Sự phát triển nhanh của công nghệ số, trí tuệ nhân tạo (AI) và các hình thức xuất bản mới đang đặt ra những yêu cầu cấp thiết trong hoàn thiện Luật Xuất bản.
Sau 13 năm thực thi, Luật Xuất bản được đề xuất sửa đổi để đáp ứng chuyển đổi số, AI, bảo vệ bản quyền, hoàn thiện thể chế và khơi thông nguồn lực phát triển.
Hội thảo tập hợp nhiều ý kiến nhằm hoàn thiện Dự án Luật Xuất bản, tạo hành lang pháp lý phù hợp với sự phát triển của ngành trong kỷ nguyên số.
Quy định về công khai mức độ tham gia của trí tuệ nhân tạo trong xuất bản phẩm thể hiện sự chủ động thích ứng với xu hướng công nghệ mới. Đây là đánh giá của nhiều chuyên gia, nhà khoa học tại Hội thảo 'Đóng góp ý kiến đối với Dự thảo Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Xuất bản' do Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam tổ chức sáng 6/8, tại Hà Nội.
Theo Phó Giáo sư, Tiến sĩ Phạm Ngọc Linh, Phó Chủ tịch Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam, cần thể chế hóa chủ trương của Đảng về phát triển văn hóa, khoa học và công nghệ; đơn giản hóa thủ tục hành chính, tạo hành lang pháp lý để ngành xuất bản phát triển hiện đại, chuyên nghiệp và hội nhập quốc tế.
Đại biểu đề nghị, cần nghiên cứu, bổ sung các quy định cụ thể hơn về việc bảo vệ quyền trong môi trường AI, trách nhiệm của các bên khi sử dụng AI để sáng tạo nội dung.
Tiếp tục chương trình kỳ họp không thường lệ thứ Nhất, Quốc hội khóa XVI, ngày 5/8, Quốc hội nghe tờ trình, báo cáo thẩm tra và thảo luận ở tổ về một số dự án luật.
Ngày 5-8, Đoàn đại biểu Quốc hội (ĐBQH) tỉnh Thái Nguyên thảo luận tại Tổ số 6 cùng Đoàn ĐBQH thành phố Đồng Nai về 03 nội dung: Dự án Luật Hòa giải ở cơ sở (sửa đổi); dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Người lao động Việt Nam đi làm việc ở nước ngoài theo hợp đồng và dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Xuất bản.
Trọng tâm của dự thảo luật là khẳng định rõ hơn vị trí, vai trò và nguyên tắc hoạt động xuất bản trong giai đoạn phát triển mới. Xuất bản không chỉ thuộc lĩnh vực văn hóa, tư tưởng mà còn là ngành kinh tế - công nghệ, bộ phận quan trọng của công nghiệp văn hóa, hạ tầng tri thức quốc gia, công cụ chủ đạo của giáo dục, đào tạo và phát huy sức mạnh mềm quốc gia.
Ngày 5/8, Quốc hội thảo luận tổ về một số nội dung quan trọng, trong đó có Dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Xuất bản.
Sáng 5/8, Quốc hội nghe Tờ trình, báo cáo thẩm tra và thảo luận ở tổ về dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Xuất bản.
Tiếp tục chương trình Kỳ họp không thường lệ thứ Nhất, sáng 5-8, Quốc hội nghe Tờ trình và Báo cáo thẩm tra dự án Luật Hòa giải ở cơ sở (sửa đổi); dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Người lao động Việt Nam đi làm việc ở nước ngoài theo hợp đồng; Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Xuất bản; Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Kiến trúc; dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Ngân hàng Nhà nước Việt Nam, Luật Phòng, chống rửa tiền và Luật Các tổ chức tín dụng.
Ngày 5/8, tiếp tục chương trình Kỳ họp không thường lệ thứ Nhất, Quốc hội khóa XVI, Quốc hội nghe trình bày các tờ trình, báo cáo thẩm tra; thảo luận về các dự án luật và giải trình, làm rõ một số vấn đề đại biểu Quốc hội (ĐBQH) nêu.
Góp ý sửa đổi Luật Xuất bản, đại biểu Nguyễn Văn Huy đề nghị nghiên cứu bổ sung quy định cấm xuất bản, in, phát hành những nội dung kích động hận thù, kỳ thị, phân biệt đối xử hoặc gây chia rẽ giữa các vùng miền, địa phương và cộng đồng dân cư.
Bên cạnh việc mở đường cho công nghệ, cải cách thủ tục và tăng quyền chủ động trong hoạt động xuất bản, dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Xuất bản cần thiết lập cơ chế hậu kiểm chặt chẽ trên môi trường số, đồng thời có cơ chế thẩm định đặc thù đối với những nội dung nhạy cảm... Đây là những nội dung được ĐBQH Ngô Nam Cường (Nghệ An) nhấn mạnh khi thảo luận tại Tổ 7, sáng 5/8.
Sáng 5/8, Tổ 15 (gồm Đoàn ĐBQH tỉnh Phú Thọ, TP. Đà Nẵng) thảo luận ở tổ về dự án Luật Hòa giải ở cơ sở (sửa đổi); dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Xuất bản; dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Người lao động Việt Nam đi làm việc ở nước ngoài theo hợp đồng.
Thảo luận tại Tổ 7 sáng 5/8 về Dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Xuất bản, các ĐBQH tỉnh Nghệ An và Lâm Đồng đề nghị hoàn thiện cơ chế quản lý nội dung trên môi trường mạng; đồng thời, bảo đảm cải cách thủ tục, chuyển từ tiền kiểm sang hậu kiểm không tạo thêm rào cản đối với nghiên cứu khoa học và phổ biến tri thức.
Góp ý hoàn thiện Dự thảo Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Xuất bản, các đại biểu Quốc hội đề nghị cần xây dựng chính sách ưu đãi gắn với điều kiện chất lượng, đồng thời hoàn thiện các quy định cấm theo hướng rõ ràng, minh bạch, thống nhất và phù hợp với các thách thức mới, qua đó nâng cao hiệu quả phòng ngừa 'rác phẩm' ngay từ khâu xuất bản.
Đóng góp ý kiến tại tổ sáng 5/8 về dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Xuất bản trong khuôn khổ Kỳ họp không thường lệ thứ Nhất, đại biểu Quốc hội đề nghị bổ sung các quy định về trí tuệ nhân tạo (AI), xuất bản số và cơ sở dữ liệu ngành xuất bản nhằm đáp ứng yêu cầu chuyển đổi số. Đồng thời, các ý kiến nhấn mạnh cần nâng cao chất lượng hoạt động của các nhà xuất bản, khắc phục những bất cập, sai phạm phát sinh trong thực tiễn.
Tiếp tục chương trình kỳ họp không thường lệ thứ nhất Quốc hội khóa XVI, sáng 5-8, các thành viên Đoàn Đại biểu Quốc hội tỉnh Gia Lai tham gia thảo luận tại tổ về Dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Xuất bản.
Sáng 5/8, Quốc hội thảo luận tại tổ về Dự án Luật Hòa giải ở cơ sở (sửa đổi); Dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Xuất bản; Dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Người lao động Việt Nam đi làm việc ở nước ngoài theo hợp đồng. Tham gia thảo luận, Đoàn ĐBQH tỉnh Lai Châu có 2 lượt ý kiến đối với Dự án Luật Hòa giải ở cơ sở (sửa đổi) và Dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Xuất bản.
Thảo luận tại Tổ 13 (gồm Đoàn ĐBQH các tỉnh An Giang và Quảng Trị) về dự thảo Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Xuất bản sáng 5/8, đại biểu đề nghị làm rõ quy định về nội dung có tính chất xuất bản trên không gian mạng, thời hạn tạm dừng hoạt động nhà xuất bản, trách nhiệm trong hoạt động liên kết xuất bản.
Đại biểu Quốc hội Tạ Đình Thi (Đoàn thành phố Hà Nội) đề nghị dự thảo Luật cần rà soát kỹ lưỡng, bổ sung các chế tài đủ mạnh, đủ sức răn đe đối với các hành vi xâm phạm bản quyền, đặc biệt là việc sử dụng trí tuệ nhân tạo để sao chép, tạo ra các sản phẩm vi phạm.
Cho ý kiến về dự thảo Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Xuất bản tại buổi thảo luận Tổ 4 (gồm Đoàn ĐBQH TP. Huế và các tỉnh: Khánh Hòa, Lào Cai), Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Khắc Định nhấn mạnh, xuất bản phải có đủ tầm, đội ngũ biên tập viên phải có phẩm chất chính trị, đạo đức, có trình độ chuyên môn về lĩnh vực mình phụ trách.
Báo cáo thẩm tra về dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Xuất bản, Ủy ban Văn hóa và Xã hội của Quốc hội đề nghị cơ quan chủ trì soạn thảo tiếp tục làm rõ cơ chế quản trị, quyền và nghĩa vụ của cơ quan xuất bản, truyền thông chủ lực quốc gia…
Sáng 5/8, tiếp tục nội dung chương trình Kỳ họp không thường lệ thứ nhất, Quốc hội khóa XVI, dưới sự điều hành của đồng chí Trần Vũ Khiêm, Phó Bí thư Thường trực Tỉnh ủy, Trưởng đoàn đại biểu Quốc hội (ĐBQH) tỉnh quảng Trị, Tổ ĐBQH 13 gồm đoàn Quảng Trị và An Giang đã thảo luận tại tổ về các dự án luật.
Các đại biểu đề nghị chuyển từ tư duy quản lý xuất bản phẩm sang quản trị hệ sinh thái xuất bản trong môi trường số; nhấn mạnh đây là cách tiếp cận phù hợp với sự phát triển của khoa học, công nghệ.
Góp ý cho dự thảo Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Xuất bản, hầu hết các ý kiến đều đánh giá cao ban soạn thảo, cơ quan thẩm tra và nhất trí với sự cần thiết ban hành Luật cũng như nhiều nội dung tiếp thu, chỉnh lý của cơ quan soạn thảo.
ĐBQH Châu Văn Minh cho rằng các hội có vai trò quan trọng trong công bố tri thức, nghiên cứu khoa học và cần được tạo điều kiện phát triển xuất bản.
Đại biểu đề xuất, đưa AI trong hoạt động xuất bản vào dự án Luật sửa đổi, bổ sung Luật Xuất bản; tuy nhiên, AI không là chủ thể chịu trách nhiệm pháp lý thay con người.
Thảo luận tại Tổ 5 (gồm Đoàn ĐBQH các tỉnh Hưng Yên và Gia Lai) sáng 5/8 về dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Xuất bản, các đại biểu đề nghị cần tiếp tục nghiên cứu bổ sung khoản 1 Điều 10 quy định cấm xuất bản, in, phát hành xuất bản phẩm có nội dung kích động hận thù, kỳ thị, phân biệt đối xử hoặc chia rẽ giữa các vùng miền, địa phương và các cộng đồng dân cư.
Thảo luận tại Tổ 1 (Đoàn ĐBQH TP. Hà Nội) về dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Xuất bản, các đại biểu Quốc hội đề nghị tiếp tục hoàn thiện hành lang pháp lý theo hướng thúc đẩy chuyển đổi số, phát triển ngành xuất bản hiện đại, tăng cường bảo vệ bản quyền, đồng thời rà soát các quy định về thẩm quyền cấp phép, xuất bản tài liệu không kinh doanh và lưu chiểu xuất bản phẩm nhằm bảo đảm tính thống nhất, minh bạch và khả thi.
Báo cáo thẩm tra dự án Luật sửa đổi, bổ sung Luật Xuất bản, Ủy ban Văn hóa và Xã hội Quốc hội đề nghị cơ quan chủ trì soạn thảo bổ sung quy định về ứng dụng AI trong xuất bản.
Góp ý hoàn thiện dự thảo Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Xuất bản tại phiên họp tổ đại biểu (ĐB) Quốc hội sáng 5-8, nhiều ý kiến quan tâm đặc biệt đến vấn đề về chuyển đổi số, trí tuệ nhân tạo (AI) và bảo vệ an ninh tư tưởng, văn hóa trong xuất bản.
Đại biểu Quốc hội đoàn Nghệ An góp ý hoàn thiện dự thảo Luật Hòa giải ở cơ sở (sửa đổi) theo hướng rõ ràng, thống nhất, giảm thủ tục hành chính, bảo đảm cơ sở pháp lý đầy đủ và tạo điều kiện để hoạt động hòa giải ở cơ sở phát huy hiệu quả, góp phần giải quyết mâu thuẫn, giữ gìn ổn định xã hội và tăng cường đoàn kết trong cộng đồng dân cư.
ĐBQH Nguyễn Thanh Phương (TP. Cần Thơ) đề nghị từng bước thay việc nộp lưu chiểu bằng bản in bằng bản điện tử đối với sách in để giảm chi phí, tiết kiệm không gian lưu trữ; đồng thời kiến nghị chỉ hỗ trợ mua bản quyền, dịch và xuất bản đối với các tác phẩm có giá trị đặc biệt.
Sáng nay (5/8), trong phiên toàn thể tại Hội trường, Quốc hội khóa XVI đã nghe Bộ trưởng Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch Lâm Thị Phương Thanh trình bày Tờ trình Dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Xuất bản.
Các đại biểu Đoàn ĐBQH tỉnh Hà Tĩnh đã đóng góp nhiều ý kiến thiết thực nhằm hoàn thiện các dự án luật liên quan đến công tác hòa giải ở cơ sở, hoạt động xuất bản và người lao động Việt Nam làm việc ở nước ngoài.
Thảo luận tại Tổ sáng 5/8, ĐBQH Hoàng Quốc Khánh (Lai Châu) đề nghị bổ sung thẩm quyền của HĐND cấp tỉnh trong việc ban hành chính sách về mức chi cho công tác hòa giải ở cơ sở.
Dự thảo Luật Xuất bản sửa đổi tạo lập cơ chế pháp lý về mô hình cơ quan xuất bản, truyền thông chủ lực quốc gia và bổ sung quy định về chính sách của Nhà nước trong việc đầu tư, xây dựng và phát triển tập đoàn xuất bản, truyền thông chủ lực quốc gia.
Đại biểu Tạ Đình Thi đề nghị dự thảo Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Xuất bản cần rà soát kỹ lưỡng, cần bổ sung các chế tài đủ mạnh, đủ sức răn đe đối với các hành vi xâm phạm bản quyền, đặc biệt là việc sử dụng trí tuệ nhân tạo để sao chép, tạo ra các sản phẩm vi phạm.
Sáng 5/8, tại Kỳ họp không thường lệ lần thứ Nhất, Quốc hội nghe Bộ trưởng Bộ VHTT&DL Lâm Thị Phương Thanh trình bày Tờ trình dự án Luật Xuất bản (sửa đổi).
Dự thảo Luật Xuất bản thiết lập cơ chế pháp lý về mô hình cơ quan xuất bản, truyền thông chủ lực quốc gia và bổ sung quy định về chính sách Nhà nước trong đầu tư, xây dựng và phát triển tập đoàn này.
Dự thảo Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Xuất bản đề xuất bổ sung cơ chế pháp lý về cơ quan xuất bản, truyền thông chủ lực quốc gia, tạo nền tảng hình thành các tổ chức xuất bản quy mô lớn, hoạt động đa nền tảng, đa sản phẩm.
Bộ trưởng Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch Lâm Thị Phương Thanh cho biết, dự thảo Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Xuất bản tạo lập cơ chế pháp lý về mô hình cơ quan xuất bản, truyền thông chủ lực quốc gia.
Mô hình cơ quan xuất bản, truyền thông chủ lực quốc gia sẽ góp phần tăng cường khả năng liên kết, tập trung nguồn lực...