Vì sao nói 'thà làm chân kiến còn hơn làm miệng chim sẻ'?

Cổ nhân để lại vô vàn câu thành ngữ sinh động dùng lối ví von sâu sắc, chứa đầy nội hàm triết lý nhân sinh, khuyên bảo con người sống có chuẩn mực, trong đó có câu 'Thà làm chân kiến còn hơn làm miệng chim sẻ'.

Sự im lặng của phụ nữ trong 3 hoàn cảnh này đáng giá tựa kim cương, không phải ai cũng làm được

Chỉ những người nông cạn mới luôn đánh đồng 'nhẫn nhịn' với 'nhục nhã'.

'Chết đứng' trong 'Cây ngay không sợ chết đứng' nghĩa là gì?

Một số cuốn từ điển tiếng Việt chúng tôi có trong tay như Từ điển tiếng Việt (Hoàng Phê - Vietlex); Đại từ điển tiếng Việt (Nguyễn Như Ý chủ biên); Từ điển thành ngữ và tục ngữ Việt Nam (nhóm Vũ Dung), đều giải thích nghĩa bóng câu Cây ngay không sợ chết đứng là: ví người ngay thẳng, trung thực thì không có gì phải sợ sự gièm pha, vu khống, trù dập.

Chữ và nghĩa: Cái phi lý có lý

Gần đây, trên một tờ báo điện tử có đưa các câu hỏi trắc nghiệm, yêu cầu độc giả lựa chọn một đáp án (được coi là đúng) cho những biến thể thành ngữ (thường là 2). Thí dụ, câu hỏi: 'Theo bạn, đâu mới là thành ngữ đúng: 1. Râu ông nọ cắm cằm bà kia; 2. Dâu ông nọ chăn tằm bà kia'.

Cổ nhân dạy '50 không xây nhà, 60 không trồng cây, 70 không may áo' có nghĩa là gì?

Thành ngữ, tục ngũ là sản phẩm của con người ngày xưa đúc kết kinh nghiệm trong sản xuất và đời sống. Hầu hết chúng đều dễ hiểu, một vài câu giải thích những chân lý thực tế nhất trong cuộc sống.

Sức mạnh đại đoàn kết

Ngày 18/11 hàng năm là 'Ngày hội Đại đoàn kết dân tộc năm 2023', cũng là Ngày truyền thống của Mặt trận Tổ quốc Việt Nam (18/11/1930 - 18/11/2023).

Thuận vợ thuận chồng...

'Thuận vợ thuận chồng tát Biển Đông cũng cạn'-câu thành ngữ như gắn vào chuyện tình đẹp của chàng sĩ quan trẻ, Thượng úy Hoàng Đăng Lợi (sinh năm 1993), Trợ lý công tác quần chúng, Ban Chính trị, Trung đoàn 2, Sư đoàn 3 (Quân khu 1) và vợ là Nguyễn Thị Thuận (sinh năm 1995), giáo viên Trường Tiểu học Quảng Minh, huyện Việt Yên (Bắc Giang). Hai người đến với nhau bằng tình cảm chân thành, để rồi họ luôn đồng hành vượt qua những trở ngại, khó khăn trong cuộc sống, cùng nhau vun đắp hạnh phúc.

Pháp luật - cây cột của ngôi nhà quốc gia!

Tuy nằm trong vùng văn minh nông nghiệp trọng tình nhưng người Việt từ xưa cũng đã có ý thức về nền nếp, kỷ cương. Các thành ngữ: 'Nước có vua, chùa có bụt'; 'Quốc có quốc pháp, gia có gia quy' là nói về phép tắc, luật pháp của quốc gia và nền nếp, quy định của mỗi gia đình. Lại có quan niệm về con người toàn diện là ngoài tầm nhìn, hiểu biết còn phải 'biết luật, biết lý': 'Làm người trông rộng nghe xa/ Biết luật, biết lý mới là người tinh'.

Chùa Bà Đanh có thật không? Vì sao hay được ví von 'vắng tanh như chùa Bà Đanh'?

Dân gian xưa có câu 'Vắng như chùa Bà Đanh' hay là 'Vắng tanh như chùa Bà Đanh'. Vậy chùa Bà Đanh được nói đến trong câu thành ngữ có thật ở ngoài đời hay chỉ là biểu tượng được ví von?

'Bàng quan' và 'bàng quang' - Sai một li đi một dặm

Trong tiếng Việt, 'bàng quan' và 'bàng quang' đều là những từ Việt gốc Hán; nghĩa của chúng khác nhau hoàn toàn, nhưng lại có âm đọc và chữ viết gần giống nhau.

'Tinh hoa Đạo học' của người Việt trong Tour Đêm Văn Miếu-Quốc Tử Giám

Với lợi thế có điểm đến quen thuộc, có không gian và khối lượng tư liệu lớn, Tour Đêm 'Tinh hoa Đạo Học' vừa ra mắt nhưng rất được quan tâm, tổ chức 3 lần mỗi tuần vào Thứ Tư, Thứ Bảy và Chủ Nhật.

'Tinh hoa Đạo học' của người Việt trong Tour Đêm Văn Miếu-Quốc Tử Giám

Với lợi thế có điểm đến quen thuộc, có không gian và khối lượng tư liệu lớn, Tour Đêm 'Tinh hoa Đạo Học' vừa ra mắt nhưng rất được quan tâm, tổ chức 3 lần mỗi tuần vào Thứ Tư, Thứ Bảy và Chủ Nhật.

Câu 'Dở như hạch' do đâu mà có?

Thành ngữ 'Dở như hạch' không được bất cứ cuốn từ điển nào chúng tôi có trong tay thu thập thành một mục riêng. Tuy nhiên, trong thực tế đời sống, thì nó lại được dùng khá nhiều, và cũng là chủ đề bàn luận khá sôi nổi.

Con sông nào chảy qua nhiều quốc gia nhất?

Đây là một trong những con sông dài nhất thế giới và chảy qua nhiều quốc gia nhất.

Loại bỏ quyền lực đen văn nghệ

'Buôn có bạn, bán có phường', câu thành ngữ ấy luôn luôn đúng trong đời sống, không chỉ trong giới hạn của ngành thương mại đơn thuần. Ở bất kỳ ngành nghề nào, 'có bạn, có phường' vẫn tồn tại mà biểu hiện rõ nhất là ở các nhóm làm việc hay nói 'lai Tây' là 'ê kíp'.

Tổng thống Putin khuyên chính quyền Mỹ 'còn sống, còn học hỏi'

Tổng thống Nga Vladimir Putin bày tỏ quan điểm rằng, chính quyền Mỹ vẫn còn nhiều điều phải học hỏi. Trước hết là tôn trọng người khác, và tìm kiếm sự thỏa hiệp.

Nghĩa đen thành ngữ 'Sợ như bò thấy nhà táng'

Đây là một trong những thành ngữ mà các nhà nghiên cứu, biên soạn từ điển khá thống nhất trong cách giải thích nghĩa đen.

'Đường đi', hay 'Đường tắt'?; 'Tối', hay 'Rối'?

Có một câu tục ngữ Việt hiện tồn tại ít nhất ba dị bản, được các nhà sưu tầm, biên soạn từ điển thu thập và giải nghĩa (chúng tôi nhấn mạnh những chỗ khác nhau để bạn đọc dễ theo dõi): Đường ĐI hay TỐI, nói dối hay cùng; Đường TẮT hay TỐI, nói dối hay cùng; và Đường TẮT hay RỐI, nói dối hay cùng.

'81 kiếp nạn' của Bùi Quỳnh Hoa sau khi đăng quang MUVN: Liệu có đáng không?

Bùi Quỳnh Hoa trở thành tâm điểm chú ý sau khi đăng quang Miss Universe Vietnam 2023.

Hài hước khi thầy cô giáo tình cờ cosplay đồ dùng học tập

Các thầy cô cũng phải bật cười khi xem lại phong cách thời trang của mình mỗi lần lên bục giảng bởi nó như phiên bản cosplay của đồ dùng học tập.

Để không 'mất bò mới lo làm chuồng'

Một lần nữa người ta lại nhắc đến thành ngữ 'mất bò mới lo làm chuồng' sau vụ hỏa hoạn kinh hoàng tại Hà Nội mới đây.

Nên hiểu câu tục ngữ 'Sượng mẹ, bở con' thế nào cho đúng?

Câu tục ngữ Sượng mẹ, bở con được nhiều cuốn từ điển thu thập và đưa ra nhiều cách giảng rất khác nhau:

Lửng lơ con cá vàng

Câu 'Lửng lơ con cá vàng' không biết ai nói ra, mà từ bao lâu nay dường như là thành ngữ dùng để ám chỉ loại người lười nhác, chỉ quen rong chơi, vô lo vô nghĩ.

'Cật' trong 'Bụng đói cật rét' nghĩa là gì?

Bụng đói thì có lẽ khỏi phải bàn, nhưng cật trong cật rét là gì? Vấn đề tưởng đơn giản, nhưng vẫn còn tồn tại nhiều cách hiểu rất khác nhau, kể cả nghĩa của cật trong các bản trái nghĩa No cơm, ấm cật, Ấm cật, no lòng. Sau đây, xin giới thiệu và tạm chia thành ba cách hiểu về cật:

Mắt nhắm mắt mở: Triển lãm kể chuyện người trẻ trong 'văn hóa hối hả'

Động viên những người trẻ mệt mỏi vì căng sức trong cuộc sống, cố gắng học tập, làm việc nhiều nhất có thể, để rồi trở nên kiệt quệ về tinh thần, thể chất... là mục đích để triển lãm ra đời.