Theo TS Phan Đức Hiếu, Đại biểu Quốc hội khóa XVI, Ủy viên Ủy ban Kinh tế và Tài chính của Quốc hội, cần nhìn sâu hơn vào cơ cấu và mối quan hệ giữa nhập khẩu với sản xuất, xuất khẩu; quan trọng hơn nữa là cần chuyển hóa nguồn lực nhập khẩu này thành cơ hội nâng cao năng lực sản xuất của doanh nghiệp trong nước. Tạp chí Công Thương đã có trao đổi với TS Phan Đức Hiếu xung quanh vấn đề này.
9 tháng năm 2026, kim ngạch nhập khẩu hàng hóa tăng tới 36,7%, cao hơn đáng kể tốc độ tăng xuất khẩu. Tuy nhiên, phía sau con số nhập khẩu tăng mạnh là nhu cầu nguyên liệu, máy móc, thiết bị phục vụ mở rộng sản xuất, tích lũy đầu vào và hình thành năng lực sản xuất mới. Vấn đề đặt ra lúc này không phải nhập khẩu tăng bao nhiêu mà là nền kinh tế có thể chuyển hóa những nguồn lực đó thành bao nhiêu năng suất, công nghệ và giá trị gia tăng trong nước?
Trong bối cảnh AI phát triển nhanh, giá một số vi mạch, chip và ổ lưu trữ SSD phục vụ sản xuất hàng điện tử có thể tăng 300% - 500%. Giá tăng khiến kim ngạch nhập khẩu tăng ngay cả khi số lượng linh kiện nhập khẩu không tăng.