Trong dòng chảy mạnh mẽ của kỷ nguyên số, báo chí và văn hóa đang trở thành hai nguồn lực quan trọng góp phần bồi đắp bản sắc dân tộc, củng cố niềm tin xã hội và lan tỏa hình ảnh Việt Nam ra thế giới.
Báo chí và doanh nghiệp không đứng ở hai phía đối lập, cả hai đều là những chủ thể quan trọng trong dòng chảy phát triển của đất nước.
Hơn một trăm năm trước, từ căn gác nhỏ nơi đất khách quê người, lãnh tụ Nguyễn Ái Quốc đã cho ra đời số đầu tiên của Báo Thanh Niên, mở ra dòng chảy của nền Báo chí Cách mạng Việt Nam. Từ những trang báo viết trong khói lửa đấu tranh giải phóng dân tộc đến những tòa soạn điện tử vận hành trên nền tảng số hôm nay, báo chí Cách mạng luôn đồng hành cùng từng bước chuyển mình của đất nước. Bước vào kỷ nguyên mới – kỷ nguyên chuyển đổi số, hội nhập sâu rộng và khát vọng phát triển quốc gia hùng cường, báo chí Việt Nam đang đứng trước những vận hội lớn chưa từng có, nhưng cũng phải đối mặt với những thách thức của thời cuộc. Trong dòng chảy ấy, giữ vững bản chất Cách mạng, phát huy sức mạnh công nghệ, nâng cao năng lực phản biện và trách nhiệm xã hội đang trở thành yêu cầu sống còn đối với mỗi cơ quan báo chí và mỗi người cầm bút.
Trước những thách thức gay gắt của kỷ nguyên số và vấn nạn tin giả lan tràn, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm đã yêu cầu báo chí phải là địa chỉ tin cậy giúp công chúng hiểu đúng sự thật. Để bảo vệ chủ quyền thông tin quốc gia, hệ thống báo chí khoa học, đội ngũ trí thức và các cơ quan truyền thông cách mạng đã và đang chủ động đổi mới tư duy, ứng dụng công nghệ mạnh mẽ nhằm đưa tri thức chính thống, tử tế làm chủ không gian mạng.
Làm báo là một nghề đặc biệt bởi sản phẩm của báo chí không chỉ tạo ra giá trị kinh tế mà còn tạo ra giá trị xã hội. Mỗi tác phẩm báo chí đều có khả năng tác động đến nhận thức, thái độ và hành động của cộng đồng.
Nhân kỷ niệm 101 năm Ngày Báo chí Cách mạng Việt Nam, bài viết 'Báo chí Cách mạng Việt Nam trong thời đại số' của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm đã thu hút sự quan tâm đặc biệt của đội ngũ những người làm báo và dư luận xã hội. Nhiều ý kiến cho rằng, bài viết có ý nghĩa như một định hướng chiến lược cho sự phát triển của nền báo chí nước nhà trong giai đoạn mới.
Trong bài viết 'Báo chí Cách mạng Việt Nam trong thời đại số', Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm nhấn mạnh báo chí phải trở thành địa chỉ tin cậy để nhân dân tiếp cận sự thật.
Bước sang thời đại số với những biến đổi sâu sắc của môi trường truyền thông toàn cầu, báo chí cách mạng Việt Nam đang đứng trước yêu cầu vừa đổi mới mạnh mẽ, vừa giữ vững bản chất cách mạng, bản lĩnh chính trị và trách nhiệm xã hội.
PGS.TS Hà Huy Phượng nhìn nhận, báo chí thời đại số không thể chạy theo tốc độ của mạng xã hội mà phải bảo đảm nguyên tắc 'đúng trước, nhanh sau'.
Trong dòng chảy phát triển của văn minh nhân loại, báo chí luôn giữ một vị trí đặc biệt.
Sự phát triển mạnh mẽ của internet, mạng xã hội, trí tuệ nhân tạo (AI) và các nền tảng truyền thông số đã làm thay đổi sâu sắc môi trường báo chí. Thông tin được lan truyền với tốc độ tính bằng giây; mọi cá nhân đều có thể trở thành nguồn phát thông tin; cuộc cạnh tranh về sự chú ý của công chúng ngày càng khốc liệt. Trong bối cảnh đó, bản lĩnh nhà báo chính là yếu tố làm nên giá trị và sự khác biệt của người làm báo cách mạng.
Đã hơn một thế kỷ kể từ ngày Chủ tịch Hồ Chí Minh đặt những viên gạch đầu tiên cho nền báo chí cách mạng, lời dạy của Người về thiên chức người làm báo vẫn là sợi chỉ đỏ xuyên suốt: 'Cán bộ báo chí cũng là chiến sĩ cách mạng. Cây bút, trang giấy là vũ khí sắc bén của họ'.
Kỷ niệm 101 năm Ngày Báo chí Cách mạng Việt Nam (21/6/1925 - 21/6/2026) không chỉ là dịp tri ân các thế hệ người làm báo đã cống hiến cho đất nước, mà còn là thời điểm nhìn lại vai trò đặc biệt của báo chí trong hành trình kiến tạo nền văn hóa Việt Nam tiên tiến, đậm đà bản sắc dân tộc và phát triển con người Việt Nam trong thời đại mới.
PGS.TS Bùi Hoài Sơn nhấn mạnh báo chí không thể chạy đua với mạng xã hội bằng tốc độ mà phải khẳng định giá trị bằng sự thật được kiểm chứng.
Giữ vững ngọn lửa lý tưởng của những thế hệ đi trước, mỗi người làm báo tiếp tục rèn luyện bản lĩnh chính trị, đạo đức nghề nghiệp và chuyên môn để xứng đáng với niềm tin của Đảng, Nhà nước, nhân dân.
Trong di sản tư tưởng về báo chí, Chủ tịch Hồ Chí Minh đặc biệt coi trọng đạo đức nghề nghiệp và sự trung thực của người làm báo. Đây cũng là vấn đề đang đặt ra nhiều thách thức nhất trong môi trường truyền thông hiện nay.