Chính quyền Trump coi Greenland là điểm then chốt kiểm soát Bắc Đại Tây Dương, thúc đẩy thỏa thuận quân sự và mở rộng lá chắn tên lửa tại khu vực.
Băng tan ở Bắc Cực đang mở ra các tuyến hàng hải mới và thúc đẩy vận tải, khai thác tài nguyên và đánh bắt cá. Tuy nhiên, phát thải muội than từ tàu thuyền làm gia tăng tốc độ nóng lên toàn cầu, trong khi lợi ích kinh tế và cạnh tranh địa chính trị cản trở nỗ lực kiểm soát môi trường...
Băng đang tan nhanh hơn và Bắc Cực cũng 'hiện ra' rõ hơn trong vị thế một trung tâm mới của cạnh tranh địa chính trị, nơi các cường quốc vừa ra sức tìm kiếm lợi ích kinh tế - an ninh cho riêng mình, vừa buộc phải hợp tác để bảo vệ một trong những 'điểm tựa khí hậu' mong manh nhất của Trái đất.
Sự quyết liệt của Thủ tướng Đan Mạch Mette Frederiksen là một trong những nguyên nhân khiến Tổng thống Mỹ Donald Trump gần đây đổi chiều trong vấn đề Greenland.
Từ tham vọng của Mỹ với Greenland đến sự hiện diện áp đảo của Nga và bước tiến thận trọng của Trung Quốc, Bắc Cực đang bị cuốn vào cuộc cạnh tranh quyền lực khốc liệt.
Ông Donald Trump liên tục gây sức ép về Greenland, nhưng Nga mới là quốc gia đang chi phối Bắc Cực với phần lớn lãnh thổ, vùng biển, dân cư, GDP và hệ thống căn cứ quân sự ngày càng mở rộng.
Yêu sách của Tổng thống Donald Trump về Greenland khiến dư luận thế giới bối rối, nhưng trên thực tế, cuộc đua giành Bắc Cực đã diễn ra suốt nhiều thập kỷ. Và trong một thời gian dài, Nga là bên chiếm ưu thế.
Bắc Cực từ một khu vực hợp tác đa phương nay trở thành tâm điểm của sự đối đầu chiến lược và những rủi ro sinh thái chực chờ. Cuộc đua giành quyền kiểm soát nơi đây đang nóng lên hơn bao giờ hết khi băng tan.
Moscow khẳng định rằng bất kỳ nỗ lực nào nhằm tạo ra mối đe dọa an ninh cho Nga- một quốc gia Bắc Cực thực sự, sẽ gây ra những hậu quả nghiêm trọng.
Thông qua hợp tác đóng tàu, đào tạo thuyền viên và thương mại năng lượng, hai nhà lãnh đạo Ấn Độ và Nga muốn gửi đi thông điệp rằng Bắc Cực sẽ không bị bỏ mặc cho sự may rủi hay lệ thuộc vào ưu tiên của phương Tây.
Băng ở Bắc Băng Dương đang tan với tốc độ chưa từng có vì biến đổi khí hậu, mở ra nhiều khu vực mới cho cuộc cạnh tranh toàn cầu về nguồn tài nguyên còn chưa khai thác, trong đó có khoảng 13% trữ lượng dầu của thế giới. Tháng 8 vừa rồi, Tuần duyên Mỹ đã đưa vào hoạt động tàu phá băng đầu tiên sau hơn 25 năm, nằm trong gói đầu tư 8,6 tỷ USD nhằm tăng cường hiện diện ở Bắc Cực, trong bối cảnh họ theo sát mọi động thái của Nga và Trung Quốc. Dưới đây là bức tranh tổng quan về tài nguyên Bắc Cực, tranh chấp lãnh thổ và các quốc gia đang lao vào cuộc đua này.
Phần Lan vừa công bố Chiến lược An ninh Bắc Cực mới – bản cập nhật quan trọng đầu tiên kể từ năm 2021, thời điểm nước này vẫn chưa gia nhập NATO.
Việc Phần Lan và Thụy Điển gia nhập NATO chấm dứt tính trung lập lịch sử, phá vỡ hợp tác Bắc Cực sau Chiến tranh Lạnh và đẩy khu vực vào nguy cơ chia rẽ, xung đột, bất ổn lâu dài.
Trước khi chuyển giao vị trí Chủ tịch Hội đồng Bắc Cực cho Đan Mạch, Na Uy thừa nhận họ đã có '2 năm khó khăn' trên chiếc 'ghế nóng'.
Với diện tích lớn gần gấp 3 lần diện tích châu Âu, nguồn tài nguyên khổng lồ cùng những lợi thế quan trọng đối với thế giới, Bắc Cực thực sự là tâm điểm cạnh tranh giữa Mỹ, Nga và Trung Quốc.
Greenland đang trở thành tâm điểm trong chiến lược Bắc Cực của Mỹ. Từ ý định sáp nhập của Tổng thống Trump đến những toan tính địa chính trị hiện nay, Washington đang tìm cách mở rộng ảnh hưởng tại khu vực giàu tài nguyên này.
Diễn đàn quốc tế Bắc Cực là nền tảng quan trọng để thảo luận các vấn đề hiện tại liên quan đến sự phát triển toàn diện các vùng lãnh thổ Bắc Cực, thiết lập cơ chế hiệu quả cho việc sử dụng chung và khai thác các nguồn tài nguyên phong phú của khu vực này ở nhiều cấp độ khác nhau.
Cuộc bầu cử tại Greenland năm 2025 không chỉ mang tính địa phương mà còn thu hút sự chú ý toàn cầu trong bối cảnh tương lai hòn đảo đang được đặt lên bàn cân.
Một nguồn tin nói với Bloomberg, rằng Washington coi tiềm năng hợp tác ở Bắc Cực là một cách để 'gây chia rẽ' giữa Mátxcơva và Bắc Kinh.
Người phát ngôn Nhà Trắng Karoline Leavit cho biết chính quyền Mỹ đã bắt 538 người nhập cư bất hợp pháp phạm tội và trục xuất hàng trăm người bằng máy bay quân sự.
Hoạt động của Hội đồng Bắc Cực phần lớn bị đóng băng trong 2 năm qua sau khi các nước phương Tây dừng tham gia vào tháng 3/2022 do cuộc xung đột Nga-Ukraine.
Trong suốt lịch sử chinh phục vùng cực Bắc địa cầu, Nga luôn thể hiện vị thế dẫn đầu. Đế chế Nga là nước đầu tiên có tàu phá băng hạng nặng Yermak có thể nghiền vụn lớp băng dày từ năm 1898.
Tại sao Greenland lại thu hút tổng thống đắc cử Donald Trump? Các tuyến đường vận chuyển ở Bắc Cực và cơ hội khai thác tài nguyên có thể là những lý do hấp dẫn, nhưng mỗi miếng mồi thơm đều đi kèm với những thách thức.
Khi biến đổi khí hậu đẩy nhanh tốc độ tan băng ở Bắc Cực, mở ra các tuyến đường vận tải mới và cơ hội khai thác tài nguyên, giá trị địa chính trị của Greenland đã tăng vọt.
Ông Donald Trump gần đây liên tục nhắc tới ý định Mỹ muốn mua Greenland từ nhiệm kỳ đầu tiên, thậm chí không loại trừ khả năng tăng áp lực quân sự hoặc kinh tế để kiểm soát hòn đảo.
Để hình dung tương lai mà khí hậu nóng hơn, khô hơn có thể mang lại, và những thách thức địa chính trị mà nó sẽ tạo ra, hãy nhìn không xa hơn hai nơi trên thế giới mà Tổng thống đắc cử Donald Trump muốn Mỹ kiểm soát: Greenland và kênh đào Panama.
Greenland nằm ở vị trí đắc địa, có nguồn tài nguyên khoáng sản phong phú cùng tiềm năng kinh tế khi băng tan.
Ông Donald Trump để mắt tới Greenland - hòn đảo lớn nhất thế giới - được cho vì 3 lý do.
Hôm 7/1, ông Donald Trump Jr. đã hạ cánh xuống Greenland, hòn đảo Bắc Cực mà cha ông, Tổng thống đắc cử Donald Trump, đã bày tỏ mong muốn mua lại bất chấp những lời phản đối kịch liệt từ Greenland.
Nóng lên toàn cầu đang khiến cả Greenland và Kênh đào Panama đều trở nên quan trọng hơn đối với hoạt động vận chuyển và thương mại toàn cầu.
Canada đang đẩy mạnh chiến lược Bắc Cực trong bối cảnh căng thẳng địa chính trị gia tăng và sự biến đổi ở khu vực do biến đổi khí hậu.
Khu vực Bắc Cực đang trở thành tâm điểm tranh giành ảnh hưởng giữa các siêu cường thế giới, khi các nguồn tài nguyên phong phú và tuyến đường chiến lược ở đây dần lộ diện.
Ông Igor Sechin, Giám đốc điều hành tập đoàn dầu khí lớn của Nga Rosneft, cho biết tại một diễn đàn kinh tế ở Các Tiểu vương quốc Ả Rập Thống nhất vào thứ Năm 5/12 rằng giá trị tài sản tự nhiên của Nga đạt 100 nghìn tỷ đô la, gấp đôi so với Hoa Kỳ.
Trợ lý Điện Kremlin khẳng định tăng cường khả năng sẵn sàng chiến đấu của Hạm đội phương Bắc là ưu tiên hàng đầu ở Bắc Cực.
Phía Nga đã có động thái cảnh báo mạnh mẽ khi Canada đổi chính sách Bắc Cực.
Moskva cảnh báo mặc dù hiện Nga không thấy Canada là một mối đe dọa ở Bắc Cực, song nếu chính quyền của Thủ tướng Justin Trudeau thay đổi sang quan điểm đối đầu trong khu vực, điều đó sẽ có hại cho an ninh Canada.
Ngày 4/6, Đô đốc Giedrius Premeneckas - Tư lệnh Hải quân Litva xác nhận: Khoảng 4.000 binh sĩ của Tổ chức Hiệp ước Bắc Đại Tây Dương (NATO) sẽ đến Litva trên hơn 50 tàu chiến để tham gia cuộc tập trận lớn nhất vùng Baltic mang tên Baltops 2024.
Nga nhận thấy mình gặp bất lợi do 7 quốc gia trong Hội đồng Bắc Cực đều là thành viên NATO.
Khu vực Bắc Cực đang ngày càng trở thành một 'điểm nóng' mới cho cuộc cạnh tranh địa chiến lược giữa các cường quốc. Moscow và Bắc Kinh nhất trí về sự cần thiết phải bảo tồn Bắc Cực là 'lãnh thổ hòa bình, căng thẳng chính trị-quân sự thấp và ổn định', như chuyến thăm cấp nhà nước của Tổng thống Vladimir Putin tới Trung Quốc đã nhấn mạnh.
Giới chuyên gia nhận định, Bắc Cực hiện đang là khu vực chứng kiến sự cạnh tranh địa chiến lược giữa các cường quốc.
Căng thẳng giữa Nga và phương Tây ở Bắc Cực đã gia tăng đáng kể, khi Moskva chỉ trích những tuyên bố của Washington về Bắc Cực cũng như việc Mỹ gia tăng hoạt động quân sự. Bất đồng đó có thể lên đến đỉnh điểm khi Lầu Năm Góc dự kiến công bố Chiến lược Bắc Cực mới.
Đô đốc Steven D. Poulin - Phó Tư lệnh Cảnh sát biển Mỹ thừa nhận rằng, Mỹ đang mất vị thế ở Bắc Cực trước các đối thủ ngang hàng như Nga và Trung Quốc.
Cuộc cạnh tranh giữa các cường quốc ở Nam Cực sẽ đánh dấu sự chấm dứt một thời kỳ dài mà lục địa này là nơi hợp tác quốc tế.
Thủ tướng Hungary Viktor Orban cho biết, Quốc hội nước này sẽ phê chuẩn thỏa thuận về việc Thụy Điển gia nhập NATO tại phiên họp ngày 26/2.
Theo Ria Novosti, Bộ Ngoại giao Nga xác nhận Moscow quyết định đình chỉ các khoản đóng góp thường niên cho Hội đồng Bắc cực cho đến khi 'công việc thực sự' được nối lại với sự tham gia của tất cả các quốc gia thành viên.
Hãng thông tấn quốc gia RIA dẫn thông tin từ Bộ Ngoại giao Nga xác nhận, Moscow đã quyết định đình chỉ các khoản đóng góp thường niên cho Hội đồng Bắc Cực cho đến khi 'công việc thực sự' được nối lại với sự tham gia của tất cả các quốc gia thành viên.
Nga tính rút khỏi Hội đồng Bắc Cực, cùng Trung Quốc cáo buộc Mỹ làm 'loạn' Trung Đông, rơi trực thăng ở biên giới Mexico, Tổng thống Nga sắp thăm Thổ Nhĩ Kỳ, Pháp triệu Đại sứ Moscow tại Paris… là một số tin quốc tế đáng chú ý 24 giờ qua.
Đại sứ lưu động Bộ Ngoại giao Nga Nikolai Korchunov nhấn mạnh sự tham gia của Nga tại Hội đồng Bắc Cực sẽ phụ thuộc vào việc hoạt động của hội đồng có phù hợp với lợi ích của Moskva hay không.
Ngày 6/2, Đại sứ lưu động của Nga Nikolai Korchunov tuyên bố, nước này không loại trừ việc rút khỏi Hội đồng Bắc Cực nếu các hoạt động của tổ chức này không phù hợp với lợi ích của Moscow.