Mường Thàng bảo tồn văn hóa gắn với phát triển du lịch

Cấp ủy, chính quyền xã duy trì tổ chức Lễ hội Khai mùa Mường Thàng hằng năm, góp phần bảo tồn văn hóa gắn với phát triển du lịch.

Là địa danh có bề dày lịch sử, chiều sâu văn hóa, Mường Thàng là một trong bốn vùng Mường nổi tiếng. Qua nhiều thế hệ, cộng đồng người Mường nơi đây đã hình thành, gìn giữ và trao truyền nhiều giá trị văn hóa đặc sắc, góp phần tạo nên dấu ấn riêng trong “Nền văn hóa Hòa Bình”.

Sau sắp xếp đơn vị hành chính, xã Mường Thàng có quy mô dân số gần 20.000 người, trên 88% là đồng bào dân tộc Mường. Những giá trị truyền thống gắn với đời sống hằng ngày như Mo Mường, nhà sàn, tiếng nói, trang phục, nghi lễ dân gian, tín ngưỡng và các hình thức sinh hoạt văn hóa dân gian vẫn được gìn giữ, trao truyền qua các thế hệ.

Cùng với đó, địa phương chú trọng khơi dậy, phát huy các giá trị văn hóa truyền thống, gắn bảo tồn bản sắc với xây dựng nông thôn mới, phát triển kinh tế và nâng cao đời sống Nhân dân.

Cộng đồng Mường xã Mường Thàng còn lưu giữ nhiều nét văn hóa trong đời sống hàng ngày.

Sau khi được phục dựng năm 2018, Lễ hội Khai mùa Mường Thàng được duy trì tổ chức hằng năm, nhằm tôn kính thần linh, tưởng nhớ người có công lập đất, lập mường, cầu cho mưa thuận, gió hòa, mùa màng bội thu; đồng thời tạo không gian gắn kết cộng đồng và bảo tồn bản sắc văn hóa.

Bên cạnh các nghi thức trang nghiêm như lễ cúng Tam vị Tản Viên Sơn Thánh tại miếu Cả, lễ cúng tạ mộ Công chúa thời Lê, lễ rước kiệu Thành Hoàng về dự hội, phần hội có nhiều hoạt động đặc sắc như thi hát Thường rang - Bộ mẹng, trình tấu chiêng Mường, các giải thể thao dân tộc, trò chơi dân gian, trình diễn trang phục Mường...

Các trò chơi dân gian, môn thể thao dân tộc được tổ chức trong ngày hội Khai mùa góp phần tạo không khí đoàn kết, thi đua phát triển kinh tế - xã hội.

Theo đồng chí Bùi Đức Chung - Trưởng phòng Văn hóa - Xã hội xã Mường Thàng, địa phương sở hữu hệ thống di tích lịch sử, văn hóa, tâm linh cùng kho tàng di sản văn hóa phi vật thể phong phú. Tiêu biểu là di tích Vó Vua (giếng Vua) gắn với huyền tích về Mệ Dạ Hoàng Bà, người vợ thứ hai của Đức Thánh Tản Viên Sơn. Tọa lạc trên đồi Vó Vua, thuộc xóm Khánh, khu vực di tích còn có cảnh quan rừng nguyên sơ và hệ thống ruộng bậc thang.

Gần đó là di tích Chùa Khánh - ngôi chùa cổ nằm trong tuyến du lịch văn hóa tâm linh, là nơi sinh hoạt tín ngưỡng lâu đời của đồng bào Mường bản địa.

Tại khu vực trung tâm xã, bản Mường cổ ở Dũng Phong, An Phong vẫn lưu giữ tương đối nguyên vẹn không gian sinh sống truyền thống của người Mường Thàng.

Tại Đại hội đại biểu Đảng bộ xã Mường Thàng lần thứ I, “Giữ gìn, bảo tồn và phát huy bản sắc văn hóa dân tộc” được xác định là một trong những nội dung trọng tâm của Chương trình hành động nhiệm kỳ 2025 - 2030. Đây là định hướng quan trọng nhằm khai thác hiệu quả tiềm năng, thế mạnh văn hóa, tạo động lực thúc đẩy phát triển kinh tế bền vững.

Để bảo tồn và phát huy các giá trị văn hóa, xã triển khai đồng bộ các giải pháp, ưu tiên đầu tư, tôn tạo các quần thể di tích lịch sử, văn hóa, tạo không gian sinh hoạt cộng đồng và thu hút khách tham quan.

Cùng với đó, địa phương gắn bảo tồn văn hóa với phát triển du lịch thông qua chương trình mục tiêu quốc gia phát triển kinh tế - xã hội vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi; đẩy mạnh nghiên cứu, phục dựng, quảng bá các giá trị văn hóa vật thể, phi vật thể, nhất là di sản Mo Mường, nghệ thuật chiêng Mường và ẩm thực dân tộc.

Cấp ủy, chính quyền xã xác định việc duy trì các lễ hội quy mô như Lễ hội Khai mùa Mường Thàng, Lễ hội Chùa Khánh không chỉ góp phần quảng bá hình ảnh quê hương mà còn mở ra cơ hội thu hút nguồn lực đầu tư phát triển du lịch. Thông qua các hoạt động lễ hội, người dân có thêm cơ hội nâng cao thu nhập, góp phần thúc đẩy chuyển dịch cơ cấu kinh tế nông thôn, khai thác hiệu quả tiềm năng văn hóa, du lịch và xây dựng nông thôn mới giàu bản sắc trên vùng đất Mường Thàng.