Hơn 70 năm sau Chiến dịch Điện Biên Phủ, vẫn còn những phần mộ liệt sĩ chưa xác định được danh tính. Với mỗi gia đình, hành trình tìm kiếm người thân là hành trình của ký ức, chờ đợi và hy vọng. Chiến dịch 500 ngày đêm lấy mẫu ADN đang mở thêm cơ hội để những người đã hy sinh được xác định danh tính, trở về với quê hương.
Đến thời điểm hiện nay, Điện Biên đã hoàn thành lấy mẫu tại 5 nghĩa trang gồm Tuần Giáo, Tủa Chùa, Him Lam, Tông Khao và Độc Lập, khai quật hơn 2.782/4.594 phần mộ.
Ngày 7/8, lực lượng chức năng bắt đầu lấy mẫu hài cốt tại Nghĩa trang Mai Dịch (Hà Nội) để giám định ADN, mở ra hành trình xác định danh tính cho 469 phần mộ liệt sĩ chưa rõ thông tin. Hoạt động này thuộc Chiến dịch 500 ngày đêm, góp phần đưa các liệt sĩ trở về với tên tuổi và gia đình sau nhiều thập kỷ.
Dưới cái nắng bỏng rát của vùng biên giới hay những cơn mưa bất chợt, cán bộ, chiến sĩ, nhân viên y tế vẫn miệt mài lấy mẫu ADN bằng tất cả sự thành kính và trách nhiệm.
Ngày 6/8, Trung tướng La Công Phương, Ủy viên Trung ương Đảng, Ủy viên Quân ủy Trung ương, Bí thư Đảng ủy, Chính ủy Quân khu 1 dẫn đầu Đoàn công tác kiểm tra tiến độ, thăm và động viên các lực lượng thực hiện nhiệm vụ lấy mẫu hài cốt liệt sĩ tại xã Bắc Lũng, tỉnh Bắc Ninh.
Tỉnh Điện Biên đã khai quật được hơn 2.000 phần mộ, thu 1.928 mẫu hài cốt liệt sĩ đủ điều kiện giám định ADN.
Trong quá trình lấy mẫu hài cốt liệt sĩ phục vụ giám định ADN tại Nghĩa trang liệt sĩ Tịnh Sơn (xã Sơn Tịnh, tỉnh Quảng Ngãi), lực lượng chức năng phát hiện một chiếc bút máy khắc dòng chữ '… Thúy Phương' được chôn cất cùng hài cốt.
Với sự cẩn trọng, trách nhiệm và lòng biết ơn sâu sắc, những người lính trong Chiến dịch 500 ngày đêm đang miệt mài làm nhiệm vụ. Hành trình ấy không chỉ phục vụ công tác giám định, mà còn mở ra cơ hội để các liệt sĩ chưa biết tên được trở về với quê hương, gia đình bằng chính tên gọi của mình.
Theo Ban Chỉ đạo 515 tỉnh Ninh Bình, đến hết tháng 7/2026, đã có 92/104 xã, phường (tương ứng với 223/250 nghĩa trang) hoàn thành công tác lấy mẫu hài cốt liệt sĩ chưa xác định danh tính phục vụ giám định ADN.
Đến nay, Quảng Ninh đã hoàn thành việc lấy mẫu đối với 803/803 phần mộ cần giám định, thu được 713 mẫu hài cốt bàn giao Viện Pháp y Quân đội phục vụ công tác giám định ADN. Kết quả này có được là nhờ sự vào cuộc đồng bộ của các cấp, các ngành và sự tham gia tích cực của lực lượng vũ trang địa phương.