Nỗ lực duy trì sĩ số học sinh

Giáo viên Trường Phổ thông dân tộc nội trú THCS Hiệp Đức đến tận nhà vận động phụ huynh đưa con em ra lớp vào chiều 14/9/2026. Ảnh: P.T

Kiên trì vận động

Ngay sau ngày tựu trường năm học 2026 - 2027, Trường Phổ thông dân tộc nội trú THCS Hiệp Đức qua rà soát đã phát hiện 10 học sinh đồng bào dân tộc thiểu số chưa ra lớp. Ngay tuần học đầu tiên, nhà trường phân công giáo viên chủ nhiệm và giáo viên phụ trách nội trú trực tiếp đến từng gia đình tìm hiểu hoàn cảnh, tâm tư của các em, đồng thời trao đổi với phụ huynh. Nhờ sự kiên trì của thầy cô và sự phối hợp từ chính quyền địa phương, 8 học sinh đã trở lại lớp. Các giáo viên được phân công tiếp tục dành thời gian vận động 2 trường hợp còn lại.

Theo thầy Trần Văn Bình, Hiệu trưởng nhà trường, với những trường hợp này, không thể chỉ vận động một lần là xong. Có khi phải đi lại lần thứ hai, thứ ba hoặc nhiều hơn để tìm ra nguyên nhân thực sự khiến các em ngại đến trường, từ đó có phương án hỗ trợ phù hợp.

Đầu năm học này, cô giáo Hồ Thị Kim Sương được phân công chủ nhiệm lớp 8/4. Để vận động một học sinh chưa ra lớp, lần đầu cô cùng trưởng thôn đến nhà, song sự hợp tác từ phía gia đình còn rất hạn chế. Thấy cô giáo và trưởng thôn ghé thăm, học sinh liền né tránh. Cô Sương tiếp tục đến nhà vận động thêm hai lần nữa, vừa trò chuyện với gia đình, vừa tìm cách gần gũi, động viên em trở lại trường nhưng vẫn chưa thành công.

“Thực sự với những trường hợp này, giáo viên phải rất kiên trì. Không thể chỉ bảo “em phải đi học” là xong, mà phải tìm hiểu xem các em đang vướng mắc điều gì, từ đó phối hợp với gia đình, thôn và nhà trường để cùng tháo gỡ. Chúng tôi chỉ mong các em đừng bỏ dở việc học quá sớm. Có thể hôm nay chưa vận động được, nhưng mình vẫn phải kiên trì, bởi nếu giáo viên cũng bỏ cuộc thì cơ hội trở lại trường của các em sẽ càng mong manh”, cô Sương chia sẻ.

Học sinh Trường Phổ thông dân tộc nội trú THCS Hiệp Đức chơi các trò chơi dân gian trong ngày khai giảng năm học mới 2026-2027. Ảnh: P.T

Nhiệm vụ thường xuyên

Với đặc thù là xã vùng cao có tỷ lệ đồng bào dân tộc thiểu số chiếm hơn 70%, công tác huy động học sinh ra lớp và duy trì sĩ số luôn được tập thể sư phạm Trường Phổ thông dân tộc nội trú THCS Hiệp Đức xác định là nhiệm vụ trọng tâm, thường xuyên.

Thầy Trần Văn Bình cho biết, ngay khi phát hiện học sinh có dấu hiệu nghỉ học - đơn cử như nghỉ liên tục khoảng 2 ngày không có lý do chính đáng - giáo viên chủ nhiệm sẽ chủ động đến tận nhà gặp gỡ học sinh và phụ huynh để tìm hiểu nguyên nhân cụ thể. Tùy từng hoàn cảnh, giáo viên sẽ động viên, tư vấn và tìm giải pháp hỗ trợ phù hợp để các em sớm trở lại trường.

Nếu việc vận động của giáo viên chưa mang lại kết quả, nhà trường sẽ phối hợp với trưởng thôn, bí thư chi bộ thôn và các lực lượng tại địa bàn để cùng thuyết phục. Những trường hợp nan giải hơn được báo cáo lên tổ vận động học sinh do UBND xã thành lập. Khi cần thiết, UBND xã sẽ thành lập đoàn công tác bao gồm lãnh đạo UBND xã, ban giám hiệu nhà trường, giáo viên cùng các ban, ngành, đoàn thể địa phương đến nhà học sinh.

“Nhờ sự phối hợp chặt chẽ đó, tình trạng học sinh bỏ học những năm gần đây đã có xu hướng giảm dần. Một chỉ số được nhà trường đặc biệt quan tâm là tỷ lệ thanh thiếu niên từ 15 đến 18 tuổi tốt nghiệp THCS. Trước đây, tỷ lệ này chỉ đạt khoảng 80%, vừa đủ đáp ứng chuẩn phổ cập giáo dục THCS mức độ 2; nhưng đến năm 2026 đã nâng lên khoảng 89% - một chuyển biến rất đáng ghi nhận”, thầy Bình chia sẻ.

Dù vậy, theo thầy Bình, việc duy trì sĩ số vẫn chưa thực sự bền vững. Có năm tỷ lệ học sinh bỏ học giảm xuống còn 0,6%, nhưng cũng có năm lại dao động ở mức 1,5%. Nguyên nhân rất đa dạng: từ việc học sinh thiếu động lực học tập, khó thích nghi, cho đến những tác động từ hoàn cảnh gia đình.

“Thời gian tới, nhà trường sẽ tiếp tục chủ động phát hiện sớm những học sinh có nguy cơ bỏ học, phối hợp chặt chẽ hơn với gia đình và địa phương, đồng thời chú trọng phụ đạo, tư vấn tâm lý, giáo dục hòa nhập để hỗ trợ sát sao từng trường hợp. Mục tiêu của chúng tôi không chỉ dừng lại ở việc đưa các em trở lại lớp, mà là giúp các em gắn bó với trường lớp và hoàn thành chương trình THCS”, thầy Bình nói.

UBND xã Phước Trà yêu cầu thủ trưởng các cơ quan, đơn vị, hiệu trưởng các trường học, thôn trưởng cùng thành viên tổ vận động học sinh ra lớp xác định việc duy trì sĩ số, hạn chế học sinh bỏ học là nhiệm vụ trọng tâm, thường xuyên, cần tập trung quyết liệt ngay từ những tuần đầu của năm học 2026 - 2027.