Xây dựng quốc gia biển mạnh không chỉ đòi hỏi Việt Nam phát huy tiềm năng, lợi thế biển mà còn phải làm chủ tri thức, công nghệ và nâng cao năng lực quản trị. Theo các chuyên gia, hợp tác quốc tế vừa củng cố nội lực, vừa giúp Việt Nam đóng góp có trách nhiệm vào quản trị đại dương toàn cầu.
Sự hiện diện ngày càng rõ nét của Việt Nam trong các thiết chế luật biển quốc tế và những bước tiến trong hội nhập pháp lý không chỉ thể hiện năng lực tham gia xây dựng, hoàn thiện các quy tắc quản trị đại dương; mà còn góp phần nâng cao vai trò, vị thế của Việt Nam trên hành trình trở thành quốc gia biển mạnh.
Ngày 4/11, Ủy viên Bộ Chính trị, Bộ trưởng Ngoại giao Lê Hoài Trung, Trưởng đoàn đại biểu Việt Nam tham dự Hội nghị Bộ trưởng Ngoại giao hợp tác Mê Công-Lan Thương (MLC) lần thứ 11 tại Bắc Kinh, Trung Quốc.
Việt Nam và Canada thúc đẩy hợp tác quốc phòng giai đoạn 2027-2029, tập trung vào đào tạo, gìn giữ hòa bình, công nghiệp quốc phòng và an ninh mạng, góp phần củng cố quan hệ Đối tác Chiến lược.
Tại Hội đồng Bảo an Liên hợp quốc, Việt Nam kêu gọi hợp tác, tuân thủ luật pháp quốc tế và sử dụng công nghệ có trách nhiệm để bảo đảm an ninh biển.
Theo phóng viên TTXVN tại Nam Âu, từ ngày 25-29/10, đoàn công tác của trường Đại học Luật Hà Nội do Phó Giáo sư Tiến sĩ (PGS.TS.) Tô Văn Hòa, Hiệu trưởng nhà trường dẫn đầu đã có chuyến thăm và làm việc tại Hy Lạp nhằm tăng cường hợp tác về giáo dục, đào tạo.
Bộ trưởng Quốc phòng Ấn Độ tái khẳng định sự ủng hộ của nước này đối với vai trò trung tâm của ASEAN và một khu vực Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương tự do, rộng mở, bao trùm và dựa trên luật lệ.
Malaysia kêu gọi đẩy nhanh tiến trình hoàn tất Bộ Quy tắc ứng xử ở Biển Đông (COC) có hiệu quả và thực chất, coi đây là ưu tiên hàng đầu nhằm ngăn chặn căng thẳng leo thang, duy trì hòa bình và ổn định khu vực.
Ngày 26/10, Bộ trưởng Quốc phòng Philippines Gilberto Teodoro Jr. đề xuất khả năng mở rộng các thỏa thuận về quy chế lực lượng thăm viếng (SOVFA) với những quốc gia có cùng quan điểm, nhằm tăng cường hợp tác gìn giữ hòa bình quốc tế và nâng cao khả năng phối hợp tác chiến .
Sáu bên gồm Hy Lạp, Bahrain, Cyprus, Ai Cập, Liên minh châu Âu (EU) và Các Tiểu vương quốc Arab Thống nhất (UAE) mới đây cảnh báo việc Hạ viện Libya phê chuẩn thỏa thuận hàng hải giữa Libya và Thổ Nhĩ Kỳ có thể ảnh hưởng đến an ninh, ổn định khu vực Địa Trung Hải, đồng thời nhấn mạnh yêu cầu tuân thủ luật pháp quốc tế.
Điều phối viên thường trú Liên hợp quốc tại Việt Nam Pauline Tamesis nhấn mạnh, Nghị quyết 20 thể hiện bước chuyển căn bản trong tư duy phát triển biển của Việt Nam, từ khai thác biển sang quản trị biển, từ phát triển kinh tế ven biển sang xây dựng quốc gia biển mạnh, gắn tăng trưởng kinh tế với bảo vệ môi trường và thực thi luật pháp quốc tế.
Bộ trưởng Khoa học, Công nghệ và Môi trường Cuba Armando Rodríguez Batista mới đây cho biết Liên hợp quốc (LHQ) đã công nhận nghiên cứu của nước này về việc mở rộng tự nhiên thềm lục địa vượt quá giới hạn 200 hải lý (khoảng 370 km) tại khu vực “Đa giác phía Đông” ở Vịnh Mexico.
Đối thoại với Tổng Thư ký Bộ Quốc phòng Malaysia, Thứ trưởng Bộ Quốc phòng Nguyễn Trường Thắng nhấn mạnh Việt Nam kiên định giải quyết các vấn đề trên biển bằng biện pháp hòa bình, tôn trọng luật pháp quốc tế, đồng thời nỗ lực ngăn chặn va chạm trên biển dưới mọi hình thức.
Triển khai thỏa thuận giữa Bộ Ngoại giao Việt Nam và Bộ Ngoại giao New Zealand, đồng chí Nguyễn Mạnh Cường, Ủy viên Trung ương Đảng, Thứ trưởng Bộ Ngoại giao đã cùng Thứ trưởng Bộ Ngoại giao New Zealand Grahame Morton đồng chủ trì Tham vấn chính trị lần thứ 14 giữa hai Bộ Ngoại giao tại Hà Nội.
Campuchia và Thái Lan đã nhất trí xây dựng lòng tin nhằm tăng cường tin cậy lẫn nhau, tạo điều kiện cho tìm kiếm giải pháp công bằng, phù hợp với luật pháp quốc tế đối với tranh chấp giữa hai nước.
Campuchia và Thái Lan đã nhất trí áp dụng một số biện pháp xây dựng lòng tin trong tiến trình hòa giải theo Công ước Liên hợp quốc về Luật Biển (UNCLOS), trong đó công nhận quyền của mỗi bên được đưa ra tuyên bố công khai nhằm bảo vệ lợi ích chính đáng và đính chính thông tin sai lệch.
Nghị quyết 20 vừa mang bước phát triển về mặt tiến bộ, vừa tạo ra một triết lý phát triển biển mới, theo đó, Việt Nam chuyển từ tư duy quản trị, khai thác theo ngành, phân cắt, đơn lẻ sang quản trị thống nhất theo không gian.
Tiếp bà Astrid Bergmål, Quốc vụ khanh Bộ Ngoại giao Na Uy, Thứ trưởng Bộ Ngoại giao Lê Thị Thu Hằng khẳng định Việt Nam luôn coi trọng quan hệ hữu nghị truyền thống và hợp tác nhiều mặt với Na Uy.
Liên minh châu Âu (EU) cùng 33 quốc gia ngoài khối đã đưa ra cam kết chung nhằm bảo vệ quyền tự do hàng hải, phản đối việc áp đặt phí, lệ phí và các hạn chế mang tính phân biệt đối xử đối với tàu thuyền đi qua những eo biển được sử dụng cho hàng hải quốc tế.
Việt Nam cam kết kiên trì thúc đẩy pháp quyền ở trong nước và hợp tác chặt chẽ cùng đối tác nhằm bảo vệ trật tự quốc tế dựa trên luật pháp quốc tế.
Tòa trọng tài thường trực (PCA) thông báo Ủy ban Hòa giải, được thành lập theo Phụ lục V của Công ước Liên hợp quốc về Luật Biển (UNCLOS), sẽ tổ chức phiên họp thứ hai với Campuchia và Thái Lan tại La Haye (Hà Lan) từ ngày 14-18/10.
Việt Nam thúc đẩy pháp quyền bằng những hành động và đóng góp thiết thực ở cấp độ quốc gia và quốc tế.
Tổng thống Philippines Ferdinand Marcos Jr. cho biết, đàm phán giữa ASEAN và Trung Quốc về Bộ Quy tắc ứng xử ở Biển Đông (COC) đang đạt tiến triển tích cực.
Trả lời phỏng vấn TG&VN bên lề Hội thảo khoa học quốc tế về Biển Đông lần thứ 18, ngày 8/10, TS. Martin Ratcovich Leopardi, Cố vấn pháp lý cao cấp về Luật quốc tế, Bộ Ngoại giao Thụy Điển, cho cho rằng việc thông qua Công ước Liên hợp quốc về Luật Biển năm 1982 (UNCLOS) thường được ví như việc xây dựng một “hiến pháp của các đại dương”, đánh dấu một bước tiến quan trọng trong cấu trúc an ninh toàn cầu.
Các diễn giả cho rằng để quản lý cạnh tranh, cần dựa vào luật pháp quốc tế, đặc biệt là Công ước Liên hợp quốc về Luật biển (UNCLOS), tăng cường đối thoại và xây dựng các cơ chế quản lý phù hợp.
Đó là một trong những vấn đề nổi bật được bàn thảo trong khuôn khổ Hội nghị quốc tế về Biển Đông, đang diễn ra tại Hà Nội.
Bên lề Hội thảo khoa học quốc tế về Biển Đông lần thứ 18 với chủ đề “Cạnh tranh, kết nối và hợp tác: Biển Đông và trật tự hàng hải khu vực”, sáng 7/10, Đại sứ Canada tại Việt Nam Jim Nickel đã trả lời phỏng vấn Báo Thế giới và Việt Nam về ý nghĩa của Hội thảo và vai trò của hợp tác nhằm thúc đẩy đối thoại.
Trong ngày làm việc đầu tiên (7/10), sau các phiên: Khai mạc, Dẫn đề và Đặc biệt, Hội thảo khoa học quốc tế về Biển Đông lần thứ 18 với chủ đề “Cạnh tranh, kết nối và hợp tác: Biển Đông và trật tự hàng hải khu vực” tiếp tục diễn ra bốn phiên nội dung.
Sáng 7/10, Hội thảo khoa học quốc tế về Biển Đông lần thứ 18 với chủ đề “Cạnh tranh, kết nối và hợp tác: Biển Đông và trật tự hàng hải khu vực” khai mạc tại Hà Nội. Hội thảo do Học viện Ngoại giao và các cơ quan đối tác phối hợp tổ chức, diễn ra trong hai ngày 7 - 8/10/2026.
Sáng 7/10, Hội thảo khoa học quốc tế về Biển Đông lần thứ 18 với chủ đề “Cạnh tranh, kết nối và hợp tác: Biển Đông và trật tự hàng hải khu vực” khai mạc tại Hà Nội. Hội thảo do Học viện Ngoại giao và các cơ quan đối tác phối hợp tổ chức, diễn ra trong hai ngày 7-8/10.
Tại Hội thảo Quốc tế về Biển Đông lần thứ 18, các chuyên gia thảo luận về quản lý cạnh tranh, bảo vệ kết nối và thúc đẩy hợp tác trong bối cảnh mới.
Ngày 1/10, Việt Nam và Australia đã tổ chức Đối thoại biển lần thứ bảy tại thủ đô Canberra, Australia.
Phó Giáo sư, Tiến sỹ Nguyễn Thị Lan Anh là người Việt đầu tiên đảm nhiệm vị trí này trong suốt 30 năm của ITLOS, đánh dấu bước tiến lịch sử của Việt Nam trong nỗ lực tham gia vào các thể chế tài phán quốc tế.
Ngày 28/9, Việt Nam và New Zealand đã tổ chức Đối thoại biển lần thứ hai tại thủ đô Wellington, New Zealand.
Ngày 2/10, bên lề Diễn đàn Biển Việt Nam 2026 với chủ đề “Hợp tác và hội nhập quốc tế trong xây dựng Việt Nam thành quốc gia biển mạnh”, TS. Nguyễn Hùng Sơn, Giám đốc Học viện Ngoại giao đã trả lời phỏng vấn về ý nghĩa của Diễn đàn trong thúc đẩy hợp tác quốc tế về biển cũng như thực thi Công ước Liên hợp quốc về Luật Biển năm 1982 (UNCLOS 1982).
Diễn đàn Biển Việt Nam 2026 tập trung trao đổi, khuyến nghị các định hướng, giải pháp hợp tác nhằm triển khai Nghị quyết số 20-NQ/TW về xây dựng và phát triển Việt Nam trở thành quốc gia biển mạnh.
Theo phóng viên TTXVN tại Đức, ngày 1/10, PGS.TS. Nguyễn Thị Lan Anh của Việt Nam và Thẩm phán đắc cử của các nước Ghana, Brazil, Tunisia và Ấn Độ đã tuyên thệ nhậm chức tại Tòa án quốc tế về Luật Biển (ITLOS) ở thành phố Hamburg, phía Bắc nước Đức. PGS.TS. Nguyễn Thị Lan Anh là người Việt Nam đầu tiên đảm nhiệm vị trí quan trọng này tại ITLOS, đánh dấu bước tiến lịch sử của Việt Nam trong nỗ lực tham gia vào các thể chế tài phán quốc tế.
Trong xử lý vấn đề Biển Đông, Việt Nam kiên trì theo đuổi hai yêu cầu chiến lược xuyên suốt là bảo vệ các quyền, lợi ích hợp pháp đồng thời duy trì hòa bình, ổn định ở khu vực. Chính sách này thể hiện qua việc đề cao luật pháp quốc tế, giải quyết bất đồng thông qua đàm phán và thúc đẩy hợp tác khu vực đối phó với các thách thức chung.
Ngày 25-9, tại Hà Nội, Thứ trưởng Bộ Ngoại giao Lê Thị Thu Hằng và ông Erik Kurzweil, Tổng vụ trưởng châu Á-Thái Bình Dương, Cơ quan Hành động đối ngoại châu Âu (EEAS), đã đồng chủ trì Phiên họp lần thứ 7 Ủy ban hỗn hợp Việt Nam-Liên minh châu Âu (EU) triển khai Hiệp định đối tác và hợp tác toàn diện Việt Nam-EU (PCA).
Chia sẻ với TG&VN trong khuôn khổ Đối thoại Biển lần thứ 15 vừa qua, Đại sứ Australia tại Việt Nam Gillian Bird khẳng định những nỗ lực của Việt Nam trong việc thúc đẩy thực thi Hiệp định BBNJ thể hiện cam kết mạnh mẽ của Việt Nam, không chỉ đối với việc bảo vệ đại dương, mà còn đối với các tổ chức đa phương và hợp tác quốc tế.
Từ ngày 17-18/9, Hội thảo quốc tế về chính sách công lần thứ 13 của Cộng đồng Trao đổi Chính sách ASEAN - Hàn Quốc (KACPE) đã diễn ra với chủ đề “Thúc đẩy phát triển quốc gia tại các nền kinh tế chuyển đổi ASEAN thông qua Quan hệ đối tác chiến lược ASEAN - Hàn Quốc”.
Cơ quan Điều hành thương mại hàng hải Anh (UKMTO) cho biết một tàu chở hàng đã bị tấn công khi trúng “vật thể chưa xác định” tại eo biển Hormuz ngày 23-9. Toàn bộ thủy thủ đoàn đã được sơ tán, song 2 người bị thương và con tàu hiện đang trôi dạt trên biển.
Một tàu chở hàng bị tấn công tại eo biển Hormuz khiến 2 thủy thủ bị thương, trong khi 8 quốc gia cam kết phối hợp bảo đảm tự do hàng hải tại tuyến vận chuyển dầu mỏ chiến lược này.
Cơ quan Điều hành thương mại hàng hải Anh (UKMTO) cho biết 1 tàu chở hàng đã bị tấn công sau khi trúng “vật thể chưa xác định” tại eo biển Hormuz vào ngày 23/9. Theo UKMTO, toàn bộ thủy thủ đoàn của con tàu đã được sơ tán, tuy nhiên 2 thủy thủ đã bị thương và con tàu đang trôi dạt.
Được Đại hội đồng Liên hợp quốc chính thức thông qua năm 2023, Hiệp định về bảo tồn và sử dụng bền vững đa dạng sinh học biển tại các vùng nằm ngoài phạm vi tài phán quốc gia (BBNJ) là thành tựu mang tính đột phá sau gần hai thập kỷ đàm phán.
Từ khi gia nhập Liên hợp quốc ngày 20/9/1977, Việt Nam ngày càng chủ động, tích cực tham gia và đóng góp vào các hoạt động chung, từ Hội đồng Bảo an, Hội đồng Nhân quyền, gìn giữ hòa bình đến các lĩnh vực biển, đại dương, môi trường và phát triển bền vững.
Chia sẻ với Znews, ĐS Australia đánh giá cao việc Việt Nam sớm phê chuẩn về đa dạng sinh học biển cũng như vai trò ngày càng nổi bật của Việt Nam trong hợp tác khu vực và quốc tế.
Ngày 18/9, tại Hà Nội, Học viện Ngoại giao, Quỹ Hỗ trợ Nghiên cứu Biển Đông (FESS), Quỹ Konrad-Adenauer-Stiftung (KAS) và Đại sứ quán Australia tại Việt Nam phối hợp tổ chức Đối thoại Biển lần thứ 15 với chủ đề “Từ thỏa thuận đến hành động: Triển khai Hiệp định BBNJ vì quản trị biển công bằng, hiệu quả”.
Ngày 18-9, tại Hà Nội đã diễn ra Đối thoại Biển lần thứ 15 với chủ đề “Từ thỏa thuận đến hành động: Triển khai Hiệp định BBNJ vì quản trị biển công bằng, hiệu quả”.
PGS.TS Nguyễn Thị Lan Anh, Phó Giám đốc Học viện Ngoại giao được bầu làm thẩm phán Tòa án Luật Biển quốc tế là thành tựu đáng tự hào, ghi nhận đóng góp của Việt Nam trong xây dựng và thực thi luật pháp quốc tế về Luật Biển.