Từ Syria, Libya cho đến Ai Cập, Nga đã thiết lập một sự hiện diện mạnh mẽ và đậm nét ở Trung Đông, Bắc Phi và Đông Địa Trung Hải chỉ trong vòng chưa đầy nửa thập kỷ. Đây là điều mà không một quốc gia nào làm được.
Các chuyên gia về Libya đã bày tỏ lo ngại, các tổ chức cực đoan có thể lợi dụng tình trạng bất ổn ở Libya để thiết lập các thành trì mới cho các hoạt động của chúng ở phía bắc cũng như phía tây châu Phi và khu vực Sahel.
Cuộc chiến dai dẳng ở Libya đứng trước nguy cơ bước sang một giai đoạn mới nguy hiểm hơn, khi có sự tham chiến của các lực lượng nước ngoài.
Thời gian gần đây, dòng người di cư từ các quốc gia Bắc Phi tới bờ biển Italy tăng mạnh do thời tiết thuận lợi, khiến các trung tâm lưu trú luôn trong tình trạng quá tải.
Thổ Nhĩ Kỳ đã chỉ trích UAE về các hành động nguy hiểm ở Libya, nơi hai nước này ủng hộ hai lực lượng đối địch trong cuộc xung đột đang tàn phá quốc gia Bắc Phi này.
Những ngày qua, hai lực lượng đối địch tại Libya là Chính phủ Đoàn kết Dân tộc Libya (GNA) và Quân đội Quốc gia Libya (LNA) liên tục dồn quân đến đầu chiến tuyến. Nguy cơ xung đột đẫm máu đang bao trùm thành phố Sirte, nơi được coi là cửa ngõ dẫn tới các cơ sở dầu mỏ lớn nhất Libya.
Ngày 28/7, Đức thông báo sẽ triển khai một khinh hạm tới Địa Trung Hải, bên cạnh một máy bay trinh sát đã được triển khai tới đây.
Thổ Nhĩ Kỳ không lo ngại sức mạnh trên bộ của Ai Cập, nhưng mối đe dọa sẽ lớn hơn gấp bội khi Cairo nhận được sự hỗ trợ trên không hoặc hỗ trợ bí mật từ UAE hoặc có thể là cả Nga ở chiến trường Libya.
Nga-Thổ không muốn Ai Cập đưa quân đến mở xung đột mới, nhưng một loạt các thế lực - lớn, trung bình, nhỏ và rất nhỏ - đã đặt ngón tay lên bàn cân Libya để đạt được một số lợi thế.
Phương Tây đã thoái lui khỏi Địa Trung Hải, tạo điều kiện để Nga và Thổ Nhĩ Kỳ nhảy vào lấp chỗ trống.
Tình hình và thế trận ở Libya diễn biến ngày một phức tạp, thùng thuốc súng này có thể được châm ngòi bất cứ lúc nào. Trong bối cảnh đó, cộng đồng quốc tế đang nỗ lực kêu gọi chấm dứt chiến sự tại quốc gia Bắc Phi này, đồng thời hối thúc các bên đối địch trở lại bàn đàm phán.
Trong khi Liên hợp quốc (LHQ) nỗ lực hối thúc giải pháp hòa bình trong cuộc nội chiến dai dẳng tại Libya, thì sự 'đứng sau giật dây' của những quốc gia khác đang làm cận kề nguy cơ 'bùng nổ' một cuộc chiến tranh giữa các lực lượng nước ngoài mà chiến trường chính là lãnh thổ của quốc gia Bắc Phi này.
'Miếng bánh dầu mỏ' ở Libya chưa bao giờ hết hấp dẫn, nhất là trong bối cảnh quốc gia châu Phi này vẫn chìm trong cuộc nội chiến 'bất phân thắng bại'. Nhiều quốc gia đang hướng tầm mắt về Libya những mong giành được một phần của 'mỏ vàng đen' này.
Sau khi Ai Cập tuyên bố sẵn sàng tham chiến giúp Quân đội Quốc gia Libya (LNA) thì một đồng minh khác của Chính phủ Hiệp định Quốc gia Libya (GNA) là Algeria đã cho thấy họ không thể ngồi yên.
Cố vấn an ninh hàng đầu của Tổng thống Recep Tayyip Erdogan, ông Ibrahim Kalin nêu rõ bất cứ thỏa thuận nào đều phải dựa trên việc các bên quay trở lại các vị trí năm 2015 ở Libya.
Ngày 22/7, Hội đồng an ninh quốc gia Thổ Nhĩ Kỳ (MGK) đã khẳng định lại quyết tâm ủng hộ Chính phủ Đoàn kết Dân tộc Libya (GNA) ở Tripoli chống lại lực lượng quân đội miền Đông (LNA) đối địch do Tướng Khalifa Haftar chỉ huy.
Nga và Thổ Nhĩ Kỳ đã cân nhắc thành lập nhóm làm việc chung, và nhất trí tạo điều kiện thúc đẩy đối thoại chính trị nội bộ Libya nhằm đạt một thỏa thuận ngừng bắn lâu dài và bền vững.
Thổ Nhĩ Kỳ sẽ tăng cường lực lượng tại Libya và sẵn sàng đáp trả bất kỳ cuộc tấn công nào, bất kể bên nào thực hiện vụ tấn công.
Trong một phiên họp đột xuất, Quốc hội Ai Cập ngày 20-7 đã đồng ý gửi các lực lượng vũ trang tham gia chiến đấu bên ngoài lãnh thổ để bảo vệ an ninh quốc gia và chống khủng bố. Quyết định này đồng nghĩa với 'tín hiệu đèn xanh' cho phép Tổng thống El Sisi triển khai quân tới nước láng giềng Libya, theo lời kêu gọi của 'Chính quyền miền Đông' - Quân đội quốc gia Libya (LNA) của Tướng Khalifa Haftar.
Thổ Nhĩ Kỳ và Ai Cập đang có động thái có thể làm bùng nổ cuộc chiến quy mô lớn tại Libya. Trong khi có khả năng Nga sẽ 'ngọa sơn quan hổ đấu' trước khi có quyết định cuối cùng nếu cuộc chiến này xảy ra.
Trong thông báo sau cuộc điện đàm giữa các nhà lãnh đạo Mỹ-Pháp, Nhà Trắng nhấn mạnh cuộc xung đột tại Libya ngày càng trở nên nghiêm trọng hơn với sự can dự của các lực lượng bên ngoài.
Đức, Pháp và Italia vừa ra tuyên bố chung kêu gọi chấm dứt gia tăng can thiệp và tôn trọng lệnh cấm vận vũ khí của Liên hợp quốc tại Libya; đồng thời cảnh báo sẽ sử dụng các biện pháp trừng phạt nếu những hành động vi phạm lệnh cấm vận trên biển, trên mặt đất hay trên không tiếp diễn. Bước đi này cho thấy nỗ lực của ba cường quốc châu Âu nhằm bảo vệ các lợi ích cốt lõi.
Theo phóng viên TTXVN tại Cairo, ngày 20/7, Quốc hội Ai Cập đã nhất trí thông qua việc ủy quyền cho Tổng thống Abdel-Fattah El-Sisi điều động các lực lượng vũ trang nước này thực hiện các nhiệm vụ tác chiến ở bên ngoài biên giới nhằm bảo vệ an ninh quốc gia.
Quốc hội thông qua việc ủy quyền cho Tổng thống điều động các lực lượng vũ trang được cho là nhắm đến nước láng giềng Libya trong bối cảnh Thổ Nhĩ Kỳ tăng cường can dự vào tình hình ở Libya.
Pháp, Đức và Ý sẵn sàng xem xét khả năng trừng phạt đối với các cường quốc nước ngoài vi phạm lệnh cấm vận vũ khí đối với Libya, đó là tuyên bố chung của các nhà lãnh đạo 3 nước đưa ra hôm thứ Bảy, 18/7.
Trong lúc lực lượng GNA (Chính phủ Hiệp định Quốc gia) điều quân đến sát thành phố chiến lược SIrte, châu Âu đã lên kế hoạch trừng phạt.
Ngày 18/7, lãnh đạo 3 nước Đức, Pháp và Italy đã ra tuyên bố chung kêu gọi các nước 'chấm dứt gia tăng can thiệp' vào Libya và tôn trọng lệnh cấm vận vũ khí do Hội đồng bảo an Liên hợp quốc áp đặt đối với quốc gia Bắc Phi này.
Ngày 18/7, Chính phủ Đoàn kết Dân tộc Libya (GNA) đã điều động lực lượng tiến sát Sirte, cửa ngõ tiến vào các cơ sở dầu mỏ chính của Libya.
Xung đột tại Libya được coi là cuộc chiến ủy nhiệm giữa hai 'ông lớn' là Ai Cập - hậu thuẫn Lực lượng Quân đội Quốc gia Libya (LNA) do Tướng Khalifa Halfar đứng đầu và Thổ Nhĩ Kỳ - hậu thuẫn Chính phủ Đoàn kết dân tộc Libya (GNA) nhằm giành quyền thăm dò, khai thác dầu khí ở Địa Trung Hải.