Những năm qua, tỉnh Phú Thọ luôn chú trọng thực hiện công tác bảo tồn di sản hát Xoan gắn với phát triển du lịch.
Cội nguồn của Xoan là cội nguồn của lễ hội người Việt cổ. Phú Thọ được coi là trung tâm của bộ Văn Lang, là kinh đô xưa, là trung tâm của lễ hội thời Hùng Vương dựng nước. Hát Xoan trải qua một chặng dài lịch sử, nhưng dấu ấn tín ngưỡng cội nguồn dân tộc vẫn không mai một, mà ngược lại, Xoan vẫn còn sức sống trường tồn.
Hát Xoan Phú Thọ là trường hợp duy nhất cho tới nay từ Di sản văn hóa phi vật thể cần bảo vệ khẩn cấp của nhân loại trở thành Di sản văn hóa phi vật thể đại diện của nhân loại, theo UNESCO. Di sản văn hóa phi vật thể này không chỉ nỗ lực vượt khó để khẳng định thương hiệu của vùng đất Tổ mà còn đang là hình mẫu trong việc gắn kết, phát huy và lan tỏa các giá trị trong cộng đồng.
Ghé thăm xã Kim Đức (thành phố Việt Trì, Phú Thọ) trong những ngày cận kề Lễ giỗ Tổ Hùng Vương 2023, kỷ niệm 20 năm thực hiện Công ước 2003 của UNESCO về bảo vệ di sản văn hóa phi vật thể, chúng tôi được thưởng thức những tiết mục Xoan cổ trong không gian linh thiêng tại miếu Lãi Lèn và trò chuyện với các nghệ nhân phường Xoan Phù Đức.
Tối 21/4, tại TP Việt Trì (tỉnh Phú Thọ) UBND tỉnh Phú Thọ phối hợp với Bộ VHTT&DL tổ chức khai mạc Lễ hội Đền Hùng, Tuần Văn hóa - Du lịch Đất Tổ 2023 và Lễ kỷ niệm 20 năm thực hiện Công ước của UNESCO về bảo vệ di sản văn hóa phi vật thể.
Sau 10 năm xây dựng, đến nay, chương trình 'Hát Xoan làng cổ' đã trở thành món ăn tinh thần không thể bỏ qua đối với du khách trong và ngoài nước mỗi khi về với Phú Thọ. Những làn điệu hát Xoan thấm đậm tình đất, tình người Phú Thọ nói riêng và đất nước con người Việt Nam nói chung luôn làm hài lòng đông đảo du khách nhân dịp Giỗ tổ Hùng Vương - Lễ hội Đền Hùng hằng năm.
Với mong muốn đem đến cho du khách thập phương những tiết mục hay, độc đáo. Trước lễ hội nhiều ngày, các nghệ nhân và thành viên ở các phường Xoan cùng nhau tập luyện, thậm chí có người thức xuyên đêm.
Hát Xoan là di sản văn hóa phi vật thể quý báu của vùng Đất Tổ, gắn liền với việc thờ cúng Hùng Vương. Sau 10 năm xây dựng, chương trình 'Hát Xoan làng cổ' là trải nghiệm hấp dẫn đối với du khách trong và ngoài nước khi về Phú Thọ.
Sau 10 năm xây dựng, đến nay, chương trình 'Hát Xoan làng cổ' đã trở thành món ăn tinh thần không thể bỏ qua đối với du khách trong và ngoài nước mỗi khi về với Phú Thọ.
Tôi gặp nghệ nhân hát Xoan Nguyễn Thị Lịch và phường hát An Thái trong Lễ rước cây nêu trên phố cổ Hà Nội. Bà bảo, hát Xoan với bà thấm đẫm từ ngày thơ bé. Mười ba tuổi, bà đã thuộc làu gần hết 14 làn điệu cổ và trở thành đào nương trẻ nhất vùng…
Ngày 26/12, Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch tổ chức tổng kết lớp tập huấn, bồi dưỡng cho các học viên có năng khiếu về hát Xoan để trở thành nghệ nhân kế cận, nghệ sĩ có trình độ và kỹ năng biểu diễn tốt năm 2022.
Khán giả trẻ không còn xa lạ với cái tên Hà Myo- nữ ca sĩ tâm huyết đưa âm nhạc truyền thống đến gần với khán giả trẻ bằng con đường ít người lựa chọn. Dường như cá tính mạnh mẽ đã khiến Hà Myo bỏ qua tất cả để trọn vẹn với những đam mê, trải nghiệm riêng của mình. Sau thành công với Xẩm, cái tên Hà Myo tiếp tục được khán giả nhắc đến với MV vừa ra mắt: 'Trò chơi… í a… Trời cho', một phép cộng nhuần nhuyễn giữa hát Xoan với Rap, EDM.
Sau 2 năm say mê với Xẩm cùng nhiều ca khúc mang đến tiếng vang lớn như Xẩm Hà Nội, Xẩm xuân xanh, Xẩm thập ân, Xẩm xuân chúc phúc, Công cha ngãi mẹ sinh thành... Hà Myo đã chuyển mình kết duyên với nghệ thuật hát Xoan. Chiều 16.11, ca sĩ Hà Myo tổ chức họp báo giới thiệu MV Trò chơi… í a… Trời cho, MV là sự hòa quyện giữa Xẩm và nghệ thuật hát Xoan cùng màu nhạc hiện đại.
Hòa chung không khí đón năm học mới, ở Phú Thọ, một số trường có cách khai giảng vô cùng độc đáo như xếp hình bản đồ Việt Nam, mặc áo the hát Xoan…
Những năm gần đây, thành phố Việt Trì đã thực hiện đồng bộ nhiều giải pháp bảo tồn và phát huy giá trị văn hóa vùng Đất Tổ, khai thác tốt tiềm năng về lịch sử, văn hóa, môi trường sống gắn với phát triển du lịch, phấn đấu sớm trở thành thành phố lễ hội về với cội nguồn dân tộc Việt Nam.
Cùng với các nghệ nhân hát Xoan, các trùm phường Xoan đã và đang gìn giữ, phát huy và lan tỏa những câu hát Xoan trong đời sống cộng đồng và trở thành những 'báu vật sống' của phường Xoan.
Phú Thọ có bốn phường Xoan gốc là An Thái xã Phượng Lâu, Kim Đới, Phù Đức, Thét.
Theo Ban tổ chức Giỗ Tổ Hùng Vương năm 2022, chương trình 'Hát Xoan làng cổ' sẽ được tổ chức tại các miếu, đình làng Xoan cổ thuộc các xã Kim Đức, Phượng Lâu và Hùng Lô, thành phố Việt Trì từ ngày 6 - 10/4 (tức mùng 6 - 10/3 âm lịch) để phục vụ du khách về dự Giỗ Tổ Hùng Vương.
Giỗ Tổ Hùng Vương năm 2022 được tỉnh Phú Thọ chuẩn bị kỹ lưỡng đảm bảo phần lễ trang nghiêm, trọng thể, thành kính mang tính cộng đồng sâu sắc và các hoạt động phần hội vui tươi, lành mạnh gắn với hai Di sản văn hóa thế giới là 'Tín ngưỡng thờ cúng Hùng Vương' và 'Hát Xoan Phú Thọ'.
Mô hình trường học gắn bảo vệ các di sản văn hóa đã được ngành giáo dục Phú Thọ triển khai sâu rộng đến tất cả cấp học, trong đó có 47 mô hình điểm phù hợp từng địa phương. Nhiều mô hình tiêu biểu, có cách làm sáng tạo, giúp học sinh hiểu hơn về các giá trị truyền thống, giá trị trường tồn của các di sản văn hóa vùng Đất Tổ...
Hơn 70 năm tuổi đời, nhưng có tới 70 năm 'theo' Xoan - nghệ nhân Hát Xoan Nguyễn Xuân Hội, ông Trùm phường Xoan cổ Phù Đức (xã Kim Đức, thành phố Việt Trì) là một trong những người am hiểu về Xoan cổ bậc nhất Phú Thọ.
Từ giường nằm di chuyển ra bàn nước chưa đầy chục bước chân mà ông Lê Xuân Ngũ phải chống gậy, vịn vào các thanh chắn run rẩy mất đến gần 20 phút. Xua tay từ chối sự giúp đỡ của vợ và khách đến chơi, ông trùm phường xoan Phù Đức (xã Kim Đức, thành phố Việt Trì, Phú Thọ) cười vui: 'Cứ để tôi vận động cho giãn gân cốt, từng vào nam ra bắc, sang cả nước ngoài, đến bây giờ đôi chân lại giở chứng hành mình thế này'. 83 năm tuổi đời, Nghệ nhân Nhân dân Lê Xuân Ngũ vẫn chưa từng hết nặng lòng với xoan.
Thực hiện Chỉ thị số 07-CT/TU ngày 27/12/2021 của Ban Thường vụ Tỉnh ủy về việc tổ chức Tết Nguyên đán năm 2022, ngày 13/1, UBND thành phố Việt Trì ban hành văn bản số 74/KH-UBND về kế hoạch tổ chức các hoạt động mừng Đảng, mừng Xuân Nhâm Dần 2022.
Nhắc đến Nghệ nhân Nhân dân Nguyễn Thị Lịch đa số mọi người đều biết đến đó là Trùm phường Xoan An Thái, xã Phượng Lâu, thành phố Việt Trì người có nhiều đóng góp không nhỏ trong vận động các hội viên phụ nữ tích cực tham gia bảo tồn di sản Hát Xoan Phú Thọ.
Phú Thọ là đất cội nguồn dân tộc. Nơi đây lưu giữ những giá trị di sản văn hóa truyền thống phong phú, đa dạng với những nhạc cụ dân gian độc đáo gắn liền với đời sống sinh hoạt của cộng đồng. Tuy nhiên, trong dòng chảy của xã hội hiện đại, một số nhạc cụ truyền thống đang đứng trước nguy cơ mai một nếu khôngcó sự quan tâm gìn giữ của cả cộng đồng.
Giữ vai trò quan trọng trong sáng tạo, sở hữu, bảo tồn và truyền dạy các giá trị văn hóa dân gian, các nghệ nhân dân gian được UNESCO...
Gắn liền với các truyền thuyết về thời đại Hùng Vương dựng nước, Hát Xoan còn được gọi là hát cửa đình (Khúc môn đình, Ca môn đình) là diễn xướng dân gian thể hiện tín ngưỡng...
Gắn liền với các truyền thuyết về thời đại Hùng Vương dựng nước, Hát Xoan còn được gọi là hát cửa đình (Khúc môn đình, Ca môn đình) là diễn xướng dân gian thể hiện tín ngưỡng...
Trải qua hàng nghìn năm với bao biến cố thăng trầm của lịch sử, đã có thời điểm Hát Xoan tưởng như thất truyền khi vắng bóng suốt nhiều năm trong các lễ hội truyền thống,...
Trong suốt những ngày diễn ra lễ giỗ Tổ, điệu hát xoan như một 'lễ vật' đặc trưng dâng lên Vua Hùng, cũng là 'món quà' dành cho khách thập phương khi đến vùng đất Tổ.
PTĐT - Được thành lập từ năm 2015, đến nay, CLB hát Xoan và Dân ca xã Phượng Vĩ có 57 thành viên, trong đó 16 nam và 41 nữ tham gia luyện tập 2 buổi/tuần.
PTĐT - 11 năm từ khi Hát Xoan được đưa vào danh sách Di sản văn hóa phi vật thể của nhân loại cần bảo vệ khẩn cấp (2011), 4 năm gìn giữ và phát triển sau khi đưa Hát Xoan...
PTĐT - Được UNESCO công nhận là Di sản văn hóa phi vật thể đại diện của nhân loại từ năm 2017, đến nay hát Xoan đã có sức lan tỏa mạnh mẽ, không chỉ được bảo tồn...