Đẩy nhanh tiến độ tiêm chủng

BSCKII. Nguyễn Đại Vĩnh. Ảnh: LÊ HÙNG

Phóng viên Báo và phát thanh, truyền hình Đà Nẵng có cuộc trao đổi với BSCKII. Nguyễn Đại Vĩnh, Giám đốc Trung tâm Kiểm soát bệnh tật thành phố xung quanh công tác đẩy nhanh tiến độ tiêm chủng.

* Thưa ông, tỷ lệ tiêm các loại vắc xin trong chương trình tiêm chủng mở rộng của thành phố trong thời gian qua như thế nào?

- Năm 2025, hầu hết tỷ lệ tiêm chủng đối với các loại vắc xin trong chương trình tiêm chủng mở rộng ở mức trên 90%. Cụ thể, tỷ lệ tiêm chủng vắc xin phòng lao BCG đạt 94,1%; DPT-VGB-Hib mũi 3 đạt 96,6%; đủ mũi bại liệt đạt 95,9%; sởi đạt 97,5%, sởi rubella đạt 96,2%, DPT4 đạt 91,8%.

Bên cạnh những kết quả đạt được, vẫn còn một số chỉ tiêu chưa đạt 90%, như vắc xin phòng viêm não Nhật Bản mũi 3 đạt 89,2% và vắc xin Td đạt 89,4%. Đây là những chỉ tiêu mà ngành y tế tiếp tục tập trung các giải pháp để nâng cao tỷ lệ trong thời gian tới.

Từ đầu năm 2026 đến nay, ngành y tế thành phố tiếp tục duy trì hoạt động tiêm chủng thường xuyên, đồng thời tăng cường rà soát đối tượng, tổ chức tiêm bù, tiêm vét cho những trẻ chưa được tiêm hoặc chưa tiêm đủ các mũi vắc xin theo lịch, nhằm hạn chế bỏ sót đối tượng và bảo đảm quyền lợi tiêm chủng cho trẻ.

Trong năm 2026, theo chỉ đạo của Bộ Y tế, hầu hết chỉ tiêu tiêm chủng trong chương trình tiêm chủng mở rộng được đặt mục tiêu từ 95% trở lên. Đây cũng là mục tiêu mà ngành y tế thành phố đang tập trung thực hiện, với sự phối hợp của các địa phương, cơ sở y tế, trường học và gia đình, nhằm bảo đảm trẻ em trên địa bàn được tiêm chủng đầy đủ, đúng lịch và đạt tỷ lệ bao phủ cao, góp phần chủ động phòng ngừa các bệnh truyền nhiễm nguy hiểm.

* Việc kiểm tra tiền sử và tổ chức tiêm bù, tiêm vét vắc xin cho trẻ diễn ra như thế nào, thưa ông?

- Việc kiểm tra tiền sử tiêm chủng và tổ chức tiêm bù liều cho trẻ nhập học là hoạt động được UBND thành phố quan tâm, chỉ đạo xuyên suốt, với sự phối hợp chặt chẽ giữa Sở Y tế, Sở Giáo dục và Đào tạo, chính quyền địa phương, các cơ sở giáo dục và ngành y tế.

Các đơn vị phối hợp thực hiện xuyên suốt từ khâu rà soát, xác định trẻ chưa tiêm hoặc chưa tiêm đủ mũi đến tổ chức tiêm bù và cập nhật kết quả tiêm chủng. Trong quá trình triển khai, Sở Y tế và Sở Giáo dục và Đào tạo phối hợp hướng dẫn, đôn đốc các đơn vị thực hiện; chính quyền địa phương chỉ đạo trạm y tế và các cơ sở giáo dục trên địa bàn tổ chức thực hiện, bảo đảm hoạt động được triển khai thống nhất, đồng bộ.

BSCKII. Nguyễn Đại Vĩnh. Ảnh: LÊ HÙNG

Theo đó, khi tiếp nhận hồ sơ nhập học hoặc vào đầu năm học, các cơ sở giáo dục hướng dẫn phụ huynh cung cấp thông tin về tiền sử tiêm chủng và bản sao sổ, phiếu tiêm chủng của trẻ. Nhà trường tổng hợp, bàn giao thông tin cho trạm y tế xã, phường để rà soát.

Trạm y tế đối chiếu thông tin với hệ thống thông tin tiêm chủng quốc gia, cập nhật những thông tin còn thiếu, xác định tình trạng tiêm chủng và lập danh sách trẻ chưa được tiêm hoặc chưa tiêm đủ các mũi vắc xin theo quy định.

Trên cơ sở kết quả rà soát, nhà trường phối hợp trạm y tế truyền thông, tư vấn và vận động cha mẹ, người chăm sóc đưa trẻ đi tiêm bù. Đối với những trường hợp đăng ký sử dụng vắc xin từ nguồn tiêm chủng mở rộng, trạm y tế tiến hành dự trù vắc xin, xây dựng kế hoạch và chuẩn bị các điều kiện cần thiết để tổ chức tiêm chủng an toàn, đồng thời cập nhật đầy đủ kết quả tiêm chủng.

Đây là hoạt động được duy trì định kỳ hằng năm, với mục tiêu không bỏ sót trẻ chưa được tiêm hoặc chưa tiêm đủ các mũi vắc xin, góp phần nâng cao tỷ lệ bao phủ vắc xin và chủ động phòng ngừa các bệnh truyền nhiễm.

* Ông có thể chia sẻ những giải pháp trọng tâm ngành y tế tập trung triển khai để bảo đảm các mục tiêu tiêm chủng năm 2026 theo chỉ đạo của UBND thành phố?

- Ngành y tế tập trung bảo đảm tuyệt đối an toàn tiêm chủng và hoạt động cung ứng vắc xin; thực hiện nghiêm ngặt quy trình khám sàng lọc, theo dõi sau tiêm và sẵn sàng các phương án cấp cứu, xử trí kịp thời biến cố bất lợi sau tiêm chủng.

Đồng thời triển khai đa dạng hình thức tiêm chủng để tạo điều kiện cho trẻ tham gia và tận dụng tối đa nguồn lực; đảm bảo chất lượng dữ liệu trên hệ thống quản lý thông tin tiêm chủng quốc gia.

Song song đó, tăng cường phối hợp giữa các ngành y tế, giáo dục, chính quyền địa phương và các tổ chức chính trị - xã hội trong khâu rà soát, quản lý đối tượng; đa dạng hóa các hình thức truyền thông nhằm nâng cao nhận thức, vận động phụ huynh chủ động đưa trẻ đi tiêm chủng đầy đủ, đúng lịch.

Ngành chuyển giao kỹ thuật tại các đơn vị, ưu tiên hỗ trợ các địa bàn còn khó khăn hoặc khu vực có tỷ lệ tiêm chủng thấp.

* Ông nói rõ thêm vai trò, lợi ích và những vấn đề cần lưu ý trong tiêm chủng phòng bệnh?

- Tiêm chủng là biện pháp dự phòng chủ động, an toàn và hiệu quả nhất để bảo vệ sức khỏe trẻ em cũng như cộng đồng trước các bệnh truyền nhiễm nguy hiểm. Khi được tiêm chủng đúng lịch và đủ mũi, trẻ sẽ giảm thiểu tối đa nguy cơ mắc bệnh, biến chứng nặng và tử vong.

Để chiến dịch rà soát và tiêm bù đạt hiệu quả cao nhất, ngành y tế khuyến cáo các cơ sở giáo dục (đặc biệt là mầm non và tiểu học) tiếp tục phối hợp chặt chẽ với trạm y tế trong việc thu thập, rà soát tiền sử tiêm chủng của trẻ trong đợt tuyển sinh vào đầu năm học; kịp thời cung cấp, bàn giao danh sách trẻ chưa tiêm đủ mũi theo đúng hướng dẫn chuyên môn.

Đồng thời đẩy mạnh truyền thông để phụ huynh hiểu rõ ý nghĩa của việc tiêm bù liều và chủ động tạo điều kiện thuận lợi về thời gian để gia đình đưa trẻ đi tiêm chủng khi có thông báo.

Đối với các bậc phụ huynh, cần lưu giữ và chủ động kiểm tra lại sổ tiêm chủng; cung cấp đầy đủ, chính xác thông tin khi nộp hồ sơ nhập học cho con.

Khi nhận được thông báo mời tiêm từ nhà trường hoặc trạm y tế, phụ huynh cần khẩn trương đưa trẻ đến cơ sở y tế để được khám sàng lọc, tư vấn và tiêm bù đầy đủ các mũi còn thiếu. Tuyệt đối không tự ý trì hoãn tiêm chủng; trường hợp trẻ có tiền sử bệnh lý hoặc đang có dấu hiệu bất thường, cần trao đổi trực tiếp với cán bộ y tế để có chỉ định phù hợp.

Sự đồng hành, phối hợp trách nhiệm giữa nhà trường, phụ huynh và toàn xã hội chính là chìa khóa then chốt để không bỏ sót bất kỳ trẻ nào, bảo đảm trẻ được bảo vệ toàn diện và hoàn thành các mục tiêu tiêm chủng năm 2026 của thành phố.