Các chuyên gia chạy đua với thời gian để cứu những hình khắc bí ẩn trên đá.
Các nhà khảo cổ phát hiện ra một hình thù lai giữa người và sư tử kỳ lạ trong khi khám phá một hang động. Vậy hình tượng Người Sư Tử này có ý nghĩa gì?
Một nghiên cứu mới của nhóm khoa học Trung Quốc – Mỹ đã xác định lại niên đại địa điểm khảo cổ Vân Kinh ở tỉnh Hồ Bắc, miền Trung Trung Quốc, qua đó đẩy lùi lịch sử loài người sơ khai tại Đông Á sớm hơn nhiều so với nhận định trước đây.
Hôm 26/2, CNN đưa tin theo một phân tích mới, các biểu tượng và dấu hiệu được khắc bởi con người trên công cụ và một bức tượng nhỏ có từ thời kỳ đồ đá cách đây hơn 40.000 năm có thể là tiền thân cổ xưa của chữ viết.
Khám phá hang Cova de les Dones với dòng chữ khắc và đồng xu từ thời La Mã, làm sáng tỏ sự liên tục sử dụng qua nhiều thời kỳ lịch sử trên bán đảo Iberia.
Trong thời khắc chuyển mình của đất trời khi Xuân mới đang về, Phùng Nguyên - vùng đất cổ giàu trầm tích lịch sử và văn hóa hiện lên với diện mạo tươi mới, tràn đầy sức sống. Ðược hợp nhất từ 3 xã Tứ Xã, Sơn Vi và Phùng Nguyên, địa phương vừa kế thừa chiều sâu truyền thống lâu đời, vừa khẳng định quyết tâm phát triển toàn diện dưới sự lãnh đạo của Ðảng bộ, chính quyền, sẵn sàng bước vào Xuân Bính Ngọ 2026 với niềm tin và kỳ vọng mới.
Làng Thành Đạt, xã Thiệu Hóa (trước đây thuộc xã Thiệu Long, huyện Thiệu Hóa) còn được biết đến với những tên gọi cổ xưa như Lỗ Mau Khu, Giáp Mau (Mau Giáp). Lịch sử lập dựng và phát triển làng Thành Đạt gắn liền với công lao quan trọng của người họ Dương - hậu duệ của Tiết độ sứ Dương Đình Nghệ.
Viện Khoa học Xã hội Trung Quốc hôm 4.2 đã công bố 6 thành tựu khảo cổ học tiêu biểu của Trung Quốc năm 2025.
Tác phẩm điêu khắc 13.500 năm tuổi này giúp các nhà sử học khám phá nguồn gốc nghệ thuật tiền sử Trung Quốc và Đông Á.
Hiện vật 14.000 năm tuổi cho thấy người tiền sử đã có kỹ năng chế biến thực vật tinh vi, cần xem xét lại vai trò của chế biến tài nguyên trong xã hội cổ đại.
Nghiên cứu này giúp xác định các tình trạng di truyền hiếm gặp đã tồn tại từ bao giờ và cũng có thể phát hiện ra các biến thể chưa được biết đến trước đây.
Việc tìm thấy dụng cụ mài rìu 480.000 năm tuổi làm từ xương voi là bằng chứng về sự khéo léo của con người sống cách đây khoảng 480.000 năm.
Chủ nhân của một ngôi mộ Thời Kỳ Đồ Đá Cũ được xây dựng công phu có thể đã trải qua một trong những cái chết đau đớn nhất trong lịch sử loài người.
Bức tranh khắc lợn rừng nguyên vẹn giúp làm sáng tỏ quá trình phát triển nghệ thuật của người tiền sử từ thời kỳ Đồ Đá cũ.
Nghiên cứu được các chuyên gia công bố trên tạp chí Nature hé lộ thời điểm người Neanderthal sử dụng lửa trong đời sống sinh hoạt hàng ngày.
CNN dẫn lời các nhà khảo cổ học cho biết họ đã vừa phát hiện tại khu vực Barnham ở vùng Suffolk ở miền Đông nước Anh dấu vết của lò sưởi, rìu đá lửa vỡ và hai mảnh pyrit - một loại đá để nhóm lửa có niên đại lên đến 400.000 năm.
Nhiều di vật thờ cúng có niên đại 14.000 năm tuổi, bao gồm hộp sọ gấu và chồn, đã được tìm thấy ở hang động tại Thổ Nhĩ Kỳ.
Một hộp sọ voi ma mút được sử dụng làm hộp đựng dụng cụ đã được tìm thấy ở Nga gây ngạc nhiên các chuyên gia.
Tại di chỉ khảo cổ thuộc Hậu kỳ Đồ đá cũ ở Mühlheim-Dietesheim, các nhà nghiên cứu đã phát hiện những dấu vết mờ nhạt màu xanh lam trên một cổ vật bằng đá có niên đại khoảng 13.000 năm.
Hình ảnh ngựa và hươu cao cổ tượng trưng được khắc trên đá 12.000 năm tuổi ở Pháp gây tò mò các tín đồ khảo cổ.
Khám phá nghiên cứu mới tiết lộ người cổ đại Philippines và Đông Nam Á làm chủ kỹ thuật hàng hải và đánh cá biển sâu từ 40.000 năm trước, thách thức quan niệm truyền thống về tiến bộ hàng hải thời Đồ Đá Cũ.
Một số công cụ bằng đá từ Thời Kỳ Đồ Đá Cũ đã được tìm thấy trong quá trình khai quật khảo cổ học ở bang Kedah, miền bắc Malaysia.
Nghiên cứu mới của các chuyên gia cho thấy người Neanderthal đã tạo ra các tác phẩm nghệ thuật ít nhất 64.000 năm trước.
Nghiên cứu mới chỉ ra người tiền sử có thể đã di cư sang châu Âu bằng một cây cầu đất nhưng hiện đang bị chìm thông qua các hiện vật tìm thấy ở Thổ Nhĩ Kỳ.
Màu nhuộm mà những người sống trong hang đá Georgia 34.000 năm trước sử dụng vẫn còn phổ biến cho đến ngày nay.
Những mũi đá nhỏ được tìm thấy ở Uzbekistan có thể đầu mũi tên lâu đời nhất thế giới. Với niên đại khoảng 80.000 tuổi, chúng có thể do người Neanderthal tạo ra.
Thông qua phân tích 'bã kẹo cao su' 5.700 tuổi tìm thấy ở Đan Mạch, các nhà nghiên cứu đã khôi phục bản đồ gene của người nhai nó, giới tính, chế độ ăn uống...
Iran vừa phát hiện các mẫu vật đầu tiên thuộc kỹ nghệ Acheulean, có niên đại khoảng 500.000 năm, tại di chỉ cổ Dagh Jazeera, hứa hẹn mở ra cánh cửa trong tìm hiểu lịch sử định cư của người Iran.
Nhà chức trách Iran mới thông báo, phát hiện những mẫu vật đầu tiên thuộc kỹ nghệ Acheulean, bao gồm cả rìu, có niên đại khoảng 500.000 năm, tại di chỉ cổ Dagh Jazeera thuộc thành phố Aysak, tỉnh Nam Khorasan của nước này.
Nghiên cứu mới cho thấy, con người thời kỳ đồ đá cũ đã ngủ trên lớp cỏ và tro, được sử dụng để xua đuổi côn trùng và giữ ấm.
Những thứ vừa được tìm thấy ở 2 hang động Amud và Kebara Israel cho thấy một loài người cổ đã tiến hóa vượt bậc so với tưởng tượng của chúng ta.
Trong một khám phá từ hang đá San Lázaro, gần thành phố Segovia ở miền Trung Tây Ban Nha, các nhà khảo cổ học đã khai quật được thứ có thể là dấu vân tay của con người sớm nhất được biết đến, thách thức những giả định lâu đời về khả năng biểu tượng và nghệ thuật của người Neanderthal.
Một bản đồ lập thể được cho là lâu đời nhất thế giới vừa được phát hiện trong hang đá Pháp, mở ra nhiều bí ẩn chưa từng được giải mã.
Những ngày tháng 7, cả nước bước vào sắp xếp lại địa giới hành chính; chuẩn bị hành trang để tiến vào vào kỷ nguyên mới. Trong niềm hân hoan đó, việc sáp nhập hai tỉnh Bắc Kạn và Thái Nguyên thành tỉnh Thái Nguyên mới trở thành một sự kiện với những cảm xúc đa chiều trong mọi tầng lớp nhân dân.
Hang động Altamira ở miền bắc Tây Ban Nha được ví như 'bảo tàng nghệ thuật tiền sử', nơi lưu giữ những bức vẽ hang động tuyệt mỹ của con người thời kỳ đồ đá cũ.
Số công cụ gỗ 300.000 năm tuổi được khai quật tại Trung Quốc cho thấy tư duy chế tác tinh vi và khả năng nhận thức sớm của người tiền sử.
Không la bàn, không GPS, không động cơ, chỉ có xuồng gỗ. Một nhóm nhà khoa học Nhật Bản đã lên đường vượt đại dương để tìm hiểu xem người thời đồ đá cũ vượt biển như thế nào.
Bằng chứng về chất keo thời tiền sử được sử dụng trong thời kỳ đồ đá cũ được tiết lộ gây tò mò giới khảo cổ học.
13 vỏ sò biển cổ đại được phát hiện hé lộ bí ẩn tổ tiên thời đồ đá. Họ đã biết làm đẹp, tạo mặt dây chuyền cách đây tới 30.000 năm.
Các nhà nghiên cứu mới xác định được những công cụ bằng xương cá voi cổ xưa nhất thế giới. Mũi giáo này, được làm từ xương cá voi xám tại Pháp, có niên đại từ 18.000 đến 17.500 năm tuổi.
Ngày 14/5, Đoàn nghiên cứu thuộc Khoa Lịch sử của Trường Đại học Khoa học xã hội và Nhân văn phối hợp với Viện Khảo cổ học thuộc trường Đại học Vũ Hán (Trung Quốc) vừa hoàn thành đợt khảo sát khảo cổ tại khu vực Bảo Hà, huyện Bảo Yên, tỉnh Lào Cai.
Một nhánh mới trong đại gia đình loài người vừa được phát hiện từ những ngôi mộ có niên đại lên tới 130.000 năm, mở ra chương mới trong hành trình truy tìm nguồn gốc con người.
Trong ngày nghỉ lễ Giỗ Tổ Hùng Vương, bên cạnh các hoạt động vui chơi, nhiều gia đình dẫn con đến thăm bảo tàng, tìm hiểu lịch sử dân tộc.
Một bản khắc đá cổ vừa được phát hiện tại thành phố Marbella, Tây Ban Nha, có thể là tác phẩm nghệ thuật lâu đời nhất mà con người từng tạo ra. Khám phá này không chỉ khiến giới khảo cổ kinh ngạc mà còn có thể làm thay đổi cách chúng ta hiểu về lịch sử tiến hóa của nhân loại.
Các nhà khảo cổ học tại Áo vừa có một phát hiện gây chấn động: hài cốt của ít nhất năm con voi ma mút lông cừu, được cho là đã bị con người cổ đại săn bắt và xẻ thịt cách đây 25.000 năm. Phát hiện này cung cấp cái nhìn sâu sắc về chiến lược săn bắn và sử dụng tài nguyên của con người trong thời kỳ băng hà cuối cùng.
Bản chạm khắc ở TP Marbella của Tây Ban Nha được xác định là tác phẩm nghệ thuật trên đá lâu đời nhất thế giới mà loài người từng tạo ra.
Một dòng dõi chưa từng được biết trên cây phả hệ loài người đã được xác định từ những ngôi mộ có niên đại lên tới 130.000 năm.
Bản đồ 3D 'không thể tin nổi' đã được tìm thấy trong một hầm đá nổi tiếng ở lưu vực Paris, miền Bắc nước Pháp.