Ngày 18.1 ghi dấu nhiều sự kiện quan trọng của lịch sử Việt Nam và thế giới. Nổi bật là Trận tập kích sân bay Bạch Mai của Tiểu đoàn 108 đêm 17 rạng 18.1.1950, một đòn đánh táo bạo ngay trong lòng địch, phá hủy căn cứ không quân chiến lược của thực dân Pháp, gây tiếng vang lớn trong kháng chiến và để lại những kinh nghiệm quý về nghệ thuật tác chiến đặc công, chiến tranh nhân dân.
Nghiên cứu thiết kế, chế tạo hệ thống anten tự động triển khai cho vệ tinh SAR cỡ micro do TS Đoàn Thị Ngọc Hiền, Khoa Kỹ thuật truyền thông, Trường Điện - Điện tử, Đại học Bách Khoa Hà Nội làm chủ nhiệm được xem là bước đi quan trọng nhằm làm chủ công nghệ lõi, phục vụ lộ trình phát triển vệ tinh Việt Nam đến năm 2030.
Nghị quyết số 57-NQ/TW (ngày 22/12/2024) của Bộ Chính trị đã xác định rõ phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao là khâu then chốt.
Những năm qua, lĩnh vực khoa học và công nghệ của Việt Nam đã phát triển mạnh mẽ, đạt được những thành tựu to lớn với những bước chuyển từ chỗ đóng cửa khép kín sang hội nhập quốc tế ngày càng sâu rộng; từ chỗ lệ thuộc vào công nghệ bên ngoài đã làm chủ được nhiều công nghệ, trong đó có những công nghệ tiên tiến, hiện đại.
Công nghệ vũ trụ ngày nay đã trở thành công cụ chiến lược phục vụ phát triển bền vững và bảo đảm chủ quyền quốc gia. Các quốc gia trên thế giới đang gia tăng đầu tư vào công nghệ không gian nhằm tạo ra những lợi thế cạnh tranh cả về kinh tế lẫn an ninh.
Đằng sau giấc mơ làm chủ không gian của Việt Nam là thực tế phũ phàng: mức lương và đãi ngộ ngành công nghệ vũ trụ còn thấp, chưa tương xứng với vai trò chiến lược quốc gia.
Công nghệ vũ trụ ngày nay đã trở thành công cụ chiến lược phục vụ phát triển bền vững và bảo đảm chủ quyền quốc gia. Các quốc gia trên thế giới đang gia tăng đầu tư vào công nghệ không gian nhằm tạo ra những lợi thế cạnh tranh cả về kinh tế lẫn an ninh.
Công nghệ vũ trụ đã trở thành một trụ cột chiến lược của nhiều nền kinh tế hiện đại, với các ứng dụng thiết thực trong đời sống như dự báo thời tiết, phòng chống thiên tai, viễn thông, nông nghiệp thông minh, giám sát môi trường, quy hoạch đô thị, logistics, cũng như trong lĩnh vực an ninh - quốc phòng.
Việc sớm ban hành Chiến lược Vũ trụ Quốc gia đến năm 2045 là yêu cầu cấp thiết để định hình tương lai ngành công nghệ vũ trụ Việt Nam. Đây còn là bước đi chiến lược nhằm làm chủ không gian, thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội, bảo đảm quốc phòng, an ninh và nâng tầm vị thế quốc gia trên trường quốc tế.
Trong bối cảnh công nghệ vũ trụ đang trở thành lĩnh vực chiến lược mang tầm vóc toàn cầu, gắn với bảo đảm an ninh quốc gia, phát triển kinh tế số và khẳng định chủ quyền trên không gian vũ trụ, Việt Nam đang từng bước khẳng định vị thế bằng các chính sách đầu tư, phát triển hạ tầng, nguồn lực và thể chế.
Ngày 24/7, Báo Tiền Phong tổ chức tọa đàm với chủ đề 'Đưa công nghệ vũ trụ trở thành động lực phát triển mới', quy tụ nhiều chuyên gia quốc tế, nhà khoa học trong nước, đại diện cơ quan quản lý nhà nước và doanh nghiệp đang hoạt động trong lĩnh vực công nghệ vũ trụ.
Nghị quyết số 57-NQ/TW của Bộ Chính trị về đột phá phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số Quốc gia khẳng định công nghệ vũ trụ là một trong những ngành công nghệ chiến lược.
Dự báo kinh tế vũ trụ toàn cầu sẽ vượt mốc 1.000 tỷ USD vào 2030. Tại Việt Nam, công nghệ vũ trụ còn ở giai đoạn đầu phát triển nhưng đã có những bước đi quan trọng.
Khi tàu bay qua lãnh thổ Việt Nam, Phạm Tuân được ưu tiên vị trí quan sát để ghi lại hình ảnh quê hương từ vũ trụ, nhìn thấy hình dáng của Tổ quốc, ông đã thốt lên: 'Đẹp quá, tôi hạnh phúc vô cùng.'
Phó Thủ tướng Nguyễn Chí Dũng đề nghị Cơ quan Hàng không vũ trụ Nhật Bản phối hợp chặt chẽ với Việt Nam để sớm đưa vệ tinh vào quỹ đạo, góp phần nâng cao năng lực quan sát Trái đất và tiềm năng phát triển của Việt Nam...
Với những thành tựu đạt được trong làm chủ công nghệ lõi, công nghệ tiên tiến trên thế giới về lĩnh vực vật liệu mới, công nghệ gien, khoa học trái đất…, Viện Hàn lâm Khoa học và Công nghệ Việt Nam đã khẳng định vai trò tiên phong trong nghiên cứu nền tảng, phát triển công nghệ chiến lược và ứng dụng phục vụ phát triển đất nước. Trong bối cảnh đất nước đang bước vào kỷ nguyên mới, Viện cần tiếp tục phát huy nội lực, đề ra những hướng đi mới, giải pháp đột phá để phát triển toàn diện.
Vệ tinh LOTUSat-1 (vệ tinh quan sát Trái đất bằng công nghệ radar đầu tiên của Việt Nam) đã được chế tạo xong, hệ thống mặt đất tại Hòa Lạc cũng hoàn thành, sẵn sàng nhận dữ liệu sau khi vệ tinh phóng lên quỹ đạo.
Vệ tinh LOTUSat-1 - vệ tinh quan sát trái đất bằng công nghệ radar đầu tiên của Việt Nam đã chế tạo xong, hệ thống mặt đất tại Hòa Lạc cũng hoàn thành, sẵn sàng nhận dữ liệu sau khi vệ tinh phóng lên quỹ đạo.
Ngày 5-3, PGS.TS Phạm Anh Tuấn, Tổng Giám đốc Trung tâm Vũ trụ Việt Nam (VNSC), Viện Hàn lâm Khoa học và Công nghệ Việt Nam cho biết, vệ tinh LOTUSat-1 của Việt Nam đã chế tạo xong, sẵn sàng nhận dữ liệu sau khi vệ tinh phóng lên quỹ đạo.
PGS.TS Phạm Anh Tuấn, Tổng Giám đốc Trung tâm Vũ trụ Việt Nam (Viện Hàn lâm Khoa học và Công nghệ Việt Nam) cho rằng, trong bối cảnh ngành công nghệ vũ trụ đang phát triển nhanh chóng trên thế giới, đã đến lúc Việt Nam cần định hướng tới phát triển 'Kinh tế không gian vũ trụ' để không bị bỏ lại phía sau trong cuộc chạy đua công nghệ chiến lược này.
LOTUSat-1, vệ tinh quan sát trái đất bằng công nghệ radar đầu tiên của Việt Nam đã chế tạo xong, hệ thống mặt đất cho điều khiển và vận hành vệ tinh cũng đã sẵn sàng.
Dự kiến cuối năm nay hoặc đầu năm 2025, Việt Nam sẽ phóng vệ tinh LOTUSat-1, vệ tinh radar đầu tiên lên quỹ đạo.
Vệ tinh LOTUSat-1 là vệ tinh quan sát Trái đất của Việt Nam với khả năng chụp ảnh độ phân giải cao trong mọi điều kiện thời tiết cả ngày lẫn đêm bằng công nghệ cảm biến radar khẩu độ tổng hợp.
Dự kiến cuối năm nay hoặc đầu năm sau 2025, Việt Nam sẽ phóng vệ tinh LOTUSat-1, vệ tinh radar đầu tiên lên quỹ đạo.
Sau PicoDragon, Việt Nam tiếp tục phát triển, phóng thành công 2 vệ tinh nhỏ khác là MicroDragon và NanoDragon, từng bước hiện thực hóa giấc mơ bay vào vũ trụ.
Để chuẩn bị cho việc khai thác vệ tinh sau khi phóng lên quỹ đạo, dự kiến tháng 9/2024, toàn bộ hệ thống mặt đất phục vụ cho vận hành vệ tinh sẽ được hoàn thiện tại Trung tâm Vũ trụ Việt Nam ở Hòa Lạc để sẵn sàng đón nhận tín hiệu đầu tiên.
TS Lê Xuân Huy, Phó tổng giám đốc Trung tâm Vũ trụ Việt Nam (Viện Hàn lâm KHCN Việt Nam) cho biết, dự kiến từ tháng 12/2024 đến tháng 2/2025, vệ tinh radar đầu tiên của Việt Nam (LOTUSat-1), sẽ được phóng lên quỹ đạo.
LOTUSat-1, vệ tinh công nghệ radar đầu tiên dự kiến hoàn thành chế tạo vào tháng 3 và chờ phóng lên quỹ đạo vào đầu năm 2025, theo TS Lê Xuân Huy, phó Tổng giám đốc Trung tâm Vũ trụ Việt Nam.
Vừa qua, tại Hội thảo 'Hợp tác Việt Nam-Nhật Bản trong phát triển toàn diện khoa học và công nghệ vũ trụ' tổ chức tại Hà Nội, lãnh đạo Viện Hàn lâm Khoa học và Công nghệ Việt Nam cho biết sẽ tiếp tục thúc đẩy, mở rộng và đa dạng hóa những hướng hợp tác với Nhật Bản nhằm phát triển ngành công nghệ vũ trụ tại Việt Nam một cách toàn diện hơn. Sự kiện nằm trong khuôn khổ các hoạt động kỷ niệm 50 năm thiết lập quan hệ ngoại giao Việt Nam-Nhật Bản.