử.
Bộ trưởng Bộ Công Thương Nguyễn Hồng Diên khẳng định, sản phẩm thuốc lá thế hệ mới bao gồm cả thuốc lá điện tử và thuốc lá nung nóng chưa được định nghĩa cụ thể trong luật hiện hành, do vậy đang tồn tại một khoảng trống pháp lý trong công tác quản lý nhà nước đối với loại hình sản phẩm này.
ĐBQH đề nghị Bộ trưởng Bộ Công thương làm rõ trách nhiệm của Bộ Công thương trước tình trạng thuốc lá điện tử tràn lan trên thị trường.
Chiều 4/6, tại phiên chất vấn nhóm vấn đề thuộc lĩnh vực công thương, đại biểu Quốc hội quan tâm tới tình trạng thuốc lá điện tử được bán tràn lan trên thị trường; đại biểu đã đặt câu hỏi về trách nhiệm của Bộ Công Thương trong quản lý mặt hàng này.
Bộ trưởng Bộ Công Thương Nguyễn Hồng Diên cho biết, sản phẩm thuốc lá thế hệ mới bao gồm cả thuốc lá điện tử và thuốc lá nung nóng chưa được định nghĩa cụ thể trong luật hiện hành. Do vậy, thời gian vừa qua đang tồn tại khoảng trống pháp lý trong công tác quản lý nhà nước đối với sản phẩm này.