Sáng 4-9, tại Nhà hát Cải lương Trần Hữu Trang (số 136, đường Trần Hưng Đạo, phường Bến Thành, TPHCM) sẽ diễn ra chương trình lý luận phê bình văn học, nghệ thuật với chủ đề “Nghệ thuật cải lương - Ký ức lịch sử và mã văn hóa dân tộc”.
Trở thành Phật hoàng nhưng Trần Nhân Tông không rời khỏi những vấn đề của quốc gia. Ở ông, quyền lực chính trị và uy tín tôn giáo gặp gỡ, tạo nên phương thức đối ngoại mềm dẻo, hòa hiếu nhưng kiên định với chủ quyền.
Nằm trên đảo Trần, hòn đảo tiền tiêu xa nhất ở phía Đông Bắc của đặc khu Cô Tô, chùa Trúc Lâm Đảo Trần là công trình văn hóa tâm linh có ý nghĩa đặc biệt về văn hóa, tinh thần và chủ quyền quốc gia.
Có những triều đại chỉ còn hiện diện trong những trang chính sử, có những cung điện chỉ còn là dấu tích dưới lòng đất. Nhưng ở Bắc Ninh, sau hơn một thiên niên kỷ, ký ức về vương triều Lý vẫn hiện hữu trong đời sống cộng đồng qua một ngôi đền mà giá trị đã vượt xa ý nghĩa của một nơi thờ tự. Đền Đô không chỉ lưu giữ ký ức về triều đại mở đầu thời kỳ hưng thịnh của Đại Việt, mà còn trở thành biểu tượng của bản sắc văn hóa Kinh Bắc – nơi lịch sử vẫn tiếp tục được gìn giữ và truyền nối trong đời sống hôm nay. Đây là bài thứ 5 trong tuyến chuyên đề “Giá trị truyền thống lịch sử, văn hóa và con người Bắc Ninh” do Tạp chí điện tử Văn hóa và Phát triển thực hiện.
Quần thể danh thắng Tràng An (tỉnh Ninh Bình) lâu nay đã trở thành địa danh mà mỗi khi nhắc tới, tất cả những ai từng đến dù chỉ một lần thoáng qua cũng vẫn sẽ nhớ mãi về một bức tranh thiên nhiên non nước kỳ vĩ cùng những câu chuyện về lịch sử, văn hóa.
NSGN - Các bộ sử như Đại Việt sử lược và Đại Việt sử ký toàn thư cho biết hiện chưa rõ tên thật mà chỉ biết bà họ Lê người ở hương Thổ Lỗi, sau đổi thành Siêu Loại, phủ Thiên Đức, lộ Bắc Giang Hạ (thuộc khoảng khu vực giáp ranh giữa hai huyện Gia Lâm, Thành phố Hà Nội và huyện Văn Lâm, tỉnh Hưng Yên).
VHXQ - Năm 2026 đánh dấu hành trình 555 năm Danh xưng Quảng Nam, một dấu mốc không chỉ có ý nghĩa lịch sử mà còn gợi mở cách nhìn về tương lai của vùng đất từng giữ vai trò cửa ngõ phía Nam của Đại Việt.
VHXQ - Hơn bảy thế kỷ trôi qua, dấu chân công chúa Huyền Trân trên hành trình trở về Đại Việt vẫn hiển hiện trong ký ức của cư dân ven biển Đà Nẵng. Điều còn lại hôm nay không chỉ là vài dòng chính sử, mà còn là những ngôi miếu, những truyền thuyết và lễ hội đã gìn giữ một phần ký ức về buổi đầu mở cõi phương Nam.
Dải đất trải dài từ Thanh Hóa đến Lâm Đồng lưu giữ một hệ thống dày đặc các đô thị lịch sử, phố cổ, làng cổ và các dạng thức kiến trúc truyền thống đặc sắc. Từ Hội An, Bao Vinh, Gia Hội, Kim Long, Phước Tích, Thanh Hà đến những làng biển cổ ven đầm phá Tam Giang hay dọc duyên hải Nam Trung bộ, tất cả tạo nên một không gian văn hóa giàu bản sắc, phản ánh nhiều lớp trầm tích lịch sử của vùng đất từng là điểm gặp gỡ giữa Đại Việt, Champa và các dòng chảy thương mại quốc tế.
Kỷ niệm 300 năm Ngày sinh Danh nhân văn hóa Lê Quý Đôn là dịp để tôn vinh một trí tuệ lớn của dân tộc, đồng thời nhìn lại sức sống của một di sản học thuật vượt thời gian. Ở ông, tinh thần tự học, tư duy độc lập, phương pháp khảo cứu nghiêm cẩn và khát vọng đem tri thức phụng sự đất nước đã kết tinh thành hình mẫu đẹp của người trí thức Việt Nam.
Tròn 555 năm trước, sau cuộc Nam chinh năm 1471, vua Lê Thánh Tông đặt tên cho vùng đất mới chiếm giữ là Đạo Thừa tuyên Quảng Nam.
Sáng 30/7, tại Hưng Yên, Hội thảo khoa học quốc gia 'Danh nhân văn hóa Lê Quý Đôn - Di sản và giá trị thời đại' được tổ chức nhân kỷ niệm 300 năm Ngày sinh Danh nhân văn hóa Lê Quý Đôn (1726 - 2026) và việc UNESCO thông qua Nghị quyết vinh danh, cùng tham gia kỷ niệm sự kiện này. Hội thảo là diễn đàn khoa học nhằm tiếp tục nghiên cứu, làm rõ tầm vóc, những đóng góp to lớn của Lê Quý Đôn đối với lịch sử, văn hóa, khoa học Việt Nam; đồng thời đề xuất giải pháp bảo tồn, phát huy giá trị di sản trong giai đoạn mới.
Hơn 700 năm hình thành và phát triển, Huế là vùng đất lưu giữ hệ thống di sản vật thể và phi vật thể đặc biệt phong phú, mở ra cơ hội cho việc phát triển bền vững theo định hướng đô thị di sản.
Nếu Thái phó Bảo Chính vương Lê Văn Linh được lịch sử ghi nhớ là một khai quốc công thần mưu lược của triều Lê, thì người con trai Lê Hoằng Dục lại lưu danh bởi học vấn uyên thâm, tài văn võ và những đóng góp nổi bật trên mặt trận ngoại giao. Trong thời kỳ hưng thịnh của triều Lê sơ, ông là một trong những vị đại thần góp phần giữ vững quốc thể Đại Việt bằng trí tuệ, bản lĩnh và nghệ thuật bang giao mềm dẻo nhưng kiên quyết.
Ngày 17/7, tại Hà Nội, Viện Văn hóa, Nghệ thuật, Thể thao và Du lịch Việt Nam tổ chức hội thảo khoa học 'Bảo vệ và phát huy giá trị di sản văn hóa biển gắn với phát triển du lịch vùng Nam Trung Bộ'.
Sau khi xâm lược Đại Việt năm 1407, quân Minh không chỉ mang về vàng bạc và thợ thủ công mà còn tiếp thu công nghệ hỏa khí tiên tiến bậc nhất thời bấy giờ.
Chỉ trong vài thập kỷ ngắn ngủi, một loại vũ khí mới đã khiến nghệ thuật chiến tranh ở Đại Việt thay đổi sâu sắc, mở đầu cho kỷ nguyên quân sự mới.
Những sáng tạo quân sự của Hồ Nguyên Trừng đã đưa Đại Việt trở thành một trong những quốc gia tiên phong về hỏa khí ở châu Á.
Sau nhiều thế kỷ dựa vào cung nỏ và giáo mác, triều Hồ đã tạo nên một bước ngoặt quân sự khi đưa hỏa khí trở thành lực lượng chiến đấu chủ lực.
Có thời điểm, số phận tượng binh Việt Nam phải được quyết định trong làn khói thuốc súng, khi hỏa khí phương Bắc làm thay đổi hoàn toàn nghệ thuật chiến tranh.
Trải qua hơn một thiên niên kỷ, đền Đức Ông, xã Vĩnh Tường vẫn là nơi lưu giữ những lớp trầm tích lịch sử, văn hóa đặc sắc của Đất Tổ. Không chỉ là điểm tựa tâm linh của Nhân dân địa phương, ngôi đền còn gắn với vị danh tướng có công giữ yên bờ cõi nước Đại Việt dưới triều Lý. Việc đền Đức Ông được Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch xếp hạng Di tích lịch sử, kiến trúc nghệ thuật cấp quốc gia năm 2023 tiếp tục khẳng định những giá trị quý báu của di tích, đồng thời mở ra cơ hội để địa phương bảo tồn, phát huy hiệu quả di sản văn hóa.
Voi chiến là biểu tượng sức mạnh quân sự ở Đông Nam Á thời cổ. Trong những vương quốc nổi tiếng về tượng binh ở khu vực, Đại Việt có vị trí đặc biệt.
Triều Lý đã nhiều lần đưa tượng binh ra chiến trường phương Nam, biến voi chiến thành một trong những lực lượng quan trọng trong các cuộc chiến với Chiêm Thành.
Tối 2/7, chương trình biểu diễn nghệ thuật và trình chiếu 3D Mapping với chủ đề 'Sức sống thành phố trẻ', diễn ra tại khu vực trước trụ sở UBND TP.HCM, kỷ niệm 50 năm Ngày Thành phố Sài Gòn - Gia Định vinh dự mang tên Chủ tịch Hồ Chí Minh.
Màn trình diễn 3D Mapping cùng chương trình pháo hoa nghệ thuật kỷ niệm 50 năm thành phố mang tên Bác đem lại cho khán giả trải nghiệm mãn nhãn.
Nằm trong chuỗi các hoạt động kỷ niệm 50 năm Ngày Thành phố Sài Gòn - Gia Định vinh dự mang tên Chủ tịch Hồ Chí Minh, tối 01/7, tại khu vực phía trước trụ sở UBND TPHCM đã diễn ra chương trình biểu diễn nghệ thuật và trình chiếu 3D Mapping với chủ đề 'Đổi mới và Hội nhập'. Bên cạnh các tiết mục ca múa nhạc đặc sắc, ca ngợi quê hương, đất nước và TPHCM, điểm nhấn của chương trình là các màn trình diễn 3D Mapping, đến từ các đơn vị nghệ thuật trong và ngoài nước với các chủ đề: 'Âm vang Đại Việt', 'Nửa thế kỷ tự hào - Nhịp đập Sài Gòn' và 'Kỷ nguyên vươn mình'. Không gian mặt tiền trụ sở UBND TPHCM trở thành sân khấu trình diễn ánh sáng quy mô lớn, mang đến trải nghiệm nghệ thuật kết hợp giữa di sản kiến trúc và công nghệ số, thu hút đông đảo người dân và du khách thưởng thức.
Tối 1/7, tại khu vực trước trụ sở UBND Tp.HCM, Chương trình biểu diễn nghệ thuật và trình chiếu 3D Mapping với chủ đề 'Đổi mới và hội nhập' chính thức khai mạc, mở đầu chuỗi hoạt động kỷ niệm 50 năm Ngày Thành phố Sài Gòn - Gia Định vinh dự mang tên Chủ tịch Hồ Chí Minh (2/7/1976 - 2/7/2026).
Tối 1/7, hàng ngàn người dân thành phố và du khách có mặt trước cổng chính trụ sở UBND TPHCM để thưởng thức chương trình biểu diễn nghệ thuật và trình chiếu 3D Mapping. Đây là 1 trong những hoạt động nổi bật, chào mừng kỷ niệm 50 năm ngày thành phố Sài Gòn - Gia Định vinh dự mang tên Chủ tịch Hồ Chí Minh (02/7/1976 - 2/7/2026).
Hàng trăm hiện vật gồm tranh cổ, gốm sứ và đồ ngự dụng có niên đại từ thế kỷ XI đến XVI đang được giới thiệu tại triển lãm Đất và Lửa - Lê Imperial Collection bên Hồ Gươm. Không chỉ kể câu chuyện về nghệ thuật và thẩm mỹ cung đình Đại Việt, triển lãm còn mở ra hành trình hơn nửa thế kỷ sưu tầm, gìn giữ di sản của các nhà sưu tầm cổ vật.
Sáng 26/6, Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch thành phố tổ chức hội thảo khoa học 'Khảo cổ học thành phố Đà Nẵng: Tiềm năng, thực trạng, định hướng quy hoạch, bảo tồn và phát huy giá trị di sản văn hóa', với sự tham gia của các chuyên gia, nhà khoa học trong và ngoài thành phố.
Sâm Báo được trồng ở ruộng như khoai lang, thời gian đầu cây sinh trưởng và phát triển tốt, thị trường ưa chuộng, có thể cho thu hoạch hàng trăm triệu đồng/sào. Tuy nhiên, vì một nguyên nhân mà người dân không dám đầu tư trồng loại cây được mệnh danh 'Đại Việt đệ nhất danh sâm' này.
Từng là thương cảng quốc tế đầu tiên của Đại Việt, Vân Đồn (Quảng Ninh) không chỉ lưu giữ dấu tích của một trung tâm giao thương sầm uất mà còn bảo tồn hệ thống chùa cổ, tháp cổ độc đáo.
Từ người thừa kế chính thống của triều Ngô đến kẻ phải sống ẩn náu nhiều năm trời, cuộc đời Ngô Xương Ngập là một câu chuyện đặc biệt của sử Việt thế kỷ X.
Sau hơn 10 năm nghiên cứu tư liệu lưu trữ tại Pháp kết hợp với phân tích dữ liệu hàng hải, hậu cần quân sự và các nguồn sử liệu phương Tây, kỹ sư Vũ Đình Thanh vừa công bố công trình nghiên cứu mới về giai đoạn cuối thế kỷ XVIII của lịch sử Việt Nam. Một trong những luận điểm đáng chú ý của công trình là việc nhìn nhận lại vai trò của an ninh lương thực trong thắng lợi của Hoàng đế Quang Trung và nhà Tây Sơn.
Trong suốt hai thế kỷ nằm dưới sự cai trị của các chúa Trịnh, Thăng Long không chỉ là trung tâm chính trị mà còn là đô thị phồn hoa bậc nhất Đại Việt.
Nếu Đặng Tất là thanh gươm giữ nước. Nếu Đặng Dung là khí phách của một thời bi tráng. Thì Đặng Minh Khiêm chính là ngọn bút giữ hồn dân tộc.Ngọn bút ấy đã viết nên những trang sử trong sạch. Ngọn bút ấy đã bảo vệ danh dự Đại Việt nơi đất khách. Ngọn bút ấy đã gieo hạt giống học vấn cho nhiều thế hệ.Và cũng chính ngọn bút ấy đã khiến hậu thế tôn ông bằng một danh hiệu đẹp đẽ: 'Thiên danh bút trời Nam.' Một danh hiệu không chỉ dành cho tài năng. Mà còn dành cho một nhân cách lớn.
Trong gần sáu thập niên, Đại Việt chìm trong cuộc nội chiến khốc liệt giữa hai triều đại đối địch, để lại những vết thương sâu sắc cho đất nước.
Tối 2-6, Đoàn Ca kịch Bài chòi Bình Định (thuộc Nhà hát Nghệ thuật truyền thống tỉnh Gia Lai) tổ chức buổi biểu diễn báo cáo tổng duyệt vở ca kịch bài chòi Huyền Trân công chúa sau 60 buổi tập luyện, dàn dựng nâng cao.
Sau khi mất Thăng Long và bị đánh bật khỏi đồng bằng Bắc Bộ, nhà Mạc vẫn tồn tại thêm hơn 80 năm ở Cao Bằng, tạo nên một hiện tượng đặc biệt trong sử Việt.