Khoảng 3 tháng trước, có thông tin một số DN xuất khẩu (XK) hạt điều VN do chậm giao hàng, đứng trước nguy cơ bị đối tác nước ngoài khởi kiện. Sau đó, vụ việc được dàn xếp êm xuôi, khi Hiệp hội điều VN (Vinacas) tích cực đôn đốc các DN giao hàng đúng theo hợp đồng.Nhưng hiện nay, tình hình có vẻ đảo chiều, mà thua thiệt nặng đang dồn về các DN Việt Nam.Dính đòn 'hồi mã thương'Một Cty chế biến - XK điều ở Bà Rịa – Vũng Tàu đang vất vả với lô hàng 4 container điều nhân xuất qua Australia. Gần 1 tháng nay, Cty vẫn chưa thỏa thuận được giá bán với đối tác là Cty Scalzo, trong khi đó, hàng lưu kho bãi từng ngày, DN phải chịu mức phí quá cao. Đầu năm 2008, khi giá điều nhân cao ngất ngưỡng, Cty này không giao hàng đúng hẹn cho Scalzo, buộc Scalzo phải mua hàng của DN khác với giá cao hơn, dẫn tới thua lỗ. Gần đây, Cty ở BR - VT tiếp tục bán hàng cho Scalzo, với giá gốc ký trong hợp đồng là 2.26 USD/lb Fob. Nhưng sau đó, Cty buộc Scalzo nâng giá mua từ 2.26 USD lên 2.36 USD, rồi tiếp tục lên 2.60 USD/lb Fob. Khi hàng sang tới Australia, bất ngờ, Scalzo không chấp nhận giá 2.60 USD, mà yêu cầu Cty này phải bán với giá rẻ mạt (1.70 USD), Scalzo mới nhận hàng. Đây mới là một trong vô số trường hợp DN XK điều VN đang phải đối mặt. Bán tháo với giá rẻ mạt, DN lỗ nặng. Nhưng không bán, hàng để lâu bị hư hỏng hoặc phải trả phí lưu kho bãi nơi xứ người, cũng khiến DN điêu đứng.